Tipiṭaka Translation

Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa

ນະໂມ ຕັດສະ ພະຄະວະໂຕ ອະຣະຫະໂຕ ສັມມາສັມພຸດທັດສະ.

Khuddakanikāye

ຂຸດທະກະນິກາຍ

Vimānavatthupāḷi

ວິມານະວັດຖຸປາລີ

1. Itthivimānaṃ

໑. ອິດຖີວິມານ

1. Pīṭhavaggo

໑. ປີຖະວັກ

1. Paṭhamapīṭhavimānavatthu

໑. ປະຖົມມະປີຖະວິມານະວັດຖຸ

໑.

‘‘Pīṭhaṃ [Pg.1] te sovaṇṇamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ;

Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ.

“ແທ່ນບັນລັງຄຳອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.”

໒.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

“ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ເຈົ້າໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?”

໓.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

໔.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັលລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

໕.

‘‘Ahaṃ [Pg.2] manussesu manussabhūtā, abbhāgatānāsanakaṃ adāsiṃ;

Abhivādayiṃ añjalikaṃ akāsiṃ, yathānubhāvañca adāsi dānaṃ.

“ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ຖວາຍຕັ່ງນັ່ງ (ອາສະນະ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ມາຮອດເຮືອນ, ໄດ້ກາບໄຫວ້, ໄດ້ປະນົມມືອັນຊະລີ ແລະໄດ້ຖວາຍທານຕາມກຳລັງຄວາມສາມາດ.”

໖.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

“ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.”

໗.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບຮຽນແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Paṭhamapīṭhavimānaṃ paṭhamaṃ.

ຈົບ ປະຖົມມະປີຖະວິມານ ທີໜຶ່ງ.

2. Dutiyapīṭhavimānavatthu

໒. ທຸຕິຍະປີຖະວິມານະວັດຖຸ

໘.

‘‘Pīṭhaṃ te veḷuriyamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ;

Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ.

“ແທ່ນບັນລັງແກ້ວໄພທູນອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງใจນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.”

໙.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

10.

໑໐.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

11.

໑໑.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

12.

໑໒.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, abbhāgatānāsanakaṃ adāsiṃ;

Abhivādayiṃ añjalikaṃ akāsiṃ, yathānubhāvañca adāsi dānaṃ.

13.

໑໓.

‘‘Tena [Pg.3] metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

14.

໑໔.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyapīṭhavimānaṃ dutiyaṃ.

ຈົບ ທຸຕິຍະປີຖະວິມານ ທີສອງ.

3. Tatiyapīṭhavimānavatthu

໓. ຕະຕິຍະປີຖະວິມານະວັດຖຸ

15.

໑໕.

‘‘Pīṭhaṃ te sovaṇṇamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ;

Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ.

16.

໑໖.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

17.

໑໗.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

18.

໑໘.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

19.

໑໙.

‘‘Appassa kammassa phalaṃ mamedaṃ, yenamhi evaṃ jalitānubhāvā;

Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke.

“ນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນເລັກນ້ອຍຂອງຂ້ານ້ອຍ ທີ່ເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້. ເມື່ອຄັ້ງກ່ອນໃນຊາດປາງກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ”

20.

໒໐.

‘‘Addasaṃ [Pg.4] virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ pīṭhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

“ໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດມົນທິນ ມີຈິດໃຈຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍຕັ່ງນັ່ງແກ່ພະພິກຂຸຮູບນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.”

21.

໒໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

22.

໒໒.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Tatiyapīṭhavimānaṃ tatiyaṃ.

ຈົບ ຕະຕິຍະປີຖະວິມານ ທີສາມ.

4. Catutthapīṭhavimānavatthu

໔. ຈະຕຸດຖະປີຖະວິມານະວັດຖຸ

23.

໒໓.

‘‘Pīṭhaṃ te veḷuriyamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ;

Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ.

“ແທ່ນບັນລັງແກ້ວໄພທູນອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.”

24.

໒໔.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

25.

໒໕.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ และມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

26.

໒໖.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

27.

໒໗.

‘‘Appassa kammassa phalaṃ mamedaṃ, yenamhi evaṃ jalitānubhāvā;

Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke.

28.

໒໘.

‘‘Addasaṃ [Pg.5] virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ pīṭhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

29.

໒໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

30.

໓໐.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Catutthapīṭhavimānaṃ catutthaṃ.

ຈົບ ຈະຕຸດຖະປີຖະວິມານ ທີສີ່.

5. Kuñjaravimānavatthu

໕. ກຸນຊະຣະວິມານະວັດຖຸ

31.

໓໑.

‘‘Kuñjaro te varāroho, nānāratanakappano;

Ruciro thāmavā javasampanno, ākāsamhi samīhati.

“ຊ້າງພາຫະນະອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ປະດັບປະດາດ້ວຍລວດລາຍລັດຕະນະຕ່າງໆ, ມີຮູບຮ່າງງົດງາມ, ມີກຳລັງຫຼາຍ ແລະມີຄວາມໄວອັນສົມບູນ ຍ່ອມເຫາະໄປໃນອາກາດໄດ້ຢ່າງສະຫງ່າງາມ.”

32.

໓໒.

‘‘Padumi padma pattakkhi, padmuppalajutindharo;

Padmacuṇṇābhikiṇṇaṅgo, soṇṇapokkharamāladhā.

“ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີດວງຕາງາມດັ່ງກີບບົວຫຼວງ ເຈົ້າຊົງໄວ້ເຊິ່ງຄວາມຮຸ່ງເຮືອງດັ່ງດອກບົວຫຼວງແລະດອກບົວຂຽວ, ມີສະລີລະຮ່າງກາຍອັນອົບອວນໄປດ້ວຍລະອອງເກສອນດອກບົວ, ແລະປະດັບດ້ວຍພວງມາໄລດອກບົວຄຳ.”

33.

໓໓.

‘‘Padumānusaṭaṃ maggaṃ, padmapattavibhūsitaṃ.Ṭhitaṃ vaggumanugghātī, mitaṃ gacchati vāraṇo.

“ພະຍາຊ້າງນັ້ນຍ່ອມເດີນໄປຢ່າງສະຫງ່າງາມ ບໍ່ສະດຸດ ດ້ວຍຈັງຫວະອັນພໍດີ ໄປຕາມເສັ້ນທາງທີ່ດາດດາດໄປດ້ວຍດອກບົວຫຼວງ ແລະປະດັບປະດາດ້ວຍກີບບົວຫຼວງ.”

34.

໓໔.

‘‘Tassa pakkamamānassa, soṇṇakaṃsā ratissarā;

Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā.

“ເມື່ອພະຍາຊ້າງນັ້ນເດີນໄປ ສຽງກະດິ່ງຄຳທັງຫຼາຍກໍດັງຂຶ້ນຢ່າງໄພເລາະໜ້າຟັງ. ສຽງຂອງກະດິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ຍິນຄ້າຍຄືກັບສຽງດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊະນິດ.”

35.

໓໕.

‘‘Tassa nāgassa khandhamhi, sucivatthā alaṅkatā;

Mahantaṃ accharāsaṅghaṃ, vaṇṇena atirocasi.

“ເຈົ້າຜູ້ຊົງເຄື່ອງປະດັບປະດາແລະມີອາພອນອັນສະອາດບໍລິສຸດ ນັ່ງຢູ່ເທິງຄໍພະຍາຊ້າງນັ້ນ ຍ່ອມມີຜິວພັນຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມເໜືອກວ່າຝູງນາງອັກສອນທັງຫຼາຍ.”

36.

໓໖.

‘‘Dānassa te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana;

Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchitā’’ti;

“ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງທານຂອງເຈົ້າ ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງສິນ? ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງການປະນົມມືອັນຊະລີ? ເມື່ອເຮົາຖາມແລ້ວ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກເນື້ອຄວາມນັ້ນແກ່ເຮົາທ້ອນ.”

37.

໓໗.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

38.

໓໘.

‘‘Disvāna [Pg.6] guṇasampannaṃ, jhāyiṃ jhānarataṃ sataṃ;

Adāsiṃ pupphābhikiṇṇaṃ, āsanaṃ dussasanthataṃ.

“ຂ້ານ້ອຍໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ສົມບູນດ້ວຍຄຸນນະທຳ ເປັນຜູ້ເພັ່ງຊານ ຍິນດີໃນຊານ ເປັນສັດຕະບຸລຸດ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍອາສະນະ (ຕັ່ງນັ່ງ) ທີ່ປູລາດດ້ວຍຜ້າ ແລະໂຮຍດ້ວຍດອກໄມ້.”

39.

໓໙.

‘‘Upaḍḍhaṃ padmamālāhaṃ, āsanassa samantato;

Abbhokirissaṃ pattehi, pasannā sehi pāṇibhi.

“ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ປິດເອົາກີບບົວຫຼວງເຄິ່ງໜຶ່ງຈາກກຳດອກບົວຫຼວງ ມາໂຮຍລົງອ້ອມຮອບອາສະນະນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.”

40.

໔໐.

‘‘Tassa kammakusalassa, idaṃ me īdisaṃ phalaṃ;

Sakkāro garukāro ca, devānaṃ apacitā ahaṃ.

“ນີ້ເປັນຜົນອັນປະເສີດເຊັ່ນນີ້ແຫ່ງກຸສົນກຳນັ້ນຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຮັບການຕ້ອນຮັບ ການເຄົາລົບ ແລະການບູຊາຈາກເຫຼົ່າເທວະດາທັງຫຼາຍ.”

41.

໔໑.

‘‘Yo ve sammāvimuttānaṃ, santānaṃ brahmacārinaṃ;

Pasanno āsanaṃ dajjā, evaṃ nande yathā ahaṃ.

“ບຸກຄົນໃດມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຖວາຍອາສະນະແກ່ທ່ານຜູ້ຫຼຸດພົ້ນດີແລ້ວ ຜູ້ສະຫງົບລະງັບ ຜູ້ປະພຶດພົມມະຈັນ ບຸກຄົນນັ້ນກໍຈະໄດ້ຮັບຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ເຊັ່ນດຽວກັບຂ້ານ້ອຍນີ້.”

42.

໔໒.

‘‘Tasmā hi attakāmena, mahattamabhikaṅkhatā;

Āsanaṃ dātabbaṃ hoti, sarīrantimadhārina’’nti.

“ເພາະສະນັ້ນ ບຸກຄົນຜູ້ຮັກຕົນເອງ ປາດຖະໜາຄວາມເປັນໃຫຍ່ ຄວນຖວາຍອາສະນະແກ່ພະຂີນາສົບ ຜູ້ຊົງໄວ້ເຊິ່ງຮ່າງກາຍສຸດທ້າຍ.”

Kuñjaravimānaṃ pañcamaṃ.

ຈົບ ກຸນຊະຣະວິມານ ທີຫ້າ.

6. Paṭhamanāvāvimānavatthu

໖. ປະຖົມມະນາວາວິມານະວັດຖຸ

43.

໔໓.

‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ, nāri āruyha tiṭṭhasi;

Ogāhasi pokkharaṇiṃ, padmaṃ chindasi pāṇinā.

“ແນ່ເທບທິດາ ເຈົ້າຂຶ້ນຂີ່ເຮືອອັນມຸງດ້ວຍແຜ່ນຄຳຢືນຢູ່, ຢັ່ງລົງສູ່ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ແລະເດັດດອກບົວຫຼວງດ້ວຍມືຂອງຕົນ.”

44.

໔໔.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

45.

໔໕.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງທີ່ທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?"

46.

໔໖.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະມະຫາໂມຄຄັលລານະຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

47.

໔໗.

‘‘Ahaṃ [Pg.7] manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke;

Disvāna bhikkhū tasite kilante, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ adāsiṃ.

"ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໄດ້ເຫັນພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ຫິວນ້ຳແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ລຸກຂຶ້ນຂະຫมีຂະໝັນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ທ່ານ."

48.

໔໘.

‘‘Yo ve kilantāna pipāsitānaṃ, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ dadāti;

Sītodakā tassa bhavanti najjo, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā.

"ບຸກຄົນໃດຜູ້ຂະຫມີຂະໝັນລຸກຂຶ້ນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ອິດເມື່ອຍແລະຫິວນ້ຳ, ຫ້ວຍນ້ຳລຳທານທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວປຸທະລິກເປັນອັນຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດມີແກ່ບຸກຄົນນັ້ນ."

49.

໔໙.

‘‘Taṃ āpagā anupariyanti sabbadā, sītodakā vālukasanthatā nadī;

Ambā ca sālā tilakā ca jambuyo, uddālakā pāṭaliyo ca phullā.

"ແມ່ນ້ຳທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີຫາດຊາຍລາດປູໄວ້ ຍ່ອມໄຫຼອ້ອມຮອບວິມານນັ້ນຢູ່ທຸກເມື່ອ, ອີກທັງຕົ້ນມ່ວງ, ຕົ້ນສາລະ, ຕົ້ນຕິລະກະ, ຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຄູນ ແລະຕົ້ນປາຕະລີ ຕ່າງກໍອອກດອກເບັ່ງບານຢູ່ສະເໝີ."

50.

໕໐.

‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, vimānaseṭṭhaṃ bhusasobhamānaṃ;

Tassīdha kammassa ayaṃ vipāko, etādisaṃ puññakatā labhanti.

"ວິມານອັນປະເສີດທີ່ງົດງາມຢ່າງຍິ່ງ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍພື້ນທີ່ອັນໜ້າລື່ນລົມເຊັ່ນນັ້ນ, ນີ້ຄືຜົນວິບາກແຫ່ງກຳນັ້ນໃນທີ່ນີ້, ຜູ້ເຮັດບຸນທັງຫຼາຍຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນວິບາກເຊັ່ນນີ້."

51.

໕໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

"ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ."

52.

໕໒.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"ຂ້າແດ່ທ່ານພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ທ່ານ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ."

Paṭhamanāvāvimānaṃ chaṭṭhaṃ.

ຈົບ ປະຖົມນາວາວິມານ ທີ ຫົກ.

7. Dutiyanāvāvimānavatthu

໗. ທຸຕິຍນາວາວິມານວັດຖຸ

53.

໕໓.

‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ, nāri āruyha tiṭṭhasi;

Ogāhasi pokkharaṇiṃ, padmaṃ chindasi pāṇinā.

"ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຂຶ້ນຂີ່ເຮືອທີ່ມີຫຼັງຄາມຸງດ້ວຍທອງຄຳຢືນຢູ່, ທ່ານລົງສູ່ສະໂບກຂະຣະນີ ແລະເດັດດອກບົວປະທຸມດ້ວຍມືຂອງທ່ານເອງ."

54.

໕໔.

‘‘Kena [Pg.8] tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

"ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງທ່ານໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງທ່ານຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ?"

55.

໕໕.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhutā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

56.

໕໖.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

57.

໕໗.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke;

Disvāna bhikkhuṃ tasitaṃ kilantaṃ, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ adāsiṃ.

"ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໄດ້ເຫັນພຣະພິກຂຸຮູບໜຶ່ງຜູ້ຫິວນ້ຳແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ລຸກຂຶ້ນຂະຫມີຂະໝັນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ທ່ານ."

58.

໕໘.

‘‘Yo ve kilantassa pipāsitassa, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ dadāti;

Sītodakā tassa bhavanti najjo, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā.

"ບຸກຄົນໃດຜູ້ຂະຫມີຂະໝັນລຸກຂຶ້ນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ອິດເມື່ອຍແລະຫິວນ້ຳ, ຫ້ວຍນ້ຳລຳທານທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວປຸທະລິກເປັນອັນຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດມີແກ່ບຸກຄົນນັ້ນ."

59.

໕໙.

‘‘Taṃ āpagā anupariyanti sabbadā, sītodakā vālukasanthatā nadī;

Ambā ca sālā tilakā ca jambuyo, uddālakā pāṭaliyo ca phullā.

"... ແມ່ນ້ຳທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີຫາດຊາຍລາດປູໄວ້ ຍ່ອມໄຫຼອ້ອມຮອບວິມານນັ້ນຢູ່ທຸກເມື່ອ, ອີກທັງຕົ້ນມ່ວງ, ຕົ້ນສາລະ, ຕົ້ນຕິລະກະ, ຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຄູນ ແລະຕົ້ນປາຕະລີ ຕ່າງກໍອອກດອກເບັ່ງບານຢູ່ສະເໝີ."

60.

໖໐.

‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, vimānaseṭṭhaṃ bhusasobhamānaṃ;

Tassīdha kammassa ayaṃ vipāko, etādisaṃ puññakatā labhanti.

"ວິມານອັນປະເສີດທີ່ງົດງາມຢ່າງຍິ່ງ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍພື້ນທີ່ອັນໜ้าລື່ນລົມເຊັ່ນນັ້ນ, ນີ້ຄືຜົນວິບາກແຫ່ງກຳນັ້ນໃນທີ່ນີ້, ຜູ້ເຮັດບຸນທັງຫຼາຍຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນວິບາກເຊັ່ນນີ້."

61.

໖໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

62.

໖໒.

‘‘Akkhāmi [Pg.9] te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"... ຂ້າແດ່ທ່ານພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ທ່ານ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ."

Dutiyanāvāvimānaṃ sattamaṃ.

ຈົບ ທຸຕິຍນາວາວิມານ ທີ ເຈັດ.

8. Tatiyanāvāvimānavatthu

໘. ຕະຕິຍນາວາວິມານວັດຖု

63.

໖໓.

‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ, nāri āruyha tiṭṭhasi;

Ogāhasi pokkharaṇiṃ, padmaṃ chindasi pāṇinā.

"ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຂຶ້ນຂີ່ເຮືອທີ່ມີຫຼັງຄາມຸງດ້ວຍທອງຄຳຢືນຢູ່, ທ່ານລົງສູ່ສະໂບກခະຣະນີ ແລະເດັດດອກບົວປະທຸມດ້ວຍມືຂອງທ່ານເອງ."

64.

໖໔.

‘‘Kūṭāgārā nivesā te, vibhattā bhāgaso mitā;

Daddallamānā ābhanti, samantā caturo disā.

"ກູດາຄານ (ປຣາສາດຍອດແຫຼມ) ອັນເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງທ່ານ ຖືກຈັດແບ່ງໄວ້ເປັນສັດສ່ວນຢ່າງສົມດຸນ, ສ່ອງແສງຮຸ່ງເຮືອງເ

65.

໖໕.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

"ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜิວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງທ່ານໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງທ່ານຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ?"

66.

໖໖.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

67.

໖໗.

Sā devatā attamanā, sambuddheneva pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າເອງຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

68.

໖໘.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke;

Disvāna bhikkhū tasite kilante, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ adāsiṃ.

"ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໄດ້ເຫັນພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ຫິວນ້ຳແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ລຸກຂຶ້ນຂະຫມີຂະໝັນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ທ່ານ."

69.

໖໙.

‘‘Yo ve kilantāna pipāsitānaṃ, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ dadāti;

Sītodakā tassa bhavanti najjo, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā.

70.

໗໐.

‘‘Taṃ [Pg.10] āpagā anupariyanti sabbadā, sītodakā vālukasanthatā nadī;

Ambā ca sālā tilakā ca jambuyo, uddālakā pāṭaliyo ca phullā.

71.

໗໑.

‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, vimānaseṭṭhaṃ bhusasobhamānaṃ;

Tassīdha kammassa ayaṃ vipāko, etādisaṃ puññakatā labhanti.

"ວິມານອັນປະເສີດທີ່ງົດງามຢ່າງຍິ່ງ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍພື້ນທີ່ອັນໜ້າລື່ນລົມເຊັ່ນນັ້ນ, ນີ້ຄືຜົນວິບາກແຫ່ງກຳນັ້ນໃນທີ່ນີ້, ຜູ້ເຮັດບຸນທັງຫຼາຍຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນວິບາກເຊັ່ນນີ້."

72.

໗໒.

‘‘Kūṭāgārā nivesā me, vibhattā bhāgaso mitā;

Daddallamānā ābhanti, samantā caturo disā.

"ກູດາຄານ (ປຣາສາດຍອດແຫຼມ) ອັນເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງຂ້ານ້ອຍ ຖືກຈັດແບ່ງໄວ້ເປັນສັດສ່ວນຢ່າງສົມດຸນ, ສ່ອງແສງຮຸ່ງເຮືອງເ

73.

໗໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

74.

໗໔.

‘‘Akkhāmi te buddha mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsati;

Etassa kammassa phalaṃ mamedaṃ, atthāya buddho udakaṃ apāyī’’ti.

"ຂ້າແດ່ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບທູນແກ່ພຣະອົງ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ, ນີ້ຄືຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນຂອງຂ້ານ້ອຍ, ເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ການຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງແຫ່ງກຳຂອງຂ້ານ້ອຍ ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ສະເຫວີຍນ້ຳດື່ມທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍແລ້ວ."

Tatiyanāvāvimānaṃ aṭṭhamaṃ.

ຈົບ ຕະຕິຍນາວາວິມານ ທີ ແປດ.

9. Dīpavimānavatthu

໙. ທີປະວິມານວັດຖຸ

75.

໗໕.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

"ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ, ປຽບເໝືອນດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດສະນັ້ນ."

76.

໗໖.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

77.

໗໗.

‘‘Kena tvaṃ vimalobhāsā, atirocasi devatā ;

Kena te sabbagattehi, sabbā obhāsate disā.

"ແນ່ເທບທິດາ ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີລັດສະໝີອັນປາສະຈາກມົນທິນ? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງເ

78.

໗໘.

‘‘Pucchāmi [Pg.11] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

79.

໗໙.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

80.

໘໐.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke;

Tamandhakāramhi timīsikāyaṃ, padīpakālamhi adāsi dīpaṃ.

"ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໃນເວລາຄ່ຳຄືນອັນມືດມິດ ເປັນເວລາທີ່ຄວນຈຸດປະທີບ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍປະທີບເປັນທານ."

81.

໘໑.

‘‘Yo andhakāramhi timīsikāyaṃ, padīpakālamhi dadāti dīpaṃ;

Uppajjati jotirasaṃ vimānaṃ, pahūtamalyaṃ bahupuṇḍarīkaṃ.

"ບຸກຄົນໃດຖວາຍປະທີບໃນເວລາຄ່ຳຄືນອັນມືດມິດ ເຊິ່ງເປັນເວລາທີ່ຄວນຈຸດປະທີບ, ບຸກຄົນນັ້ນຍ່ອມໄປບັງເກີດໃນວິມານໂຊຕິຣົດອັນມີລັດສະໝີຮຸ່ງເຮືອງເ

82.

໘໒.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

83.

໘໓.

‘‘Tenāhaṃ vimalobhāsā, atirocāmi devatā;

Tena me sabbagattehi, sabbā obhāsate disā.

"ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີລັດສະໝີອັນປາສະຈາກມົນທິນ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງເ

84.

໘໔.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dīpavimānaṃ navamaṃ.

ຈົບ ທີປະວິມານ ທີ ເກົ້າ.

10. Tiladakkhiṇavimānavatthu

໑໐. ຕິລະທັກຂິນະວິມານວັດຖຸ

85.

໘໕.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

86.

໘໖.

‘‘Kena [Pg.12] tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

87.

໘໗.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

88.

໘໘.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

89.

໘໙.

‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke.

ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ

90.

໙໐.

‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Āsajja dānaṃ adāsiṃ, akāmā tiladakkhiṇaṃ;

Dakkhiṇeyyassa buddhassa, pasannā sehi pāṇibhi.

"ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ປາສະຈາກກິເລດດັ່ງທຸລີ, ຜູ້ຜ່ອງໃສຢ່າງຍິ່ງ ແລະບໍ່ມີຄວາມຂຸ່ນມົວ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເ

91.

໙໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

92.

໙໒.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Tiladakkhiṇavimānaṃ dasamaṃ.

ຈົບ ຕິລະທັກຂິນະວິມານ ທີ ສິບ.

11. Paṭhamapatibbatāvimānavatthu

໑໑. ປະຖົມປະຕິພພะຕາວິມານວັດຖຸ

93.

໙໓.

‘‘Koñcā mayūrā diviyā ca haṃsā, vaggussarā kokilā sampatanti;

Pupphābhikiṇṇaṃ rammamidaṃ vimānaṃ, anekacittaṃ naranārisevitaṃ.

"ແນ່ເທບທິດາ, ຝູງນົກກະຮຽນ, ນົກຍູງ, ຫົງ ແລະນົກກາເຫວົ່າ ອັນເປັນທິບ ມີສຽງຮ້ອງອັນມ່ວນອອນຊອນ ຕ່າງກໍບິນວົນວຽນໄປມາ, ວິມານອັນໜ້າລື່ນລົມນີ້ ດາດດາດ້ວຍດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ມີຄວາມວິຈິດພິສະດານາໆ ປະການ ແລະເປັນທີ່ອາໄສຂອງເ

94.

໙໔.

‘‘Tatthacchasi [Pg.13] devi mahānubhāve, iddhī vikubbanti anekarūpā;

Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti ca.

"ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ທ່ານສະແດງລິດແປງກາຍເປັນຮູບຕ່າງໆ ໄດ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ, ອີກທັງເ

95.

໙໕.

‘‘Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ທ່ານເຖິງພ້ອມແລ້ວດ້ວຍລິດແລະອານຸພາບແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

96.

໙໖.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມຄັលລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ.

97.

໙໗.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, patibbatānaññamanā ahosiṃ;

Mātāva puttaṃ anurakkhamānā, kuddhāpihaṃ nappharusaṃ avocaṃ.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນຜູ້ຊື່ສັດຕໍ່ສາມີ ບໍ່ມີໃຈຮັກຊາຍອື່ນ ເຝົ້າຮັກສາສາມີເໝືອນດັ່ງມານດາຖະໜອມຮັກສາບຸດ ແລະເຖິງແມ່ນຈະໂກດເຄືອງ ກໍບໍ່ເຄີຍກ່າວວາຈາຫຍາບຄາຍເລີຍ.

98.

໙໘.

‘‘Sacce ṭhitā mosavajjaṃ pahāya, dāne ratā saṅgahitattabhāvā;

Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

ຂ້ານ້ອຍຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນຄວາມສັດຈິງ ລະທິ້ງຄຳຕົວະ ຍິນດີໃນການບໍລິຈາກທານ ມີປົກກະຕິສົງເຄາະເກື້ອກູນຜູ້ອື່ນ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າ ນ້ຳ ແລະທານອັນໄພບູນຢ່າງເຄົາລົບ.

99.

໙໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.

100.

໑໐໐.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ข້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Paṭhamapatibbatāvimānaṃ ekādasamaṃ.

ປະຖົມມະປະຕິພັດຕາວິມານ ທີ ໑໑ ຈົບ.

12. Dutiyapatibbatāvimānavatthu

໑໒. ທຸຕິຍະປະຕິພັດຕາວິມານະວັດຖຸ

101.

໑໐໑.

‘‘Veḷuriyathambhaṃ [Pg.14] ruciraṃ pabhassaraṃ, vimānamāruyha anekacittaṃ;

Tatthacchasi devi mahānubhāve, uccāvacā iddhi vikubbamānā;

Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti ca.

ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ທ່ານຂຶ້ນສູ່ວິມານອັນມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ອັນຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມ ແລະມີຄວາມວິຈິດພິສະດານາໆ ປະການ ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ສະແດງລິດເດດຕ່າງໆ ໄດ້ຕາມປາດຖະໜາ ທັງເຫຼົ່ານາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ກໍພາກັນຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໂດຍຮອບ.

102.

໑໐໒.

‘‘Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

103.

໑໐໓.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

104.

໑໐໔.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, upāsikā cakkhumato ahosiṃ;

Pāṇātipātā viratā ahosiṃ, loke adinnaṃ parivajjayissaṃ.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ມີພະຈັກຂຸ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ແລະໄດ້ຫຼີກເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ.

105.

໑໐໕.

‘‘Amajjapā no ca musā abhāṇiṃ, sakena sāminā ahosiṃ tuṭṭhā;

Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

ຂ້ານ້ອຍບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ ບໍ່ກ່າວຄຳຕົວະ ຍິນດີສະເພາະສາມີຂອງຕົນ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າ ນ້ຳ ແລະທານອັນໄພບູນຢ່າງເຄົາລົບ.

106.

໑໐໖.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

107.

໑໐໗.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Dutiyapatibbatāvimānaṃ dvādasamaṃ.

ທຸຕິຍະປະຕິພັດຕາວິມານ ທີ ໑໒ ຈົບ.

13. Paṭhamasuṇisāvimānavatthu

໑໓. ປະຖົມມະສຸນິສາວິມານະວັດຖຸ

108.

໑໐໘.

‘‘Abhikkantena [Pg.15] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

ດູກ່ອນເທບທິດາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.

109.

໑໐໙.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?

110.

໑໑໐.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

111.

໑໑໑.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

112.

໑໑໒.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, suṇisā ahosiṃ sasurassa gehe.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ຢູ່ໃນເຮືອນຂອງພໍ່ປູ່.

113.

໑໑໓.

‘‘Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ pūvaṃ, pasannā sehi pāṇibhi;

Bhāgaḍḍhabhāgaṃ datvāna, modāmi nandane vane.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດ ຜູ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ ໂດຍແບ່ງສ່ວນເຄິ່ງໜຶ່ງຂອງສ່ວນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບມາຖວາຍ ດ້ວຍການຖວາຍທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາເພີດເພີນຢູ່ໃນສວນນັນທະວັນ.

114.

໑໑໔.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ และໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.

115.

໑໑໕.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamasuṇisāvimānaṃ terasamaṃ.

ປະຖົມມະສຸນິສາວິມານ ທີ ໑໓ ຈົບ.

14. Dutiyasuṇisāvimānavatthu

໑໔. ທຸຕິຍະສຸນິສາວິມານະວັດຖຸ

116.

໑໑໖.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

ດູກ່ອນເທບທิดາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.

117.

໑໑໗.

‘‘Kena [Pg.16] tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

118.

໑໑໘.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

119.

໑໑໙.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

120.

໑໒໐.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, suṇisā ahosiṃ sasurassa gehe.

121.

໑໒໑.

‘‘Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ bhāgaṃ, pasannā sehi pāṇibhi;

Kummāsapiṇḍaṃ datvāna, modāmi nandane vane.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດ ຜູ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍສ່ວນແບ່ງເຂົ້າໜົມແປ້ງບາເລຂອງຕົນແກ່ພະພິກຂຸນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ ດ້ວຍການຖວາຍເຂົ້າໜົມແປ້ງບາເລນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາເພີດເພີນຢູ່ໃນສວນນັນທະວັນ.

122.

໑໒໒.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

123.

໑໒໓.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyasuṇisāvimānaṃ cuddasamaṃ.

ທຸຕິຍະສຸນິສາວິມານ ທີ ໑໔ ຈົບ.

15. Uttarāvimānavatthu

໑໕. ອຸດຕະຣາວິມານະວັດຖຸ

124.

໑໒໔.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

125.

໑໒໕.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

126.

໑໒໖.

‘‘Pucchāmi [Pg.17] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

127.

໑໒໗.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

128.

໑໒໘.

‘‘Issā ca maccheramatho paḷāso, nāhosi mayhaṃ gharamāvasantiyā;

Akkodhanā bhattuvasānuvattinī, uposathe niccahamappamattā.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍຄອງເຮືອນຢູ່ ຄວາມອິດສາ ຄວາມຕະໜີ່ ແລະຄວາມຕີສະເໝີ ບໍ່ໄດ້ມີແກ່ຂ້ານ້ອຍເລີຍ ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ມັກໂກດ ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ ແລະບໍ່ເຄີຍປະມາດໃນການຮັກສາອຸໂປສົດເລີຍ.

129.

໑໒໙.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

ໃນວັນ ໑໔ ຄ່ຳ ໑໕ ຄ່ຳ ແລະ ໘ ຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກພิເສດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງ ໘ ປະການ.

130.

໑໓໐.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສີລຢູ່ສະເໝີ ດ້ວຍຄວາມສຳລວມແລະການບໍລິຈາກທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນີ້.

131.

໑໓໑.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ສຳລວມລະວັງຈາກການເວົ້າຕົວະ ຫຼີກເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາຢ່າງເດັດຂາດ.

132.

໑໓໒.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂາບົດ ໕ ປະການ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະໂຄດົມພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີພະຈັກຂຸ ຜູ້ມີພະຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

133.

໑໓໓.

‘‘Sāhaṃ sakena sīlena, yasasā ca yasassinī;

Anubhomi sakaṃ puññaṃ, sukhitā camhināmayā.

ຂ້ານ້ອຍນັ້ນມີຍົດຊື່ສຽງດ້ວຍສີລແລະກຽດຕິຍົດຂອງຕົນ ໄດ້ສະເຫວີຍຜົນບຸນຂອງຕົນເອງ ມີຄວາມສຸກແລະປາສະຈາກໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ.

134.

໑໓໔.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

135.

໑໓໕.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

136. ‘‘Mama [Pg.18] ca, bhante, vacanena bhagavato pāde sirasā vandeyyāsi – ‘uttarā nāma, bhante, upāsikā bhagavato pāde sirasā vandatī’ti. Anacchariyaṃ kho panetaṃ, bhante, yaṃ maṃ bhagavā aññatarasmiṃ sāmaññaphale byākareyya, taṃ bhagavā sakadāgāmiphale byākāsī’’ti.

໑໓໖.

Uttarāvimānaṃ pannarasamaṃ.

ອຸດຕະຣາວິມານ ທີ ໑໕ ຈົບ.

16. Sirimāvimānavatthu

໑໖. ສິຣິມາວິມານະວັດຖຸ

137.

໑໓໗.

‘‘Yuttā ca te paramaalaṅkatā hayā, adhomukhā aghasigamā balī javā;

Abhinimmitā pañcarathāsatā ca te, anventi taṃ sārathicoditā hayā.

ມ້າທັງຫຼາຍອັນປະດັບປະດາຢ່າງງົດງາມຍິ່ງ ຫົວປັກລົງລຸ່ມ ເຫາະໄປໃນອາກາດໄດ້ ມີກຳລັງຫຼາຍ ແລະແລ່ນໄວ ໄດ້ຖືກທຽມເຂົ້າກັບລົດຂອງທ່ານແລ້ວ ແລະລົດຫ້າຮ້ອຍຄັນທີ່ທ່ານເນລະມິດຂຶ້ນ ເຊິ່ງມີມ້າອັນນາຍສານະຖີຂັບຂີ່ ກໍແລ່ນຕາມທ່ານມາ.

138.

໑໓໘.

‘‘Sā tiṭṭhasi rathavare alaṅkatā, obhāsayaṃ jalamiva joti pāvako;

Pucchāmi taṃ varatanu anomadassane, kasmā nu kāyā anadhivaraṃ upāgami.

ທ່ານຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຢືນຢູ່ເທິງລົດອັນປະເສີດ ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວເໝືອນດັ່ງກອງໄຟອັນຮຸ່ງເຮືອງ ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີຮູບຮ່າງອັນງົດງາມ ມີທັດສະນະອັນບໍ່ຊົ່ວຊ້າ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ທ່ານສະເດັດມາຈາກເທບພະນິກາຍໃດ ຈຶ່ງໄດ້ມາເຂົ້າເຝົ້າພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ໃດຍິ່ງກວ່າ?

139.

໑໓໙.

‘‘Kāmaggapattānaṃ yamāhunuttaraṃ, nimmāya nimmāya ramanti devatā;

Tasmā kāyā accharā kāmavaṇṇinī, idhāgatā anadhivaraṃ namassituṃ.

ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ເຫຼົ່າເທວະດາໃນສະຫວັນຊັ້ນໃດ ທີ່ເພິ່ນກ່າວວ່າເປັນຍອດແຫ່ງຜູ້ສະເຫວີຍກາມ ເນລະມິດກາມາຣົມຂຶ້ນມາເອງແລ້ວເພີດເພີນຍິນດີ ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັກສອນຜູ້ສາມາດເນລະມິດຮູບຮ່າງໄດ້ຕາມປາດຖະໜາ ສະເດັດມາຈາກເທບພະນິກາຍນັ້ນ ເພື່ອມານະມັດສະການພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ໃດຍິ່ງກວ່າ.

140.

໑໔໐.

‘‘Kiṃ tvaṃ pure sucaritamācarīdha,Kenacchasi tvaṃ amitayasā sukhedhitā;

Iddhī ca te anadhivarā vihaṅgamā,Vaṇṇo ca te dasa disā virocati.

ໃນຊາດກ່ອນ ທ່ານໄດ້ປະພຶດສຸຈະຣິດອັນໃດໄວ້ໃນໂລກນີ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຍົດອັນຫາປະມານບໍ່ໄດ້ ຢູ່ຢ່າງມີຄວາມສຸກໃນທີ່ນີ້? ແລະທ່ານຈຶ່ງມີລິດອັນປະເສີດ ເຫາະໄປໃນອາກາດໄດ້ ທັງວັນນະຂອງທ່ານກໍສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທັງສິບທິດ?

141.

໑໔໑.

‘‘Devehi tvaṃ parivutā sakkatā casi,Kuto cutā sugatigatāsi devate;

Kassa vā tvaṃ vacanakarānusāsaniṃ,Ācikkha me tvaṃ yadi buddhasāvikā’’ti.

ດູກ່ອນເທບທິດາ ທ່ານເປັນຜູ້ອັນເຫຼົ່າເທວະດາແວດລ້ອມແລະບູຊາແລ້ວ ທ່ານເຄີຍເຄື່ອນມາຈາກໃດ ຈຶ່ງໄດ້ມາສູ່ສຸຄະຕິພົບນີ້? ແລະທ່ານໄດ້ປະຕິບັດຕາມຄຳສັ່ງສອນຂອງພະສາດສະດາອົງໃດ? ຫາກທ່ານເປັນພຸດທະສາວິກາ ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາດ້ວຍເຖີດ.

142.

໑໔໒.

‘‘Nagantare [Pg.19] nagaravare sumāpite, paricārikā rājavarassa sirimato;

Nacce gīte paramasusikkhitā ahuṃ, sirimāti maṃ rājagahe avediṃsu.

ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ໃນພະນະຄອນອັນປະເສີດ ອັນຕັ້ງຢູ່ທ່າມກາງລະຫວ່າງພູເຂົາ ຂ້ານ້ອຍເຄີຍເປັນຍິງບຳເຣີຂອງພະລາຊາຜູ້ມີສິຣິອັນປະເສີດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນຢ່າງດີຍິ່ງໃນການຟ້ອນລຳແລະຂັບຮ້ອງ ຜູ້ຄົນໃນກຸງຣາຊະຄຶຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມວ່າ 'ສິຣິມາ'.

143.

໑໔໓.

‘‘Buddho ca me isinisabho vināyako, adesayī samudayadukkhaniccataṃ;

Asaṅkhataṃ dukkhanirodhasassataṃ, maggañcimaṃ akuṭilamañjasaṃ sivaṃ.

ແລະພະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ເປັນພະອິສິພິເສດ ຜູ້ຊົງນຳສັດໂລກໄປ ໄດ້ຊົງສະແດງແກ່ຂ້ານ້ອຍ ເຖິງຄວາມບໍ່ທ່ຽງແຫ່ງທຸກແລະສະມຸໄທ ເຖິງພະນິພານອັນປັດໄຈບໍ່ໄດ້ປຸງແຕ່ງ ອັນເປັນທີ່ດັບທຸກອັນທ່ຽງແທ້ ແລະຊົງສະແດງມັກຄະສັດອັນເປັນຫົນທາງອັນກົງ ບໍ່ຄົດຄ້ຽວ ແລະມີຄວາມຮົ່ມເຢັນນີ້.

144.

໑໔໔.

‘‘Sutvānahaṃ amatapadaṃ asaṅkhataṃ, tathāgatassanadhivarassa sāsanaṃ;

Sīlesvahaṃ paramasusaṃvutā ahuṃ, dhamme ṭhitā naravarabuddhadesite.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງຄຳສັ່ງສອນອັນສະແດງເຖິງອະມະຕະບົດ ອັນປັດໄຈບໍ່ໄດ້ປຸງແຕ່ງ ຂອງພະຕຖາຄົດເຈົ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ໃດຍິ່ງກວ່າ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ເປັນຜູ້ສຳລວມລະວັງຢ່າງດີຍິ່ງໃນສີລທັງຫຼາຍ ແລະຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນທຳອັນພະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນິករຊົນຊົງສະແດງແລ້ວ.

145.

໑໔໕.

‘‘Ñatvānahaṃ virajapadaṃ asaṅkhataṃ, tathāgatenanadhivarena desitaṃ;

Tatthevahaṃ samathasamādhimāphusiṃ, sāyeva me paramaniyāmatā ahu.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮູ້ແຈ້ງທຳອັນເປັນທາງໄປສູ່ພະນິພານ ອันປາສະຈາກທຸລີກິເລດ ອັນປັດໄຈປຸງແຕ່ງບໍ່ໄດ້ ທີ່ພະຕຖາຄົດຜູ້ປະເສີດສຸດໄດ້ຊົງສະແດງໄວ້ແລ້ວ ໃນຂະນະນັ້ນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າກໍໄດ້ບັນລຸສະມະຖະສະມາທິ (ໂລກຸດຕະຣະສະມາທິ) ອັນສະຫງົບລະງັບທຳທີ່ເປັນຂ້າສຶກທັງປວງ ການໄດ້ບັນລຸສະມາທິນັ້ນເອງ ເປັນຄວາມແນ່ນອນອັນປະເສີດ (ອະລິຍະມັກ) ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ.

146.

໑໔໖.

‘‘Laddhānahaṃ amatavaraṃ visesanaṃ, ekaṃsikā abhisamaye visesiya;

Asaṃsayā bahujanapūjitā ahaṃ, khiḍḍāratiṃ paccanubhomanappakaṃ.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບັນລຸພະນິພານອັນເປັນທຳອັນຍອດຢ້ຽມ ທີ່ເຮັດໃຫ້ວິເສດກວ່າປຸຖຸຊົນທັງຫຼາຍ ມີຄວາມເຫັນອັນແນ່ນອນໃນການຕັດສະຮູ້ທຳອັນວິເສດ ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ທີ່ມະຫາຊົນບູຊາ ແລະໄດ້ສະເຫວີຍຄວາມຍິນດີໃນການຫຼິ້ນສະໜຸກສະໜານອັນຫຼວງຫຼາຍ.

147.

໑໔໗.

‘‘Evaṃ ahaṃ amatadasamhi devatā, tathāgatassanadhivarassa sāvikā;

Dhammaddasā paṭhamaphale patiṭṭhitā, sotāpannā na ca pana matthi duggati.

ດ້ວຍປະການນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງເປັນເທບທິດາຜູ້ໄດ້ເຫັນອະມະຕະທຳ (ພະນິພານ) ເປັນສາວິກາຂອງພະຕຖາຄົດຜູ້ປະເສີດສຸດ ເປັນຜູ້ເຫັນທຳ (ອະລິຍະສັດຈະ) ຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນປະຖົມມະຜົນ (ໂສດາປັດຕິຜົນ) ເປັນພະໂສດາບັນ ແລະບໍ່ມີທຸຄະຕິອີກຕໍ່ໄປ.

148.

໑໔໘.

‘‘Sā vandituṃ anadhivaraṃ upāgamiṃ, pāsādike kusalarate ca bhikkhavo;

Namassituṃ samaṇasamāgamaṃ sivaṃ, sagāravā sirimato dhammarājino.

ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນໄດ້ເຂົ້າໄປເຝົ້າເພື່ອຖວາຍອະພິວາດພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ປະເສີດສຸດ ແລະເພື່ອໄຫວ້ພະພິກສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ໜ້າເຫຼື້ອມໃສ ຜູ້ຍິນດີໃນກຸສົນທຳ (ພະນິພານ) ແລະເພື່ອຮ່ວມສະມາຄົມແຫ່ງສະມະນະອັນສະຫງົບປອດໄພ ຂ້າພະເຈົ້າມີຄວາມເຄົາລົບຢຳເກງໃນພະທຳມະລາຊາຜູ້ມີພະສິຣິ.

149.

໑໔໙.

‘‘Disvā [Pg.20] muniṃ muditamanamhi pīṇitā, tathāgataṃ naravaradammasārathiṃ;

Taṇhacchidaṃ kusalarataṃ vināyakaṃ, vandāmahaṃ paramahitānukampaka’’nti.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະມຸນີແລ້ວ ມີຈິດໃຈເບີກບານອີ່ມເອີບຍິນດີ ພະອົງຜູ້ເປັນພະຕຖາຄົດ ເປັນນາຍສານຖີຜູ້ຝຶກນໍຣະຊົນອັນປະເສີດສຸດ ຜູ້ຕັດຕັນຫາໄດ້ແລ້ວ ຜູ້ຍິນດີໃນກຸສົນທຳ ຜູ້ເປັນຜู້ນຳທາງ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນ້ອມໄຫວ້ພະມຸນີພະອົງນັ້ນ ຜູ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະເກື້ອກູນອັນປະເສີດສຸດແກ່ສັດທັງຫຼາຍ.

Sirimāvimānaṃ soḷasamaṃ.

ຈົບ ສິຣິມາສູດ ວິມານວັດຖຸ ທີ ໑໖.

17. Kesakārīvimānavatthu

໑໗. ເກສາການີວິມານວັດຖຸ

150.

໑໕໐.

‘‘Idaṃ vimānaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ, veḷuriyathambhaṃ satataṃ sunimmitaṃ;

Suvaṇṇarukkhehi samantamotthataṃ, ṭhānaṃ mamaṃ kammavipākasambhavaṃ.

ວິມານນີ້ມີຄວາມງົດງາມ ຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ມີເສົາທີ່ເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ອັນເນລະມິດໄວ້ເປັນຢ່າງດີ ສະເພາະຕົວ ມີຕົ້ນໄມ້ຄຳປົກຄຸມຢູ່ໂດຍຮອບ ວິມານນີ້ເປັນທີ່ຢູ່ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ອັນເກີດຂຶ້ນຈາກຜົນແຫ່ງກຳ.

151.

໑໕໑.

‘‘Tatrūpapannā purimaccharā imā, sataṃ sahassāni sakena kammunā;

Tuvaṃsi ajjhupagatā yasassinī, obhāsayaṃ tiṭṭhasi pubbadevatā.

ເຫຼົ່ານາງອັກສອນເກົ່າຜູ້ເກີດໃນວິມານຂອງເຮົານີ້ ມີຈຳນວນເຖິງໜຶ່ງແສນນາງ ດ້ວຍກຳຂອງຕົນ ສ່ວນທ່ານຜູ້ມີຍົດໃຫຍ່ ໄດ້ມາຮອດໃນບັດນີ້ ທ່ານຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວຂົ່ມເຫຼົ່າເທບທິດາແຕ່ກ່ອນທັງຫຼາຍ.

152.

໑໕໒.

‘‘Sasī adhiggayha yathā virocati, nakkhattarājāriva tārakāgaṇaṃ;

Tatheva tvaṃ accharāsaṅgaṇaṃ imaṃ, daddallamānā yasasā virocasi.

ພະຈັນຜູ້ມີຮູບກະຕ່າຍ ເປັນລາຊາແຫ່ງດາວນັກຂັດຕະຣຶກ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງຂົ່ມໝູ່ດາວທັງຫຼາຍສັນໃດ ທ່ານກໍສັນນັ້ນ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວຂົ່ມໝູ່ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ ດ້ວຍຍົດອັນສະຫງ່າງາມ.

153.

໑໕໓.

‘‘Kuto nu āgamma anomadassane, upapannā tvaṃ bhavanaṃ mamaṃ idaṃ;

Brahmaṃva devā tidasā sahindakā, sabbe na tappāmase dassanena ta’’nti.

ແນ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີຮູບໂສມອັນບໍ່ຊາຍຊົ່ວ (ງົດງາມຍິ່ງ) ທ່ານຈຸຕິມາຈາກໃສ ຈຶ່ງມາເກີດໃນວິມານຂອງເຮົານີ້ ເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ພ້ອມທັງພະອິນ ຍ່ອມບໍ່ອີ່ມໃນການເບິ່ງພະພົມສັນໃດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າທັງໝົດກໍບໍ່ອີ່ມໃນການເບິ່ງທ່ານສັນນັ້ນ.

154.

໑໕໔.

‘‘Yametaṃ sakka anupucchase mamaṃ, ‘kuto cutā tvaṃ idha āgatā’ti ;

Bārāṇasī nāma puratthi kāsinaṃ, tattha ahosiṃ pure kesakārikā.

ຂ້າແຕ່ທ້າວສັກກະ ທ່ານຖາມຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ທ່ານຈຸຕິມາຈາກໃສ ຈຶ່ງມາຮອດທີ່ນີ້' ດັ່ງນີ້ ໃນແຄວ້ນກາສີ ມີເມືອງໜຶ່ງຊື່ວ່າ ພາຣານະສີ ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເປັນຊ່າງແຕ່ງຜົມ ຊື່ວ່າ ເກສາການີ ໃນເມືອງນັ້ນ.

155.

໑໕໕.

‘‘Buddhe [Pg.21] ca dhamme ca pasannamānasā, saṅghe ca ekantagatā asaṃsayā;

Akhaṇḍasikkhāpadā āgatapphalā, sambodhidhamme niyatā anāmayā’’ti.

ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພະພຸດ ພະທຳ ແລະພະສົງ ມີຄວາມເຫັນອັນແນ່ນອນ ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ ມີສີຂາບົດ (ສິນ ໕) ອັນບໍ່ຂາດ ບໍ່ທະລຸ ໄດ້ບັນລຸຜົນ (ໂສດາປັດຕິຜົນ) ແລ້ວ ເປັນຜູ້ແນ່ນອນໃນທຳອັນເປັນເຄື່ອງຕັດສະຮູ້ ແລະປາສະຈາກໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ.

156.

໑໕໖.

‘‘Tantyābhinandāmase svāgatañca te, dhammena ca tvaṃ yasasā virocasi;

Buddhe ca dhamme ca pasannamānase, saṅghe ca ekantagate asaṃsaye;

Akhaṇḍasikkhāpade āgatapphale, sambodhidhamme niyate anāmaye’’ti.

ພວກຂ້າພະເຈົ້າຍິນດີນຳທ່ານ ແລະຂໍຕ້ອນຮັບການມາຂອງທ່ານ ທ່ານຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງດ້ວຍທຳ ແລະດ້ວຍຍົດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຍິນດີນຳທ່ານ ຜູ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພະພຸດ ພະທຳ ແລະພະສົງ ຜູ້ມີຄວາມເຫັນອັນແນ່ນອນ ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ ມີສີຂາບົດອັນບໍ່ຂາດ ໄດ້ບັນລຸຜົນແລ້ວ ເປັນຜູ້ແນ່ນອນໃນທຳອັນເປັນເຄື່ອງຕັດສະຮູ້ ແລະປາສະຈາກໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ.

Kesakārīvimānaṃ sattarasamaṃ.

ຈົບ ເກສາການີວິມານ ທີ ໑໗.

Pīṭhavaggo paṭhamo niṭṭhito.

ຈົບ ປີຖະວັກ ທີ ໑ ໃນອິດຖີວິມານ.

Tassuddānaṃ –

ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນີ້ ຄື:

Pañca pīṭhā tayo nāvā, dīpatiladakkhiṇā dve;

Pati dve suṇisā uttarā, sirimā kesakārikā;

Vaggo tena pavuccatīti.

ປີຖະວິມານ ໕, ນາວາວิມານ ໓, ປະທີປະວິມານ ໑, ຕິລະທັກຂິນາສະຕິວິມານ ໑, ປະຕິພັດຕາວิມານ ໖, ສຸນິສາວິມານ ໒, ອຸດຕະລາວິມານ ໑, ສິຣິມາວິມານ ໑, ເກສາການີວິມານ ໑ ວັກນີ້ ພະສັງຄີຕິກາຈານທັງຫຼາຍກ່າວໄວ້ດ້ວຍເລື່ອງ ໑໗ ເລື່ອງນີ້.

2. Cittalatāvaggo

໒. ຈິດຕະລັດຕາວັກ

1. Dāsivimānavatthu

໑. ທາສີວິມານວັດຖຸ

157.

໑໕໗.

‘‘Api sakkova devindo, ramme cittalatāvane;

Samantā anupariyāsi, nārīgaṇapurakkhatā;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

ທ່ານມີໝູ່ນາງອັກສອນແວດລ້ອມແລ້ວ ທ່ຽວໄປໂດຍຮອບໃນສວນຈິດຕະລັດຕາວັນອັນເປັນທີ່ລື່ນລົມ ຄ້າຍຄືກັບທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ແຫ່ງເທວະດາ ທ່ານເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ.

158.

໑໕໘.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້ ເພາະກຸສົນໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ.

159.

໑໕໙.

‘‘Pucchāmi [Pg.22] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ແນ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອທ່ານເກີດເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນໃດໄວ້ ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

160.

໑໖໐.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ ທີ່ພະມະຫາໂມກຄັນລານะຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້.

161.

໑໖໑.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, dāsī ahosiṃ parapessiyā kule.

ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນນາງທາສີ (ຄົນຮັບໃຊ້) ທີ່ຄົນອື່ນໃຊ້ສອຍໃນເຮືອນຂອງເພິ່ນ.

162.

໑໖໒.

‘‘Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino;

Tassā me nikkamo āsi, sāsane tassa tādino.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະໂຄດົມຜູ້ມີພະຈັກສຸ (ປັນຍາຈັກສຸ ໕ ປະການ) ຜູ້ມີພະຍົດໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຄວາມພາກພຽນເພື່ອອອກຈາກກິເລດໃນຄຳສອນຂອງພະອົງຜູ້ມີຕາທິລັກສະນະ.

163.

໑໖໓.

‘‘Kāmaṃ bhijjatuyaṃ kāyo, neva atthettha saṇṭhanaṃ ;

Sikkhāpadānaṃ pañcannaṃ, maggo sovatthiko sivo.

ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງໃຈວ່າ 'ຮ່າງກາຍນີ້ຈະແຕກດັບໄປກۆຕາມທີ ຄວາມຍໍ້ຢ່ອນໃນການບຳເພັນພຽນນີ້ຈະບໍ່ມີເລີຍ' ຫົນທາງແຫ່ງສີຂາບົດ ໕ ປະການ ເປັນທາງນຳມາຊຶ່ງຄວາມສະຫວັດດີ ແລະຄວາມສະຫງົບປອດໄພ.

164.

໑໖໔.

‘‘Akaṇṭako agahano, uju sabbhi pavedito;

Nikkamassa phalaṃ passa, yathidaṃ pāpuṇitthikā.

ເປັນທາງອັນປາສະຈາກຂວາກໜາມ (ລາຄະເປັນຕົ້ນ) ປາສະຈາກປ່າຮົກ (ກິເລດ) ເປັນທາງກົງ ທີ່ທ່ານຜູ້ປະເສີດ (ພະພຸດທະເຈົ້າເປັນຕົ້ນ) ຊົງສະແດງໄວ້ແລ້ວ ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງຄວາມພາກພຽນນີ້ ທີ່ແມ່ນແຕ່ຜູ້ຍິງຄືຂ້າພະເຈົ້າກໍຍັງບັນລຸໄດ້.

165.

໑໖໕.

‘‘Āmantanikā raññomhi, sakkassa vasavattino;

Saṭṭhi turiya sahassāni, paṭibodhaṃ karonti me.

ຂ້າພະເຈົ້າເປັນນາງສະໜົມຜູ້ໃກ້ຊິດຂອງທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ມີອຳນາດຄອບງຳເທວະດາທັງຫຼາຍ ເຄື່ອງດົນຕີ ໖໐,໐໐໐ ຊະນິດ ຍ່ອມບັນເລງເພື່ອປຸກຄວາມຍິນດີໃຫ້ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.

166.

໑໖໖.

‘‘Ālambo gaggaro bhīmo, sādhuvādī ca saṃsayo;

Pokkharo ca suphasso ca, viṇāmokkhā ca nāriyo.

ຄື: ກອງອາລຳພະ, ກອງຄັກຄະຣະ, ກອງພີມະ, ກອງສາທຸວາທີ, ກອງສັງສະຍະ, ກອງໂປກຂະຣະ, ກອງສຸຜັດສະ ແລະນາງອັກສອນທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີຊື່ວ່າ ວີຣາໂມກຂະ.

167.

໑໖໗.

‘‘Nandā ceva sunandā ca, soṇadinnā sucimhitā ;

Alambusā missakesī ca, puṇḍarīkāti dāruṇī.

ນາງນັນທາ, ນາງສຸນັນທາ, ນາງໂສນະທິນນາ, ນາງສຸຈິມຫິຕາ, ນາງອະລຳພຸສາ, ນາງມິດສະເກສີ, ນາງປຸນທະຣິກา, ນາງອະຕິດາຣຸນີ.

168.

໑໖໘.

‘‘Eṇīphassā suphassā ca, subhaddā muduvādinī;

Etā caññā ca seyyāse, accharānaṃ pabodhikā.

ນາງເອຣິຜັດສະ, ນາງສຸຜັດສະ, ນາງສຸພັດທາ, ນາງມຸດຸວາທິນີ ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ ແລະນາງອັກສອນອື່ນໆ ຜູ້ປະເສີດສຸດ ຍ່ອມເປັນຜູ້ປຸກຄວາມຍິນດີໃຫ້ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.

169.

໑໖໙.

‘‘Tā maṃ kālenupāgantvā, abhibhāsanti devatā;

Handa naccāma gāyāma, handa taṃ ramayāmase.

ນາງເທບທິດາເຫຼົ່ານັ້ນ ເມື່ອເຖິງເວລາ ຍ່ອມເຂົ້າາມາຫາຂ້າພະເຈົ້າ ແລ້ວກ່າວວ່າ 'ມາເຖີດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະຟ້ອນ ຈະຮ້ອງເພງ ມາເຖີດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ'.

170.

໑໗໐.

‘‘Nayidaṃ [Pg.23] akatapuññānaṃ, katapuññānamevidaṃ;

Asokaṃ nandanaṃ rammaṃ, tidasānaṃ mahāvanaṃ.

ສວນນັນທະວັນອັນໃຫຍ່ຫຼວງຂອງເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງນີ້ ເປັນທີ່ລື່ນລົມ ປາສະຈາກຄວາມໂសກ ເປັນສະຖານທີ່ທີ່ບໍ່ແມ່ນຂອງຜູ້ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ແຕ່ເປັນຂອງຜູ້ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວເທົ່ານັ້ນ.

171.

໑໗໑.

‘‘Sukhaṃ akatapuññānaṃ, idha natthi parattha ca;

Sukhañca katapuññānaṃ, idha ceva parattha ca.

Contrastingly, ຄວາມສຸກຍ່ອມບໍ່ມີແກ່ຜູ້ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ທັງໃນໂລກນີ້ ແລະໂລກໜ້າ ສ່ວນຄວາມສຸກຍ່ອມມີແກ່ຜູ້ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ທັງໃນໂລກນີ້ ແລະໂລກໜ້າ.

172.

໑໗໒.

‘‘Tesaṃ sahabyakāmānaṃ, kattabbaṃ kusalaṃ bahuṃ;

Katapuññā hi modanti, sagge bhogasamaṅgino’’ti.

ເພາະສະນັ້ນ ບຸກຄົນຜູ້ປາດຖະໜາຈະເຂົ້າເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນ ຄວນເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ເພາະວ່າຜູ້ມີບຸນອັນໄດ້ເຮັດໄວ້ແລ້ວ ຍ່ອມຍິນດີສະເຫວີຍກາມະຄຸນອັນພ້ອມພູນໃນສະຫວັນ.

Dāsivimānaṃ paṭhamaṃ.

ຈົບ ທາສີວິມານ ທີ ໑.

2. Lakhumāvimānavatthu

໒. ລຂຸມາວິມານວັດຖຸ

173.

໑໗໓.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

ແນ່ນາງເທບທິດາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງ ຢືນເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ.

174.

໑໗໔.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ເພາະກຸສົນໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ.

175.

໑໗໕.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

176.

໑໗໖.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ ທີ່ພະມະຫາໂມກຄັນລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້.

177.

໑໗໗.

‘‘Kevaṭṭadvārā nikkhamma, ahu mayhaṃ nivesanaṃ;

Tattha sañcaramānānaṃ, sāvakānaṃ mahesinaṃ.

ເຮືອນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງຢູ່ທາງອອກຈາກປະຕູເມືອງຊື່ວ່າ ເກວັດຕະ ທີ່ປະຕູເມືອງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະພິກສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ເປັນສາວົກຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ສະແຫວງຫາຄຸນງາມຄວາມດີອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ທີ່ທ່ຽວໄປມາຢູ່.

178.

໑໗໘.

‘‘Odanaṃ kummāsaṃ ḍākaṃ, loṇasovīrakañcahaṃ;

Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā.

Line 2: ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຂົ້າສຸກ, ເຂົ້າໜົມມາດ, ແກງຜັກ ແລະນ້ຳສົ້ມພະຍົດ (ໂລນະໂສວິຣະກະ) ແກ່ພະພິກສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ປະຕິບັດກົງ ດ້ວຍຈິດໃຈອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ.

179.

໑໗໙.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

ໃນວັນ ໑໔ ຄ່ຳ, ໑໕ ຄ່ຳ ແລະ ໘ ຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດອັນພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດສິນ ອັນປະກອບດ້ວຍອົງ ໘ ປະການ.

180.

໑໘໐.

‘‘Uposathaṃ [Pg.24] upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສິນ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສິນທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມ ແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາຢູ່ອາໄສໃນວິມານນີ້.

181.

໑໘໑.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

ຂ້າພະເຈົ້າງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ສຳລວມລະວັງຈາກການເວົ້າຕົວະ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ, ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະຫຼີກເວັ້ນຈາກການດື່ມນ້ຳເມົາ.

182.

໑໘໒.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ຍິນດີໃນສີຂາບົດ ໕ ປະການ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດຈະ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະໂຄດົມຜູ້ມີພະຈັກສຸ ຜູ້ມີພະຍົດໃຫຍ່.

183.

໑໘໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti.

ເພາະກຸສົນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

‘‘Mama ca, bhante, vacanena bhagavato pāde sirasā vandeyyāsi – ‘lakhumā nāma,bhante,upāsikā bhagavato pāde sirasā vandatī’ti. Anacchariyaṃ kho panetaṃ, bhante, yaṃ maṃ bhagavā aññatarasmiṃ sāmaññaphale byākareyya. Taṃ bhagavā sakadāgāmiphale byākāsī’’ti.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂໍທ່ານຈົ່ງກາບໄຫວ້ພະບາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າດ້ວຍສຽນເກົ້າ ຕາມຄຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ຂ້າແຕ່ພະອົງຜູ້ຈະເລີນ ນາງລຂຸມາອຸປາສິກາ ຂໍກາບໄຫວ້ພະບາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າດ້ວຍສຽນເກົ້າ' ດັ່ງນີ້. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ການທີ່ພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຊົງພະຍາກອນຂ້າພະເຈົ້າໃນສາມັນຍະຜົນໃດໜຶ່ງ ນັ້ນບໍ່ແມ່ນເລື່ອງໜ້າອັດສະຈັນເລີຍ (ເພາະພະອົງໄດ້ຊົງພະຍາກອນຂ້າພະເຈົ້າໄວ້ໃນສະກະທາຄາມີຜົນແລ້ວ).

Lakhumāvimānaṃ dutiyaṃ.

ຈົບ ລຂຸມາວິມານ ທີ ໒.

3. Ācāmadāyikāvimānavatthu

໓. ອາຈາມະທາຍິກາສະຕິວິມານວັດຖຸ

185.

໑໘໕.

‘‘Piṇḍāya te carantassa, tuṇhībhūtassa tiṭṭhato;

Daliddā kapaṇā nārī, parāgāraṃ apassitā.

ເມື່ອທ່ານທ່ຽວບິນທະບາດ ແລະຢືນຢູ່ໂດຍດຸສະນີພາບ ຍິງຜູ້ຍາກຈົນ ເຂັນໃຈ ບໍ່ມີເຮືອນຊານຂອງຕົນເອງ ຕ້ອງອາໄສເຮືອນຄົນອື່ນຢູ່

186.

໑໘໖.

‘‘Yā te adāsi ācāmaṃ, pasannā sehi pāṇibhi;

Sā hitvā mānusaṃ dehaṃ, kaṃ nu sā disataṃ gatā’’ti.

ນາງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງ (ເຂົ້າຈີ່/ເຂົ້າຂົ້ວ/ເຂົ້າໜຽວຕິດກົ້ນໝໍ້) ແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນ ນາງລະຮ່າງກາຍມະນຸດນັ້ນແລ້ວ ໄປເກີດໃນທິດ (ສະຫວັນ) ຊັ້ນໃດ?

187.

໑໘໗.

‘‘Piṇḍāya me carantassa, tuṇhībhūtassa tiṭṭhato;

Daliddā kapaṇā nārī, parāgāraṃ apassitā.

ເມື່ອເຮົາທ່ຽວບິນທະບາດ ແລະຢືນຢູ່ໂດຍດຸສະນີພາບ ຍິງຜູ້ຍາກຈົນ ເຂັນໃຈ ບໍ່ມີເຮືອນຊານຂອງຕົນເອງ ຕ້ອງອາໄສເຮືອນຄົນອື່ນຢູ່

188.

໑໘໘.

‘‘Yā me adāsi ācāmaṃ, pasannā sehi pāṇibhi;

Sā hitvā mānusaṃ dehaṃ, vippamuttā ito cutā.

ນາງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງແກ່ເຮົາດ້ວຍມືຂອງຕົນ ນາງລະຮ່າງກາຍມະນຸດນັ້ນແລ້ວ ພົ້ນຈາກອັດຕະພາບນີ້ ຈຸຕິໄປແລ້ວ

189.

໑໘໙.

‘‘Nimmānaratino nāma, santi devā mahiddhikā;

Tattha sā sukhitā nārī, modatācāmadāyikā’’ti.

ເທວະດາທັງຫຼາຍຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່ ຊື່ວ່າ ນິມມານະຣະດີ ມີຢູ່ ຍິງຜູ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງນັ້ນ ມີຄວາມສຸກ ຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນນັ້ນ.

190.

໑໙໐.

‘‘Aho [Pg.25] dānaṃ varākiyā, kassape suppatiṭṭhitaṃ;

Parābhatena dānena, ijjhittha vata dakkhiṇā.

ໂອ້! ທານຂອງຍິງຜູ້ຍາກຈົນ ເຂັນໃຈ ທີ່ຕັ້ງໄວ້ດີແລ້ວໃນພະມະຫາກັດສະປະ ເປັນທານອັນໜ້າອັດສະຈັນຍິ່ງ ທັກຂິນາທານທີ່ນາງນຳມາຈາກເຮືອນຂອງຄົນອື່ນ (ເຂົ້າຕັງ) ໄດ້ສຳເລັດຜົນຢ່າງສົມບູນແທ້ໆ.

191.

໑໙໑.

‘‘Yā mahesittaṃ kāreyya, cakkavattissa rājino;

Nārī sabbaṅgakalyāṇī, bhattu cānomadassikā;

Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ.

ຍິງຜູ້ມີຮ່າງກາຍງົດງາມທຸກສ່ວນ ເປັນທີ່ພໍໃຈຂອງສາມີ ຜູ້ໄດ້ເປັນພະມະເຫສີຂອງພະເຈົ້າຈັກກະພັດ ກໍຕາມ ຄວາມເປັນພະມະເຫສີນັ້ນ ກໍຍັງບໍ່ມີຄ່າເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງຜົນທານການຖວາຍເຂົ້າຕັງນີ້.

192.

໑໙໒.

‘‘Sataṃ nikkhā sataṃ assā, sataṃ assatarīrathā;

Sataṃ kaññāsahassāni, āmuttamaṇikuṇḍalā;

Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ.

ຄຳແທ່ງໜຶ່ງແສນ, ມ້າໜຶ່ງແສນ, ລົດມ້າອັດສະດອນໜຶ່ງແສນ ແລະຍິງສາວໜຶ່ງແສນນາງ ຜູ້ປະດັບດ້ວຍຕຸ້ມຫູແກ້ວມະນີ ສິ່ງທັງໝົດເຫຼົ່ານີ້ ກໍຍັງບໍ່ມີຄ່າເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງຜົນທານການຖວາຍເຂົ້າຕັງນີ້.

193.

໑໙໓.

‘‘Sataṃ hemavatā nāgā, īsādantā urūḷhavā;

Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā ;

Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ.

ຊ້າງຕະກູນມາຕັງຄະ ຈຳນວນຮ້ອຍເຊືອກ ທີ່ເກີດໃນປ່າຫິມະພານ ມີງາອັນງໍງາມ ມີກຳລັງວ່ອງໄວ ສາມາດຮັບພາລະໃນສົງຄາມໃຫຍ່ໄດ້ ປະດັບດ້ວຍສາຍຮັດຄໍຄຳ ແລະເຄື່ອງຊົງຄຳ ຝູງຊ້າງເຫຼົ່ານັ້ນ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີສິບຫົກ ແຫ່ງຜົນທານເຂົ້າຕັງ ທີ່ຍິງຍາກຈົນນີ້ໄດ້ຖວາຍແລ້ວ.

194.

໑໙໔.

‘‘Catunnamapi dīpānaṃ, issaraṃ yodha kāraye;

Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasi’’nti.

ບຸກຄົນໃດໃນໂລກນີ້ ພຶງຄອບຄອງຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນທະວີບທັງສີ່ ຄວາມເປັນພຣະເຈົ້າຈັກກະພັດຂອງບຸກຄົນນັ້ນ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີສິບຫົກ ແຫ່ງຜົນທານເຂົ້າຕັງ ທີ່ຍິງຍາກຈົນນີ້ໄດ້ຖວາຍແລ້ວ.

Ācāmadāyikāvimānaṃ tatiyaṃ.

ອາຈາມະດາຍິກາວิມານ ທີສາມ ຈົບແລ້ວ.

4. Caṇḍālivimānavatthu

໔. ຈັນທາລິວິມານວັດຖຸ

195.

໑໙໕.

‘‘Caṇḍāli vanda pādāni, gotamassa yasassino;

Tameva anukampāya, aṭṭhāsi isisattamo.

ແນ່ຈັນທາລີ! ເຈົ້າຈົ່ງກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດເຖີດ ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນລືສີອັນປະເສີດສຸດ ໄດ້ປະທັບຢືນຢູ່ ກໍເພື່ອອະນຸເຄາະແກ່ເຈົ້າເທົ່ານັ້ນ.

196.

໑໙໖.

‘‘Abhippasādehi manaṃ, arahantamhi tādini ;

Khippaṃ pañjalikā vanda, parittaṃ tava jīvita’’nti.

ຈົ່ງເຮັດຈິດໃຫ້ເຫຼື້ອມໃສໃນພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະອະຣະຫັນ ຜູ້ຄົງທີ່ເຖີດ ຈົ່ງປະນົມມືກາບໄຫວ້ໂດຍໄວ ເພາະຊີວິດຂອງເຈົ້າມີໜ້ອຍນັກ.

197.

໑໙໗.

Coditā bhāvitattena, sarīrantimadhārinā;

Caṇḍālī vandi pādāni, gotamassa yasassino.

ນາງຈັນທາລີ ຜູ້ອັນພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະ ຜູ້ມີຈິດອັນອົບຮົມແລ້ວ ຜູ້ຊົງໄວ້ຊຶ່ງຮ່າງກາຍໃນພົບສຸດທ້າຍ ໄດ້ຕັກເຕືອນແລ້ວ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ.

198.

໑໙໘.

Tamenaṃ avadhī gāvī, caṇḍāliṃ pañjaliṃ ṭhitaṃ;

Namassamānaṃ sambuddhaṃ, andhakāre pabhaṅkaranti.

ໃນຂະນະທີ່ນາງຈັນທາລີນັ້ນ ຢືນປະນົມມືນ້ອມໄຫວ້ພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ຊົງສ້າງແສງສະຫວ່າງໃນໂລກອັນມືດມົນ ແມ່ວົວກໍໄດ້ຂວິດນາງໃຫ້ຕາຍ.

199.

໑໙໙.

‘‘Khīṇāsavaṃ [Pg.26] vigatarajaṃ anejaṃ, ekaṃ araññamhi raho nisinnaṃ;

Deviddhipattā upasaṅkamitvā, vandāmi taṃ vīra mahānubhāva’’nti.

ນາງເທບທິດານັ້ນ ຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດອັນເປັນທິບ ໄດ້ເຂົ້າໄປຫາພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະ ຜູ້ມີອາສະວະສິ້ນແລ້ວ ປາສະຈາກກິເລດດັງທຸລີ ບໍ່ມີຕັນຫາ ຜູ້ນັ່ງຢູ່ຜູ້ດຽວໃນທີ່ສະຫງັດໃນປ່າ ແລ້ວກາບທູນວ່າ: 'ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຜູ້ມີຄວາມພຽນ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍກາບໄຫວ້ທ່ານ'.

200.

໒໐໐.

‘‘Suvaṇṇavaṇṇā jalitā mahāyasā, vimānamoruyha anekacittā;

Parivāritā accharāsaṅgaṇena, kā tvaṃ subhe devate vandase mama’’nti.

ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີຮູບງາມ! ເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນດັ່ງຄຳ ຮຸ່ງເຮືອງ ມີຍົດໃຫຍ່ ປະດັບປະດາດ້ວຍສິ່ງວິຈິດຫຼາຍປະການ ລົງຈາກວິມານ ມີໝູ່ນາງອັບສອນແວດລ້ອມ ມາໄຫວ້ເຮົາ ເຈົ້າແມ່ນໃຜ?

201.

໒໐໑.

‘‘Ahaṃ bhaddante caṇḍālī, tayā vīrena pesitā;

Vandiṃ arahato pāde, gotamassa yasassino.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂ້າພະເຈົ້າຄືນາງຈັນທາລີ ຜູ້ອັນທ່ານຜູ້ມີຄວາມພຽນໄດ້ຕັກເຕືອນແລ້ວ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ເປັນພຣະອະຣະຫັນ ຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ.

202.

໒໐໒.

‘‘Sāhaṃ vanditvā pādāni, cutā caṇḍālayoniyā;

Vimānaṃ sabbato bhaddaṃ, upapannamhi nandane.

ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນ ເພາະໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງແລ້ວ ເມື່ອຈຸຕິຈາກກຳເນີດຈັນທານ ກໍໄດ້ມາບັງເກີດໃນວິມານອັນງົດງາມໃນທຸກດ້ານ ໃນສວນນັນທະວັນ.

203.

໒໐໓.

‘‘Accharānaṃ satasahassaṃ, purakkhatvāna tiṭṭhati;

Tāsāhaṃ pavarā seṭṭhā, vaṇṇena yasasāyunā.

ມີໝູ່ນາງອັບສອນແສນໜຶ່ງແວດລ້ອມຂ້າພະເຈົ້າຢູ່ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດ ເປັນໃຫຍ່ກວ່ານາງອັບສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ດ້ວຍຜິວພັນ ຍົດ ແລະອາຍຸ.

204.

໒໐໔.

‘‘Pahūtakatakalyāṇā, sampajānā paṭissatā ;

Muniṃ kāruṇikaṃ loke, taṃ bhante vanditumāgatā’’ti.

ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ໄດ້ເຮັດຄວາມດີໄວ້ຫຼາຍ ມີສຳປະຊັນຍະ ມີສະຕິ ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂ້າພະເຈົ້າມາເພື່ອໄຫວ້ພຣະມຸນີຜູ້ມີຄວາມກະລຸນາໃນໂລກ.

205.

໒໐໕.

Idaṃ vatvāna caṇḍālī, kataññū katavedinī;

Vanditvā arahato pāde, tatthevantaradhāyathāti.

ນາງຈັນທາລີເທບທິດາ ຜູ້ມີຄວາມກະຕັນຍູກະຕະເວທີ ກ່າວຄຳນີ້ແລ້ວ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະຜູ້ເປັນພຣະອະຣະຫັນ ແລ້ວກໍຫາຍຕົວໄປໃນທີ່ນັ້ນເອງ.

Caṇḍālivimānaṃ catutthaṃ.

ຈັນທາລິວິມານ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ.

5. Bhadditthivimānavatthu

໕. ພັດທິຕຖິວິມານວັດຖຸ

206.

໒໐໖.

‘‘Nīlā pītā ca kāḷā ca, mañjiṭṭhā atha lohitā;

Uccāvacānaṃ vaṇṇānaṃ, kiñjakkhaparivāritā.

ດອກໄມ້ທັງຫຼາຍ ມີສີຂຽວ ສີເyellowືອງ ສີດຳ ສີແດງເຂັ້ມ ແລະສີແດງອ່ອນ ແລະສີອື່ນໆ ມີສີຕ່າງໆ ທັງສູງແລະຕ່ຳ ແວດລ້ອມດ້ວຍເກສອນ.

207.

໒໐໗.

‘‘Mandāravānaṃ pupphānaṃ, mālaṃ dhāresi muddhani;

Nayime aññesu kāyesu, rukkhā santi sumedhase.

ເຈົ້າຊົງພວງມາໄລດອກມົນທາຣົບໄວ້ເທິງຫົວ ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີປັນຍາດີ! ຕົ້ນໄມ້ທີ່ມີລັກສະນະສີສັນແບບນີ້ ບໍ່ມີໃນເທວະໂລກຊັ້ນອື່ນເລີຍ.

208.

໒໐໘.

‘‘Kena [Pg.27] kāyaṃ upapannā, tāvatiṃsaṃ yasassinī;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີຍົດ! ເຈົ້າບັງເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເພາະກຳໃດ? ເຮົາຖາມແລ້ວ ຈົ່ງບອກເຖີດ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ?

209.

໒໐໙.

‘‘Bhadditthikāti maṃ aññaṃsu, kimilāyaṃ upāsikā;

Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā.

ຂ້າແດ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ 'ພັດທິຕຖິກາ' ຜູ້ເປັນອຸປາສິກາໃນເມືອງກິມິລາ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ຍິນດີໃນການແບ່ງປັນໃຫ້ທານຢູ່ສະເໝີ.

210.

໒໑໐.

‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ;

Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ ພັດຕາຫານ ເສນາສະນະ ແລະປະທີບໂຄມໄຟ ແກ່ພຣະສົງຜູ້ປະຕິບັດຊື່ກົງ ດ້ວຍຈິດອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ.

211.

໒໑໑.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ ແລະວັນແປດຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດອຸໂປສົດພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດ.

212.

໒໑໒.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມ ແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາອາໄສຢູ່ໃນວິມານນີ້.

213.

໒໑໓.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ງົດເວັ້ນຈາກການເວົ້າຕົວະ ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາ ໂດຍຫຼີກເວັ້ນໄປໄກ.

214.

໒໑໔.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, appamādavihārinī.

ຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະເນດ ຜູ້ມີປົກກະຕິຢູ່ດ້ວຍຄວາມບໍ່ປະມາດ.

Katāvāsā katakusalā tato cutā,Sayaṃ pabhā anuvicarāmi nandanaṃ.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສ້າງທີ່ຢູ່ອາໄສ ໄດ້ເຮັດກຸສົນໄວ້ແລ້ວ ຈຸຕິຈາກພົບນັ້ນແລ້ວ ມີແສງສະຫວ່າງໃນຕົວເອງ ທ່ຽວໄປໃນສວນນັນທະວັນ.

215.

໒໑໕.

‘‘Bhikkhū cāhaṃ paramahitānukampake, abhojayiṃ tapassiyugaṃ mahāmuniṃ;

Katāvāsā katakusalā tato cutā, sayaṃ pabhā anuvicarāmi nandanaṃ.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍພັດຕາຫານແກ່ພຣະສົງຜູ້ອະນຸເຄາະປະໂຫຍດຢ່າງຍິ່ງ ແລະແກ່ພຣະສາວົກຄູ່ອັນປະເສີດ ຜູ້ມີຄວາມພຽນເຜົາກิເລດ ຜູ້ເປັນມຸນີໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນໄວ້ແລ້ວ ຈຸຕິຈາກພົບນັ້ນແລ້ວ ມີແສງສະຫວ່າງໃນຕົວເອງ ທ່ຽວໄປໃນສວນນັນທະວັນ.

216.

໒໑໖.

‘‘Aṭṭhaṅgikaṃ aparimitaṃ sukhāvahaṃ, uposathaṃ satatamupāvasiṃ ahaṃ;

Katāvāsā katakusalā tato cutā, sayaṃ pabhā anuvicarāmi nandana’’nti.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດອັນມີອົງແປດ ອັນນຳມາຊຶ່ງຄວາມສຸກອັນຫາປະມານບໍ່ໄດ້ ຢູ່ເປັນປະຈຳ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນໄວ້ແລ້ວ ຈຸຕິຈາກພົບນັ້ນແລ້ວ ມີແສງສະຫວ່າງໃນຕົວເອງ ທ່ຽວໄປໃນສວນນັນທະວັນ.

Bhadditthivimānaṃ pañcamaṃ.

ພັດທິຕຖິວິມານ ທີຫ້າ ຈົບແລ້ວ.

6. Soṇadinnāvimānavatthu

໖. ໂສນະທິນນາວິມານວັດຖຸ

217.

໒໑໗.

‘‘Abhikkantena [Pg.28] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

ແນ່ເທບທິດາ! ເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.

218.

໒໑໘.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

ເພາະກຳໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະກຳໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ເຈົ້າໃນວິມານນີ້? ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຍ່ອມເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?

219.

໒໑໙.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ! ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າ ເມື່ອເຈົ້າເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນຫຍັງໄວ້? ເພາະກຳໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະຜິວພັນຂອງເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ?

220.

໒໒໐.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ນາງເທບທິດານັ້ນ ມີຄວາມຍິນດີ ທີ່ພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້.

221.

໒໒໑.

‘‘Soṇadinnāti maṃ aññaṃsu, nāḷandāyaṃ upāsikā;

Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ '...ໂສນະທິນນາ' ຜູ້ເປັນອຸປາສິກາໃນເມືອງນາລັນທາ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ຍິນດີໃນການແບ່ງປັນໃຫ້ທານຢູ່ສະເໝີ.

222.

໒໒໒.

‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ;

Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā.

223.

໒໒໓.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

224.

໒໒໔.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

225.

໒໒໕.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

226.

໒໒໖.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

ຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະເນດ ຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ.

227.

໒໒໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Soṇadinnāvimānaṃ chaṭṭhaṃ.

ໂສນະທິນນາວິມານ ທີຫົກ ຈົບແລ້ວ.

7. Uposathāvimānavatthu

໗. ອຸໂປສະຖາວິມານວັດຖຸ

229.

໒໒໙.

‘‘Abhikkantena [Pg.29] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

230.

໒໓໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ເພາະກຳໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ?

232.

໒໓໒.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ນາງເທບທິດານັ້ນ ມີຄວາມຍິນດີ... ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້.

233.

໒໓໓.

‘‘Uposathāti maṃ aññaṃsu, sāketāyaṃ upāsikā;

Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ 'ອຸໂປສະຖາ' ຜູ້ເປັນອຸປາສິກາໃນເມືອງສາເກດ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ຍິນດີໃນການແບ່ງປັນໃຫ້ທານຢູ່ສະເໝີ.

234.

໒໓໔.

‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ;

Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā.

235.

໒໓໕.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

236.

໒໓໖.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

237.

໒໓໗.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

238.

໒໓໘.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

239.

໒໓໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

241.

໒໔໑.

‘‘Abhikkhaṇaṃ nandanaṃ sutvā, chando me udapajjatha ;

Tattha cittaṃ paṇidhāya, upapannamhi nandanaṃ.

ເພາະໄດ້ຍິນເລື່ອງສວນນັນທະວັນຢູ່ສະເໝີ ຄວາມປາດຖະໜາຢາກເກີດໃນສວນນັນທະວັນນັ້ນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງຈິດໄວ້ໃນສວນນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສວນນັນທະວັນ.

242.

໒໔໒.

‘‘Nākāsiṃ satthu vacanaṃ, buddhassādiccabandhuno;

Hīne cittaṃ paṇidhāya, sāmhi pacchānutāpinī’’ti.

ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ປະຕິບັດຕາມຄຳສອນຂອງພຣະສາດສະດາ ຜູ້ເປັນພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພຣະອາທິດ ເພາະຕັ້ງຈິດໄວ້ໃນພົບອັນຕ່ຳຊ້າ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຕ້ອງມາເສຍໃຈໃນພາຍຫຼັງ.

243.

໒໔໓.

‘‘Kīva ciraṃ vimānamhi, idha vacchasuposathe ;

Devate pucchitācikkha, yadi jānāsi āyuno’’ti.

ແນ່ອຸໂປສະຖາເທບທິດາ! ເຈົ້າຈະຢູ່ໃນວິມານນີ້ດົນປານໃດ? ເຮົາຖາມແລ້ວ ຖ້າເຈົ້າຮູ້ອາຍຸຂອງເຈົ້າ ຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາເຖີດ.

244.

໒໔໔.

‘‘Saṭṭhivassasahassāni [Pg.30], tisso ca vassakoṭiyo;

Idha ṭhatvā mahāmuni, ito cutā gamissāmi;

Manussānaṃ sahabyata’’nti.

ຂ້າແດ່ພຣະມຸນີໃຫຍ່! ຂ້າພະເຈົ້າຈະຢູ່ໃນວິມານນີ້ເປັນເວລາສາມໂກດກັບຫົກໝື່ນປີ ເມື່ອຈຸຕິຈາກວິມານນີ້ແລ້ວ ຈະໄປສູ່ຄວາມເປັນເພື່ອນຂອງມະນຸດ.

245.

໒໔໕.

‘‘Mā tvaṃ uposathe bhāyi, sambuddhenāsi byākatā;

Sotāpannā visesayi, pahīnā tava duggatī’’ti.

ແນ່ອຸໂປສະຖາ! ເຈົ້າຢ່າຢ້ານເລີຍ ພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າໄດ້ຊົງພະຍາກອນເຈົ້າແລ້ວ ເຈົ້າເປັນພຣະໂສດາບັນ ຜູ້ບັນລຸຄຸນວິເສດແລ້ວ ທຸຄະຕິເຈົ້າໄດ້ລະແລ້ວ.

Uposathāvimānaṃ sattamaṃ.

ອຸໂປສະຖາວິມານ ທີເຈັດ ຈົບແລ້ວ.

8. Niddāvimānavatthu

໘. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງນິດທາ (ນິດທາວິມານະວັດຖຸ)

246.

໒໔໖.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

“ແນ່ເທວະດາ, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນຢູ່ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.”

247.

໒໔໗.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

249.

໒໔໙.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ (ຕາມທີ່ຖືກຖາມ).”

250.

໒໕໐.

‘‘Niddāti mamaṃ aññaṃsu, rājagahasmiṃ upāsikā;

Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā.

“ໃນຊາດກ່ອນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມ ‘ນິດທາ’ ເປັນອຸປາສິກາຢູ່ໃນກຸງລາຊະຄຶ ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ມີຄວາມຍິນດີໃນການແບ່ງປັນທານຢູ່ສະເໝີ.”

251.

໒໕໑.

‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ;

Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā.

“ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ເຂົ້າປາອາຫານ, ເສນາສະນະ (ທີ່ຢູ່ນອນ) ແລະປະທີບໂຄມໄຟ ແກ່ພະພິກຂຸສົງຜູ້ປະຕິບັດຊື່ກົງ.”

252.

໒໕໒.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

“ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ, ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ, ວັນແປດຄ່ຳແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດສີລອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດປະການ.”

253.

໒໕໓.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

“ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ ເປັນຜູ້ສຳລວມລະວັງໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນີ້.”

254.

໒໕໔.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

“ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ສຳລວມລະວັງຈາກການເວົ້າຕົວະ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ, ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາຢ່າງເດັດຂາດ.”

255.

໒໕໕.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

“ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າປະການ, ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ, ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະນາມວ່າ ໂຄຕະມະ ຜູ້ມີພະຈັກຂຸ (ປັນຍາຈັກຂຸ) ແລະມີພະກຽດຕິຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.”

256.

໒໕໖.

‘‘Tena [Pg.31] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Niddāvimānaṃ aṭṭhamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງນິດທາ ທີ ໘.

9. Suniddāvimānavatthu

໙. Leuang Viman khong Nang Sunidda (Suniddavimanavatthu)

258.

໒໕໘.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

“ແນ່ເທວະດາ, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອันງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.”

259.

໒໕໙.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

261.

໒໖໑.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

262.

໒໖໒.

‘‘Suniddāti maṃ aññaṃsu, rājagahasmiṃ upāsikā;

Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā.

“ໃນຊາດກ່ອນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມ ‘ສຸນິດທາ’ ເປັນອຸປາສິກາຢູ່ໃນກຸງລາຊະຄຶ ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ມີຄວາມຍິນດີໃນການແບ່ງປັນທານຢູ່ສະເໝີ.”

266.

໒໖໖.

(Yathā niddāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ.)

(ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມໃຫ້ພິສະດານ ເໝືອນກັບເລື່ອງນິດທາວิມານ.)

267.

໒໖໗.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

268.

໒໖໘.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Suniddāvimānaṃ navamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງສຸນິດທາ ທີ ໙.

10. Paṭhamabhikkhādāyikāvimānavatthu

໑໐. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໑ (ປະຖະມະພິກຂາທາຍິກາວิມານະວັດຖຸ)

270.

໒໗໐.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

271.

໒໗໑.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

273.

໒໗໓.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

274.

໒໗໔.

‘‘Ahaṃ [Pg.32] manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke.

“ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດນີ້.”

275.

໒໗໕.

‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ bhikkhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

“ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຂົ້າເຝົ້າພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ປາສະຈາກກິເລດທຸລີ ມີພະຫະລຶໄທຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍບິນທະບາດແກ່ພະອົງດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.”

276.

໒໗໖.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamabhikkhādāyikāvimānaṃ dasamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໑ ທີ ໑໐.

11. Dutiyabhikkhādāyikāvimānavatthu

໑໑. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໖ (ທຸຕິຍະພິກຂາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ)

278.

໒໗໘.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

“ແນ່ເທວະດา, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນຢູ່ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.”

279.

໒໗໙.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

281.

໒໘໑.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

282.

໒໘໒.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke.

“ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດນີ້.”

283.

໒໘໓.

‘‘Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ bhikkhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

“ຂ້ານ້ອຍໄດ້ພົບພະພິກຂຸ (ພະອໍລະຫັນ) ຜູ້ປາສະຈາກກິເລດທຸລີ ມີຈິດຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍບິນທະບາດແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.”

284.

໒໘໔.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe. … vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyabhikkhādāyikāvimānaṃ ekādasamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໖ ທີ ໑໑.

Cittalatāvaggo dutiyo niṭṭhito.

ຈົບ ຈິດຕະລັດຕາວັກ ທີ ໒.

Tassuddānaṃ –

ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນີ້ ຄື:

Dāsī [Pg.33] ceva lakhumā ca, atha ācāmadāyikā;

Caṇḍālī bhadditthī ceva, soṇadinnā uposathā;

Niddā ceva suniddā ca, dve ca bhikkhāya dāyikā;

Vaggo tena pavuccatīti.

“ເລື່ອງນາງທາສີ, ນາງລະຂຸມາ, ນາງຜູ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງ, ນາງຈັນທາລີ, ນາງພັດທິຖີ, ນາງໂສນະທິນນາ, ນາງອຸໂປສະຖາ, ນາງນິດທາ, ນາງສຸນິດທາ ແລະນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດສອງທ່ານ ວັກນີ້ຈຶ່ງມີຊື່ຮຽກດັ່ງນີ້.”

Bhāṇavāraṃ paṭhamaṃ niṭṭhitaṃ.

ຈົບ ພານະວານ ທີ ໑.

3. Pāricchattakavaggo

໓. ປາຣິສັດຕະກະວັກ (ປາຣິສັດຕະວັກ)

1. Uḷāravimānavatthu

໑. ເລື່ອງວິມານອັນປະເສີດ (ອຸລາຣະວິມານະວັດຖຸ)

286.

໒໘໖.

‘‘Uḷāro te yaso vaṇṇo, sabbā obhāsate disā;

Nāriyo naccanti gāyanti, devaputtā alaṅkatā.

“ຍົດແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຍິ່ງໃຫຍ່ຍິ່ງນັກ ສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເຫຼົ່ານາງເທພັກສອນແລະເທວະບຸດຜູ້ປະດັບຕົກແຕ່ງກາຍ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳແລະຂັບຮ້ອງ.”

287.

໒໘໗.

‘‘Modenti parivārenti, tava pūjāya devate;

Sovaṇṇāni vimānāni, tavimāni sudassane.

“ແນ່ເທວະດາ, ເຫຼົ່າເທວະດາຕ່າງກໍເບີກບານຫ້ອມລ້ອມທ່ານເພື່ອບູຊາ ວິມານທັງຫຼາຍຂອງທ່ານນີ້ເປັນວິມານຄຳ ງົດງາມໜ້າຊົມຍິ່ງນັກ.”

288.

໒໘໘.

‘‘Tuvaṃsi issarā tesaṃ, sabbakāmasamiddhinī;

Abhijātā mahantāsi, devakāye pamodasi;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

“ທ່ານເປັນໃຫຍ່ກວ່າເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນ ເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍຄວາມປາດຖະໜາທຸກປະການ ທ່ານເປັນຜູ້ມີກຳເນີດອັນສູງສົ່ງ ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່ ເບີກບານຢູ່ໃນໝູ່ເທວະດາ ແນ່ເທວະດາ, ອາຕະມາຂໍຖາມ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?”

289.

໒໘໙.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke;

Dussīlakule suṇisā ahosiṃ, assaddhesu kadariyesu ahaṃ.

“ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດນີ້ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ໃນຕະກູນທີ່ບໍ່ມີສີລ ເປັນຕະກູນທີ່ບໍ່ມີສັດທາແລະຕະໜີ່ຖີ່ໜຽວ.”

290.

໒໙໐.

‘‘Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā;

Piṇḍāya caramānassa, apūvaṃ te adāsahaṃ.

“ແຕ່ຂ້ານ້ອຍເອງເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ມີຄວາມຍິນດີໃນການແບ່ງປັນທານຢູ່ສະເໝີ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມຈີ່ (ເຂົ້າໜົມໂອບ) ແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ.”

291.

໒໙໑.

‘‘Tadāhaṃ sassuyācikkhiṃ, samaṇo āgato idha;

Tassa adāsahaṃ pūvaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

“ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບອກແກ່ແມ່ຍ່າວ່າ ‘ມີພະສະມະນະຮູບໜຶ່ງສະເດັດມາທີ່ນີ້ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ’.”

292.

໒໙໒.

‘‘Itissā [Pg.34] sassu paribhāsi, avinītāsi tvaṃ vadhu;

Na maṃ sampucchituṃ icchi, samaṇassa dadāmahaṃ.

“ແມ່ຍ່າຈຶ່ງໄດ້ຮ້າຍດ່າຂ້ານ້ອຍວ່າ ‘ເຈົ້າເປັນລູກສະໄພ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ຮັບການອົບຮົມສັ່ງສອນ ບໍ່ຄິດຈະຖາມຂ້ອຍກ່ອນເລີຍ ທີ່ເອົາຂອງໄປຖວາຍແກ່ພະສະມະນະ’.”

293.

໒໙໓.

‘‘Tato me sassu kupitā, pahāsi musalena maṃ;

Kūṭaṅgacchi avadhi maṃ, nāsakkhiṃ jīvituṃ ciraṃ.

“ຈາກນັ້ນ ແມ່ຍ່າກໍໂກດຮ້າຍ ໄດ້ເອົາສາກຕຳເຂົ້າຕີຂ້ານ້ອຍ ຕີຖືກບ່າຂອງຂ້ານ້ອຍຈົນຫັກແລະຂ້າຂ້ານ້ອຍ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງບໍ່ສາມາດມີຊີວິດຢູ່ຕໍ່ໄປໄດ້ດົນ.”

294.

໒໙໔.

‘‘Sā ahaṃ kāyassa bhedā, vippamuttā tato cutā;

Devānaṃ tāvatiṃsānaṃ, upapannā sahabyataṃ.

“ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ເມື່ອຕາຍໄປແລ້ວ ໄດ້ຫຼຸດພົ້ນຈາກຄວາມທຸກນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ.”

295.

໒໙໕.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Uḷāravimānaṃ paṭhamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານອັນປະເສີດ ທີ ໑.

2. Ucchudāyikāvimānavatthu

໒. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍອ້ອຍ (ອຸດສຸທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ)

296.

໒໙໖.

‘‘Obhāsayitvā pathaviṃ sadevakaṃ, atirocasi candimasūriyā viya;

Siriyā ca vaṇṇena yasena tejasā, brahmāva deve tidase sahindake.

“ທ່ານເຮັດໃຫ້ແຜ່ນດິນພ້ອມທັງເທວະໂລກສະຫວ່າງສະໄຫວ ງົດງາມເຫຼືອກວ່າພະຈັນແລະພະອາທິດ ທ່ານຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງພ້ອມທັງພະອິນ ດ້ວຍສະຫງ່າລາສີ, ຜິວພັນ, ຍົດ ແລະອານຸພາບ ດັ່ງພະພົມຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍ.”

297.

໒໙໗.

‘‘Pucchāmi taṃ uppalamāladhārinī, āveḷinī kañcanasannibhattace;

Alaṅkate uttamavatthadhārinī, kā tvaṃ subhe devate vandase mamaṃ.

“ແນ່ເທວະດາຜູ້ມີຮູບງາມ ປະດັບດ້ວຍພວງມະລິດຕອກບົວ ມີເຄື່ອງປະດັບຫູ ມີຜິວພັນດັ່ງທອງຄຳ ຕົກແຕ່ງກາຍຢ່າງງົດງາມ ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າອັນປະເສີດ ອາຕະມາຂໍຖາມວ່າ ທ່ານເປັນໃຜ ຈຶ່ງມານົບໄຫວ້ອາຕະມາ?”

298.

໒໙໘.

‘‘Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā, manussabhūtā purimāya jātiyā;

Dānaṃ suciṇṇaṃ atha sīlasaṃyamaṃ, kenūpapannā sugatiṃ yasassinī;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

“ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຳອັນໃດໄວ້ດ້ວຍຕົນເອງ? ທ່ານໄດ້ສັ່ງສົມທານ ຫຼືຮັກສາສີລສຳລວມລະວັງໄວ້ດີແລ້ວບໍ? ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສຸຄະຕິ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່? ແນ່ເທວະດາ, ອາຕະມາຂໍຖາມ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?”

299.

໒໙໙.

‘‘Idāni [Pg.35] bhante imameva gāmaṃ, piṇḍāya amhākaṃ gharaṃ upāgami;

Tato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ, pasannacittā atulāya pītiyā.

“ຂ້ານ້ອຍແຕ່ກ່ອນ ພະຄຸນເຈົ້າໄດ້ສະເດັດມາບິນທະບາດທີ່ບ້ານນີ້ ແລະໄດ້ມາຮອດເຮືອນຂອງຂ້ານ້ອຍ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີຢ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍອ້ອຍປ່ຽງໜຶ່ງແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ.”

300.

໓໐໐.

‘‘Sassu ca pacchā anuyuñjate mamaṃ, kahaṃ nu ucchuṃ vadhuke avākiri ;

Na chaḍḍitaṃ no pana khāditaṃ mayā, santassa bhikkhussa sayaṃ adāsahaṃ.

“ພາຍຫຼັງ ແມ່ຍ່າໄດ້ຖາມຂ້ານ້ອຍວ່າ ‘ລູກສະໄພ້ ເຈົ້າເອົາອ້ອຍໄປຖິ້ມໄວ້ໃສ?’ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຕອບວ່າ ‘ຂ້ານ້ອຍບໍ່ໄດ້ຖິ້ມ ແລະບໍ່ໄດ້ກິນເອງ ແຕ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ສະຫງົບກິເລດດ້ວຍມືຂອງຂ້ານ້ອຍເອງ’.”

301.

໓໐໑.

‘‘Tuyhaṃnvidaṃ issariyaṃ atho mama, itissā sassu paribhāsate mamaṃ;

Pīṭhaṃ gahetvā pahāraṃ adāsi me, tato cutā kālakatāmhi devatā.

«ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ແມ່ຍ່າ (ແມ່ຜົວ) ໄດ້ຮ້ອງດ່າຂ້ານ້ອຍວ່າ 'ຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນເຮືອນນີ້ ເປັນຂອງເຈົ້າ ຫຼືວ່າເປັນຂອງຂ້ອຍ?' ແມ່ຍ່ານັ້ນໄດ້ເອົາຕັ່ງຮອງຕີນມາຕີຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຈຸຕິ (ຕາຍ) ຈາກອັດຕະພາບນັ້ນແລ້ວ ກໍໄດ້ມາເກີດເປັນເທວະດາ.»

302.

໓໐໒.

‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā;

Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi.

«ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດແຕ່ກຸສົນກຳນັ້ນ (ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນ) ທີ່ບໍ່ມີໂທດແລະໃຫ້ຜົນເປັນສຸກ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ທ່ຽວຫຼິ້ນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ, ມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫ້າ.»

303.

໓໐໓.

‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā;

Devindaguttā tidasehi rakkhitā, samappitā kāmaguṇehi pañcahi.

«ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດແຕ່ກຸສົນກຳນັ້ນ (ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນ) ທີ່ບໍ່ມີໂທດແລະໃຫ້ຜົນເປັນສຸກ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງໂດຍພະອິນ, ໄດ້ຮັບການຮັກສາໂດຍເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ, ແລະພ້ອມພູນໄປດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫ້າ.»

304.

໓໐໔.

‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahāvipākā mama ucchudakkhiṇā;

Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi.

«ຜົນແຫ່ງບຸນນີ້ມີປະລິມານບໍ່ນ້ອຍເລີຍ, ທານອ້ອຍ (ອຸດຊຸທັກຂິ ນາ) ຂອງຂ້ານ້ອຍມີວິບາກອັນຍິ່ງໃຫຍ່. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ທ່ຽວຫຼິ້ນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ, ມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫ້າ.»

305.

໓໐໕.

‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahājutikā mama ucchudakkhiṇā;

Devindaguttā tidasehi rakkhitā, sahassanettoriva nandane vane.

«ຜົນແຫ່ງບຸນນີ້ມີປະລິມານບໍ່ນ້ອຍເລີຍ, ທານອ້ອຍຂອງຂ້ານ້ອຍມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງຍິ່ງໃຫຍ່. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງໂດຍພະອິນ, ໄດ້ຮັບການຮັກສາໂດຍເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ, ມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່ ເໝືອນດັ່ງທ້າວສັກກະເທວະລາດຜູ້ມີເນດພັນດວງໃນສວນນັນທະວັນ.»

306.

໓໐໖.

‘‘Tuvañca [Pg.36] bhante anukampakaṃ viduṃ, upecca vandiṃ kusalañca pucchisaṃ;

Tato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ, pasannacitā atulāya pītiyā’’ti.

«ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຂົ້າໄປຫາ ແລະກາບໄຫວ້ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະ ແລະເປັນປາດ, ທັງໄດ້ຖາມເຖິງຄວາມບໍ່ມີໂລກໄພໄຂ້ເຈັບຂອງພະຄຸນເຈົ້າ. ຈາກນັ້ນ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ແລະມີຄວາມອີ່ມໃຈຢ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້, ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍທ່ອນອ້ອຍແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ.»

Ucchudāyikāvimānaṃ dutiyaṃ.

ອຸດຊຸດາຍິກາວິມານ ທີສອງ ຈົບແລ້ວ.

3. Pallaṅkavimānavatthu

໓. ປັນລັງກະວິມານະວັດຖຸ

307.

໓໐໗.

‘‘Pallaṅkaseṭṭhe maṇisoṇṇacitte, pupphābhikiṇṇe sayane uḷāre;

Tatthacchasi devi mahānubhāve, uccāvacā iddhi vikubbamānā.

«ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ທ່ານນັ່ງຢູ່ເທິງບັນລັງອັນປະເສີດ ທີ່ປະດັບປະດາດ້ວຍແກ້ວມະນີແລະຄຳອັນວິຈິດ, ເທິງທີ່ນອນອັນກວ້າງຂວາງທີ່ດາດດາດໄປດ້ວຍດອກໄມ້, ສະແດງລິດເດດຕ່າງໆ ທັງຊັ້ນສູງແລະຊັ້ນຕ່ຳຢູ່.»

308.

໓໐໘.

‘‘Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti;

Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

«ເຫຼົ່ານາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ, ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຢູ່ອ້ອມຮອບ. ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ທ່ານເຖິງພ້ອມດ້ວຍຄວາມສຳເລັດແຫ່ງເທວະດາແລ້ວ. ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?»

309.

໓໐໙.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, aḍḍhe kule suṇisā ahosiṃ;

Akkodhanā bhattuvasānuvattinī, uposathe appamattā ahosiṃ.

«ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ໃນຕະກູນທີ່ຮັ່ງມີ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ມັກໂກດ, ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ແລະບໍ່ປະມາດໃນການຮັກສາອຸໂປສົດ.»

310.

໓໑໐.

‘‘Manussabhūtā daharā apāpikā, pasannacittā patimābhirādhayiṃ;

Divā ca ratto ca manāpacārinī, ahaṃ pure sīlavatī ahosiṃ.

«ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນສາວຮຸ່ນ ແລະບໍ່ມີຄວາມຊົ່ວຮ້າຍ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ສາມີພໍໃຈ. ຂ້ານ້ອຍປະພຶດສິ່ງທີ່ເປັນທີ່ພໍໃຈຂອງສາມີທັງກາງເວັນແລະກາງຄືນ. ໃນຊາດກ່ອນ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີສິນ.»

311.

໓໑໑.

‘‘Pāṇātipātā [Pg.37] viratā acorikā, saṃsuddhakāyā sucibrahmacārinī;

Amajjapā no ca musā abhāṇiṃ, sikkhāpadesu paripūrakārinī.

«ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ບໍ່ເປັນຄົນລັກຊັບ, ມີກາຍະກຳອັນສະອາດບໍລິສຸດ, ປະພຶດພົມມະຈັນອັນບໍລິສຸດ, ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ, ແລະເປັນຜູ້ເຮັດໃຫ້ບໍລິບູນໃນສິກຂາບົດທັງຫຼາຍ.»

312.

໓໑໒.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, pasannamānasā ahaṃ.

«ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ, ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ, ວັນແປດຄ່ຳແຫ່ງປັກ, ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດພิເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ).»

313.

໓໑໓.

‘‘Aṭṭhaṅgupetaṃ anudhammacārinī, uposathaṃ pītimanā upāvasiṃ;

Imañca ariyaṃ aṭṭhaṅgavarehupetaṃ, samādiyitvā kusalaṃ sukhudrayaṃ;

Patimhi kalyāṇī vasānuvattinī, ahosiṃ pubbe sugatassa sāvikā.

«ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະພຶດທຳອັນສົມຄວນແກ່ທຳ, ມີໃຈຍິນດີ ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະມາດານຮັກສາອຸໂປສົດອັນປະເສີດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດອັນເລີດນີ້, ເຊິ່ງເປັນກຸສົນແລະໃຫ້ຜົນເປັນສຸກ. ໃນຊາດກ່ອນ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີຄວາມດີງາມ, ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ແລະເປັນສາວົກຂອງພະສຸຄົດ.»

314.

໓໑໔.

‘‘Etādisaṃ kusalaṃ jīvaloke, kammaṃ karitvāna visesabhāginī;

Kāyassa bhedā abhisamparāyaṃ, deviddhipattā sugatimhi āgatā.

«ເພາະໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳເຫັນປານນີ້ໃນໂລກມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງເປັນຜູ້ມີສ່ວນແຫ່ງຄຸນວິເສດ. ເມື່ອກາຍແຕກທຳລາຍໄປໃນປໍລະໂລກ, ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍຄວາມສຳເລັດແຫ່ງເທວະດາ ແລະໄດ້ມາສູ່ສຸຄະຕິ.»

315.

໓໑໕.

‘‘Vimānapāsādavare manorame, parivāritā accharāsaṅgaṇena;

Sayaṃpabhā devagaṇā ramenti maṃ, dīghāyukiṃ devavimānamāgata’’nti;

«ໃນວິມານແລະປາສາດອັນປະເສີດທີ່ໜ້າລື່ນລົມ, ຂ້ານ້ອຍມີໝູ່ນາງອັກສອນແວດລ້ອມແລ້ວ. ຂ້ານ້ອຍຜູ້ມີລັດສະໝີໃນຕົວ ແລະມີອາຍຸຍືນຍາວ ໄດ້ມາຍັງເທວະວິມານນີ້, ເຫຼົ່າເທວະດາຕ່າງກໍເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍເພີດເພີນຢູ່.»

Pallaṅkavimānaṃ tatiyaṃ.

ປັນລັງກະວິມານ ທີສາມ ຈົບແລ້ວ.

4. Latāvimānavatthu

໔. ລະຕາວິມານະວັດຖຸ

316.

໓໑໖.

Latā ca sajjā pavarā ca devatā, accimatī rājavarassa sirīmato;

Sutā ca rañño vessavaṇassa dhītā, rājīmatī dhammaguṇehi sobhatha.

«ນາງລະຕາ, นາງສັດຊາ, ນາງປະວະລາ, ນາງອັດຈິມະຕີ, ແລະນາງສຸຕາ ຜູ້ເປັນທິດາຂອງທ້າວເວດສຸວັນ ມະຫາລາດຜູ້ມີສະຫິຣິອັນຮຸ່ງເຮືອງ, ຕ່າງກໍມີລັດສະໝີຮຸ່ງເຮືອງ ແລະງົດງາມດ້ວຍຄຸນທຳ.»

317.

໓໑໗.

Pañcettha [Pg.38] nāriyo āgamaṃsu nhāyituṃ, sītodakaṃ uppaliniṃ sivaṃ nadiṃ;

Tā tattha nhāyitvā rametvā devatā, naccitvā gāyitvā sutā lataṃ bravi.

«ນາງເທບທິດາທັງຫ້ານັ້ນ ໄດ້ພາກັນມາອາບນ້ຳໃນແມ່ນ້ຳທີ່ມີນ້ຳເຢັນ, ມີດອກບົວຫຼວງຫຼາຍ ແລະມີຄວາມສະຫງົບປອດໄພ. ເມື່ອອາບນ້ຳ, ຫຼິ້ນມ່ວນຊື່ນ, ຟ້ອນລຳ ແລະຂັບຮ້ອງໃນແມ່ນ້ຳນັ້ນແລ້ວ, ນາງສຸຕາຈຶ່ງໄດ້ເວົ້າກັບນາງລະຕາວ່າ:»

318.

໓໑໘.

‘‘Pucchāmi taṃ uppalamāladhārini, āveḷini kañcanasannibhattace;

Timiratambakkhi nabheva sobhane, dīghāyukī kena kato yaso tava.

«ຂ້າແຕ່ເອື້ອຍລະຕາ ຜູ້ທັດຊົງພວງດອກບົວ, ມີດອກໄມ້ປະດັບຫູ, ມີຜິວພັນດັ່ງຄຳຊົມພູນຸດ, ມີດວງຕາອັນດຳສະໜິດແລະແດງກ່ຳ, ງົດງາມດັ່ງທ້ອງຟ້າ ແລະມີອາຍຸຍືນຍາວ, ນ້ອງຂໍຖາມເອື້ອຍວ່າ ຍົດແລະບໍລິວານອັນຫຼວງຫຼາຍຂອງເອື້ອຍນີ້ ເກີດຂຶ້ນຍ້ອນບຸນອັນໃດ?»

319.

໓໑໙.

‘‘Kenāsi bhadde patino piyatarā, visiṭṭhakalyāṇitarassu rūpato;

Padakkhiṇā naccagītavādite, ācikkha no tvaṃ naranāripucchitā’’ti.

«ຂ້າແຕ່ເອື້ອຍຜູ້ຈະເລີນ, ເພາະບຸນອັນໃດ ເອື້ອຍຈຶ່ງເປັນທີ່ຮັກຂອງສາມີຍິ່ງກວ່າໃຜໆ, ມີຮູບຮ່າງງົດງາມເປັນເລີດກວ່າພວກນ້ອງ, ແລະມີຄວາມສະຫຼາດສະຫຼຽວໃນການຟ້ອນ, ການຮ້ອງ ແລະການບັນເລງດົນຕີ? ເອື້ອຍຜູ້ອັນເຫຼົ່າເທວະດາທັງຊາຍແລະຍິງຕ່າງກໍຖາມເຖິງ, ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ພວກນ້ອງແດ່ທອດ.»

320.

໓໒໐.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, uḷārabhoge kule suṇisā ahosiṃ;

Akkodhanā bhattuvasānuvattinī, uposathe appamattā ahosiṃ.

«ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ໃນຕະກູນທີ່ມີໂພຄະຊັບຫຼວງຫຼາຍ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ມັກໂກດ, ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ແລະບໍ່ປະມາດໃນການຮັກສາອຸໂປສົດ.»

321.

໓໒໑.

‘‘Manussabhūtā daharā apāpikā, pasannacittā patimābhirādhayiṃ;

Sadevaraṃ sassasuraṃ sadāsakaṃ, abhirādhayiṃ tamhi kato yaso mama.

«ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນສາວຮຸ່ນ ແລະບໍ່ມີຄວາມຊົ່ວຮ້າຍ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ສາມີພໍໃຈ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໃຫ້ສາມີ, ພ້ອມທັງນ້ອງເຂີຍ, ພໍ່ຜົວ, ແມ່ຜົວ ແລະເຫຼົ່າຂ້າຄົນຮັບໃຊ້ທັງຊາຍແລະຍິງໃຫ້ພໍໃຈ. ຍົດແລະບໍລິວານຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ເກີດຂຶ້ນໃນຄັ້ງນັ້ນ.»

322.

໓໒໒.

‘‘Sāhaṃ tena kusalena kammunā, catubbhi ṭhānehi visesamajjhagā;

Āyuñca vaṇṇañca sukhaṃ balañca, khiḍḍāratiṃ paccanubhomanappakaṃ.

«ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ເພາະກຸສົນກຳນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ບັນລຸຄຸນວິເສດໂດຍຖານະ 4 ປະການ ຍິ່ງກວ່າເທວະດາອື່ນໆ, ແລະໄດ້ສະເຫວີຍຄວາມເພີດເພີນໃນການຫຼິ້ນສະໜຸກອັນບໍ່ນ້ອຍເລີຍ.»

323.

໓໒໓.

‘‘Sutaṃ nu taṃ bhāsati yaṃ ayaṃ latā, yaṃ no apucchimha akittayī no;

Patino kiramhākaṃ visiṭṭha nārīnaṃ, gatī ca tāsaṃ pavarā ca devatā.

«ພວກເຈົ້າໄດ້ຍິນຄຳທີ່ນາງລະຕານີ້ເວົ້າແລ້ວບໍ່? ສິ່ງທີ່ພວກຂ້ອຍໄດ້ຖາມ, ນາງກໍໄດ້ບອກແກ່ພວກຂ້ອຍແລ້ວ. ໄດ້ຍິນວ່າ ສາມີທັງຫຼາຍເປັນທີ່ເພິ່ງອັນປະເສີດຂອງພວກຍິງ, ແລະເປັນເທວະດາອັນເລີດຂອງພວກນາງ.»

324.

໓໒໔.

‘‘Patīsu [Pg.39] dhammaṃ pacarāma sabbā, patibbatā yattha bhavanti itthiyo;

Patīsu dhammaṃ pacaritva sabbā, lacchāmase bhāsati yaṃ ayaṃ latā.

«ພວກຂ້ອຍທັງໝົດຈົ່ງພາກັນປະພຶດທຳໃນສາມີທັງຫຼາຍ, ເຊິ່ງເປັນເຫດໃຫ້ພວກຍິງກາຍເປັນຍິງຜູ້ຈົງຮັກພັກດີຕໍ່ສາມີ. ເມື່ອພວກຂ້ອຍທັງໝົດໄດ້ປະພຶດທຳໃນສາມີທັງຫຼາຍແລ້ວ, ກໍຈະໄດ້ຮັບຜົນສຳເລັດດັ່ງທີ່ນາງລະຕານີ້ເວົ້າ.»

325.

໓໒໕.

‘‘Sīho yathā pabbatasānugocaro, mahindharaṃ pabbatamāvasitvā;

Pasayha hantvā itare catuppade, khudde mige khādati maṃsabhojano.

«ປຽບເໝືອນລາຊະສີ ຜູ້ທ່ຽວຫາກິນຕາມຊອກເຂົາ, ອາໄສຢູ່ເທິງພູເຂົາອັນໃຫຍ່ໂຕ, ຂົ່ມເຫັງແລະຂ້າສັດສີ່ຕີນອື່ນໆ ທີ່ມີຂະໜາດນ້ອຍກວ່າ ແລ້ວກິນເປັນອາຫານ.»

326.

໓໒໖.

‘‘Tatheva saddhā idha ariyasāvikā, bhattāraṃ nissāya patiṃ anubbatā;

Kodhaṃ vadhitvā abhibhuyya maccharaṃ, saggamhi sā modati dhammacārinī’’ti.

«ໃນທຳນອງດຽວກັນ, ອະລິຍະສາວິກາຜູ້ມີສັດທາໃນໂລກນີ້, ອາໄສສາມີແລະປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ລະກຳຈັດຄວາມໂກດ, ຂົ່ມຄວາມຕະໜີ່ (ມັດສະລິຍະ) ໄດ້ແລ້ວ, ເປັນຜູ້ປະພຶດທຳ ຍ່ອມມີຄວາມເພີດເພີນບັນເທີງຢູ່ໃນສະຫວັນ.»

Latāvimānaṃ catutthaṃ.

ລະຕາວິມານ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ.

5. Guttilavimānaṃ

໕. ກຸດຕິລະວິມານ

1. Vatthuttamadāyikāvimānavatthu

໑. ວັດຖຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ

327.

໓໒໗.

‘‘Sattatantiṃ sumadhuraṃ, rāmaṇeyyaṃ avācayiṃ;

So maṃ raṅgamhi avheti, ‘saraṇaṃ me hohi kosiyā’ti.

«ຂ້າແຕ່ທ້າວໂກສີຍະ (ພະອິນ), ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສອນວິຊາພິນມີສາຍເຈັດສາຍ ອັນມີສຽງມ່ວນຊື່ນອອນຊອນ ແລະໜ້າລື່ນລົມ. ບັດນີ້, ເຂົາໄດ້ທ້າທາຍຂ້ານ້ອຍຢູ່ທີ່ໂຮງສະແດງ, ຂໍພະອິນຈົ່ງເປັນທີ່ເພິ່ງແກ່ຂ້ານ້ອຍແດ່ທອດ.»

328.

໓໒໘.

‘‘Ahaṃ te saraṇaṃ homi, ahamācariyapūjako;

Na taṃ jayissati sisso, sissamācariya jessasī’’ti.

«ຂ້າແຕ່ອາຈານກຸດຕິລະ, ເຮົາຈະເປັນທີ່ເພິ່ງແກ່ທ່ານ, ເຮົາເປັນຜູ້ບູຊາຄູອາຈານ. ສິດ (ມຸສິລະ) ຈະບໍ່ຊະນະທ່ານໄດ້ເລີຍ, ທ່ານນັ້ນລະຈະຊະນະສິດໄດ້.»

329.

໓໒໙.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

«ຂ້າແຕ່ເທວະດາ, ທ່ານຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ, ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ (ດາວໂອສະຖີ).»

330.

໓໓໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

«ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນວິມານນີ້? ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?»

331.

໓໓໑.

‘‘Pucchāmi [Pg.40] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

«ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?»

332.

໓໓໒.

Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā;

Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

«ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັນລານະຖາມແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:»

333.

໓໓໓.

‘‘Vatthuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

«ຍິງໃດເປັນຜູ້ຖວາຍຜ້າອັນປະເສີດ, ຍິງນັ້ນຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ. ຍິງຜູ້ຖວາຍສິ່ງຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຫັນປານນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ໜ້າພໍໃຈ.»

334.

໓໓໔.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

«ຂໍຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັກສອນທີ່ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່ານາງອັກສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນວິບາກແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ.»

335.

໓໓໕.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

«ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້, ເພາະບຸນນັ້ນ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນວິມານນີ້, ແລະເພາະບຸນນັ້ນ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.»

336.

໓໓໖.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

«ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ ເຖິງບຸນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.»

(Anantaraṃ caturavimānaṃ yathā vatthudāyikāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ )

«(ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມເລື່ອງວິມານທັງສີ່ທີ່ຢູ່ຖັດໄປ ໃຫ້ພິສະດານ ເໝືອນດັ່ງວັດຖຸດາຍິກາວິມານ)»

2. Pupphuttamadāyikāvimānavatthu (1)

໒. ບຸບຜຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (1)

337.

໓໓໗.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

«ຂ້າແຕ່ເທວະດາ, ທ່ານຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ... ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.»

338.

໓໓໘.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā.

«ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?»

339.

໓໓໙.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

«ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?»

340.

໓໔໐.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

«ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:»

341.

໓໔໑.

‘‘Pupphuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

«ຍິງໃດເປັນຜູ້ຖວາຍດອກໄມ້ອັນປະເສີດ, ຍິງນັ້ນຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ. ຍິງຜູ້ຖວາຍສິ່ງຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຫັນປານນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ໜ້າພໍໃຈ.»

342.

໓໔໒.

‘‘Tassā [Pg.41] me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

343.

໓໔໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

«ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.»

3. Gandhuttamadāyikāvimānavatthu (2)

໓. ຄັນທຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (2)

345.

໓໔໕.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

346.

໓໔໖.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā.

347.

໓໔໗.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

348.

໓໔໘.

‘‘Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

349.

໓໔໙.

‘‘Gandhuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

«ຍິງໃດເປັນຜູ້ຖວາຍເຄື່ອງຫອມອັນປະເສີດ, ຍິງນັ້ນຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ. ຍິງຜູ້ຖວາຍສິ່ງຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເextັນປານນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ໜ້າພໍໃຈ.»

350.

໓໕໐.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

351.

໓໕໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

4. Phaluttamadāyikāvimānavatthu (3)

໔. ຜະລຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (3)

353.

໓໕໓.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

"ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່..."

354.

໓໕໔.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā.

"ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີໂພຄະສົມບັດທັງປວງທີ່ເພິ່ງພໍໃຈເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ..."

355.

໓໕໕.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?"

356.

໓໕໖.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

357.

໓໕໗.

‘‘Phaluttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

"ສະຕີຜູ້ໃຫ້ໝາກໄມ້ອันປະເສີດ ຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ."

358.

໓໕໘.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

"ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ."

359.

໓໕໙.

‘‘Tena [Pg.42] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ."

5. Rasuttamadāyikāvimānavatthu (4)

໕. ຣະສຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (4)

361.

໓໖໑.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

362.

໓໖໒.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā.

363.

໓໖໓.

‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

364.

໓໖໔.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

365.

໓໖໕.

‘‘Rasuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

"ສະຕີຜູ້ໃຫ້ລົດຊາດອັນເລີດ ຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ."

366.

໓໖໖.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

"ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້eຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ."

367.

໓໖໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

6. Gandhapañcaṅgulikadāyikāvimānavatthu

໖. ຄັນທະປັນຈັງຄຸລິກະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ

369.

໓໖໙.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

370.

໓໗໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?"

372.

໓໗໒.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

373.

໓໗໓.

‘‘Gandhapañcaṅgulikaṃ ahamadāsiṃ, kassapassa bhagavato thūpamhi;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

"ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຮອຍມືຫ້າຮອຍດ້ວຍຂອງຫອມ ທີ່ພະສະຖູບຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະນາມວ່າກັດສະປະ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ."

374.

໓໗໔.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

375.

໓໗໕.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.(Anantaraṃ [Pg.43] caturavimānaṃ yathā gandhapañcaṅgulikadāyikāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ )

"ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. (ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມວິມານ 4 ເລື່ອງຖັດໄປ ໃຫ້ພິສະດານຄືກັນກັບຄັນທະປັນຈັງຄຸລິກະດາຍິກາວິມານ)"

7. Ekūposathavimānavatthu (1)

໗. ເອກູໂປສະຖະວິມານະວັດຖຸ (1)

377.

໓໗໗.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

"ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?"

380.

໓໘໐.

Sā devatā attamanā…pe…yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

381.

໓໘໑.

‘‘Bhikkhū ca ahaṃ bhikkhuniyo ca, addasāsiṃ panthapaṭipanne;

Tesāhaṃ dhammaṃ sutvāna, ekūposathaṃ upavasissaṃ.

"ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພະພິກຂຸແລະພະພິກຂຸນີທັງຫຼາຍຜູ້ເດີນທາງໄປຕາມຫົນທາງ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງທຳຂອງພະຄຸນເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສິນພຽງວັນໜຶ່ງ."

382.

໓໘໒.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

383.

໓໘໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

8. Udakadāyikāvimānavatthu (2)

໘. ອຸທະກະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (2)

385.

໓໘໕.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

388.

໓໘໘.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

389.

໓໘໙.

‘‘Udake ṭhitā udakamadāsiṃ, bhikkhuno cittena vippasannena;

Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ.

"ຂ້ານ້ອຍຢືນຢູ່ໃນນ້ຳ ໄດ້ຖວາຍນ້ຳແກ່ພະພິກຂຸດ້ວຍຈິດທີ່ເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ."

390.

໓໙໐.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

391.

໓໙໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

9. Upaṭṭhānavimānavatthu (3)

໙. ອຸປັດຖານະວິມານະວັດຖຸ (3)

393.

໓໙໓.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

396.

໓໙໖.

Sā [Pg.44] devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

397.

໓໙໗.

‘‘Sassuñcāhaṃ sasurañca, caṇḍike kodhane ca pharuse ca;

Anusūyikā upaṭṭhāsiṃ, appamattā sakena sīlena.

"ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບຳລຸງຮັກສາພໍ່ປູ່ແລະແມ່ຍ່າ ຜູ້ມີນິໄສຮ້າຍກາດ, ມັກໂກດຮ້າຍ ແລະເວົ້າຈາຫຍາບຄາຍ ໂດຍບໍ່ມີຄວາມອິດສາລິດສະຢາເລີຍ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ປະມາດໃນສິນຂອງຕົນ."

398.

໓໙໘.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

399.

໓໙໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

10. Aparakammakārinīvimānavatthu (4)

໑໐. ອະປະຣະກຳມະກາຣິນີວິມານະວັດຖຸ (4)

401.

໔໐໑.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

404.

໔໐໔.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

405.

໔໐໕.

‘‘Parakammakarī āsiṃ, atthenātanditā dāsī;

Akkodhanānatimāninī, saṃvibhāginī sakassa bhāgassa.

"ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນທາສີຮັບໃຊ້ການງານຂອງຄົນອື່ນ, ເປັນຜູ້ບໍ່ກຽດຄ້ານໃນການງານ, ບໍ່ເປັນຄົນມັກໂກດ, ບໍ່ມີມານະຖືຕົວ ແລະມັກແບ່ງປັນສ່ວນຂອງຕົນໃຫ້ແກ່ຜູ້ອື່ນ."

406.

໔໐໖.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

407.

໔໐໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

11. Khīrodanadāyikāvimānavatthu

໑໑. ຂີໂຣທະນະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ

409.

໔໐໙.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

410.

໔໑໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

412.

໔໑໒.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

413.

໔໑໓.

‘‘Khīrodanaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa;

Evaṃ karitvā kammaṃ, sugatiṃ upapajja modāmi.

"ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຂີໂຣທະນະ (ເຂົ້າປຽກນົມສົດ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ, ເມື່ອໄດ້ເຮັດກຳນັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສຸຄະຕິພູມ ແລະມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່."

414.

໔໑໔.

‘‘Tassā [Pg.45] me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

415.

໔໑໕.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

(Anantaraṃ pañcavīsativimānaṃ yathā khīrodanadāyikāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ)

"(ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມວິມານ 25 ເລື່ອງຖັດໄປ ໃຫ້ພິສະດານຄືກັນກັບຂີໂຣທະນະດາຍິກາວິມານ)"

12. Phāṇitadāyikāvimānavatthu (1)

໑໒. ຜານິຕະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (1)

417.

໔໑໗.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… sabbadisā pabhāsatī’’ti.

420.

໔໒໐.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

421.

໔໒໑.

‘‘Phāṇitaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…’’.

"ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍນ້ຳອ້ອຍ (ຜານິຕະ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ..."

13. Ucchukhaṇḍikadāyikāvatthu (2)

໑໓. ອຸຈຊຸຂັນທິກະດາຍິກາວັດຖຸ (2)

429.

໔໒໙.

Ucchukhaṇḍikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍທ່ອນອ້ອຍ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

14. Timbarusakadāyikāvimānavatthu (3)

໑໔. ຕິມພຣຸສາກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໓)

437.

໔໓໗.

Timbarusakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກຕູມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

15. Kakkārikadāyikāvimānavatthu (4)

໑໕. ກັກກາຣິກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໔)

445.

໔໔໕.

Kakkārikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກແຕງລາຍ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

16. Eḷālukadāyikāvimānavatthu (5)

໑໖. ເອລາລຸກາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໕)

453.

໔໕໓.

Eḷālukaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກແຕງໄທ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

17. Valliphaladāyikāvimānavatthu(6)

໑໗. ວັນລິຜະລາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໖)

461.

໔໖໑.

Valliphalaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກອຶ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

18. Phārusakadāyikāvimānavatthu (7)

໑໘. ພາຣຸສາກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໗)

469.

໔໖໙.

Phārusakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກຫ້າ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

19. Hatthappatāpakadāyikāvimānavatthu (8)

໑໙. ຫັດຖັບປະຕາປະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໘)

477.

໔໗໗.

Hatthappatāpakaṃ [Pg.46] ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຕົາໄຟນ້ອຍສຳລັບຜີງໄຟ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

20. Sākamuṭṭhidāyikāvimānavatthu (9)

໒໐. ສາກະມຸດຖິທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໙)

485.

໔໘໕.

Sākamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno panthapaṭipannassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຜັກກຳມືໜຶ່ງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ເດີນທາງ...ລະ...

21. Pupphakamuṭṭhidāyikāvimānavatthu (10)

໒໑. ປຸບຜະມຸດຖິທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໐)

493.

໔໙໓.

Pupphakamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍດອກໄມ້ກຳມືໜຶ່ງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

22. Mūlakadāyikāvimānavatthu (11)

໒໒. ມູລະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໑)

501.

໕໐໑.

Mūlakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຫົວຜັກກາດ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

23. Nimbamuṭṭhidāyikāvimānavatthu (12)

໒໓. ນິມພະມຸດຖິທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໒)

506.

໕໐໖.

Nimbamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໃບສະເດົາກຳມືໜຶ່ງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

24. Ambakañjikadāyikāvimānavatthu (13)

໒໔. ອຳພະກັນຊິກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໓)

517.

໕໑໗.

Ambakañjikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍນ້ຳສົ້ມໝາກມ່ວງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

25. Doṇinimmajjanidāyikāvimānavatthu (14)

໒໕. ໂທນິນິມມັດຊະນີທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໔)

525.

໕໒໕.

Doṇinimmajjaniṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມງາປະສົມນ້ຳມັນ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

26. Kāyabandhanadāyikāvimānavatthu (15)

໒໖. ກາຍະພັນທະນະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໕)

533.

໕໓໓.

Kāyabandhanaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍປະຄົດແອວ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

27. Aṃsabaddhakadāyikāvimānavatthu (16)

໒໗. ອັງສະພັນທະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໖)

541.

໕໔໑.

Aṃsabaddhakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຜ້າຮັດອັງສະ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

28. Āyogapaṭṭadāyikāvimānavatthu (17)

໒໘. ອາໂຍຄະປັດຕະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໗)

546.

໕໔໖.

Āyogapaṭṭaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຜ້າຮັດເຂົ່າ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

29. Vidhūpanadāyikāvimānavatthu (18)

໒໙. ວິທູປະນະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໘)

557.

໕໕໗.

Vidhūpanaṃ [Pg.47] ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍພັດສີ່ຫຼ່ຽມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

30. Tālavaṇṭadāyikāvimānavatthu (19)

໓໐. ຕາລະວັນຕະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໙)

565.

໕໖໕.

Tālavaṇṭaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍພັດໃບຕານ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

31. Morahatthadāyikāvimānavatthu (20)

໓໑. ໂມຣະຫັດຖະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໐)

573.

໕໗໓.

Morahatthaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍພັດທີ່ເຮັດດ້ວຍຫາງນົກຍູງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

32. Chattadāyikāvimānavatthu (21)

໓໒. ຊັດຕະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໑)

581.

໕໘໑.

Chattaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຄັນຮົ່ມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

33. Upāhanadāyikāvimānavatthu (22)

໓໓. ອຸປາຫະນະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໒)

586.

໕໘໖.

Upāhanaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເກີບ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

34. Pūvadāyikāvimānavatthu (23)

໓໔. ປູວະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໓)

597.

໕໙໗.

Pūvaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

35. Modakadāyikāvimānavatthu (24)

໓໕. ໂມທະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໔)

605.

໖໐໕.

Modakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມຕົ້ມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

36. Sakkhalikadāyikāvimānavatthu (25)

໓໖. ສັກຂະລິກາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໕)

613.

໖໑໓.

‘‘Sakkhalikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe….

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍນ້ຳຕານກ້ອນ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ...

614.

໖໑໔.

‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi;

Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ.

ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນັ້ນເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງໜ້າງາມຕາມຄວາມປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າເຫຼົ່ານາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍເຖີດ.

615.

໖໑໕.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ລະ... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍກໍສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

617.

໖໑໗.

‘‘Svāgataṃ vata me ajja, suppabhātaṃ suhuṭṭhitaṃ ;

Yaṃ addasāmi devatāyo, accharā kāmavaṇṇiniyo.

ການມາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນມື້ນີ້ ເປັນການມາທີ່ດີແທ້ໜໍ, ເປັນການຮຸ່ງເຊົ້າທີ່ດີ, ເປັນການຕື່ນນອນທີ່ດີ, ເພາະວ່າຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນເຫຼົ່ານາງເທບທິດາອັບສອນ ຜູ້ມີຮູບຮ່າງໜ້າງາມຕາມຄວາມປາດຖະໜາ.

618.

໖໑໘.

‘‘Imāsāhaṃ [Pg.48] dhammaṃ sutvā, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ.Dānena samacariyāya, saññamena damena ca;

Svāhaṃ tattha gamissāmi, yattha gantvā na socare’’ti.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງທຳຂອງນາງເທບທິດາເຫຼົ່ານີ້ແລ້ວ ຈະກະທຳກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ, ດ້ວຍການປະພຶດສະໝ່ຳສະເໝີ, ດ້ວຍການສຳລວມ ແລະດ້ວຍການຂົ່ມໃຈ; ຂ້ານ້ອຍນັ້ນຈະໄປສູ່ສະຖານທີ່ ທີ່ຜູ້ໄປເຖິງແລ້ວບໍ່ຕ້ອງເສົ້າໂສກ.

Guttilavimānaṃ pañcamaṃ.

ກຸດຕິລະວິມານ ທີ ໕ ຈົບແລ້ວ.

6. Daddallavimānavatthu

໖. ທັດທັນລະວິມານະວັດຖຸ

619.

໖໑໙.

‘‘Daddallamānā vaṇṇena, yasasā ca yasassinī;

Sabbe deve tāvatiṃse, vaṇṇena atirocasi.

ທ່ານຜູ້ມີຍົດ, ທ່ານຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນ ແລະດ້ວຍຍົດ, ທ່ານຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງໝົດໃນຊັ້ນດາວະດຶງດ້ວຍຜິວພັນ.

620.

໖໒໐.

‘‘Dassanaṃ nābhijānāmi, idaṃ paṭhamadassanaṃ;

Kasmā kāyā nu āgamma, nāmena bhāsase mama’’nti.

ຂ້ອຍບໍ່ເຄີຍຮູ້ຈັກການພົບເຫັນທ່ານມາກ່ອນເລີຍ, ນີ້ເປັນການພົບເຫັນກັນຄັ້ງທຳອິດ; ທ່ານມາຈາກເທວະໂລກຊັ້ນໃດໜໍ ຈຶ່ງເອີ້ນຂ້ອຍດ້ວຍຊື່?

621.

໖໒໑.

‘‘Ahaṃ bhadde subhaddāsiṃ, pubbe mānusake bhave;

Sahabhariyā ca te āsiṃ, bhaginī ca kaniṭṭhikā.

ແມ່ເຈົ້າພັດທາ, ໃນຊາດກ່ອນເມື່ອຍັງເປັນມະນຸດ ຂ້ອຍມີຊື່ວ່າ ສຸພັດທາ, ຂ້ອຍໄດ້ເປັນພັນລະຍາຮ່ວມສາມີດຽວກັນກັບທ່ານ ແລະເປັນນ້ອງສາວຫຼ້າຂອງທ່ານ.

622.

໖໒໒.

‘‘Sā ahaṃ kāyassa bhedā, vippamuttā tato cutā;

Nimmānaratīnaṃ devānaṃ, upapannā sahabyata’’nti.

ຂ້ອຍນັ້ນ ເມື່ອຕາຍໄປແລ້ວ ພົ້ນຈາກຄວາມເປັນມະນຸດນັ້ນ, ໄດ້ໄປເກີດຮ່ວມກັບພວກເທວະດາຊັ້ນນິມມານະຣະດີ.

623.

໖໒໓.

‘‘Pahūtakatakalyāṇā, te deve yanti pāṇino;

Yesaṃ tvaṃ kittayissasi, subhadde jātimattano.

ແນ່ສຸພັດທາ, ພວກສັດຜູ້ໄດ້ກະທຳຄວາມດີໄວ້ຫຼາຍ ຈຶ່ງຈະໄປເກີດຮ່ວມກັບພວກເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້, ພວກເທວະດາຊັ້ນທີ່ທ່ານໄດ້ບອກເຖິງການເກີດຂອງຕົນນັ້ນ.

624.

໖໒໔.

‘‘Atha tvaṃ kena vaṇṇena, kena vā anusāsitā;

Kīdiseneva dānena, subbatena yasassinī.

ກໍທ່ານນັ້ນມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້ຍۆນຫຍັງ, ຫຼືໄດ້ຮັບການສັ່ງສອນມາຈາກໃຜ, ທ່ານເປັນຜູ້ມີຍົດຍ້ອນການໃຫ້ທານເຊັ່ນໃດ ຫຼືຍ້ອນການປະພຶດວັດທີ່ດີເຊັ່ນໃດ?

625.

໖໒໕.

‘‘Yasaṃ etādisaṃ pattā, visesaṃ vipulamajjhagā;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ແນ່ເທບທິດາ, ທ່ານໄດ້ເຖິງຍົດເຊັ່ນນີ້ ແລະໄດ້ບັນລຸຄຸນວິເສດອັນໄພບູນ, ຂ້ອຍຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເຖີດວ່າ ນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?

626.

໖໒໖.

‘‘Aṭṭheva piṇḍapātāni, yaṃ dānaṃ adadaṃ pure;

Dakkhiṇeyyassa saṅghassa, pasannā sehi pāṇibhi.

ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານຄືບິນທະບາດ ໘ ສ່ວນ ດ້ວຍມືຂອງຕົນ ແດ່ພຣະສົງຜູ້ຄວນຮັບທັກຂິເນຍທານ.

627.

໖໒໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

629.

໖໒໙.

‘‘Ahaṃ [Pg.49] tayā bahutare bhikkhū, saññate brahmacārayo ;

Tappesiṃ annapānena, pasannā sehi pāṇibhi.

ຂ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ບຳລຸງພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ສຳລວມແລ້ວ ຜູ້ປະພຶດພົມມະຈັນ ເປັນຈຳນວນຫຼາຍກວ່າເຈົ້າ ດ້ວຍເຂົ້າແລະນ້ຳ ດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.

630.

໖໓໐.

‘‘Tayā bahutaraṃ datvā, hīnakāyūpagā ahaṃ ;

Kathaṃ tvaṃ appataraṃ datvā, visesaṃ vipulamajjhagā;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ຂ້ອຍໃຫ້ທານຫຼາຍກວ່າເຈົ້າ ແຕ່ກັບມາເກີດໃນກາຍ (ຊັ້ນເທບ) ທີ່ຕ່ຳກວ່າ, ສ່ວນເຈົ້າໃຫ້ທານໜ້ອຍກວ່າ ແຕ່ເປັນຫຍັງຈຶ່ງໄດ້ຮັບຜົນອັນປະເສີດແລະໄພບູນເຖິງພຽງນີ້? ເທວະດາເອີຍ ຂ້ອຍຂໍຖາມເຈົ້າ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ອຍ ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອันໃດ?

631.

໖໓໑.

‘‘Manobhāvanīyo bhikkhu, sandiṭṭho me pure ahu;

Tāhaṃ bhattena nimantesiṃ, revataṃ attanaṭṭhamaṃ.

ແມ່ເຈົ້າພັດທາ, ໃນຊາດກ່ອນ ມີພຣະພິກຂຸຮູບໜຶ່ງນາມວ່າ ເຣວະຕະ ຜູ້ເປັນທີ່ໜ້າຈະເລີນໃຈ ເປັນຜູ້ທີ່ຂ້ານ້ອຍເຄີຍພົບເຫັນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ນິມົນພຣະເຣວະຕະຮູບນັ້ນ ພ້ອມທັງພຣະພິກຂຸອື່ນໆ ລວມເປັນ ໘ ຮູບ ດ້ວຍພັດຕາຫານ.

632.

໖໓໒.

‘‘So me atthapurekkhāro, anukampāya revato;

Saṅghe dehīti maṃvoca, tassāhaṃ vacanaṃ kariṃ.

ພຣະເຣວະຕະຮູບນັ້ນ ຜູ້ມຸ່ງຫວັງປະໂຫຍດແກ່ຂ້ານ້ອຍ ດ້ວຍຄວາມອະນຸເຄາະ ຈຶ່ງໄດ້ກ່າວກັບຂ້ານ້ອຍວ່າ 'ສຸພັດທາ ເອີຍ ຈົ່ງຖວາຍທານນັ້ນແດ່ພຣະສົງເຖີດ', ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ເຮັດຕາມຄຳຂອງພຣະເຣວະຕະຮູບນັ້ນ.

633.

໖໓໓.

‘‘Sā dakkhiṇā saṅghagatā, appameyye patiṭṭhitā;

Puggalesu tayā dinnaṃ, na taṃ tava mahapphala’’nti.

ທັກຂິເນຍທານນັ້ນ ທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະສົງ ຕັ້ງຢູ່ແລ້ວໃນສົງຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້, ສ່ວນທານທີ່ເຈົ້າຖວາຍແກ່ບຸກຄົນ (ປາຕິບຸກຄະລິກະທານ) ນັ້ນ ຈຶ່ງບໍ່ມີຜົນຫຼາຍຄືແນວນັ້ນ.

634.

໖໓໔.

‘‘Idānevāhaṃ jānāmi, saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ;

Sāhaṃ gantvā manussattaṃ, vadaññū vītamaccharā;

Saṅghe dānāni dassāmi, appamattā punappuna’’nti.

ຂ້ອຍຫາກໍຮູ້ໃນຕອນນີ້ເອງວ່າ ທານທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະສົງມີຜົນຫຼາຍ, ຫາກຂ້ອຍໄດ້ໄປເກີດເປັນມะນຸດອີກ ຈະເປັນຜູ້ຮູ້ຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຮັບທານ ປາສະຈາກຄວາມຕະໜີ່ ບໍ່ປະມາດ ແລະຈະຖວາຍທານແດ່ພຣະສົງຢູ່ເນືອງໆ.

635.

໖໓໕.

‘‘Kā esā devatā bhadde, tayā mantayate saha;

Sabbe deve tāvatiṃse, vaṇṇena atirocatī’’ti.

ແມ່ພັດທາ, ເທວະດາຕົນນີ້ ຜູ້ກຳລັງສົນທະນາກັບເຈົ້າ ຜູ້ມີວັນນະຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງປວງ, ເທວະດາຕົນນີ້ແມ່ນໃຜ?

636.

໖໓໖.

‘‘Manussabhūtā devinda, pubbe mānusake bhave;

Sahabhariyā ca me āsi, bhaginī ca kaniṭṭhikā;

Saṅghe dānāni datvāna, katapuññā virocatī’’ti.

ຂ້າແດ່ພຣະອົງຜູ້ເປັນໃຫຍ່ແຫ່ງເທວະດາ, ເມື່ອຊາດກ່ອນໃນໂລກມะນຸດ ນາງເຄີຍເປັນພັນລະຍາຮ່ວມສາມີດຽວກັນກັບຂ້ານ້ອຍ ແລະເປັນນ້ອງສາວຫຼ້າຂອງຂ້ານ້ອຍ, ນາງໄດ້ຖວາຍທານແດ່ພຣະສົງ ຈຶ່ງເປັນຜູ້ມີບຸນອັນໄດ້ກະທຳແລ້ວ ແລະຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ເຊັ່ນນີ້.

637.

໖໓໗.

‘‘Dhammena pubbe bhaginī, tayā bhadde virocati;

Yaṃ saṅghamhi appameyye, patiṭṭhāpesi dakkhiṇaṃ.

ແມ່ພັດທາ, ນ້ອງສາວຂອງເຈົ້າຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເຈົ້າໂດຍທຳ ເພາະໃນຊາດກ່ອນ ນາງໄດ້ຕັ້ງທັກຂิເນຍທານໄວ້ໃນພຣະສົງຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້.

638.

໖໓໘.

‘‘Pucchito hi mayā buddho, gijjhakūṭamhi pabbate;

Vipākaṃ saṃvibhāgassa, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

ຄວາມຈິງ ຂ້ອຍເຄີຍທູນຖາມພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ປະທັບຢູ່ທີ່ພູເຂົາຄິດຊະກູດ ເຖິງຜົນແຫ່ງການຈຳແນກແຈກທານວ່າ ຖວາຍທານໃນບຸກຄົນໃດ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ.

639.

໖໓໙.

‘‘Yajamānānaṃ manussānaṃ, puññapekkhāna pāṇinaṃ;

Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

ເມື່ອມະນຸດທັງຫຼາຍຜູ້ບູຊາຢູ່ ຜູ້ຫວังບຸນ ຜູ້ກະທຳອຸປະທິກະບຸນ (ບຸນທີ່ເປັນໄປໃນອຸປະທິ) ຖວາຍທານໃນບຸກຄົນໃດ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ?

640.

໖໔໐.

‘‘Taṃ [Pg.50] me buddho viyākāsi, jānaṃ kammaphalaṃ sakaṃ;

Vipākaṃ saṃvibhāgassa, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

ພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ຊົງຮູ້ແຈ້ງກຳແລະຜົນແຫ່ງກຳຂອງຕົນ ໄດ້ຊົງພະຍາກອນແກ່ຂ້ອຍ ເຖິງຜົນແຫ່ງການຈຳແນກແຈກທານວ່າ ຖວາຍທານໃນບຸກຄົນໃດ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ.

641.

໖໔໑.

‘‘Cattāro ca paṭipannā, cattāro ca phale ṭhitā;

Esa saṅgho ujubhūto, paññāsīlasamāhito.

ພຣະພິກຂຸ ໔ ຮູບ ຜູ້ປະຕິບັດເພື່ອບັນລຸມັກ ແລະ ໔ ຮູບ ຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນຜົນ, ນີ້ຄືພຣະສົງຜູ້ດຳເນີນໄປທາງກົງ ຜູ້ຕັ້ງໝັ້ນແລ້ວໃນປັນຍາແລະສິນ.

642.

໖໔໒.

‘‘Yajamānānaṃ manussānaṃ, puññapekkhāna pāṇinaṃ;

Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ, saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ.

ເມື່ອມະນຸດທັງຫຼາຍຜູ້ບູຊາຢູ່ ຜູ້ຫວັງບຸນ ຜູ້ກະທຳອຸປະທິກະບຸນ, ທານທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະສົງ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ.

643.

໖໔໓.

‘‘Eso hi saṅgho vipulo mahaggato, esappameyyo udadhīva sāgaro;

Ete hi seṭṭhā naravīrasāvakā, pabhaṅkarā dhammamudīrayanti.

ເພາະວ່າພຣະສົງນີ້ເປັນຜູ້ກວ້າງຂວາງ ປະເສີດສຸດ ແລະມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້ ປຽບເໝືອນມະຫາສະໝຸດ, ພຣະສົງເຫຼົ່ານີ້ເປັນສາວົກຂອງພຣະຊິນະເຈົ້າຜູ້ເປັນວີຣະບຸຣຸດ ຜູ້ສ້າງແສງສະຫວ່າງ (ປັນຍາ) ຍ່ອມສະແດງທຳອັນແທ້ຈິງ.

644.

໖໔໔.

‘‘Tesaṃ sudinnaṃ suhutaṃ suyiṭṭhaṃ, ye saṅghamuddissa dadanti dānaṃ;

Sā dakkhiṇā saṅghagatā patiṭṭhitā, mahapphalā lokavidūna vaṇṇitā.

ທານທີ່ຊົນທັງຫຼາຍຜູ້ອຸທິດແດ່ພຣະສົງແລ້ວຖວາຍ ຍ່ອມຊື່ວ່າເປັນທານທີ່ຖວາຍດີແລ້ວ ບູຊາດີແລ້ວ, ທັກຂິເນຍທານນັ້ນທີ່ຕັ້ງຢູ່ແລ້ວໃນພຣະສົງ ຍ່ອມມີຜົນຫຼາຍ ດັ່ງທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າທັງຫຼາຍຜູ້ຮູ້ແຈ້ງໂລກຊົງສັນເສີນແລ້ວ.

645.

໖໔໕.

‘‘Etādisaṃ yaññamanussarantā, ye vedajātā vicaranti loke;

Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ, aninditā saggamupenti ṭhāna’’nti.

ຊົນທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດໃນໂລກ ຜູ້ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ລະນຶກເຖິງທານເຊັ່ນນັ້ນຢູ່ເນືອງໆ ທ່ຽວໄປໃນໂລກ, ຊົນເຫຼົ່ານັ້ນກຳຈັດມົນທິນຄືຄວາມຕະໜີ່ພ້ອມທັງຮາກເຫງົ້າໄດ້ແລ້ວ ເປັນຜູ້ທີ່ວິນຍູຊົນບໍ່ຕິຕຽນ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຫວັນ.

Daddallavimānaṃ chaṭṭhaṃ.

ຈົບ ທັດທັលລະວິມານ ທີ ໖.

7. Pesavatīvimānavatthu

໗. ເเปສະວະຕີວິມານວັດຖຸ

646.

໖໔໖.

‘‘Phalikarajatahemajālachannaṃ, vividhacitratalamaddasaṃ surammaṃ;

Byamhaṃ sunimmitaṃ toraṇūpapannaṃ, rucakupakiṇṇamidaṃ subhaṃ vimānaṃ.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນວິມານອັນງົດງາມຂອງເຈົ້າ ເຊິ່ງມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງແກ້ວຜລຶກ ເງິນ ແລະຄຳ, ມີພື້ນອັນວິຈິດງົດງາມຕ່າງໆ ເປັນທີ່ໜ້າຮື່ນຮົມຍິ່ງ, ເປັນວິມານທີ່ເນລະມິດໄວ້ດີແລ້ວ ປະກອບດ້ວຍຊຸ້ມປະຕູອັນງົດງາມ ແລະດາດດ້ວຍຊາຍຄຳອັນຮຸ່ງເຮືອງ.

647.

໖໔໗.

‘‘Bhāti [Pg.51] ca dasa disā nabheva suriyo, sarade tamonudo sahassaraṃsī;

Tathā tapatimidaṃ tava vimānaṃ, jalamiva dhūmasikho nise nabhagge.

ວິມານຂອງເຈົ້ານີ້ ສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທັງ ໑໐ ທິດ ປຽບເໝືອນພຣະອາທິດມີລັງສີພັນເສັ້ນໃນລະດູໃບໄມ້ຫຼົ່ນ ຜູ້ກຳຈັດຄວາມມືດໃນທ້ອງຟ້າ, ແລະຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມຄືກັບກອງໄຟທີ່ລຸກໂຊດຊ່ວງໃນທ້ອງຟ້າຍາມຄ່ຳຄືນ.

648.

໖໔໘.

‘‘Musatīva nayanaṃ sateratāva, ākāse ṭhapitamidaṃ manuññaṃ;

Vīṇāmurajasammatāḷaghuṭṭhaṃ, iddhaṃ indapuraṃ yathā tavedaṃ.

ວິມານອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນີ້ ຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດ ສ່ອງແສງແຍງຕາປຽບເໝືອນສາຍຟ້າແມບ, ກຶງກ້ອງໄປດ້ວຍສຽງພິນ, ກອງ, ສິ່ງ ແລະກຣັບ, ວິມານຂອງເຈົ້ານີ້ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມ ປຽບເໝືອນເມືອງອິນທະປະທา (ນະຄອນຂອງພຣະອິນ).

649.

໖໔໙.

‘‘Padumakumuduppalakuvalayaṃ, yodhika bandhukanojakā ca santi;

Sālakusumitapupphitā asokā, vividhadumaggasugandhasevitamidaṃ.

ໃນວິມານນີ້ ມີດອກປະທຸມ, ດອກກຸມຸດ, ດອກອຸບົນ, ດອກຂະໂຍງ, ດອກມະລິ, ດອກກັນນິກາ ແລະດອກອະໂນຊາ, ມີຕົ້ນຮັງທີ່ອອກດອກສະພັ່ງ ແລະຕົ້ນອະໂສກ (ຕົ້ນສໍ້) ທີ່ເບັ່ງບານ, ວິມານນີ້ອົບອວນໄປດ້ວຍກິ່ນຫອມແຫ່ງພັນໄມ້ອັນປະເສີດນາໆ ຊະນິດ.

650.

໖໕໐.

‘‘Saḷalalabujabhujaka saṃyuttā, kusakasuphullitalatāvalambinīhi;

Maṇijālasadisā yasassinī, rammā pokkharaṇī upaṭṭhitā te.

ເທວະດາຜູ້ມີຍົດເອີຍ, ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ອັນໜ້າຮື່ນຮົມ ຕັ້ງຢູ່ໃກ້ວິມານຂອງເຈົ້າ, ແວດລ້ອມດ້ວຍຕົ້ນສົນ, ຕົ້ນຂະນຸນ ແລະຕົ້ນພຸຊະກະ, ປະກອບດ້ວຍເຄືອໄມ້ທີ່ອອກດອກເບັ່ງບານຫ້ອຍຍ້ອຍລົງມາ, ມີນ້ຳໃສສະອາດປຽບເໝືອນຕາໜ່າງແກ້ວມະນີ.

651.

໖໕໑.

‘‘Udakaruhā ca yetthi pupphajātā, thalajā ye ca santi rukkhajātā;

Mānusakāmānussakā ca dibbā, sabbe tuyhaṃ nivesanamhi jātā.

ພັນໄມ້ທີ່ເກີດໃນນ້ຳ ແລະພັນໄມ້ທີ່ເກີດເທິງບົກນາໆ ຊະນິດ, ທັງພັນໄມ້ຂອງມະນຸດ ແລະພັນໄມ້ທີ່ບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດ ອັນເປັນຂອງທິບ, ທັງໝົດນັ້ນລ້ວນແຕ່ເກີດຂຶ້ນຢູ່ໃກ້ວິມານຂອງເຈົ້າ.

652.

໖໕໒.

‘‘Kissa saṃyamadamassayaṃ vipāko, kenāsi kammaphalenidhūpapannā;

Yathā ca te adhigatamidaṃ vimānaṃ, tadanupadaṃ avacāsiḷārapamhe’’ti.

ເທວະດາຜູ້ມີຂົນຕາງອນງາມ, ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງການສຳລວມແລະການຂົ່ມໃຈອັນໃດ? ເຈົ້າເກີດໃນວິມານນີ້ດ້ວຍຜົນກຳອັນໃດ? ແລະເຈົ້າໄດ້ວິມານນີ້ມາຢ່າງໃດ ຂໍຈົ່ງບອກກຳນັ້ນຕາມລຳດັບແກ່ຂ້ອຍເຖີດ.

653.

໖໕໓.

‘‘Yathā [Pg.52] ca me adhigatamidaṃ vimānaṃ, koñcamayūracakora saṅghacaritaṃ;

Dibya pilavahaṃsarājaciṇṇaṃ, dijakāraṇḍavakokilābhinaditaṃ.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ວິມານນີ້ ເຊິ່ງເປັນທີ່ທ່ອງທ່ຽວໄປແຫ່ງຝູງນົກກະຮຽນ, นົກຍູງ ແລະນົກຈະໂກດ, ເປັນທີ່ອາໄສແຫ່ງຝູງນົກເປັດນ້ຳທິບ ແລະພະຍາຫົງ, ທັງກຶງກ້ອງໄປດ້ວຍສຽງນົກກາເຫວ່າ ແລະນົກດຸເຫວົ່າ ດ້ວຍກຸສົນກຳໃດ.

654.

໖໕໔.

‘‘Nānāsantānakapuppharukkhavividhā, pāṭalijambuasokarukkhavantaṃ;

Yathā ca me adhigatamidaṃ vimānaṃ, taṃ te pavedayāmi suṇohi bhante.

ແລະຂ້ານ້ອຍໄດ້ວິມານນີ້ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍເຄືອໄມ້ດອກນາໆ ຊະນິດ, ມີຕົ້ນແຄຝອຍ, ຕົ້ນຫວ້າ ແລະຕົ້ນອະໂສກ ດ້ວຍກຸສົນກຳໃດ, ຂ້ານ້ອຍຈະຂາບທູນກຳນັ້ນແດ່ທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງຟັງເຖີດ.

655.

໖໕໕.

‘‘Magadhavarapuratthimena, nāḷakagāmo nāma atthi bhante;

Tattha ahosiṃ pure suṇisā, pesavatīti tattha jāniṃsu mamaṃ.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ມີໝູ່ບ້ານໜຶ່ງຊື່ວ່າ ນາລົກກະ ຕັ້ງຢູ່ທາງທິດຮອດເວັນອອກແຫ່ງມະຄົດລັດອັນປະເສີດ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເຄີຍເປັນລູກສະໄພ້ຢູ່ໃນໝູ່ບ້ານນັ້ນ, ຄົນທັງຫຼາຍໃນໝູ່ບ້ານນັ້ນຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມວ່າ ເປສະວະຕີ.

656.

໖໕໖.

‘‘Sāhamapacitatthadhammakusalaṃ, devamanussapūjitaṃ mahantaṃ;

Upatissaṃ nibbutamappameyyaṃ, muditamanā kusumehi abbhukiriṃ.

ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ໂປຍປັ້ນດອກໄມ້ບູຊາພຣະອຸປະຕິດສະ (ພຣະສາຣີບຸດ) ຜູ້ສະຫຼາດໃນອັດຖະແລະທຳອັນເປັນທີ່ເຄົາລົບ, ຜູ້ອັນເທວະດາແລະມະນຸດບູຊາແລ້ວ, ຜູ້ມີຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ຜູ້ດັບກິເລດແລ້ວ, ຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້.

657.

໖໕໗.

‘‘Paramagatigatañca pūjayitvā, antimadehadharaṃ isiṃ uḷāraṃ;

Pahāya mānusakaṃ samussayaṃ, tidasagatā idha māvasāmi ṭhāna’’nti.

ເພາະໄດ້ບູຊາພຣະດາບົດ (ພຣະມຸນີ) ຜູ້ບັນລຸປະໂຫຍດອັນສູງສຸດ ຜູ້ຊົງຮ່າງກາຍສຸດທ້າຍອັນປະເສີດ, ຂ້ານ້ອຍລະຮ່າງກາຍມະນຸດແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ແລະຄອບຄອງວິມານນີ້.

Pesavatīvimānaṃ sattamaṃ.

ຈົບ ເປສະວະຕີວິມານ ທີ ໗.

8. Mallikāvimānavatthu

໘. ມັລລິກາວິມານວັດຖຸ

658.

໖໕໘.

‘‘Pītavatthe pītadhaje, pītālaṅkārabhūsite;

Pītantarāhi vaggūhi, apiḷandhāva sobhasi.

ເທວະດາຜູ້ຊົງສະໄບສີເຫຼືອງ (ສີທອງ) ມີທຸງສີເຫຼືອງ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງອະລັງການສີເຫຼືອງ, ເຖິງແມ່ນເຈົ້າຈະບໍ່ໄດ້ປະດັບເຄື່ອງປະດັບອື່ນໆ ແຕ່ເຈົ້າກໍງົດງາມດ້ວຍຮູບສົມບັດອັນຜຸດຜ່ອງດັ່ງທອງຄຳ.

659.

໖໕໙.

‘‘Kā [Pg.53] kambukāyūradhare, kañcanāveḷabhūsite;

Hemajālakasañchanne, nānāratanamālinī.

ເຈົ້າຜູ້ໃສ່ກຳໄລຄຳ ປະດັບດ້ວຍປິ່ນປັກຜົມຄຳ ຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ແລະມີສ້ອຍຄໍລວດລາຍລັດຕະນະຊະນິດຕ່າງໆ, ເທວະດາເອີຍ ເຈົ້າແມ່ນໃຜ?

660.

໖໖໐.

‘‘Sovaṇṇamayā lohitaṅgamayā ca, muttāmayā veḷuriyamayā ca;

Masāragallā sahalohitaṅgā, pārevatakkhīhi maṇīhi cittatā.

ເຄື່ອງປະດັບຂອງເຈົ້ານັ້ນ ເຮັດດ້ວຍທອງຄຳ, ດ້ວຍທັບທິມ (ແກ້ວແດງ), ດ້ວຍໄຂ່ມຸກ, ດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ດ້ວຍແກ້ວລາຍ ແລະແກ້ວທັບທິມ, ວິຈິດງົດງາມດ້ວຍແກ້ວມະນີທີ່ມີສີແດງດັ່ງຕາຂອງນົກກາງແກ.

661.

໖໖໑.

‘‘Koci koci ettha mayūrasussaro, haṃsassa rañño karavīkasussaro;

Tesaṃ saro suyyati vaggurūpo, pañcaṅgikaṃ tūriyamivappavāditaṃ.

ໃນເຄື່ອງປະດັບເຫຼົ່ານັ້ນ ບາງຊິ້ນມີສຽງມ່ວນດັ່ງສຽງນົກຍູງ, ບາງຊິ້ນມີສຽງດັ່ງພະຍາຫົງ, ບາງຊິ້ນມີສຽງດັ່ງນົກກາຣะເວດ, ສຽງຂອງເຄື່ອງປະດັບເຫຼົ່ານັ້ນດັງກຶງກ້ອງຢ່າງມ່ວນຊື່ນ ປຽບເໝືອນດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊະນິດ.

662.

໖໖໒.

‘‘Ratho ca te subho vaggu, nānāratanacittito ;

Nānāvaṇṇāhi dhātūhi, suvibhattova sobhati.

ລົດມ້າຂອງເຈົ້າກໍງົດງາມ ໜ້າເພິ່ງພໍໃຈ ວິຈິດດ້ວຍລັດຕະນະນາໆ ຊະນິດ, ຕົບແຕ່ງຢ່າງເປັນລະບຽບດ້ວຍທາດສີຕ່າງໆ ຈຶ່ງເບິ່ງງົດງາມຍິ່ງ.

663.

໖໖໓.

‘‘Tasmiṃ rathe kañcanabimbavaṇṇe, yā tvaṃ ṭhitā bhāsasi maṃ padesaṃ;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ເທວະດາຜູ້ມີຜິວພັນດັ່ງຮູບທອງຄຳ, ເຈົ້າຜູ້ຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້ານັ້ນ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ດິນແດນແຖບນີ້ສະຫວ່າງສະໄຫວ, ຂ້ອຍຂໍຖາມເຈົ້າ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ອຍ ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?

664.

໖໖໔.

‘‘Sovaṇṇajālaṃ maṇisoṇṇacittitaṃ, muttācitaṃ hemajālena channaṃ ;

Parinibbute gotame appameyye, pasannacittā ahamābhiropayiṃ.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ເມື່ອພຣະໂຄຕະມະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້ ຊົງສະເດັດດັບຂັນທະປະຣິນິບພານແລ້ວ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ບູຊາດ້ວຍຕາໜ່າງທອງຄຳ ອັນວິຈິດດ້ວຍແກ້ວມະນີແລະຄຳ ປະດັບດ້ວຍໄຂ່ມຸກ ຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ.

665.

໖໖໕.

‘‘Tāhaṃ kammaṃ karitvāna, kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ;

Apetasokā sukhitā, sampamodāmanāmayā’’ti.

ເພາະข້ານ້ອຍໄດ້ກະທຳກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າທັງຫຼາຍຊົງສັນເສີນແລ້ວ, ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງປາສະຈາກຄວາມໂສກ ມີຄວາມສຸກ ຍິນດີ ແລະປາສະຈາກໂຣກໄພ.

Mallikāvimānaṃ aṭṭhamaṃ.

ຈົບ ມັລລິກາວິມານ ທີ ໘.

9. Visālakkhivimānavatthu

໙. ວິສາລັກຂີວິມານວັດຖຸ

666.

໖໖໖.

‘‘Kā [Pg.54] nāma tvaṃ visālakkhi, ramme cittalatāvane;

Samantā anupariyāsi, nārīgaṇapurakkhatā.

ເທວະດາຜູ້ມີດວງຕາອັນກວ້າງຂວາງ, ເຈົ້າຜູ້ມີໝູ່ເທບອັບສອນແວດລ້ອມ ທ່ຽວໄປທົ່ວສວນຈິດລະດາວັນອັນໜ້າຮື່ນຮົມ, ເຈົ້າມີຊື່ວ່າແນວໃດ?

667.

໖໖໗.

‘‘Yadā devā tāvatiṃsā, pavisanti imaṃ vanaṃ;

Sayoggā sarathā sabbe, citrā honti idhāgatā.

ເມື່ອໃດພວກເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເຂົ້າມາສູ່ສວນປ່ານີ້, ພວກເທວະດາທັງໝົດທີ່ມານີ້ ພ້ອມທັງຍານພາຫະນະແລະລົດມ້າ ຍ່ອມມີສີສັນວິຈິດງົດງາມ.

668.

໖໖໘.

‘‘Tuyhañca idha pattāya, uyyāne vicarantiyā;

Kāye na dissatī cittaṃ, kena rūpaṃ tavedisaṃ;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ແຕ່ເມື່ອເຈົ້າມາຮອດທີ່ນີ້ ແລະທ່ຽວໄປໃນສວນ, ຄວາມວິຈິດນາໆ ປະການກັບບໍ່ປະກົດໃນກາຍຂອງເຈົ້າ, ເປັນຫຍັງຮູບກາຍຂອງເຈົ້າຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງລື່ນສີສັນຂອງສວນຈິດລະດາວັນເຊັ່ນນີ້? ເທວະດາເອີຍ ຂ້ອຍຂໍຖາມເຈົ້າ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ອຍ ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?

669.

໖໖໙.

‘‘Yena kammena devinda, rūpaṃ mayhaṃ gatī ca me;

Iddhi ca ānubhāvo ca, taṃ suṇohi purindada.

ຂ້າແດ່ພຣະອົງຜູ້ເປັນໃຫຍ່ແຫ່ງເທວະດາ, ດ້ວຍກຸສົນກຳໃດ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຮູບກາຍ, ຄະຕິ, ລິດ ແລະອານຸພາບເຊັ່ນນີ້, ຂໍພຣະອົງຈົ່ງຟັງກຳນັ້ນເຖີດ ພຣະອົງຜູ້ທຳລາຍເມືອງສັດຕູ (ທ້າວສັກກະ).

670.

໖໗໐.

‘‘Ahaṃ rājagahe ramme, sunandā nāmupāsikā;

Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā.

ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນອຸປາສິກາຊື່ວ່າ ສຸນັນທາ ຢູ່ໃນກຸງຣາຊະຄຶຫ໌ອັນໜ້າຮື່ນຮົມ, ເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ, ຍິນດີໃນການຈຳແນກແຈກທານຢູ່ສະເໝີ.

671.

໖໗໑.

‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ;

Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā.

ข້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ພັດຕາຫານ, ເສນາສະນະ ແລະປະທີບໂคມໄຟ ແດ່ພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ປະຕິບັດກົງ.

672.

໖໗໒.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

ໃນວັນ ໑໔ ຄ່ຳ, ໑໕ ຄ່ຳ ແລະ ໘ ຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ, ແລະໃນວັນປາຕິຫາຣິຍະປັກ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລອັນປະກອບດ້ວຍອົງ ໘ ປະການ.

673.

໖໗໓.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ, ສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ, ເພາະການສຳລວມແລະການຈຳແນກແຈກທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຄອບຄອງວິມານນີ້.

674.

໖໗໔.

‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā.

ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ສຳລວມຈາກການເວົ້າຕົວະ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ, ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະຫຼີກເວັ້ນຈາກການດື່ມນ້ຳເມົາ.

675.

໖໗໕.

‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā;

Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino.

ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂาບົດ ໕ ປະການ, ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ, ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະໂຄຕະມະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ຊົງມີພຣະຈັກຂຸ ຜູ້ມີພຣະເກຍຣິຕິຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

676.

໖໗໖.

‘‘Tassā me ñātikulā dāsī, sadā mālābhihārati;

Tāhaṃ bhagavato thūpe, sabbamevābhiropayiṃ.

ນາງທາດີຈາກເຮືອນຍາດຂອງຂ້ານ້ອຍ ໄດ້ນຳດອກໄມ້ມາໃຫ້ຂ້ານ້ອຍຢູ່ສະເໝີ, ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ນຳດອກໄມ້ທັງໝົດນັ້ນໄປບူຊາທີ່ພຣະສະຖູບຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ.

677.

໖໗໗.

‘‘Uposathe cahaṃ gantvā, mālāgandhavilepanaṃ;

Thūpasmiṃ abhiropesiṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

ໃນວັນອຸໂປສົດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ໄປທີ່ພຣະສະຖູບ ດ້ວຍຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ນຳດອກໄມ้, ຂອງຫອມ ແລະເຄື່ອງລູບໄລ້ ໄປບūຊາທີ່ພຣະສະຖູບດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.

678.

໖໗໘.

‘‘Tena [Pg.55] kammena devinda, rūpaṃ mayhaṃ gatī ca me;

Iddhī ca ānubhāvo ca, yaṃ mālaṃ abhiropayiṃ.

ຂ້າແດ່ທ້າວສັກກະ, ດ້ວຍກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບູຊາດອກໄມ້, ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຮູບກາຍ, ຄະຕິ, ລິດ ແລະອານຸພາບເຊັ່ນນີ້.

679.

໖໗໙.

‘‘Yañca sīlavatī āsiṃ, na taṃ tāva vipaccati;

Āsā ca pana me devinda, sakadāgāminī siya’’nti.

ຂ້າແດ່ທ້າວສັກກະ, ຄວາມທີ່ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີສີລນັ້ນ ຍັງບໍ່ທັນໃຫ້ຜົນ (ເຕັມທີ່), ແຕ່ຂ້ານ້ອຍຍັງມີຄວາມຫວັງວ່າ ຈະໄດ້ເປັນພຣະສະກິດາຄາມີ.

Visālakkhivimānaṃ navamaṃ.

ຈົບ ວິສາລັກຂີວິມານ ທີ ໙.

10. Pāricchattakavimānavatthu

໑໐. ປາຣິສັດຕະກະວິມານວັດຖຸ

680.

໖໘໐.

‘‘Pāricchattake koviḷāre, ramaṇīye manorame;

Dibbamālaṃ ganthamānā, gāyantī sampamodasi.

“ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຮ້ອຍກອງດອກໄມ້ທິບ ຮ້ອງເພງຢ່າງມີຄວາມສຸກ ຢູ່ທີ່ຕົ້ນປາຣິສັດ ອັນເປັນທີ່ໜ້າຍິນດີ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ.

681.

໖໘໑.

‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso;

Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā.

“ເມື່ອທ່ານກຳລັງຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງທິບອັນໜ້າຟັງ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍເປັ່ງອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ້ອຍໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ.

682.

໖໘໒.

‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso;

Dibbā gandhā pavāyanti, sucigandhā manoramā.

“ເມື່ອທ່ານກຳລັງຟ້ອນລຳຢູ່ ກິ່ນຫອມທິບອັນສະອາດ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍຟຸ້ງຂະຈາຍອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ້ອຍໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ.

683.

໖໘໓.

‘‘Vivattamānā kāyena, yā veṇīsu piḷandhanā.Tesaṃ suyyati nigghoso, tūriye pañcaṅgike yathā.

“ເມື່ອທ່ານຍ້າຍສ່າຍກາຍຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງຂອງເຄື່ອງປະດັບທີ່ມວຍຜົມຂອງທ່ານ ກໍດັງກັງວານຂຶ້ນ ຄືກັບສຽງດົນຕີມີອົງ ໕ ບັນເລງຢູ່.

684.

໖໘໔.

‘‘Vaṭaṃsakā vātadhutā, vātena sampakampitā;

Tesaṃ suyyati nigghoso, tūriye pañcaṅgike yathā.

“ສຽງຂອງດອກໄມ້ທັດຫູ ທີ່ຖືກສາຍລົມພັດໄຫວໄປມາ ກໍດັງກັງວານຂຶ້ນ ຄືກັບສຽງດົນຕີມີອົງ ໕ ບັນເລງຢູ່.

685.

໖໘໕.

‘‘Yāpi te sirasmiṃ mālā, sucigandhā manoramā;

Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā.

“ແມ່ນແຕ່ພວງມະໄລເທິງຫົວຂອງທ່ານ ທີ່ມີກິ່ນຫອມສະອາດ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍສົ່ງກິ່ນຫອມຂະຈາຍໄປທົ່ວທຸກທິດ ຄືກັບກິ່ນຂອງຕົ້ນມັນຊູສະກະ.

686.

໖໘໖.

‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ ;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

“ທ່ານໄດ້ດົມກິ່ນຫອມສະອາດນັ້ນ ແລະ ໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດນີ້ ແນ່ເທວະດາ! ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາທ້ອນ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?”

687.

໖໘໗.

‘‘Pabhassaraṃ accimantaṃ, vaṇṇagandhena saṃyutaṃ;

Asokapupphamālāhaṃ, buddhassa upanāmayiṃ.

“ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ນ້ອມຖວາຍພວງມະໄລດອກອະໂສກ ອັນມີລັງສີຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປະກອບດ້ວຍສີ ແລະ ກິ່ນຫອມ ແດ່ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ.

688.

໖໘໘.

‘‘Tāhaṃ kammaṃ karitvāna, kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ;

Apetasokā sukhitā, sampamodāmanāmayā’’ti.

“ເພາະໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຊົງສັນເສີນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງປາສະຈາກຄວາມໂສກ ເຖິງຄວາມສຸກ ມີຄວາມເພີດເພີນໃຈ ແລະ ບໍ່ມີໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ.”

Pāricchattakavimānaṃ dasamaṃ.

ຈົບ ປາຣິສັດຕະກະວິມານ ທີ ໑໐.

Pāricchattakavaggo tatiyo niṭṭhito.

ຈົບ ປາຣິສັດຕະກະວັກ ທີ ໓.

Tassuddānaṃ [Pg.56] –

ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນີ້ ຄື:

Uḷāro ucchu pallaṅko, latā ca guttilena ca;

Daddallapesamallikā, visālakkhi pāricchattako;

Vaggo tena pavuccatīti.

ວິມານທີ່ພຣະສັງຄີຕິກາຈານກ່າວໄວ້ໃນວັກນີ້ ຄື: ອຸຣາຣະວິມານ, ອຸດສຸວິມານ, ປັນລັງກະວິມານ, ລາຕາສະເຫວີຍວິມານ, ກຸດຕິລະວິມານ, ທັດທັນລະວິມານ, ເສສະວະຕີວິມານ, ມັລລິກາວິມານ, ວິສາລັກຂιວິມານ ແລະ ປາຣິສັດຕະກະວິມານ.

4. Mañjiṭṭhakavaggo

໔. ມັນຊິດຖະກະວັກ

1. Mañjiṭṭhakavimānavatthu

໑. ມັນຊິດຖະກະວິມານວັດຖຸ

689.

໖໘໙.

‘‘Mañjiṭṭhake vimānasmiṃ, soṇṇavālukasanthate ;

Pañcaṅgike turiyena, ramasi suppavādite.

“ແນ່ເທວະດา! ທ່ານຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ໃນວິມານສີແດງເຂັ້ມ ທີ່ດາດດ້ວຍຊາຍຄຳ ດ້ວຍສຽງດົນຕີມີອົງ ໕ ທີ່ບັນເລງຢ່າງມ່ວນຊື່ນ.

690.

໖໙໐.

‘‘Tamhā vimānā oruyha, nimmitā ratanāmayā;

Ogāhasi sālavanaṃ, pupphitaṃ sabbakālikaṃ.

“ທ່ານລົງຈາກວິມານທີ່ປະດັບດ້ວຍລັດຕະນະອັນເນລະມິດຂຶ້ນນັ້ນ ແລ້ວເຂົ້າໄປສູ່ປ່າໄມ້ສາລະ ທີ່ອອກດອກບານສະພັ່ງຢູ່ທຸກລະດູການ.

691.

໖໙໑.

‘‘Yassa yasseva sālassa, mūle tiṭṭhasi devate;

So so muñcati pupphāni, onamitvā dumuttamo.

“ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຢືນຢູ່ທີ່ໂຄນຕົ້ນສາລະຕົ້ນໃດ ຕົ້ນສາລະອັນປະເສີດຕົ້ນນັ້ນໆ ກໍໂນ້ມກິ່ງລົງມາເອງ ແລ້ວໂປຍປິວຢາດຢອດດອກໄມ້ລົງມາ.

692.

໖໙໒.

‘‘Vāteritaṃ sālavanaṃ, ādhutaṃ dijasevitaṃ;

Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā.

“ປ່າໄມ້ສາລະຂອງທ່ານຖືກສາຍລົມພັດໄຫວໄປມາ ມີຝູງນົກອາໄສຢູ່ ສົ່ງກິ່ນຫອມຂะຈາຍໄປທົ່ວທຸກທິດ ຄືກັບຕົ້ນມັນຊູສະກະ.

693.

໖໙໓.

‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

694.

໖໙໔.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, dāsī ayirakule ahuṃ;

Buddhaṃ nisinnaṃ disvāna, sālapupphehi okiriṃ.

“ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນສາວໃຊ້ໃນເຮືອນຂອງນາຍ ເມື່ອໄດ້ເຫັນພຣະພຸດທະເຈົ້າປະທັບນັ່ງຢູ່ ຈຶ່ງໄດ້ບູຊາດ້ວຍດອກສາລະ.

695.

໖໙໕.

‘‘Vaṭaṃsakañca sukataṃ, sālapupphamayaṃ ahaṃ;

Buddhassa upanāmesiṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

“ແລະ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ນ້ອມຖວາຍດອກໄມ້ທັດຫູອັນເຮັດດ້ວຍດອກສາລະທີ່ປະດິດຢ່າງສວຍງາມ ແດ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.

696.

໖໙໖.

‘‘Tāhaṃ [Pg.57] kammaṃ karitvāna, kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ;

Apetasokā sukhitā, sampamodāmanāmayā’’ti.

Mañjiṭṭhakavimānaṃ paṭhamaṃ.

ຈົບ ມັນຊິດຖະກະວິມານ ທີ ໑.

2. Pabhassaravimānavatthu

໒. ປະພັດສະຣະວິມານວັດຖຸ

697.

໖໙໗.

‘‘Pabhassaravaravaṇṇanibhe, surattavatthavasane ;

Mahiddhike candanaruciragatte, kā tvaṃ subhe devate vandase mamaṃ.

“ແນ່ເທວະດາຜູ້ມີຮູບໂສມອັນງົດງາມ! ທ່ານມີຜິວພັນຜຸດຜ່ອງຮຸ່ງເຮືອງ ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າສີແດງເຂັ້ມ ມີລິດເດດຫຼາຍ ມີສະລີລະອັນທາດ້ວຍແກ່ນຈັນອັນໜ້າເພີດເພີນໃຈ ທ່ານເປັນໃຜ ຈຶ່ງມານົບໄຫວ້ເຮົາ?

698.

໖໙໘.

‘‘Pallaṅko ca te mahaggho, nānāratanacittito ruciro;

Yattha tvaṃ nisinnā virocasi, devarājāriva nandane vane.

“ບັນລັງຂອງທ່ານມີຄ່າຫຼາຍ ປະດັບປະດາດ້ວຍລັດຕະນະຕ່າງໆ ຢ່າງງົດງາມ ເມື່ອທ່ານນັ່ງຢູ່ເທິງບັນລັງນັ້ນ ກໍຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມ ປານດັ່ງທ້າວສັກກະເທວະລາດໃນສວນນັນທະວັນ.

699.

໖໙໙.

‘‘Kiṃ tvaṃ pure sucaritamācarī bhadde, kissa kammassa vipākaṃ;

Anubhosi devalokasmiṃ, devate pucchitācikkha;

Kissa kammassidaṃ phala’’nti.

“ແນ່ເທວະດາຜູ້ຈະເລີນ! ໃນຊາດກ່ອນທ່ານໄດ້ເຮັດສຸຈະຣິດກຳອັນໃດໄວ້? ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ສະເຫວີຍຜົນກຳອັນໃດໃນເທວະໂລກນີ້? ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາທ້ອນ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?”

700.

໗໐໐.

‘‘Piṇḍāya te carantassa, mālaṃ phāṇitañca adadaṃ bhante;

Tassa kammassidaṃ vipākaṃ, anubhomi devalokasmiṃ.

“ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເມື່ອທ່ານກຳလັງບິນທະບາດຢູ່ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍດອກໄມ້ ແລະ ນ້ຳອ້ອຍໜຽວ ແດ່ທ່ານ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນໃນເທວະໂລກນີ້.

701.

໗໐໑.

‘‘Hoti ca me anutāpo, aparaddhaṃ dukkhitañca me bhante;

Sāhaṃ dhammaṃ nāssosiṃ, sudesitaṃ dhammarājena.

“ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍຍັງມີຄວາມຮ້ອນໃຈ ແລະ ມີຄວາມທຸກໃຈເພາະຄວາມຜິດພາດ ຍ້ອນວ່າຂ້ານ້ອຍບໍ່ໄດ້ຟັງທຳອັນພຣະທຳມະຣາຊາຊົງສະແດງໄວ້ດີແລ້ວ.

702.

໗໐໒.

‘‘Taṃ taṃ vadāmi bhaddante, ‘yassa me anukampiyo koci;

Dhammesu taṃ samādapetha’, sudesitaṃ dhammarājena.

“ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເພາະເຫດນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຮຽນສະເໜີທ່ານວ່າ 'ຖ້າຫາກມີຜູ້ໃດທີ່ທ່ານຄວນອະນຸເຄາະ ຂໍທ່ານຈົ່ງຊັກຊວນຜູ້ນັ້ນໃຫ້ຕັ້ງຢູ່ໃນທຳ' ອັນພຣະທຳມະຣາຊາຊົງສະແດງໄວ້ດີແລ້ວ.

703.

໗໐໓.

‘‘Yesaṃ atthi saddhā buddhe, dhamme ca saṅgharatane;

Te maṃ ativirocanti, āyunā yasasā siriyā.

“ເທວະດາເຫຼົ່າໃດທີ່ມີຄວາມສັດທາໃນພຣະພຸດ, ພຣະທຳ ແລະ ພຣະສົງ ເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງກວ່າຂ້ານ້ອຍ ດ້ວຍອາຍຸ, ຍົດ ແລະ ສິຣິ.

704.

໗໐໔.

‘‘Patāpena vaṇṇena uttaritarā,Aññe mahiddhikatarā mayā devā’’ti;

“ເທວະດາອື່ນໆ ທີ່ມີລິດເດດຫຼາຍກວ່າຂ້ານ້ອຍ ຍ່ອມຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່າດ້ວຍອານຸພາບ ແລະ ຜິວພັນ.”

Pabhassaravimānaṃ dutiyaṃ.

ຈົບ ປະພັດສະຣະວິມານ ທີ ໒.

3. Nāgavimānavatthu

໓. ນາກະວິມານວັດຖຸ

705.

໗໐໕.

‘‘Alaṅkatā [Pg.58] maṇikañcanācitaṃ, sovaṇṇajālacitaṃ mahantaṃ;

Abhiruyha gajavaraṃ sukappitaṃ, idhāgamā vehāyasaṃ antalikkhe.

“ທ່ານຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຂຶ້ນຂີ່ພະຍາຊ້າງຕົວປະເສີດອັນໃຫຍ່ໂຕ ທີ່ຕົບແຕ່ງຢ່າງດີ ຫຸ້ມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳປະດັບແກ້ວມະນີ ເຫາະໄປໃນອາກາດແລ້ວມາຮອດທີ່ນີ້.

706.

໗໐໖.

‘‘Nāgassa dantesu duvesu nimmitā, acchodakā paduminiyo suphullā;

Padumesu ca turiyagaṇā pabhijjare, imā ca naccanti manoharāyo.

“ຢູ່ທີ່ງາທັງສອງຂອງພະຍາຊ້າງ ມີສະໂບກຂະຣะນີອັນເນລະມິດຂຶ້ນ ມີນ້ຳໃສສະອາດ ມີດອກບົວຫຼວງບານສະພັ່ງ ແລະ ເທິງດອກບົວນັ້ນມີວົງດົນຕີບັນເລງຢູ່ ທັງນາງອັບສອນຜູ້ໜ້າຮັກເຫຼົ່ານີ້ກໍຟ້ອນລຳ ແລະ ຂັບຮ້ອງ.

707.

໗໐໗.

‘‘Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ແນ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່! ທ່ານເຖິງພ້ອມດ້ວຍເທວະລິດແລ້ວ ເມື່ອເປັນມະນຸດໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະເຫດໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

708.

໗໐໘.

‘‘Bārāṇasiyaṃ upasaṅkamitvā, buddhassahaṃ vatthayugaṃ adāsiṃ;

Pādāni vanditvā chamā nisīdiṃ, vittā cahaṃ añjalikaṃ akāsiṃ.

“ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຂົ້າໄປເຝົ້າພຣະພຸດທະເຈົ້າ ທີ່ເມືອງພາຣານະສີ ແລ້ວໄດ້ຖວາຍຜ້າຄູ່ໜຶ່ງ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດແລ້ວນັ່ງຢູ່ເທິງແຜ່ນດິນ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີປະນົມມືຂຶ້ນ.

709.

໗໐໙.

‘‘Buddho ca me kañcanasannibhattaco, adesayi samudayadukkhaniccataṃ;

Asaṅkhataṃ dukkhanirodhasassataṃ, maggaṃ adesayi yato vijānisaṃ;

“ພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນດັ່ງທອງຄຳ ໄດ້ຊົງສະແດງທຳແກ່ຂ້ານ້ອຍ ເຖິງຄວາມບໍ່ທ່ຽງແຫ່ງທຸກ ແລະ ເຫດເກີດແຫ່ງທຸກ ຊົງສະແດງອະສັງຂະຕະທຳ ອັນເປັນທີ່ດັບທຸກຢ່າງທ່ຽງແທ້ ແລະ ຊົງສະແດງມັກ ທີ່ເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮູ້ແຈ້ງ.

710.

໗໑໐.

‘‘Appāyukī kālakatā tato cutā, upapannā tidasagaṇaṃ yasassinī;

Sakkassahaṃ aññatarā pajāpati, yasuttarā nāma disāsu vissutā’’ti.

“ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີອາຍຸສັ້ນ ເມື່ອຕາຍແລ້ວໄດ້ຈຸຕິຈາກຊາດນັ້ນ ມາເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ມີຍົດບໍລິວານຫຼາຍ ໄດ້ເປັນມະເຫສີອົງໜຶ່ງຂອງທ້າວສັກກະ ມີຊື່ປາກົດໄປທົ່ວທຸກທິດວ່າ ຍະສຸຕຕະຣາ.”

Nāgavimānaṃ tatiyaṃ.

ຈົບ ນາກະວິມານ ທີ ໓.

4. Alomavimānavatthu

໔. ອະໂລມະວິມານວັດຖຸ

711.

໗໑໑.

‘‘Abhikkantena [Pg.59] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

“ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ ສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ປານດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.

712.

໗໑໒.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ຯລຯ...ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

714.

໗໑໔.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ...ຯລຯ...ຈຶ່ງຕອບຄຳຖາມເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

715.

໗໑໕.

‘‘Ahañca bārāṇasiyaṃ, buddhassādiccabandhuno;

Adāsiṃ sukkhakummāsaṃ, pasannā sehi pāṇibhi.

“ຂ້ານ້ອຍຢູ່ໃນເມືອງພາຣານະສີ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າຈີ່ແຫ້ງ ແດ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພຣະອາທິດ ດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.

716.

໗໑໖.

‘‘Sukkhāya aloṇikāya ca, passa phalaṃ kummāsapiṇḍiyā;

Alomaṃ sukhitaṃ disvā, ko puññaṃ na karissati.

“ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງການຖວາຍເຂົ້າຈີ່ແຫ້ງທີ່ບໍ່ມີເກືອນັ້ນທ້ອນ ເມື່ອໄດ້ເຫັນຂ້ານ້ອຍຜູ້ມີຊື່ວ່າ ອະໂລມະ ມີຄວາມສຸກຢ່າງນີ້ແລ້ວ ໃຜເລີຍຈະບໍ່ເຮັດບຸນ?

717.

໗໑໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ຯລຯ...ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Alomavimānaṃ catutthaṃ.

ຈົບ ອະໂລມະວິມານ ທີ ໔.

5. Kañjikadāyikāvimānavatthu

໕. ກັນຊິກະທາຍິກາວິມານວັດຖຸ

719.

໗໑໙.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

“ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ...ຯລຯ...ປານດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.

720.

໗໒໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ຯລຯ......ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

722.

໗໒໒.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ...ຯລຯ...ຈຶ່ງຕອບຄຳຖາມເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

723.

໗໒໓.

‘‘Ahaṃ andhakavindamhi, buddhassādiccabandhuno;

Adāsiṃ kolasampākaṃ, kañjikaṃ teladhūpitaṃ.

“ຂ້ານ້ອຍຢູ່ໃນເມືອງອັນທະກະວິນທະ ໄດ້ຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍາ ທີ່ປຸງດ້ວຍໝາກທັນ ແລະ ຈືນດ້ວຍນ້ຳມັນ ແດ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພຣະອາທິດ.

724.

໗໒໔.

‘‘Pipphalyā lasuṇena ca, missaṃ lāmañjakena ca;

Adāsiṃ ujubhūtasmiṃ, vippasannena cetasā.

“ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍາອັນປະສົມດ້ວຍດີປລີ, ກະທຽມ ແລະ ຫຍ້າແຝກຫອມ ແດ່ພຣະຜູ້ປະຕິບັດຊື່ຕົງ (ໂດຍຖວາຍຜ່ານພຣະອານົນເຖຣະ).

725.

໗໒໕.

‘‘Yā [Pg.60] mahesittaṃ kāreyya, cakkavattissa rājino;

Nārī sabbaṅgakalyāṇī, bhattu cānomadassikā;

Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ.

“ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ສະຕີຜູ້ມີລັກສະນະງົດງາມທຸກສ່ວນ ເປັນທີ່ພໍໃຈຂອງສາມີ ໄດ້ເປັນເຖິງພຣະມະເຫສີຂອງພະຍາຈັກກະພັດ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງການຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍານີ້.

726.

໗໒໖.

‘‘Sataṃ nikkhā sataṃ assā, sataṃ assatarīrathā;

Sataṃ kaññāsahassāni, āmuttamaṇikuṇḍalā;

Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ.

“ຄຳແທ່ງໜຶ່ງແສນ, ມ້າໜຶ່ງແສນ, ລົດມ້າອັດສະດອນໜຶ່ງແສນ ແລະ ນາງກັນຍາໜຶ່ງແສນນາງ ທີ່ປະດັບດ້ວຍຕຸ້ມຫູແກ້ວມະນີ ທັງໝົດນີ້ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງການຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍານີ້.

727.

໗໒໗.

‘‘Sataṃ hemavatā nāgā, īsādantā urūḷhavā;

Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā;

Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ.

“ພະຍາຊ້າງຕະກູນມາຕັງຄະແຫ່ງປ່າຫິມະພານໜຶ່ງແສນໂຕ ທີ່ມີງາງາມດັ່ງງອນໄຖ ມີກຳລັງມະຫາສານ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຄຳ ແລະ ຕາໜ່າງຄຳ ທັງໝົດນີ້ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງການຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍານີ້.”

728.

໗໒໘.

‘‘Catunnamapi dīpānaṃ, issaraṃ yodha kāraye;

Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasi’’nti.

ໃນໂโลกນີ້ ຫາກມີຜູ້ໃດສະເຫວີຍລາດເປັນໃຫຍ່ໃນທະວີບທັງສີ່, ຄວາມເປັນໃຫຍ່ຂອງພະຍາຈັກກະພັດຜູ້ນັ້ນ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີສິບຫົກ (໑/໑໖) ແຫ່ງຜົນຂອງການຖວາຍນ້ຳເຂົ້າຢາຄູສົ້ມພຽງຄັ້ງດຽວ.

Kañjikadāyikāvimānaṃ pañcamaṃ.

ກັນຊິກະທາຍິກາສະຫວັນວິມານ ທີ ໕ ຈົບແລ້ວ.

6. Vihāravimānavatthu

໖. ວິຫາຣະວິມານະວັດຖຸ

729.

໗໒໙.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā.

ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ (ດາວໂອສະຖີ).

730.

໗໓໐.

‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso;

Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā.

ເມື່ອທ່ານຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງທິບອັນໄພເລາະ ເសນາະໂსດ ແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍເປັ່ງອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ້ອຍໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ.

731.

໗໓໑.

‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso;

Dibbā gandhā pavāyanti, sucigandhā manoramā.

ເມື່ອທ່ານຟ້ອນລຳຢູ່ ກິ່ນຫອມທິບອັນສະອາດ ບໍລິສຸດ ແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍຟຸ້ງခະຈອນອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ้อยໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ.

732.

໗໓໒.

‘‘Vivattamānā kāyena, yā veṇīsu piḷandhanā;

Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā.

ເມື່ອທ່ານຍ້າຍກາຍຍິ້ມແຍ້ມຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງຂອງເຄື່ອງປະດັບທີ່ປະດັບຢູ່ເທິງມວຍຜົມຂອງທ່ານ ກໍດັງກັງວານໄພເລາະ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊິ້ນ.

733.

໗໓໓.

‘‘Vaṭaṃsakā vātadhutā, vātena sampakampitā;

Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā.

ດອກໄມ້ທັດຫູຂອງທ່ານ ທີ່ຖືກລົມພັດໄຫວສັ່ນສະتهືອນໄປມານັ້ນ ກໍມີສຽງດັງກັງວານໄພເລາະ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊິ້ນ.

734.

໗໓໔.

‘‘Yāpi te sirasmiṃ mālā, sucigandhā manoramā;

Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā.

ພວງມາໄລທີ່ຢູ່ເທິງຫົວຂອງທ່ານ ເຊິ່ງມີກິ່ນຫອມສະອາດແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍສົ່ງກິ່ນຫອມຟຸ້ງခະຈອນໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນຕົ້ນໄມ້ສະຫວັນຊື່ມັນຊູສະກະ.

735.

໗໓໕.

‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ດູກ່ອນເທວະດา ທ່ານໄດ້ດົມກິ່ນຫອມອັນສະອາດນີ້ ແລະໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດນີ້, ອາຕະມາຂໍຖາມທ່ານ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ອາຕະມາດ້ວຍເຖີດ.

736.

໗໓໖.

‘‘Sāvatthiyaṃ [Pg.61] mayhaṃ sakhī bhadante, saṅghassa kāresi mahāvihāraṃ;

Tatthappasannā ahamānumodiṃ, disvā agārañca piyañca metaṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ນາງວິສາຂາຜູ້ເປັນສະຫາຍຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ໄດ້ສ້າງມະຫາວິຫານ (ບຸບຜາຣາມ) ຖວາຍແກ່ພຣະສົງ ໃນເມືອງສາວັດຖີ. ຂ້າພະເຈົ້າມີຄວາມເຫຼື້ອມໃສໃນວິຫານນັ້ນ ເມື່ອໄດ້ເຫັນວິຫານອັນເປັນທີ່ຮັກ ແລະການບໍລິຈາກອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ຮ່ວມອະນຸໂມທະນາ.

737.

໗໓໗.

‘‘Tāyeva me suddhanumodanāya, laddhaṃ vimānabbhutadassaneyyaṃ;

Samantato soḷasayojanāni, vehāyasaṃ gacchati iddhiyā mama.

ເພາະການອະນຸໂມທະນາອັນບໍລິສຸດນັ້ນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ຮັບວິມານອັນໜ້າອັດສະຈັນແລະໜ້າຊົມຊື່ນຊົມນີ້ ເຊິ່ງມີຂະໜາດສິບຫົກໂຍດໂດຍຮອບ ແລະສາມາດລອຍໄປໃນອາກາດໄດ້ດ້ວຍລິດຂອງຂ້າພະເຈົ້າ.

738.

໗໓໘.

‘‘Kūṭāgārā nivesā me, vibhattā bhāgaso mitā;

ປາສາດຍອດແຫຼມ (ກູດາຄານ) ອັນເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ໄດ້ຮັບການຈັດແບ່ງເປັນສັດສ່ວນຢ່າງງົດງາມ

Daddallamānā ābhanti, samantā satayojanaṃ.

ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຮຸ່ງເຮືອງໄປທົ່ວບໍລິເວນໜຶ່ງຮ້ອຍໂຍດໂດຍຮອບ.

739.

໗໓໙.

‘‘Pokkharañño ca me ettha, puthulomanisevitā;

Acchodakā vippasannā, soṇṇavālukasanthatā.

ໃນວິມານນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າມີສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ທີ່ມີຝູງປາໃຫຍ່ອາໄສຢູ່ ມີນ້ຳໃສສະອາດ ບໍລິສຸດ ແລະດາດດ້ວຍຊາຍຄຳ.

740.

໗໔໐.

‘‘Nānāpadumasañchannā, puṇḍarīkasamotatā ;

Surabhī sampavāyanti, manuññā māluteritā.

ສະນ້ຳນັ້ນດາດດາດ້ວຍດອກບົວຫຼວງຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍດອກບົວຂາວ (ປຸຣິກ) ກິ່ນຫອມອັນໜ້າເພີດເພີນໃຈຟຸ້ງခະຈອນໄປທົ່ວ ເມື່ອຖືກລົມພັດອ່ອນໆ.

741.

໗໔໑.

‘‘Jambuyo panasā tālā, nāḷikeravanāni ca;

Antonivesane jātā, nānārukkhā aropimā.

ມີຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຂະໜຸນ, ຕົ້ນຕານ ແລະປ່າໝາກພ້າວ ເກີດຂຶ້ນເອງພາຍໃນບໍລິເວນວິມານ ໂດຍບໍ່ມີຜູ້ໃດປູກ ແລະມີຕົ້ນໄມ້ຫຼາກຫຼາຍຊະນິດທີ່ສົ່ງກິ່ນຫອມຂະຈອນ.

742.

໗໔໒.

‘‘Nānātūriyasaṅghuṭṭhaṃ, accharāgaṇaghositaṃ;

Yopi maṃ supine passe, sopi vitto siyā naro.

ວິມານນີ້ກັງວານໄປດ້ວຍສຽງດົນຕີຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະດັງສະໜັ່ນດ້ວຍສຽງຂັບຮ້ອງຂອງເຫຼົ່ານາງອັບສອນ ແມ້ແຕ່ຜູ້ໃດໄດ້ເຫັນວິມານນີ້ໃນຝັນ ຜູ້ນັ້ນກໍຍັງມີຄວາມປິຕິຍິນດີ.

743.

໗໔໓.

‘‘Etādisaṃ abbhutadassaneyyaṃ, vimānaṃ sabbasopabhaṃ;

Mama kammehi nibbattaṃ, alaṃ puññāni kātave’’ti.

ວິມານອັນໜ້າອັດສະຈັນແລະໜ້າຊົມຊື່ນຊົມ ມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້ ເກີດຂຶ້ນດ້ວຍກຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າເອງ, ເພາະສະນັ້ນ ການເຮັດບຸນກຸສົນຈຶ່ງເປັນສິ່ງທີ່ຄວນເຮັດແທ້ໆ.

744.

໗໔໔.

‘‘Tāyeva te suddhanumodanāya, laddhaṃ vimānabbhutadassaneyyaṃ;

Yā ceva sā dānamadāsi nārī, tassā gatiṃ brūhi kuhiṃ uppannā sā’’ti.

ດູກ່ອນເທວະດາ ພຽງແຕ່ການອະນຸໂມທະນາອັນບໍລິສຸດນັ້ນ ທ່ານກໍຍັງໄດ້ຮັບວິມານອັນໜ້າອັດສະຈັນແລະໜ້າຊົມຊື່ນຊົມປານນີ້, ສ່ວນສະຕີຜູ້ໄດ້ຖວາຍທານ (ວິຫານ) ນັ້ນ ນາງໄປເກີດໃນທີ່ໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກຄະຕິ (ທີ່ໄປເກີດ) ຂອງນາງແກ່ອາຕະມາດ້ວຍເຖີດ.

745.

໗໔໕.

‘‘Yā sā ahu mayhaṃ sakhī bhadante, saṅghassa kāresi mahāvihāraṃ;

Viññātadhammā sā adāsi dānaṃ, uppannā nimmānaratīsu devesu.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ສະຕີຜູ້ເປັນສະຫາຍຂອງຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນ ໄດ້ສ້າງມະຫາວິຫານຖວາຍແກ່ພຣະສົງ, ນາງເປັນຜູ້ຮູ້ແຈ້ງທຳ (ບັນລຸທຳ) ໄດ້ຖວາຍທານນັ້ນ ແລ້ວໄປເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນນິມມານະຣະດີ.

746.

໗໔໖.

‘‘Pajāpatī [Pg.62] tassa sunimmitassa, acintiyā kammavipākā tassa;

Yametaṃ pucchasi kuhiṃ uppannā sāti, taṃ te viyākāsiṃ anaññathā ahaṃ.

ນາງໄດ້ເປັນມະເຫສີຂອງທ້າວສຸນິມມິຕະ ພະຍาເທວະລາດແຫ່ງສະຫວັນຊັ້ນນັ້ນ, ວິບາກກຳຂອງນາງນັ້ນເປັນອະຈິນໄຕ (ເຫຼືອຈະຄິດຄຳນວນໄດ້). ຄຳຖາມທີ່ທ່ານຖາມວ່າ ນາງໄປເກີດໃນທີ່ໃດນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ວິສັດສະນາແກ່ທ່ານຕາມຄວາມເປັນຈິງແລ້ວ.

747.

໗໔໗.

‘‘Tenahaññepi samādapetha, saṅghassa dānāni dadātha vittā;

Dhammañca suṇātha pasannamānasā, sudullabho laddho manussalābho.

ເພາະເຫດນັ້ນ ພວກທ່ານຈົ່ງຊັກຊວນຄົນອື່ນໆ ໃຫ້ຖວາຍທານແກ່ພຣະສົງດ້ວຍຄວາມປິຕິຍິນດີເຖີດ, ຈົ່ງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຟັງທຳ, ການໄດ້ເກີດມາເປັນມະນຸດນີ້ເປັນສິ່ງທີ່ໄດ້ແසນຍາກ.

748.

໗໔໘.

‘‘Yaṃ maggaṃ maggādhipatī adesayi, brahmassaro kañcanasannibhattaco;

Saṅghassa dānāni dadātha vittā, mahapphalā yattha bhavanti dakkhiṇā.

ພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ມີພຣະສຸຣະສຽງດັງພຣະພົມ ມີພຣະສີວີວັນດັ່ງທອງຄຳ ໄດ້ຊົງສະແດງທາງອັນປະເສີດ (ທາງໄປສູ່ສຸຄະຕິ) ໄວ້ແລ້ວ, ພວກທ່ານຈົ່ງມີຄວາມຍິນດີຖວາຍທານແກ່ພຣະສົງເຖີດ ເພາະທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະສົງນັ້ນມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

749.

໗໔໙.

‘‘Ye puggalā aṭṭha sataṃ pasatthā, cattāri etāni yugāni honti;

Te dakkhiṇeyyā sugatassa sāvakā, etesu dinnāni mahapphalāni.

ບຸກຄົນ ໘ ຈຳພວກ ທີ່ພຣະອະລິຍະເຈົ້າທັງຫຼາຍສັນເສີນ ຈັດເປັນ ໔ ຄູ່, ບຸກຄົນເຫຼົ່ານັ້ນເປັນສາວົກຂອງພຣະສຸຄົດ ເປັນຜູ້ຄວນແກ່ທັກຂິຍະທານ, ທານທີ່ຖວາຍໃນທ່ານເຫຼົ່ານັ້ນ ຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

750.

໗໕໐.

‘‘Cattāro ca paṭipannā, cattāro ca phale ṭhitā;

Esa saṅgho ujubhūto, paññāsīlasamāhito.

ບຸກຄົນ ໔ ຈຳພວກ ຜູ້ກຳລັງປະຕິບັດ (ເພື່ອບັນລຸມັກ) ແລະ ບຸກຄົນ ໔ ຈຳພວກ ຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນຜົນ, ພຣະສົງນີ້ເປັນຜູ້ປະຕິບັດຊື່ຕົງ ດຳລົງໝັ້ນໃນປັນຍາແລະສີລ.

751.

໗໕໑.

‘‘Yajamānānaṃ manussānaṃ, puññapekkhāna pāṇinaṃ;

Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ, saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ.

ສຳລັບມະນຸດທັງຫຼາຍຜູ້ບຳເພັນທານ ຜູ້ຫວັງບຸນກຸສົນ ແລະສັດທັງຫຼາຍຜູ້ເຮັດບຸນອັນມີອຸປະທິເປັນຜົນ, ທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະສົງ ຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

752.

໗໕໒.

‘‘Eso hi saṅgho vipulo mahaggato, esappameyyo udadhīva sāgaro;

Etehi seṭṭhā naravīrasāvakā, pabhaṅkarā dhammamudīrayanti.

ເພາະວ່າພຣະສົງນີ້ເປັນຜູ້ກວ້າງຂວາງ ບັນລຸຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຫາປະມານບໍ່ໄດ້ ປຽບເໝືອນມະຫາສະໝຸດ, ພຣະສົງເຫຼົ່ານັ້ນເປັນສາວົກຂອງພຣະວິຣະບຸຣຸດ (ພຣະພຸດທະເຈົ້າ) ຜູ້ປະເສີດສຸດ ຊົງສ້າງແສງສະຫວ່າງ (ປັນຍາ) ແລະສະແດງທຳ.

753.

໗໕໓.

‘‘Tesaṃ sudinnaṃ suhutaṃ suyiṭṭhaṃ, ye saṅghamuddissa dadanti dānaṃ;

Sā dakkhiṇā saṅghagatā patiṭṭhitā, mahapphalā lokavidūna vaṇṇitā.

ທານທີ່ຊົນທັງຫຼາຍຖວາຍໂດຍເຈາະຈົງແກ່ພຣະສົງ ຊື່ວ່າເປັນທານອັນຖວາຍດີແລ້ວ ບູຊາດີແລ້ວ, ທັກຂິຍະທານທີ່ຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນພຣະສົງນັ້ນ ມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຊິ່ງພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ຮູ້ແຈ້ງໂລກຊົງສັນເສີນແລ້ວ.

754.

໗໕໔.

‘‘Etādisaṃ [Pg.63] yaññamanussarantā, ye vedajātā vicaranti loke;

Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ, aninditā saggamupenti ṭhāna’’nti.

ຊົນທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດໃນໂລກ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ລະນຶກເຖິງບຸນກຸສົນ (ທານ) ເຊັ່ນນີ້ຢູ່, ຊົນເຫຼົ່ານັ້ນກຳຈັດມົນທິນຄືຄວາມຕະໜີ່ພ້ອມທັງຮາກເຫງົ້າໄດ້ແລ້ວ ຍ່ອມເປັນຜູ້ບໍ່ຖືກຕິຕຽນ ແລະເຂົ້າເຖິງສະຫວັນ.

Vihāravimānaṃ chaṭṭhaṃ.

ວິຫານວິມານ ທີ ໖ ຈົບແລ້ວ.

Bhāṇavāraṃ dutiyaṃ niṭṭhitaṃ.

ພານະວານ ທີ ໒ ຈົບແລ້ວ.

7. Caturitthivimānavatthu

໗. ຈະຕຸຣິດຖີວິມານະວັດຖຸ

755.

໗໕໕.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເພາະບຸນອັນໃດ?

758.

໗໕໘.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ.

759.

໗໕໙.

‘‘Indīvarānaṃ hatthakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa;

Esikānaṃ uṇṇatasmiṃ, nagaravare paṇṇakate ramme.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍກຳດອກອິນທິວອນ (ດອກບົວຂາບ) ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ.

760.

໗໖໐.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadissā pabhāsatī’’ti.

ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

762.

໗໖໒.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

765.

໗໖໕.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ.

766.

໗໖໖.

‘‘Nīluppalahatthakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa;

Esikānaṃ uṇṇatasmiṃ, nagaravare paṇṇakate ramme.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍກຳດອກອຸບົນຂຽວ (ດອກບົວຂາບ) ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ.

767.

໗໖໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

769.

໗໖໙.

‘‘Abhikkantena [Pg.64] vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

772.

໗໗໒.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ.

773.

໗໗໓.

‘‘Odātamūlakaṃ haritapattaṃ, udakasmiṃ sare jātaṃ ahamadāsiṃ;

Bhikkhuno piṇḍāya carantassa, esikānaṃ uṇṇatasmiṃ;

Nagaravare paṇṇakate ramme.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍດອກບົວຫຼວງ (ປະທຸມມາ) ທີ່ມີເຫງົ້າຂາວ ມີໃບຂຽວ ເກີດໃນສະນ້ຳ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ.

774.

໗໗໔.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

776.

໗໗໖.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

779.

໗໗໙.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ.

780.

໗໘໐.

‘‘Ahaṃ sumanā sumanassa sumanamakuḷāni, dantavaṇṇāni ahamadāsiṃ;

Bhikkhuno piṇḍāya carantassa, esikānaṃ uṇṇatasmiṃ;

Nagaravare paṇṇakate ramme.

ຂ້າພະເຈົ້າຊື່ສຸມະນາ ໄດ້ຖວາຍດອກມະລິຕູມ (ສຸມະນາ) ທີ່ມີສີຂາວດັ່ງງາຊ້າງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ມີຈິດໃຈດີ ຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ.

781.

໗໘໑.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Caturitthivimānaṃ sattamaṃ.

ຈະຕຸຣິດຖີວິມານ ທີ ໗ ຈົບແລ້ວ.

8. Ambavimānavatthu

໘. ອຳພະວິມານະວັດຖຸ

783.

໗໘໓.

‘‘Dibbaṃ te ambavanaṃ rammaṃ, pāsādettha mahallako;

Nānāturiyasaṅghuṭṭho, accharāgaṇaghosito.

ສວນມ່ວງທິບຂອງທ່ານໜ້າລື່ນລົມຍິ່ງນັກ, ໃນສວນມ່ວງນີ້ມີປາສາດຫຼັງໃຫຍ່ ກັງວານໄປດ້ວຍສຽງດົນຕີຫຼากຫຼາຍຊະນິດ ແລະດັງສະໜັ່ນດ້ວຍສຽງຂັບຮ້ອງຂອງເຫຼົ່ານາງອັບສອນ.

784.

໗໘໔.

‘‘Padīpo cettha jalati, niccaṃ sovaṇṇayo mahā;

Dussaphalehi rukkhehi, samantā parivārito.

In ປາສາດນີ້ ມີປະທີບຄຳດວງໃຫຍ່ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່ສະເໝີ, ແລະອ້ອມຮອບດ້ວຍຕົ້ນໄມ້ທີ່ມີຜົນເປັນຜ້າທິບ (ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ).

785.

໗໘໕.

‘‘Kena [Pg.65] tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti;

ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

787.

໗໘໗.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ.

788.

໗໘໘.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke;

Vihāraṃ saṅghassa kāresiṃ, ambehi parivāritaṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເກີດເປັນມະນຸດໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ສ້າງວິຫານອັນອ້ອມຮອບດ້ວຍຕົ້ນມ່ວງ ຖວາຍແກ່ພຣະສົງ.

789.

໗໘໙.

‘‘Pariyosite vihāre, kārente niṭṭhite mahe;

Ambehi chādayitvāna, katvā dussamaye phale.

ເມື່ອວິຫານສ້າງສຳເລັດແລ້ວ ໃນເວລາສະຫຼອງວິຫານ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເອົາຜ້າທັງຫຼາຍມາເຮັດເປັນຜົນ (ໝາກໄມ້) ຫ້ອຍແຂວນຕົ້ນມ່ວງໃຫ້ປົກຄຸມໄປທົ່ວ

790.

໗໙໐.

‘‘Padīpaṃ tattha jāletvā, bhojayitvā gaṇuttamaṃ;

Niyyādesiṃ taṃ saṅghassa, pasannā sehi pāṇibhi.

ໄດ້ຈຸດປະທີບໄວ້ທີ່ຕົ້ນມ່ວງເຫຼົ່ານັ້ນ, ໄດ້ຖວາຍພັດຕາຫານແກ່ພຣະສົງຜູ້ປະເສີດສຸດ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ນ້ອມຖວາຍວິຫານນັ້ນແກ່ພຣະສົງດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.

791.

໗໙໑.

‘‘Tena me ambavanaṃ rammaṃ, pāsādettha mahallako;

Nānāturiyasaṅghuṭṭho, accharāgaṇaghosito.

ເພາະກຳນັ້ນ ສວນມ່ວງຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໜ້າລື່ນລົມ, ໃນສວນມ່ວງນີ້ມີປາສາດຫຼັງໃຫຍ່ ກັງວານໄປດ້ວຍສຽງດົນຕີຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະດັງສະໜັ່ນດ້ວຍສຽງຂັບຮ້ອງຂອງເຫຼົ່ານາງອັບສອນ.

792.

໗໙໒.

‘‘Padīpo cettha jalati, niccaṃ sovaṇṇayo mahā;

Dussaphalehi rukkhehi, samantā parivārito.

793.

໗໙໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ດ້ວຍຜົນແຫ່ງກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Ambavimānaṃ aṭṭhamaṃ.

ອຳພະວິມານ ທີ 8 ຈົບແລ້ວ.

9. Pītavimānavatthu

໙. ປີຕະວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານສີເyellow)

795.

໗໙໕.

‘‘Pītavatthe pītadhaje, pītālaṅkārabhūsite;

Pītacandanalittaṅge, pītauppalamālinī.

ທ່ານນາງຜູ້ຊົງສະໄບສີເຫຼືອງ ມີທຸງສີເຫຼືອງ ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງອະລັງການສີເຫຼືອງ ມີສະລີລະຮ່າງກາຍທາດ້ວຍແກ່ນຈັນສີເref="" ຫຼອງ ທັດຊົງດອກອຸບົນສີເຫຼືອງ

796.

໗໙໖.

‘‘Pītapāsādasayane, pītāsane pītabhājane;

Pītachatte pītarathe, pītasse pītabījane.

ມີວິມານສີເຫຼືອງ ມີທີ່ນອນສີເຫຼືອງ ມີອາສະນະສີເຫຼືອງ ມີພາຊະນະສີເຫຼືອງ ມີສັດກັ້ນສີເຫຼືອງ ມີລົດສີເຫຼືອງ ມີມ້າສີເຫຼືອງ ມີພັດວີຊະນີສີເຫຼືອງ

797.

໗໙໗.

‘‘Kiṃ [Pg.66] kammamakarī bhadde, pubbe mānusake bhave;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ແນ່ເທບພະທິດາຜູ້ຈະເລີນ ໃນຊາດກ່ອນເມື່ອຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຳດີອັນໃດໄວ້? ເທບພະທິດາ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜົນແຫ່ງກຳນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍເຖີດ.

798.

໗໙໘.

‘‘Kosātakī nāma latatthi bhante, tittikā anabhicchitā;

Tassā cattāri pupphāni, thūpaṃ abhihariṃ ahaṃ.

ຂ້າແຕ່ພະອົງຜູ້ຈະເລີນ ມີເຄືອໄມ້ຊະນິດໜຶ່ງຊື່ວ່າ ໂກສາຕະກີ (ບວບຂົມ) ເປັນເຄືອໄມ້ທີ່ມີລົດຂົມ ບໍ່ມີໃຜປາຖະໜາ ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ນຳເອົາດອກບວບຂົມນັ້ນ 4 ດອກ ໄປບູຊາພະສະຕູບ ເພື່ອອຸທິດຕໍ່ພະສະລີລະທາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ.

799.

໗໙໙.

‘‘Satthu sarīramuddissa, vippasannena cetasā;

Nāssa maggaṃ avekkhissaṃ, na taggamanasā satī.

ເພື່ອອຸທິດຕໍ່ພະສະລີລະທາດຂອງພະສາດສະດາ ດ້ວຍຈິດທີ່ເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ສັງເກດເbິ່ງທາງຂອງມັນ (ແມ່ງົວ) ເພາະບໍ່ໄດ້ມີຈິດໃຈຈົດຈໍ່ຢູ່ກັບມັນ.

800.

໘໐໐.

‘‘Tato maṃ avadhī gāvī, thūpaṃ apattamānasaṃ;

Tañcāhaṃ abhisañceyyaṃ, bhiyyo nūna ito siyā.

ຄັ້ງນັ້ນ ແມ່ງົວແມ່ລູກອ່ອນໄດ້ແລ່ນມາຊົນຂ້າພະເຈົ້າໃຫ້ຕາຍ ໃນຂະນະທີ່ຈິດໃຈຍັງບໍ່ທັນໄປເຖິງພະສະຕູບ ຫາກຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ໄປເຖິງພະສະຕູບ ແລະໄດ້ບູຊາດອກໄມ້ຕາມຄວາມປາຖະໜາແລ້ວ ຜົນບຸນຂອງຂ້າພະເຈົ້າກໍຄົງຈະຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່າຮູບສົມບັດນີ້ຢ່າງແນ່ນອນ.

801.

໘໐໑.

‘‘Tena kammena devinda, maghavā devakuñjaro;

Pahāya mānusaṃ dehaṃ, tava sahabya māgatā’’ti.

ຂ້າແຕ່ພະອິນ ຜູ້ເປັນຈອມເທບມະຄະວັນ ດ້ວຍກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ລະຮ່າງກາຍມະນຸດ ແລ້ວເຂົ້າເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງພະອົງໃນສະຫວັນຊັ້ນຟ້ານີ້.

802.

໘໐໒.

Idaṃ sutvā tidasādhipati, maghavā devakuñjaro;

Tāvatiṃse pasādento, mātaliṃ etadabravi.

ເມື່ອທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ເປັນຈອມເທບມະຄະວັນ ໄດ້ສະດັບຖ້ອຍຄຳນີ້ແລ້ວ ເມື່ອຈະເຮັດໃຫ້ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງຫຼາຍເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ກ່າວກັບມາຕະລີເທບພະບຸດວ່າ:

803.

໘໐໓.

‘‘Passa mātali accheraṃ, cittaṃ kammaphalaṃ idaṃ;

Appakampi kataṃ deyyaṃ, puññaṃ hoti mahapphalaṃ.

ແນ່ມາຕະລີ ຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງກຳອັນໜ້າອັດສະຈัน ແລະວິຈິດນີ້ເຖີດ ວັດຖຸທານທີ່ຖວາຍເຖິງຈະມີພຽງເລັກນ້ອຍ ແຕ່ບຸນທີ່ເຮັດແລ້ວກໍມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.

804.

໘໐໔.

‘‘Natthi citte pasannamhi, appakā nāma dakkhiṇā;

Tathāgate vā sambuddhe, atha vā tassa sāvake.

ເມື່ອຈິດເຫຼື້ອມໃສແລ້ວ ໃນພະຕະຖາຄົດສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າກໍດີ ຫຼືໃນພະສາວົກຂອງພະອົງກໍດີ ທັກຂິຍາທານທີ່ຊື່ວ່າໜ້ອຍນັ້ນ ຍ່ອມບໍ່ມີເລີຍ.

805.

໘໐໕.

‘‘Ehi mātali amhepi, bhiyyo bhiyyo mahemase;

Tathāgatassa dhātuyo, sukho puññāna muccayo.

ມາຕະລີ ຈົ່ງມາເຖີດ ພວກ ເຮົາກໍຄວນຈະບູຊາພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດຂອງພະຕະຖາຄົດເຈົ້າໃຫ້ຍິ່ງໆ ຂຶ້ນໄປ ເພາະການສັ່ງສົມບຸນຍ່ອມນຳມາຊຶ່ງຄວາມສຸກ.

806.

໘໐໖.

‘‘Tiṭṭhante nibbute cāpi, same citte samaṃ phalaṃ;

Cetopaṇidhihetu hi, sattā gacchanti suggatiṃ.

ເມື່ອພະຕະຖາຄົດຍັງຊົງພະຊົນຢູ່ກໍດີ ຫຼືສະເດັດດັບຂັນທະປໍຣິນິພານແລ້ວກໍດີ ເມື່ອຈິດສະເໝີກັນ ຜົນບຸນກໍຍ່ອມສະເໝີກັນ ເພາະການຕັ້ງຈິດໄວ້ດ້ວຍດີ ສັດທັງຫຼາຍຈຶ່ງໄປສູ່ສຸຄະຕິ.

807.

໘໐໗.

‘‘Bahūnaṃ vata atthāya, uppajjanti tathāgatā;

Yattha kāraṃ karitvāna, saggaṃ gacchanti dāyakā’’ti.

ພະຕະຖາຄົດເຈົ້າທັງຫຼາຍ ຍ່ອມອຸບັດຂຶ້ນມາเพื่อປະໂຫຍດແກ່ຊົນເປັນອັນມາກແທ້ໆ ເພາະເມື່ອທາຍົກທັງຫຼາຍໄດ້ກະທຳການບູຊາໃນພະອົງແລ້ວ ຍ່ອມໄປສູ່ສະຫວັນ.

Pītavimānaṃ navamaṃ.

ປີຕະວິມານ ທີ 9 ຈົບແລ້ວ.

10. Ucchuvimānavatthu

໑໐. ອຸດຊູວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານອ້ອຍ)

808.

໘໐໘.

‘‘Obhāsayitvā [Pg.67] pathaviṃ sadevakaṃ, atirocasi candimasūriyā viya;

Siriyā ca vaṇṇena yasena tejasā, brahmāva deve tidase sahindake.

ທ່ານນາງສ່ອງສະຫວ່າງໄປທົ່ວແຜ່ນດິນພ້ອມທັງເທວະໂລກ ງົດງາມເຫຼືອເກີນ ປຽບເໝືອນພະຈັນແລະພະອາທິດ ທ່ານນາງຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ພ້ອມທັງພະອິນ ດ້ວຍສະຫງ່າລາສີ ຜິວພັນ ຍົດ ແລະເດຊານຸພາບ ປຽບເໝືອນທ້າວມະຫາພົມ.

809.

໘໐໙.

‘‘Pucchāmi taṃ uppalamāladhārinī, āveḷinī kañcanasannibhattace;

Alaṅkate uttamavatthadhārinī, kā tvaṃ subhe devate vandase mamaṃ.

ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານນາງຜູ້ທັດຊົງດອກອຸບົນ ມີປິ່ນປັກຜົມອັນງົດງາມ ມີຜິວພັນດັ່ງທອງຄຳ ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງອາພອນອັນປະເສີດ ເທບພະທິດາຜູ້ມີຮູບໂສມອັນງົດງາມ ທ່ານແມ່ນໃຜ ຈຶ່ງມາໄຫວ້ຂ້າພະເຈົ້າ?

810.

໘໑໐.

‘‘Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā, manussabhūtā purimāya jātiyā;

Dānaṃ suciṇṇaṃ atha sīlasaññamaṃ, kenupapannā sugatiṃ yasassinī;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຳດີອັນໃດໄວ້ດ້ວຍຕົນເອງ? ທ່ານໄດ້ໃຫ້ທານອັນດີ ຫຼືໄດ້ຮັກສາສິນສັງວອນໄວ້ບໍ? ດ້ວຍກຸສົນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສຸຄະຕິ ແລະມີຍົດບໍລິວານອັນຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນນີ້? ເທບພະທິດາ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜົນແຫ່ງກຳນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍເຖີດ.

811.

໘໑໑.

‘‘Idāni bhante imameva gāmaṃ, piṇḍāya amhāka gharaṃ upāgami;

Tato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ, pasannacittā atulāya pītiyā;

ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ໃນຊາດນັ້ນ ພະອົງໄດ້ສະເດັດມາບິນທະບາດທີ່ບ້ານນີ້ ແລະໄດ້ສະເດັດມາຮອດເຮືອນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເ

812.

໘໑໒.

‘‘Sassu ca pacchā anuyuñjate mamaṃ, kahaṃ nu ucchuṃ vadhuke avākirī;

Na chaḍḍitaṃ no pana khāditaṃ mayā, santassa bhikkhussa sayaṃ adāsahaṃ.

ພາຍຫຼັງມາ ແມ່ເຖົ້າໄດ້ຖາມຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ລູກສະໄພ້ ເຈົ້າເອົາອ້ອຍໄປຖິ້ມໄວ້ໃສ?' ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຕອບວ່າ 'ແມ່ເອີຍ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ຖິ້ມ ແລະບໍ່ໄດ້ກິນເອງດອກ ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ສະຫງົບກິເລດແລ້ວດ້ວຍມືຂອງຂ້າພະເຈົ້າເອງ'.

813.

໘໑໓.

‘‘Tuyhaṃnvidaṃ issariyaṃ atho mama, itissā sassu paribhāsate mamaṃ;

Leḍḍuṃ gahetvā pahāraṃ adāsi me, tato cutā kālakatāmhi devatā.

... ແມ່ເຖົ້າຈຶ່ງຮ້າຍດ່າຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນເຮືອນນີ້ເປັນຂອງເຈົ້າ ຫຼືເປັນຂອງຂ້ອຍ?' ແລ້ວລາວກໍຈັບເອົາກ້ອນດິນມາຂວ້າງໃສ່ຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຈຸຕິຈາກອັດຕະພາບນັ້ນ ແລ້ວມາເກີດເປັນເທບພະທິດານີ້.

814.

໘໑໔.

‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā;

Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳພຽງແຕ່ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ກໍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ທ່ຽວຊົມສວນສະຫວັນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ ແລະເພີດເພີນຢູ່ກັບກາມະຄຸນທັງ 5 ປະການ.

815.

໘໑໕.

‘‘Tadeva [Pg.68] kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā;

Devindaguttā tidasehi rakkhitā, samappitā kāmaguṇehi pañcahi.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳພຽງແຕ່ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ກໍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກພະອິນ ແລະໄດ້ຮັບການປົກປັກຮັກສາຈາກເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງຫຼາຍ ເພີດເພີນຢູ່ກັບກາມະຄຸນທັງ 5 ປະການ.

816.

໘໑໖.

‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahāvipākā mama ucchudakkhiṇā;

Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi.

ຜົນບຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນນີ້ມີປະໂຫຍດຫຼາຍແທ້ໆ ການຖວາຍອ້ອຍຂອງຂ້າພະເຈົ້າມີວິບາກອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ທ່ຽວຊົມສວນສະຫວັນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ ແລະເພີດເພີນຢູ່ກັບກາມະຄຸນທັງ 5 ປະການ.

817.

໘໑໗.

‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahājutikā mama ucchudakkhiṇā;

Devindaguttā tidasehi rakkhitā, sahassanettoriva nandane vane.

ຜົນບຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນນີ້ມີປະໂຫຍດຫຼາຍແທ້ໆ ການຖວາຍອ້ອຍຂອງข້າພະເຈົ້າມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງຍິ່ງໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກພະອິນ ແລະໄດ້ຮັບການປົກປັກຮັກສາຈາກເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງຫຼາຍ ເພີດເພີນຢູ່ ປຽບເໝືອນທ້າວສັກກະເທວະລາດຜູ້ມີເນດພັນດວງໃນສວນນັນທະວັນ.

818.

໘໑໘.

‘‘Tuvañca bhante anukampakaṃ viduṃ, upecca vandiṃ kusalañca pucchisaṃ;

Tato te ucchussa adāsiṃ khaṇḍikaṃ, pasannacittā atulāya pītiyā’’ti.

ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຂົ້າໄປຫາ ໄດ້ໄຫວ້ພະອົງຜູ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະ ແລະໄດ້ຖາມເຖິງຄວາມສຸກສະບາຍຂອງພະອົງ ຈາກນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ແລະມີຄວາມປິຕິຍິນດີຢ່າງຍິ່ງ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນແກ່ພະອົງ.

Ucchuvimānaṃ dasamaṃ.

ອຸດຊູວິມານ ທີ 10 ຈົບແລ້ວ.

11. Vandanavimānavatthu

໑໑. ວັນທະນາວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານການກາບໄຫວ້)

819.

໘໑໙.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā.

ແນ່ເທບພະທິດາ ທ່ານນางຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ສ່ອງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ.

820.

໘໒໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe. …Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ດ້ວຍຜົນແຫ່ງກຸສົນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

822.

໘໒໒.

Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທບພະທິດານັ້ນມີຄວາມຍິນດີ... ໄດ້ຕອບຄຳຖາມເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

823.

໘໒໓.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, disvāna samaṇe sīlavante;

Pādāni vanditvā manaṃ pasādayiṃ, vittā cahaṃ añjalikaṃ akāsiṃ.

ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ພົບເຫັນພະສະມະນະຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍ ຈຶ່ງໄດ້ກາບໄຫວ້ແທບເທົ້າຂອງພວກເພິ່ນ ເຮັດຈິດໃຈໃຫ້ເຫຼື້ອມໃສ ແລະມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ໄດ້ປະນົມມືອັນຊະລີກາບໄຫວ້.

824.

໘໒໔.

‘‘Tena [Pg.69] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ດ້ວຍຜົນແຫ່ງกຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Vandanavimānaṃ ekādasamaṃ.

ວັນທະນາວິມານ ທີ 11 ຈົບແລ້ວ.

12. Rajjumālāvimānavatthu

໑໒. ຣັດຊຸມາລາວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຣັດຊຸມາລາ)

826.

໘໒໖.

‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate;

Hatthapāde ca viggayha, naccasi suppavādite.

ແນ່ເທບພະທິດາ ທ່ານນາງຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ເມື່ອດົນຕີບັນເລງຂຶ້ນຢ່າງມ່ວນຊື່ນ ທ່ານນາງກໍຍົກມືຍົກເທົ້າຟ້ອນລຳຢ່າງອ່ອນຊ້ອຍ.

827.

໘໒໗.

‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso;

Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā.

ເມື່ອທ່ານນາງຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງທິbອັນມ່ວນຊື່ນໜ້າສະດັບ ແລະຈັບໃຈ ກໍເປັ່ງອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ้อยໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານນາງ.

828.

໘໒໘.

‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso;

Dibbā gandhā pavāyanti, sucigandhā manoramā.

ເມື່ອທ່ານນາງຟ້ອນລຳຢູ່ ກິ່ນຫອມທິບອັນສະອາດ ແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍຂະຈາຍອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ้อยໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານນາງ.

829.

໘໒໙.

‘‘Vivattamānā kāyena, yā veṇīsu piḷandhanā;

Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā.

ເມື່ອທ່ານນາງຍ້າຍສ່າຍກາຍໄປມາ ສຽງເຄື່ອງປະດັບທີ່ມັດໄວ້ກັບມວຍຜົມ ກໍດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີປີ່ພາທອັນມ່ວນຊື່ນ.

830.

໘໓໐.

‘‘Vaṭaṃsakā vātadhutā, vātena sampakampitā;

Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā.

ປິ່ນປັກຜົມຂອງທ່ານນາງທີ່ຖືກລົມພັດໄຫວໄປມາ ກໍມີສຽງດັງກັງວານ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີປີ່ພາທອັນມ່ວນຊື່ນ.

831.

໘໓໑.

‘‘Yāpi te sirasmiṃ mālā, sucigandhā manoramā;

Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā.

ແມ້ແຕ່ພວງມະໄລເທິງຫົວຂອງທ່ານນາງ ທີ່ມີກິ່ນຫອມສະອາດແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍສົ່ງກິ່ນຫອມຂະຈາຍໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນຕົ້ນໄມ້ສະຫວັນຊື່ມັນຊູສະກະ.

832.

໘໓໒.

‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ;

Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti.

ເທບພະທິດາ ທ່ານນາງໄດ້ດົມກິ່ນຫອມສະອາດນັ້ນ ແລະໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜົນແຫ່ງກຳນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍເຖີດ.

833.

໘໓໓.

‘‘Dāsī ahaṃ pure āsiṃ, gayāyaṃ brāhmaṇassahaṃ;

Appapuññā alakkhikā, rajjumālāti maṃ viduṃ.

ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າ ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນທາດຮັບໃຊ້ຂອງພາມຄົນໜຶ່ງໃນເມືອງຄະຍາ ເປັນຜູ້ມີບຸນນ້ອຍ ບໍ່ມີສະຫງ່າລາສີ ຄົນທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນຊື່ວ່າ ຣັດຊຸມາລາ.

834.

໘໓໔.

‘‘Akkosānaṃ vadhānañca, tajjanāya ca uggatā ;

Kuṭaṃ gahetvā nikkhamma, agañchiṃ udahāriyā.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບຄວາມເດືອດຮ້ອນໃຈຢ່າງຍິ່ງຈາກການຮ້າຍດ່າ ການຕີ ແລະການຂົ່ມຂູ່ຂອງນາຍ ຈຶ່ງໄດ້ຖືເອົາໝໍ້ນ້ຳອອກຈາກເຮືອນ ເຮັດຄືກັບວ່າຈະໄປຕັກນ້ຳ.

835.

໘໓໕.

‘‘Vipathe [Pg.70] kuṭaṃ nikkhipitvā, vanasaṇḍaṃ upāgamiṃ;

Idhevāhaṃ marissāmi, ko attho jīvitena me.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ວາງໝໍ້ນ້ຳໄວ້ຂ້າງທາງ ແລ້ວເຂົ້າໄປໃນປ່າທຶບ ໂດຍຄິດໃນໃຈວ່າ 'ຂ້ອຍຈະຕາຍຢູ່ປ່ານີ້ແຫຼະ ຈະມີປະໂຫຍດອັນໃດກັບການມີຊີວິດຢູ່ຕໍ່ໄປ'.

836.

໘໓໖.

‘‘Daḷhaṃ pāsaṃ karitvāna, āsumbhitvāna pādape;

Tato disā vilokesiṃ,ko nu kho vanamassito.

ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດບ້ວງເຊືອກຢ່າງແໜ້ນໜາ ແລ້ວຜູກຫ້ອຍໄວ້ກັບກິ່ງໄມ້ ຈາກນັ້ນກໍຫຼຽວເບິ່ງທິດທາງຕ່າງໆ ວ່າ 'ມີໃຜຢູ່ໃນປ່ານີ້ແດ່ບໍ?'

837.

໘໓໗.

‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, sabbalokahitaṃ muniṃ;

Nisinnaṃ rukkhamūlasmiṃ, jhāyantaṃ akutobhayaṃ.

ໃນປ່ານັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພະມຸນີຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ຊົງປະທັບນັ່ງຢູ່ກ້ອງຮົ່ມໄມ້ ຊົງເຂົ້າຊານຢູ່ ໂດຍປາສະຈາກໄພອັນຕະລາຍໃດໆ.

838.

໘໓໘.

‘‘Tassā me ahu saṃvego, abbhuto lomahaṃsano;

Ko nu kho vanamassito, manusso udāhu devatā.

ຂ້າພະເຈົ້າເກີດຄວາມສັງເວດແລະຄວາມອັດສະຈັນຈົນຂົນລຸກຂົນຊັນ ຄິດໃນໃຈວ່າ 'ຜູ້ທີ່ອາໄສຢູ່ໃນປ່ານີ້ແມ່ນໃຜກັນແທ້? ເປັນມະນຸດ ຫຼືເປັນເທວະດາ?'

839.

໘໓໙.

‘‘Pāsādikaṃ pasādanīyaṃ, vanā nibbanamāgataṃ;

Disvā mano me pasīdi, nāyaṃ yādisakīdiso.

ເມື່ອໄດ້ເຫັນພະອົງຜູ້ມີພະວໍລະກາຍອັນໜ້າເ

840.

໘໔໐.

‘‘Guttindriyo jhānarato, abahiggatamānaso;

Hito sabbassa lokassa, buddho ayaṃ bhavissati.

ທ່ານຜູ້ນີ້ມີອິນຊີອັນສັງວອນແລ້ວ ຍິນດີໃນຊານ ມີຈິດໃຈບໍ່ຟຸ້ງຊ່ານໄປສູ່ອາຍະຕະນະພາຍນອກ ເປັນຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ທ່ານຜູ້ນີ້ຄົງຈະເປັນພະພຸດທະເຈົ້າຢ່າງແນ່ນອນ.

841.

໘໔໑.

‘‘Bhayabheravo durāsado, sīhova guhamassito;

Dullabhāyaṃ dassanāya, pupphaṃ odumbaraṃ yathā.

ພະອົງເປັນຜູ້ໜ້າເກງຂາມ ແລະເຂົ້າຫາໄດ້ຍາກ ປຽບເໝືອນພະຍາສິງທີ່ອາໄສຢູ່ໃນຖ້ຳ ການທີ່ຈະໄດ້ພົບເຫັນພະອົງນັ້ນເປັນສິ່ງທີ່ຫາໄດ້ຍາກຍິ່ງ ປຽບເໝືອນດອກໝາກເດື່ອທີ່ຫາເບິ່ງໄດ້ຍາກ.

842.

໘໔໒.

‘‘So maṃ mudūhi vācāhi, ālapitvā tathāgato;

Rajjumāleti maṃvoca, saraṇaṃ gaccha tathāgataṃ.

ພະຕະຖາຄົດເຈົ້າພະອົງນັ້ນ ໄດ້ຊົງຮ້ອງເອີ້ນຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍພະວາຈາອັນອ່ອນຫວານວ່າ 'ຣັດຊຸມາລາເອີຍ' ແລ້ວຊົງຕັດບອກຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ຈົ່ງຍຶດເອົາພະຕະຖາຄົດເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ'.

843.

໘໔໓.

‘‘Tāhaṃ giraṃ suṇitvāna, nelaṃ atthavatiṃ suciṃ;

Saṇhaṃ muduñca vagguñca, sabbasokāpanūdanaṃ.

ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະດັບພະວາຈານັ້ນ ເຊິ່ງເປັນວາຈາທີ່ບໍ່ມີໂທດ ມີປະໂຫຍດ ສະອາດ ອ່ອນຫວານ ໄພເລາະ ແລະສາມາດກຳຈັດຄວາມໂສກເສົ້າທັງປວງໄດ້ ຈຶ່ງມີຈິດເ

844.

໘໔໔.

‘‘Kallacittañca maṃ ñatvā, pasannaṃ suddhamānasaṃ;

Hito sabbassa lokassa, anusāsi tathāgato.

ເມື່ອພະຕະຖາຄົດເຈົ້າ ຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ຊົງຊາບວ່າຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດອ່ອນໂຍນ ເ

845.

໘໔໕.

‘‘Idaṃ dukkhanti maṃvoca, ayaṃ dukkhassa sambhavo;

Dukkha nirodho maggo ca, añjaso amatogadho.

ພະອົງຊົງສະແດງແກ່ຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ນີ້ຄືທຸກຂ໌ ນີ້ຄືເຫດເກີດແຫ່ງທຸກຂ໌ ນີ້ຄືຄວາມດັບທຸກຂ໌ ແລະນີ້ຄືຫົນທາງອັນກົງໄປສູ່ພະນິພານ'.

846.

໘໔໖.

‘‘Anukampakassa [Pg.71] kusalassa, ovādamhi ahaṃ ṭhitā;

Ajjhagā amataṃ santiṃ, nibbānaṃ padamaccutaṃ.

ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງຢູ່ໃນໂອວາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ຊົງມີພະມະຫາກະລຸນາທິຄຸນ ແລະຊົງສະຫຼາດໃນການສັ່ງສອນ ຈຶ່ງໄດ້ບັນລຸເຖິງພະນິພານ ອັນເປັນສະພາວະທີ່ບໍ່ຕາຍ ສະຫງົບ ແລະບໍ່ມີຄວາມເຄື່ອນຍ້າຍ.

847.

໘໔໗.

‘‘Sāhaṃ avaṭṭhitāpemā, dassane avikampinī;

Mūlajātāya saddhāya, dhītā buddhassa orasā.

ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຄວາມຮັກອັນໝັ້ນຄົງ ບໍ່ຫວັ່ນໄຫວໃນການເຫັນແຈ້ງທຳ ດ້ວຍສັດທາອັນມີຮາກຖານຢັ່ງເລິກແລ້ວ ເປັນທິດາຜູ້ເກີດຈາກພະອຸຣະຂອງພະພຸດທະເຈົ້າແທ້ໆ.

848.

໘໔໘.

‘‘Sāhaṃ ramāmi kīḷāmi, modāmi akutobhayā;

Dibbamālaṃ dhārayāmi, pivāmi madhumaddavaṃ.

ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ບໍ່ມີໄພອັນຕະລາຍໃດໆ ເລີຍ ຍ່ອມຍິນດີ ຍ່ອມຫຼິ້ນສະໜຸກສະໜານ ຍ່ອມເບີກບານໃຈ ຍ່ອມປະດັບດອກໄມ້ທິບ ແລະຍ່ອມດື່ມນ້ຳດື່ມອັນຫວານປານນ້ຳເຜິ້ງ (ອັນເຮັດໃຫ້ກາຍແລະສຽງອ່ອນນຸ້ມ).

849.

໘໔໙.

‘‘Saṭṭhituriyasahassāni, paṭibodhaṃ karonti me;

Āḷambo gaggaro bhīmo, sādhuvādī ca saṃsayo.

ເຄື່ອງດົນຕີຫົກໝື່ນຊິ້ນ ເຊັ່ນ: ກອງອາລຳພະ, ກອງຄັກຄະຣະ, ກອງພີມະ, ກອງສາທຸວາທີ ແລະກອງສັງສະຍະ ຍ່ອມປຸກຄວາມຍິນດີແລະຄວາມເບີກບານໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍໃຫ້ຕື່ນຂຶ້ນ.

850.

໘໕໐.

‘‘Pokkharo ca suphasso ca, vīṇāmokkhā ca nāriyo;

Nandā ceva sunandā ca, soṇadinnā sucimhitā.

ກອງໂປກຂະຣະ, ກອງສຸຜັດສະ ແລະເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນ ມີນາງວີຣະມົກຂາ, ນາງນັນທາ, ນາງສຸນັນທາ, ນາງໂສນະທິນນາ ແລະນາງສຸຈິມຫິຕາ.

851.

໘໕໑.

‘‘Alambusā missakesī ca, puṇḍarīkātidāruṇī ;

Eṇīphassā suphassā ca, subhaddā muduvādinī.

ນາງອາລຳພຸສາ, ນາງມິດສະເກສີ, ນາງປຸນທະຣິກາ, ນາງອະຕິດາຣຸນີ, ນາງເອຣີຜັດສະ, ນາງສຸຜັດສະ, ນາງສຸພັດທາ ແລະນາງມຸດຸວາທິນີ.

852.

໘໕໒.

‘‘Etā caññā ca seyyāse, accharānaṃ pabodhikā;

Tā maṃ kālenupāgantvā, abhibhāsanti devatā.

ນາງເທບອັບສອນເຫຼົ່ານີ້ ແລະນາງເທບອັບສອນອື່ນໆ ທີ່ໄດ້ຮັບການຍົກຍ້ອງເປັນພິເສດ ຍ່ອມປຸກຄວາມຍິນດີແລະຄວາມເບີກບານໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍໃຫ້ຕື່ນຂຶ້ນ. ເມື່ອເຖິງເວລາອັນຄວນ ເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນເຫຼົ່ານັ້ນກໍພາກັນເຂົ້າມາຫາຂ້ານ້ອຍ ແລ້ວເວົ້າວ່າ:

853.

໘໕໓.

‘‘Handa naccāma gāyāma, handa taṃ ramayāmase;

Nayidaṃ akatapuññānaṃ, katapuññānamevidaṃ.

‘ມາເຖີດ ພວກຂ້ານ້ອຍຈະຟ້ອນລຳ ຈະຂັບຮ້ອງ ມາເຖີດ ພວກຂ້ານ້ອຍຈະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ’. ຂ້ານ້ອຍ, ສະຖານທີ່ແຫ່ງນີ້ ບໍ່ແມ່ນຂອງຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ແຕ່ເປັນຂອງຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວເທົ່ານັ້ນ.

854.

໘໕໔.

‘‘Asokaṃ nandanaṃ rammaṃ, tidasānaṃ mahāvanaṃ;

Sukhaṃ akatapuññānaṃ, idha natthi parattha ca.

ມະຫາວັນອັນເປັນສວນອຸທິຍານໃຫຍ່ຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງນີ້ ເປັນບ່ອນທີ່ບໍ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າ ເປັນທີ່ໜ້າຍິນດີ ແລະເປັນທີ່ໜ້າລື່ນລົມ ຍ່ອມມີໄວ້ສຳລັບຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວເທົ່ານັ້ນ. ຂ້ານ້ອຍ, ຄວາມສຸກຍ່ອມບໍ່ມີແກ່ຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ.

855.

໘໕໕.

‘‘Sukhañca katapuññānaṃ, idha ceva parattha ca;

Tesaṃ sahabyakāmānaṃ, kattabbaṃ kusalaṃ bahuṃ;

Katapuññā hi modanti, sagge bhogasamaṅgino.

ສ່ວນຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ຍ່ອມມີຄວາມສຸກທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ. ຂ້ານ້ອຍ, ຜູ້ທີ່ປາດຖະໜາຈະເຂົ້າເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງເຫຼົ່ານັ້ນ ຄວນເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ. ເພາະວ່າຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ຍ່ອມເພີດເພີນຍິນດີໃນສະຫວັນ ເປັນຜູ້ພ້ອມພູນດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫຼາຍ.

856.

໘໕໖.

‘‘Bahūnaṃ vata atthāya, uppajjanti tathāgatā;

Dakkhiṇeyyā manussānaṃ, puññakhettānamākarā;

Yattha kāraṃ karitvāna, sagge modanti dāyakā’’ti.

ພຣະຕະຖາຄົດເຈົ້າທັງຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດຂຶ້ນມາເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ມະນຸດເປັນອັນຫຼາຍແທ້ໆໜໍ. ພຣະຕະຖາຄົດເຈົ້າທັງຫຼາຍເປັນທັກຂິເນຍຍະບຸກຄົນຂອງມະນຸດທັງຫຼາຍ ເປັນບໍ່ເກີດແຫ່ງບຸນຍະເຂດ (ເນື້ອນາບຸນ). ເມື່ອທາຍົກທັງຫຼາຍໄດ້ເຮັດການບູຊາໃນພຣະຕະຖາຄົດເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນແລ້ວ ຍ່ອມເພີດເພີນຍິນດີໃນສະຫວັນ.

Rajjumālāvimānaṃ dvādasamaṃ.

ລັດຊຸມາລາວິມານ ທີສິບສອງ ຈົບແລ້ວ.

Mañjiṭṭhakavaggo catuttho niṭṭhito.

ມັນຊິດຖະກະວັກ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ.

Tassuddānaṃ –

ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນັ້ນ ຄື:

Mañjiṭṭhā [Pg.72] pabhassarā nāgā, alomākañjikadāyikā;

Vihāracaturitthambā, pītā ucchuvandanarajjumālā ca;

Vaggo tena pavuccatīti.

ມັນຊິດຖາວິມານ, ປະພັດສະລາວິມານ, ນາຄາວິມານ, ອະໂລມາວິມານ, ກັນຈິກະທາຍິກາວິມານ, ວິຫາຣະວິມານ, ຈະຕຸຣິດຖິວິມານ, ອຳພາວິມານ, ປີຕາວິມານ, ອຸດສຸວິມານ, ວັນທະນາວິມານ ແລະລັດຊຸມາລາວິມານ. ວັກນີ້ພຣະສັງຄີຕິກາຈານທັງຫຼາຍກ່າວໄວ້ດ້ວຍເຫດນັ້ນ.

Itthivimānaṃ samattaṃ.

ອິດຖີວິມານ (ວິມານຂອງຝ່າຍຍິງ) ຈົບສົມບູນແລ້ວ.

2. Purisavimānaṃ

໒. ປຸຣິສະວິມານ (ວິມານຂອງຝ່າຍຊາຍ)

5. Mahārathavaggo

໕. ມະຫາຣະຖະວັກ

1. Maṇḍūkadevaputtavimānavatthu

໑. ມັນທູກະເທວະປຸດຕະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງມັນທູກະເທວະບຸດ)

857.

໘໕໗.

‘‘Ko [Pg.73] me vandati pādāni, iddhiyā yasasā jalaṃ;

Abhikkantena vaṇṇena, sabbā obhāsayaṃ disā’’ti.

ທ່ານຜູ້ມີລິດແລະມີຍົດອັນຮຸ່ງເຮືອງ ມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ທີ່ກຳລັງໄຫວ້ຕີນຂອງຕະຖາຄົດຢູ່ນີ້ ແມ່ນໃຜກັນ?

858.

໘໕໘.

‘‘Maṇḍūkohaṃ pure āsiṃ, udake vārigocaro;

Tava dhammaṃ suṇantassa, avadhī vacchapālako.

txt_1431: "ຂ້ານ້ອຍ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເຄີຍເປັນກົບ ອາໄສຢູ່ໃນນ້ຳ ຫາກິນໃນນ້ຳ. ໃນຂະນະທີ່ກຳລັງຟັງທຳຂອງພຣະອົງຢູ່ ນາຍຄໍບານ (ຄົນລ້ຽງງົວ) ໄດ້ຂ້າຂ້ານ້ອຍໃຫ້ຕາຍ.

859.

໘໕໙.

‘‘Muhuttaṃ cittapasādassa, iddhiṃ passa yasañca me;

Ānubhāvañca me passa, vaṇṇaṃ passa jutiñca me.

ຂ້ານ້ອຍ, ຂໍພຣະອົງຈົ່ງເບິ່ງລິດແລະຍົດຂອງຂ້ານ້ອຍ ອັນໄດ້ມາຈາກຄວາມເລື່ອມໃສໃນใจພຽງຊົ່ວຄູ່ໜຶ່ງເທົ່ານັ້ນ. ຂໍຈົ່ງເບິ່ງອານຸພາບຂອງຂ້ານ້ອຍ ຂໍຈົ່ງເບິ່ງວັນນະ (ຜິວພັນ) ແລະລັງສີ (ແສງສະຫວ່າງ) ຂອງຂ້ານ້ອຍ.

860.

໘໖໐.

‘‘Ye ca te dīghamaddhānaṃ, dhammaṃ assosuṃ gotama;

Pattā te acalaṭṭhānaṃ, yattha gantvā na socare’’ti.

ຂ້ານ້ອຍ, ພຣະໂຄດົມຜູ້ຈະເລີນ ສ່ວນສັດທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດທີ່ໄດ້ຟັງທຳຂອງພຣະອົງເປັນເວລາດົນນານ ສັດເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມບັນລຸເຖິງສະຖານທີ່ອັນບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ (ພຣະນິພານ) ເຊິ່ງເປັນບ່ອນທີ່ໄປເຖິງແລ້ວ ຈະບໍ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າເລີຍ.

Maṇḍūkadevaputtavimānaṃ paṭhamaṃ.

ມັນທູກະເທວະປຸດຕະວິມານ ທີໜຶ່ງ ຈົບແລ້ວ.

2. Revatīvimānavatthu

໒. ເລວະຕີວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງນາງເລວະຕີ)

861.

໘໖໑.

‘‘Cirappavāsiṃ purisaṃ, dūrato sotthimāgataṃ;

Ñātimittā suhajjā ca, abhinandanti āgataṃ;

ຍາດຕິພີ່ນ້ອງ ມິດສະຫາຍ ແລະຜູ້ມີໃຈຮັກແພງທັງຫຼາຍ ຍ່ອມຍິນດີຕ້ອນຮັບບຸກຄົນຜູ້ຈາກໄປດົນນານ ແລ້ວກັບມາແຕ່ທາງໄກໂດຍສະຫວັດດີພາບ ສັນໃດ,

862.

໘໖໒.

‘‘Tatheva katapuññampi, asmā lokā paraṃ gataṃ;

Puññāni paṭigaṇhanti, piyaṃ ñātīva āgataṃ.

ບຸນທັງຫຼາຍກໍຍ່ອມຕ້ອນຮັບຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ເມື່ອຈາກໂລກນີ້ໄປສູ່ໂລກໜ້າ ເໝືອນດັ່ງຍາດຕິພີ່ນ້ອງທີ່ຮັກແພງຕ້ອນຮັບຍາດຜູ້ກັບມາ ສະນັ້ນ.

863.

໘໖໓.

‘‘Uṭṭhehi revate supāpadhamme, apārutadvāre adānasīle;

Nessāma taṃ yattha thunanti duggatā, samappitā nerayikā dukkhenā’’ti.

ຈົ່ງລຸກຂຶ້ນເຖີດ ນາງເລວະຕີ ຜູ້ມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍຍິ່ງນັກ ຜູ້ມີປະຕູອະບາຍເປີດໄວ້ແລ້ວ ຜູ້ບໍ່ມີນິໄສໃນການໃຫ້ທານ. ພວກຂ້ອຍຈະນຳເຈົ້າໄປສູ່ບ່ອນທີ່ພວກສັດນະຣົກຜູ້ຕົກທຸກໄດ້ຍາກ ຖືກຄວາມທຸກຄອບງຳ ພາກັນຮ້ອງຄວນຄາງຢູ່.

864.

໘໖໔.

Icceva [Pg.74] vatvāna yamassa dūtā, te dve yakkhā lohitakkhā brahantā;

Paccekabāhāsu gahetvā revataṃ, pakkāmayuṃ devagaṇassa santike.

ຍັກສອງຕົນນັ້ນ ເຊິ່ງເປັນທູດຂອງພະຍາຍົມ ມີຕາແດງກ່ຳ ມີຮ່າງກາຍໃຫຍ່ໂຕ ເມື່ອກ່າວຢ່າງນີ້ແລ້ວ ກໍພາກັນຈັບແຂນນາງເລວະຕີຄົນລະຂ້າງ ແລ້ວນຳຕົວໄປສູ່ສຳນັກຂອງເຫຼົ່າເທວະດາ.

865.

໘໖໕.

‘‘Ādiccavaṇṇaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ, byamhaṃ subhaṃ kañcanajālachannaṃ;

Kassetamākiṇṇajanaṃ vimānaṃ, sūriyassa raṃsīriva jotamānaṃ.

ທ່ານທັງຫຼາຍ, ວິມານອັນງົດງາມ ຮຸ່ງເຮືອງ ມີສີເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ ມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ເຕັມໄປດ້ວຍເທວະດາທັງຫຼາຍ ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມຄືກັບແສງຕາເວັນນີ້ ເປັນວິມານຂອງໃຜ?

866.

໘໖໖.

‘‘Nārīgaṇā candanasāralittā, ubhato vimānaṃ upasobhayanti;

Taṃ dissati sūriyasamānavaṇṇaṃ, ko modati saggapatto vimāne’’ti.

ເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ທາຕົວດ້ວຍແກ່ນຈັນ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ວິມານນີ້ງົດງາມທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ. ວິມານນັ້ນປະກົດເຫັນມີສີເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ ໃຜກັນໜໍທີ່ຂຶ້ນມາສູ່ສະຫວັນແລ້ວ ເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໃນວິມານນີ້?

867.

໘໖໗.

‘‘Bārāṇasiyaṃ nandiyo nāmāsi, upāsako amaccharī dānapati vadaññū;

Tassetamākiṇṇajanaṃ vimānaṃ, sūriyassa raṃsīriva jotamānaṃ.

ນາງເລວະຕີ, ໃນເມືອງພາຣານະສີ ເຄີຍມີອຸປາສົກຊື່ວ່າ ນັນທິຍະ ເປັນຜູ້ບໍ່ມີຄວາມຕະໜີ່ ເປັນທານະບໍດີ ຜູ້ຮູ້ຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຂໍ. ວິມານອັນເຕັມໄປດ້ວຍເທວະດາທັງຫຼາຍ ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມຄືກັບແສງຕາເວັນນີ້ ເປັນວິມານຂອງອຸປາສົກນັນທິຍະນັ້ນ.

868.

໘໖໘.

‘‘Nārīgaṇā candanasāralittā, ubhato vimānaṃ upasobhayanti;

Taṃ dissati sūriyasamānavaṇṇaṃ, so modati saggapatto vimāne’’ti.

ເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ທາຕົວດ້ວຍແກ່ນຈັນ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ວິມານນີ້ງົດງາມທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ. ວິມານນັ້ນປະກົດເຫັນມີສີເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ ອຸປາສົກນັນທິຍະນັ້ນຂຶ້ນມາສູ່ສະຫວັນແລ້ວ ຍ່ອມເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໃນວິມານນີ້.

869.

໘໖໙.

‘‘Nandiyassāhaṃ bhariyā, agārinī sabbakulassa issarā;

Bhattu vimāne ramissāmi dānahaṃ, na patthaye nirayaṃ dassanāyā’’ti.

ທ່ານທັງຫຼາຍ, ຂ້ອຍເປັນເມຍຂອງນັນທິຍະ ເປັນແມ່ເຮືອນຜູ້ຄອບຄອງຊັບສົມບັດທັງໝົດ. ບັດນີ້ ຂ້ອຍຈະເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໃນວິມານຂອງຜົວຂ້ອຍ ຂ້ອຍບໍ່ປາດຖະໜາຈະໄປເບິ່ງນະຣົກເລີຍ.

870.

໘໗໐.

‘‘Eso te nirayo supāpadhamme, puññaṃ tayā akataṃ jīvaloke;

Na hi maccharī rosako pāpadhammo, saggūpagānaṃ labhati sahabyata’’nti.

ນາງເລວະຕີ ຜູ້ມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍຍິ່ງນັກ ນະຣົກນີ້ຕ່າງຫາກเป็นຂອງເຈົ້າ ເພາະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ເລີຍໃນໂລກມະນຸດ. ແທ້ຈິງແລ້ວ ຜູ້ທີ່ຕະໜີ່ ມັກຮ້າຍ ແລະມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍ ເຊັ່ນດັ່ງເຈົ້ານີ້ ຍ່ອມບໍ່ໄດ້ຮັບຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຜູ້ໄປສູ່ສະຫວັນ.

871.

໘໗໑.

‘‘Kiṃ [Pg.75] nu gūthañca muttañca, asucī paṭidissati;

Duggandhaṃ kimidaṃ mīḷhaṃ, kimetaṃ upavāyatī’’ti.

ເປັນຫຍັງຈຶ່ງປະກົດເຫັນແຕ່ອາຈົມແລະປັດສະວະອັນບໍ່ສະອາດໜ້າກຽດຊັງ? ເປັນຫຍັງນະຣົກນີ້ຈຶ່ງເຕັມໄປດ້ວຍອາຈົມອັນມີກິ່ນເໝັນ? ເປັນຫຍັງນະຣົກນີ້ຈຶ່ງສົ່ງກິ່ນເໝັນຟົ້ງອອກມາຢ່າງນີ້?

872.

໘໗໒.

‘‘Esa saṃsavako nāma, gambhīro sataporiso;

Yattha vassasahassāni, tuvaṃ paccasi revate’’ti.

ນາງເລວະຕີ, นະຣົກນີ້ຊື່ວ່າ ສັງສະວະກະ ເປັນນະຣົກເລິກຮ້ອຍຊົ່ວຄົນ ເປັນບ່ອນທີ່ເຈົ້າຈະຕ້ອງຖືກເຜົາໄໝ້ຢູ່ຕະຫຼອດພັນປີ.

873.

໘໗໓.

‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ;

Kena saṃsavako laddho, gambhīro sataporiso’’ti.

ທ່ານທັງຫຼາຍ, ຂ້ອຍໄດ້ເຮັດຄວາມຊົ່ວທາງກາຍ ທາງວາຈາ ຫຼືທາງໃຈໄວ້ແນວໃດ? ຍ້ອນກຳຊົ່ວອັນໃດ ຂ້ອຍຈຶ່ງຕ້ອງມາຕົກນະຣົກສັງສະວະກະອັນເລິກຮ້ອຍຊົ່ວຄົນນີ້?

874.

໘໗໔.

‘‘Samaṇe brāhmaṇe cāpi, aññe vāpi vanibbake ;

Musāvādena vañcesi, taṃ pāpaṃ pakataṃ tayā.

ເຈົ້າໄດ້ຫຼອກລວງສະມະນະ ພຣາມ ແລະຄົນຂໍທານອື່ນໆ ດ້ວຍຄຳຕົວະ. ບາບກຳນັ້ນເຈົ້າໄດ້ເຮັດໄວ້ແລ້ວ.

875.

໘໗໕.

‘‘Tena saṃsavako laddho, gambhīro sataporiso;

Tattha vassasahassāni, tuvaṃ paccasi revate.

ຍ້ອນບາບກຳນັ້ນ ເຈົ້າຈຶ່ງຕ້ອງມາຕົກນະຣົກສັງສະວະກະອັນເລິກຮ້ອຍຊົ່ວຄົນນີ້. ເຈົ້າຈະຕ້ອງຖືກເຜົາໄໝ້ຢູ່ໃນນະຣົກສັງສະວະກະນັ້ນຕະຫຼອດພັນປີ, ນາງເລວະຕີ.

876.

໘໗໖.

‘‘Hatthepi chindanti athopi pāde, kaṇṇepi chindanti athopi nāsaṃ;

Athopi kākoḷagaṇā samecca, saṅgamma khādanti viphandamāna’’nti.

ພວກເຂົາຈະຕັດມື ຕັດຕີນ ຕັດຫູ ແລະຕັດດັງຂອງເຈົ້າ. ນອກຈາກນັ້ນ ຝູງແຮ້ງຝູງກາທັງຫຼາຍກໍຈະພາກັນມາຮຸມກິນເຈົ້າ ຜູ້ກຳລັງດິ້ນຮົນຢູ່.

877.

໘໗໗.

‘‘Sādhu kho maṃ paṭinetha, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ;

Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca;

Yaṃ katvā sukhitā honti, na ca pacchānutappare’’ti.

ທ່ານທັງຫຼາຍ, ຂໍຄວາມກະລຸນານຳຂ້ອຍກັບຄືນໄປ (ສູ່ໂລກມະນຸດ) ເຖີດ ຂ້ອຍຈະເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ, ການປະພຶດທຳອັນສະໝ່ຳສະເໝີ, ການສຳລວມ ແລະການຂົ່ມໃຈ ເຊິ່ງເປັນສິ່ງທີ່ເຮັດແລ້ວຈະມີຄວາມສຸກ ແລະບໍ່ຕ້ອງເສຍໃຈໃນພາຍຫຼັງ.

878.

໘໗໘.

‘‘Pure tuvaṃ pamajjitvā, idāni paridevasi;

Sayaṃ katānaṃ kammānaṃ, vipākaṃ anubhossasī’’ti.

ແຕ່ກ່ອນເຈົ້າປະມາດມົວເມົາ ບັດນີ້ພັດມາຮ້ອງໄຫ້ຄວນຄາງ. ເຈົ້າເອງນັ້ນລະຈະຕ້ອງສະເຫວີຍຜົນກຳທີ່ຕົນເອງໄດ້ເຮັດໄວ້.

879.

໘໗໙.

‘‘Ko devalokato manussalokaṃ, gantvāna puṭṭho me evaṃ vadeyya;

‘Nikkhittadaṇḍesu dadātha dānaṃ, acchādanaṃ seyya mathannapānaṃ;

Nahi maccharī rosako pāpadhammo, saggūpagānaṃ labhati sahabyataṃ’.

ຈະມີເທວະດາຕົນໃດໜໍ ທີ່ຈະໄປຈາກເທວະໂລກສູ່ມະນຸດສະໂລກ ແລ້ວເມື່ອຖືກຖາມ ຈະບອກແກ່ຂ້ອຍຢ່າງນີ້ວ່າ: 'ຈົ່ງໃຫ້ທານແກ່ສະມະນະແລະພຣາມຜູ້ວາງສາດສະຕາ (ບໍ່ມີອາວຸດ) ຈົ່ງໃຫ້ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ທີ່ນອນ ແລະເຂົ້າປາອາຫານ. ເພາະວ່າຜູ້ທີ່ຕະໜີ່ ມັກຮ້າຍ ແລະມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍ ຍ່ອມບໍ່ໄດ້ຮັບຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຜູ້ໄປສູ່ສະຫວັນ'?

880.

໘໘໐.

‘‘Sāhaṃ nūna ito gantvā, yoniṃ laddhāna mānusiṃ;

Vadaññū sīlasampannā, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ;

Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca.

ຂ້ອຍນັ້ນ ຫາກໄດ້ໄປຈາກນະຣົກນີ້ ແລ້ວໄດ້ກຳເນີດເປັນມະນຸດ ຈະເປັນຜູ້ຮູ້ຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຂໍ ເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສີລ ຈະເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ, ການປະພຶດທຳອັນສະໝ່ຳສະເໝີ, ການສຳລວມ ແລະການຂົ່ມໃຈ.

881.

໘໘໑.

‘‘Ārāmāni [Pg.76] ca ropissaṃ, dugge saṅkamanāni ca;

Papañca udapānañca, vippasannena cetasā.

ຂ້ອຍຈະປູກສວນດອກໄມ້ແລະສວນໝາກໄມ້ ຈະສ້າງຂົວໃນບ່ອນທີ່ເດີນທາງຍາກ ຈະສ້າງໂຮງທານແລະຂຸດນ້ຳສ້າງ ດ້ວຍຈິດໃຈອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ.

882.

໘໘໒.

‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī;

Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ.

ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ, ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ ແລະວັນແປດຄ່ຳແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປາຕິຫາຣິຍະປັກ ຂ້ອຍຈະສະມາທານອຸໂປສົດສີລອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດປະການ.

883.

໘໘໓.

‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā;

Na ca dāne pamajjissaṃ, sāmaṃ diṭṭhamidaṃ mayā’’ti;

ຂ້ອຍຈະຮັກສາອຸໂປສົດ ຈະສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ແລະຈະບໍ່ປະມາດໃນການໃຫ້ທານເລີຍ ເພາະວ່າຂ້ອຍໄດ້ເຫັນນະຣົກນີ້ດ້ວຍຕົນເອງແລ້ວ.

884.

໘໘໔.

Iccevaṃ vippalapantiṃ, phandamānaṃ tato tato;

Khipiṃsu niraye ghore, uddhapādaṃ avaṃsiraṃ.

ພວກຍົມມະບານໄດ້ຈັບນາງເລວະຕີ ຜູ້ກຳລັງຮ້ອງຄວນຄາງແລະດິ້ນຮົນຢູ່ໄປມາຢ່າງນັ້ນ ໃຫ້ເອົາຕີນຊີ້ຟ້າ ເອົາຫົວລົງດິນ ແລ້ວໂຍນລົງໄປໃນນະຣົກອັນໜ້າຢ້ານກົວ.

885.

໘໘໕.

‘‘Ahaṃ pure maccharinī ahosiṃ, paribhāsikā samaṇabrāhmaṇānaṃ;

Vitathena ca sāmikaṃ vañcayitvā, paccāmahaṃ niraye ghorarūpe’’ti.

ແຕ່ກ່ອນ ຂ້ອຍເປັນຄົນຕະໜີ່ ມັກດ່າຮ້າຍສະມະນະແລະພຣາມທັງຫຼາຍ ແລະໄດ້ຫຼອກລວງຜົວດ້ວຍຄຳຕົວະ ບັດນີ້ ຂ້ອຍຈຶ່ງຕ້ອງມາຖືກເຜົາໄໝ້ຢູ່ໃນນະຣົກອັນໜ້າຢ້ານກົວນີ້.

Revatīvimānaṃ dutiyaṃ.

ເລວະຕີວິມານ ທີສອງ ຈົບແລ້ວ.

3. Chattamāṇavakavimānavatthu

໓. ສັດຕະມານະວະກະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງສັດຕະມານົບ)

886.

໘໘໖.

‘‘Ye vadataṃ pavaro manujesu, sakyamunī bhagavā katakicco;

Pāragato balavīriyasamaṅgī, taṃ sugataṃ saraṇatthamupehi.

ແນ່ທ່ານມານົບ, ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະສາກະຍະມຸນີ ຜູ້ປະເສີດສຸດໃນບັນດາຜູ້ສະແດງທຳທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີກິດອັນຄວນເຮັດໄດ້ເຮັດສຳເລັດແລ້ວ ຜູ້ສະເດັດເຖິງຝັ່ງ (ພຣະນິພານ) ຜູ້ສົມບູນດ້ວຍກຳລັງແລະຄວາມພຽນ ມີຢູ່. ທ່ານຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະສຸຄົດເຈົ້າພຣະອົງນັ້ນ ເພື່ອເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ.

887.

໘໘໗.

‘‘Rāgavirāgamanejamasokaṃ, dhammamasaṅkhatamappaṭikūlaṃ;

Madhuramimaṃ paguṇaṃ suvibhattaṃ, dhammamimaṃ saraṇatthamupehi.

ທ່ານຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະທຳອັນປາສະຈາກລາຄະ ອັນບໍ່ມີຕັນຫາ ບໍ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າ ອັນປັດໄຈປຸງແຕ່ງບໍ່ໄດ້ ບໍ່ເປັນທີ່ໜ້າກຽດຊັງ ອັນມີລົດຫວານ ທີ່ພຣະອົງຊົງສະແດງໄວ້ດີແລ້ວ ແລະແບ່ງໄວ້ເປັນໝວດໝູ່ຢ່າງຈະແຈ້ງນີ້ ເພື່ອເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ.

888.

໘໘໘.

‘‘Yattha ca dinna mahapphalamāhu, catūsu sucīsu purisayugesu;

Aṭṭha ca puggaladhammadasā te, saṅghamimaṃ saraṇatthamupehi.

ແລະທານທີ່ໃຫ້ໃນພຣະອົງໃດ ຍ່ອມມີຜົນຫຼາຍ ພຣະອົງນັ້ນຄືພຣະອະລິຍະສົງ ຜູ້ເປັນຄູ່ແຫ່ງບຸລຸດສີ່ຄູ່ ຜູ້ປາສະຈາກກິເລດອັນເສົ້າໝອງ ແລະເປັນບຸກຄົນແປດຈຳພວກ ຜູ້ເຫັນແຈ້ງໃນທຳ (ອະລິຍະສັດສີ່). ທ່ານຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະສົງໝູ່ນີ້ ເພື່ອເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ.

889.

໘໘໙.

‘‘Na [Pg.77] tathā tapati nabhe sūriyo, cando ca na bhāsati na phusso;

Yathā atulamidaṃ mahappabhāsaṃ, ko nu tvaṃ tidivā mahiṃ upāgā.

ດວງຕາເວັນຍ່ອມບໍ່ຮຸ່ງເຮືອງໃນທ້ອງຟ້າ ດວງຈັນກໍບໍ່ສ່ອງແສງ ແລະດາວຜຸດສະກໍບໍ່ສະຫວ່າງສະໄຫວ ເໝືອນດັ່ງວິມານອັນມີແສງສະຫວ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້ນີ້. ທ່ານເປັນໃຜກັນໜໍ ທີ່ລົງມາຈາກສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງສູ່ແຜ່ນດິນນີ້?

890.

໘໙໐.

‘‘Chindati raṃsī pabhaṅkarassa, sādhikavīsatiyojanāni ābhā;

Rattimapi yathā divaṃ karoti, parisuddhaṃ vimalaṃ subhaṃ vimānaṃ.

ວິມານອັນບໍລິສຸດ ປາສະຈາກມົນທິນ ແລະງົດງາມນີ້ ຍ່ອມຂົ່ມແສງສະຫວ່າງຂອງດວງຕາເວັນເສຍ. ແສງສະຫວ່າງຂອງວິມານນັ້ນແຜ່ຂະຫຍາຍໄປໄກກວ່າຊາວຫ້າໂຍດ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ເວລາກາງຄືນສະຫວ່າງສະໄຫວຄືກັບເວລາກາງເວັນ.

891.

໘໙໑.

‘‘Bahupadumavicitrapuṇḍarīkaṃ, vokiṇṇaṃ kusumehi nekacittaṃ;

Arajavirajahemajālachannaṃ, ākāse tapati yathāpi sūriyo.

ວິມານອັນເຕັມໄປດ້ວຍດອກບົວຫຼວງແລະດອກບົວຂາວອັນວິຈິດ ສະຫຼັບສະຫຼ້າງດ້ວຍດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ປາສະຈາກຝຸ່ນລະອອງ ແລະມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳອັນບໍລິສຸດ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງໃນທ້ອງຟ້າເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ.

892.

໘໙໒.

‘‘Rattambarapītavasasāhi, agarupiyaṅgucandanussadāhi;

Kañcanatanusannibhattacāhi, paripūraṃ gaganaṃva tārakāhi.

ວິມານນັ້ນເຕັມໄປດ້ວຍເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນ ຜູ້ມີຜິວພັນລະອຽດອ່ອນດັ່ງທອງຄຳ ຜູ້ທາຕົວດ້ວຍກິ່ນຫອມແຫ່ງກິດສະໜາ, ປິຍັງຄຸ ແລະຈັນທັນ ຜູ້ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າສີແດງແລະສີເຫຼືອງ ເໝືອນດັ່ງທ້ອງຟ້າອັນເຕັມໄປດ້ວຍດວງດາວ.

893.

໘໙໓.

‘‘Naranāriyo bahuketthanekavaṇṇā, kusumavibhūsitābharaṇettha sumanā;

Anilapamuñcitā pavanti surabhiṃ, tapaniyavitatā suvaṇṇachannā.

ໃນວິມານນີ້ ມີເຫຼົ່າເທວະດາທັງຊາຍແລະຍິງເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ຜູ້ມີຜິວພັນຫຼາກຫຼາຍ ປະດັບກາຍດ້ວຍດອກໄມ້ແລະເຄື່ອງເອ້ທິບ ມີຈິດໃຈເບີກບານ ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງຄຳອັນຮຸ່ງເຮືອງ. ເມື່ອສາຍລົມພັດມາ ຍ່ອມນຳພາກິ່ນຫອມອັນອົບອວນໃຫ້ຟົ້ງກະຈາຍໄປທົ່ວວິມານ.

894.

໘໙໔.

‘‘Kissa saṃyamassa ayaṃ vipāko, kenāsi kammaphalenidhūpapanno;

Yathā ca te adhigatamidaṃ vimānaṃ, tadanupadaṃ avacāsi iṅgha puṭṭho’’ti.

ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງການສຳລວມອັນໃດ? ຍ້ອນຜົນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນວິມານນີ້? ແລະທ່ານໄດ້ວິມານນີ້ມາດ້ວຍເຫດໃດ? ຕະຖາຄົດຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງຕອບຕາມຄວາມເປັນຈິງນັ້ນເຖີດ.

895.

໘໙໕.

‘‘Sayamidha pathe samecca māṇavena, satthānusāsi anukampamāno;

Tava ratanavarassa dhammaṃ sutvā, karissāmīti ca bravittha chatto.

ຂ້ານ້ອຍ, ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າຊົງພົບກັບສັດຕະມານົບໃນລະຫວ່າງທາງ ດ້ວຍຄວາມອະນຸເຄາະ ຈຶ່ງຊົງສັ່ງສອນເຂົາ. ສັດຕະມານົບນັ້ນໄດ້ຟັງທຳຂອງພຣະອົງຜູ້ເປັນລັດຕະນະອັນປະເສີດສຸດ ແລ້ວໄດ້ກ່າວວ່າ 'ຂ້ານ້ອຍຈະປະພຶດປະຕິບັດຕາມ'.

896.

໘໙໖.

‘‘Jinavarapavaraṃ [Pg.78] upehi saraṇaṃ, dhammañcāpi tatheva bhikkhusaṅghaṃ;

Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ.

“ຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ປະເສີດສຸດກວ່າຜູ້ປະເສີດທັງຫຼາຍເປັນທີ່ເພິ່ງ, ແລະຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະທັມກັບທັງພຣະພິກຂຸສົງເປັນທີ່ເພິ່ງເຊັ່ນດຽວກັນເຖີດ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.”

897.

໘໙໗.

‘‘Mā ca pāṇavadhaṃ vividhaṃ carassu asuciṃ,Na hi pāṇesu asaññataṃ avaṇṇayiṃsu sappaññā;

Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante,Pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ.

“ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ກະທຳການຂ້າສັດຕ່າງໆ ອັນເປັນສິ່ງບໍ່ສະອາດ, ເພາະວ່າຜູ້ມີປັນຍາທັງຫຼາຍຍ່ອມບໍ່ສັນເສີນຄວາມບໍ່ສຳລວມໃນສັດທັງຫຼາຍ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.”

898.

໘໙໘.

‘‘Mā ca parajanassa rakkhitampi, ādātabbamamaññitho adinnaṃ;

Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā vacanaṃ tathevakāsiṃ.

“ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ສຳຄັນໝາຍໝັ້ນວ່າຈະຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ ອັນເປັນຂອງທີ່ຜູ້ນຶ່ນຮັກສາໄວ້. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.”

899.

໘໙໙.

‘‘Mā ca parajanassa rakkhitāyo, parabhariyā agamā anariyametaṃ;

Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ;

“ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ເຂົ້າຫາພັນລະຍາຂອງຜູ້ນຶ່ນ ຜູ້ທີ່ຄົນອື່ນປົກປັກຮັກສາໄວ້ ເພາະການກະທຳນັ້ນເປັນສິ່ງທີ່ບໍ່ປະເສີດ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.”

900.

໙໐໐.

‘‘Mā ca vitathaṃ aññathā abhāṇi,Na hi musāvādaṃ avaṇṇayiṃsu sappaññā;

Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ.

“ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ກ່າວຄຳເທັດຄຳບໍ່ຈິງໂດຍປະການອື່ນ ເພາະວ່າຜູ້ມີປັນຍາທັງຫຼາຍຍ່ອມບໍ່ສັນເສີນການກ່າວມຸສາ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.”

901.

໙໐໑.

‘‘Yena ca purisassa apeti saññā, taṃ majjaṃ parivajjayassu sabbaṃ;

Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ.

“ແລະສິ່ງມຶນເມົາໃດທີ່ເຮັດໃຫ້ມະນຸດເສຍສະຕິ ຈົ່ງເວັ້ນສິ່ງມຶນເມົານັ້ນທັງໝົດ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.”

902.

໙໐໒.

‘‘Svāhaṃ idha pañca sikkhā karitvā, paṭipajjitvā tathāgatassa dhamme;

Dvepathamagamāsiṃ coramajjhe, te maṃ tattha vadhiṃsu bhogahetu.

“ຂ້າພຣະອົງນັ້ນໄດ້ສະມາທານສິກຂາບົດຫ້າປະການໃນທີ່ນີ້ ແລະໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣးທັມຂອງພຣະຕຖາຄົດ ແລ້ວໄດ້ເດີນທາງໄປສູ່ທາງສອງແພ່ງໃນທ່າມກາງພວກໂຈນ ພວກໂຈນເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ຂ້າຂ້າພຣະອົງໃນທີ່ນັ້ນເພື່ອຫວັງເອົາຊັບສິນ.”

903.

໙໐໓.

‘‘Ettakamidaṃ [Pg.79] anussarāmi kusalaṃ, tato paraṃ na me vijjati aññaṃ;

Tena sucaritena kammunāhaṃ, uppanno tidivesu kāmakāmī.

“ຂ້າພຣະອົງລະນຶກເຖິງກຸສົນກັມໄດ້ພຽງເທົ່ານີ້ ນອກຈາກນີ້ແລ້ວບໍ່ມີກຸສົນອື່ນໃດອີກເລີຍ ດ້ວຍກັມອັນເປັນສຸຈະຣິດນັ້ນ ຂ້າພຣະອົງຈຶ່ງໄດ້ມາບັງເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ເປັນຜູ້ສະເຫວີຍກາມາຣົມຕາມຄວາມປາດຖະໜາ.”

904.

໙໐໔.

‘‘Passa khaṇamuhuttasaññamassa, anudhammappaṭipattiyā vipākaṃ;

Jalamiva yasasā samekkhamānā, bahukā maṃ pihayanti hīnakammā.

“ຂໍພຣະອົງຈົ່ງທອດພຣະເນດຜົນແຫ່ງຄວາມສຳລວມພຽງຊົ່ວຄູ່ຊົ່ວຂະນະ ແລະຜົນແຫ່ງການປະຕິບັດທັມອັນສົມຄວນແກ່ທັມເຖີດ ເຫຼົ່າເທວະດາຜູ້ມີກັມອັນຕ່ຳກວ່າເປັນອັນຫຼາຍ ເມື່ອເຫັນຂ້າພຣະອົງຜູ້ຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ດ້ວຍຍົດ ກໍພາກັນປາດຖະໜາຢາກເປັນເຊັ່ນຂ້າພຣະອົງ.”

905.

໙໐໕.

‘‘Passa katipayāya desanāya, sugatiñcamhi gato sukhañca patto;

Ye ca te satataṃ suṇanti dhammaṃ, maññe te amataṃ phusanti khemaṃ.

“ຂໍພຣະອົງຈົ່ງທອດພຣະເນດຜົນແຫ່ງພຣະທັມມະເຕດສະໜາພຽງເລັກນ້ອຍນີ້ເຖີດ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ໄປສູ່ສຸຄະຕິ ແລະໄດ້ເຖິງຄວາມສຸກແລ້ວ ສ່ວນຊົນເຫຼົ່າໃດທີ່ໄດ້ຟັງພຣະທັມຢູ່ເປັນນິດ ຂ້າພຣະອົງເຫັນວ່າຊົນເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມຈະໄດ້ບັນລຸພຣະນິພານອັນເປັນແດນກະເສມອັນບໍ່ຕາຍ.”

906.

໙໐໖.

‘‘Appampi kataṃ mahāvipākaṃ, vipulaṃ hoti tathāgatassa dhamme;

Passa katapuññatāya chatto, obhāseti pathaviṃ yathāpi sūriyo.

“ບຸນທີ່ກະທຳແລ້ວແມ່ນພຽງເລັກນ້ອຍໃນພຣະທັມຂອງພຣະຕຖາຄົດ ຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະໄພບູນ ຂໍພຣະອົງຈົ່ງທອດພຣະເນດຜົນແຫ່ງການກະທຳບຸນຂອງຊັດຕະມານົບ ຜູ້ເຮັດໃຫ້ແຜ່ນດິນຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດັ່ງພຣະອາທິດ.”

907.

໙໐໗.

‘‘Kimidaṃ kusalaṃ kimācarema, icceke hi samecca mantayanti;

Te mayaṃ punareva laddha mānusattaṃ, paṭipannā viharemu sīlavanto.

“ບາງຄົນພາກັນມາປະຊຸມປຶກສາຫາລືກັນວ່າ 'ກຸສົນນີ້ຄືຫຍັງ? ພວກ ເຮົາຄວນປະພຶດກຸສົນແນວໃດ?' ພວກຂ້າພຣະອົງເຫຼົ່ານັ້ນ ຫາກໄດ້ກັບມາເກີດເປັນມະນຸດອີກ ກໍຈະປະພຶດປະຕິບັດທັມ ແລະເປັນຜູ້ມີສິນດຳຣົງຊີວິດຢູ່.”

908.

໙໐໘.

‘‘Bahukāro anukampako ca satthā, iti me sati agamā divā divassa;

Svāhaṃ upagatomhi saccanāmaṃ, anukampassu punapi suṇemu dhammaṃ.

“ພຣະສາດສະດາເປັນຜູ້ມີອຸປະການະຄຸນຫຼາຍ ແລະມີຄວາມອະນຸເຄາະ ເພາະເຫດນັ້ນ ເມື່ອຂ້າພຣະອົງຍັງມີຊີວິດຢູ່ ພຣະອົງຈຶ່ງໄດ້ສະເດັດມາໃນເວລາທ່ຽງວັນ ຂ້າພຣະອົງນັ້ນໄດ້ເຂົ້າເຖິງພຣະອົງຜູ້ມີພຣະນາມອັນແທ້ຈິງແລ້ວ ຂໍພຣະອົງຈົ່ງອະນຸເຄາະຂ້າພຣະອົງອີກເຖີດ ພວກຂ້າພຣະອົງຈະຂໍຟັງພຣະທັມ.”

909.

໙໐໙.

‘‘Ye [Pg.80] cidha pajahanti kāmarāgaṃ, bhavarāgānusayañca pahāya mohaṃ;

Na ca te punamupenti gabbhaseyyaṃ, parinibbānagatā hi sītibhūtā’’ti.

“...ຊົນເຫຼົ່າໃດໃນພຣະສາດສະໜານີ້ ລະກາມະຣາຄະໄດ້ແລ້ວ ແລະລະໂມຫະກັບທັງພະວະຣາຄານຸໄສໄດ້ແລ້ວ ຊົນເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມບໍ່ຕ້ອງເຂົ້າເຖິງການນອນໃນຄັນພະອີກ ເພາະພວກເຂົາເປັນຜູ້ເຢັນສະໜິດ ແລະດັບຂັນທະປະຣິນιພານແລ້ວ.”

Chattamāṇavakavimānaṃ tatiyaṃ.

“ຈົບ ຊັດຕະມານະວະກະວິມານ ທີສາມ.”

4. Kakkaṭakarasadāyakavimānavatthu

໔. “ເລື່ອງ ກັກກະຕະກະຣະສະທາຍະກະວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ຖວາຍແກງປູ)”

910.

໙໑໐.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

“ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນກວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.”

911.

໙໑໑.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

“ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ແລະມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບ ແລະມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.”

912.

໙໑໒.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

“ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ເພາະບຸນອັນໃດຜົນອັນພຶງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນວິມານນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ.”

913.

໙໑໓.

‘‘Pucchāmi taṃ deva mahānubhāva, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ເມື່ອທ່ານເກີດເປັນມະນຸດໄດ້ກະທຳບຸນອັນໃດໄວ້ ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

914.

໙໑໔.

So devaputto attamano, moggallānena pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

“ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພຣະມົກຄັລລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:”

915.

໙໑໕.

‘‘Satisamuppādakaro, dvāre kakkaṭako ṭhito;

Niṭṭhito jātarūpassa, sobhati dasapādako.

“ຮູບປູມີຕີນສິບຕີນ ເຮັດດ້ວຍຄຳອັນງົດງາມ ຕັ້ງຢູ່ທີ່ປະຕູວິມານ ເປັນເຄື່ອງເຕືອນໃຫ້ລະນຶກເຖິງບຸນກຸສົນ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມຍິ່ງ.”

916.

໙໑໖.

‘‘Tena [Pg.81] metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā.

“ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ເພາະບຸນນັ້ນ ຜົນອັນພຶງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າໃນວິມານນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.”

917.

໙໑໗.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūto yamakāsi puññaṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ຂ້າແຕ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍບອກບຸນທີ່ໄດ້ກະທຳໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດແກ່ພຣະອົງ ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Kakkaṭakarasadāyakavimānaṃ catutthaṃ.

“ຈົບ ກັກກະຕະກະຣະສະທາຍະກະວິມານ ທີສີ່.”

(Anantaraṃ pañcavimānaṃ yathā kakkaṭakarasadāyakavimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ)

“(ວິມານອີກຫ້າແຫ່ງຖັດໄປ ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມໂດຍລະອຽດ ເຊັ່ນດຽວກັບ ກັກກະຕະກະຣະສະທາຍະກະວິມານ)”

5. Dvārapālavimānavatthu

໕. “ເລື່ອງ ທະວາຣະປາລະກະວິມານ (ວິມານຂອງຄົນເຝົ້າປະຕູ)”

918.

໙໑໘.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

919.

໙໑໙.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

920.

໙໒໐.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

922.

໙໒໒.

So devaputto attamano, moggallānena pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

923.

໙໒໓.

‘‘Dibbaṃ mamaṃ vassasahassamāyu, vācābhigītaṃ manasā pavattitaṃ;

Ettāvatā ṭhassati puññakammo, dibbehi kāmehi samaṅgibhūto.

“ອາຍຸທິບຂອງຂ້າພະເຈົ້າມີກຳນົດພັນປີ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ກ່າວຕ້ອນຮັບດ້ວຍວາຈา ແລະໄດ້ນ້ອມນຶກດ້ວຍໃຈ ພຽງແຕ່ເທົ່ານີ້ ຜູ້ມີບຸນອັນໄດ້ກະທຳແລ້ວ ຍ່ອມຈະດຳຣົງຢູ່ໃນເທວະໂລກ ເປັນຜູ້ເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍກາມະຄຸນອັນເປັນທິບ.”

924.

໙໒໔.

‘‘Tena [Pg.82] metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Dvārapālavimānaṃ pañcamaṃ.

“ຈົບ ທະວາຣະປາລະກະວິມານ ທີຫ້າ.”

6. Paṭhamakaraṇīyavimānavatthu

໖. “ເລື່ອງ ປະຖົມມະກະຣະນີຍະວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ກະທຳກິດອັນຄວນ ເລື່ອງທີໜຶ່ງ)”

926.

໙໒໖.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

927.

໙໒໗.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

928.

໙໒໘.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

930.

໙໓໐.

So devaputto attamano…pe…yassa kammassidaṃ phalaṃ.

“ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ລະ... ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:”

931.

໙໓໑.

‘‘Karaṇīyāni puññāni, paṇḍitena vijānatā;

Sammaggatesu buddhesu, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

“ບຸນທັງຫຼາຍອັນເປັນສິ່ງທີ່ຄວນກະທຳ ຜູ້ມີປັນຍາຜູ້ຮູ້ແຈ້ງປະໂຫຍດຍ່ອມກະທຳໄວ້ ໃນພຣະພຸດທະເຈົ້າທັງຫຼາຍຜູ້ປະຕິບັດຊອບແລ້ວ ເພາະທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະພຸດທະເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.”

932.

໙໓໒.

‘‘Atthāya vata me buddho, araññā gāmamāgato;

Tattha cittaṃ pasādetvā, tāvatiṃsūpago ahaṃ.

“ພຣະພຸດທະເຈົ້າໄດ້ສະເດັດຈາກປ່າເຂົ້າສູ່ບ້ານເພື່ອປະໂຫຍດແກáຂ້າພະເຈົ້າແທ້ໆ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພຣະພຸດທະເຈົ້ານັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ.”

933.

໙໓໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamakaraṇīyavimānaṃ chaṭṭhaṃ.

“ຈົບ ປະຖົມມະກະຣະນີຍະວິມານ ທີຫົກ.”

7. Dutiyakaraṇīyavimānavatthu

໗. “ເລື່ອງ ທຸຕິຍະກະຣະນີຍະວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ກະທຳກິດອັນຄວນ ເລື່ອງທີສອງ)”

935.

໙໓໕.

‘‘Uccamidaṃ [Pg.83] maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

936.

໙໓໖.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

937.

໙໓໗.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

939.

໙໓໙.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

“ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ລະ... ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:”

940.

໙໔໐.

‘‘Karaṇīyāni puññāni, paṇḍitena vijānatā;

Sammaggatesu bhikkhūsu, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.

“ບຸນທັງຫຼາຍອັນເປັນສິ່ງທີ່ຄວນກະທຳ ຜູ້ມີປັນຍາຜູ້ຮູ້ແຈ້ງປະໂຫຍດຍ່ອມກະທຳໄວ້ ໃນພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ປະຕິບັດຊອບແລ້ວ ເພາະທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະພິກຂຸເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.”

941.

໙໔໑.

‘‘Atthāya vata me bhikkhu, araññā gāmamāgato;

Tattha cittaṃ pasādetvā, tāvatiṃsūpago ahaṃ.

“ພຣະພິກຂຸໄດ້ສະເດັດຈາກປ່າເຂົ້າສູ່ບ້ານເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າແທ້ໆ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພຣະພິກຂຸນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ.”

942.

໙໔໒.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyakaraṇīyavimānaṃ sattamaṃ.

“ຈົບ ທຸຕິຍະກະຣະນີຍະວິມານ ທີເຈັດ.”

8. Paṭhamasūcivimānavatthu

໘. “ເລື່ອງ ປະຖົມມະສູຈິວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ຖວາຍເຂັມ ເລື່ອງທີໜຶ່ງ)”

944.

໙໔໔.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

“ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນกວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.”

945.

໙໔໕.

‘‘Tatthacchasi [Pg.84] pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

946.

໙໔໖.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

948.

໙໔໘.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

“ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ລະ... ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:”

949.

໙໔໙.

‘‘Yaṃ dadāti na taṃ hoti,Yañceva dajjā tañceva seyyo;

Sūci dinnā sūcimeva seyyo.

“ວັດຖຸທານໃດທີ່ບຸກຄົນຖວາຍແລ້ວ ຜົນຂອງທານນັ້ນຍ່ອມບໍ່ແມ່ນມີພຽງແຕ່ເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ການຖວາຍວັດຖຸທານໃດ (ອັນບໍ່ມີໂທດ) การຖວາຍວັດຖຸທານນັ້ນແຫຼະປະເສີດສຸດ ເພາະວ່າຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຂັມ ການຖວາຍເຂັມນັ້ນຈຶ່ງປະເສີດສຸດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.”

950.

໙໕໐.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamasūcivimānaṃ aṭṭhamaṃ.

“ຈົບ ປະຖົມມະສູຈິວິມານ ທີແປດ.”

9. Dutiyasūcivimānavatthu

໙. ເລື່ອງວິມານທີ່ຖວາຍເຂັມ ທີ 2 (ທຸຕິຍະສູຈິວິມານະວັດຖຸ)

952.

໙໕໒.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

“ວິມານທີ່ມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ ສູງຕະຫງ່ານ ໂດຍຮອບມີຂະໜາດສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປາສາດເຈັດຮ້ອຍຫຼັງອັນກວ້າງຂວາງ ປະກອບດ້ວຍເສົາແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.”

953.

໙໕໓.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

“ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ພິນທິບທັງຫຼາຍກໍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນທິບ ແລະເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳກໍຟ້ອນລຳຢູ່.”

954.

໙໕໔.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

956.

໙໕໖.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາແຫ່ງຜົນກຳນີ້ວ່າ:

957.

໙໕໗.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto,purimajātiyā manussaloke.

“ເມື່ອຊາດກ່ອນ ໃນໂລກມະນຸດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ.”

958.

໙໕໘.

‘‘Addasaṃ [Pg.85] virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ;

Tassa adāsahaṃ sūciṃ, pasanno sehi pāṇibhi.

“ข້ານ້ອຍໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກທຸລີ (ກິເລດ) ມີຈິດໃຈຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍເຂັມແກ່ພະພິກຂຸຮູບນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.”

959.

໙໕໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Dutiyasūcivimānaṃ navamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານທີ່ຖວາຍເຂັມ ທີ 2 ທີ່ 9.

10. Paṭhamanāgavimānavatthu

໑໐. ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 1 (ປະຖະມະນາກະວິມານະວັດຖຸ)

961.

໙໖໑.

‘‘Susukkakhandhaṃ abhiruyha nāgaṃ, akācinaṃ dantiṃ baliṃ mahājavaṃ;

Abhiruyha gajavaraṃ sukappitaṃ, idhāgamā vehāyasaṃ antalikkhe.

“ທ່ານຂີ່ຊ້າງຕົວມີກາຍຂາວຜ່ອງ ບໍ່ມີຕຳໜິ ມີງາງາມ ມີກຳລັງຫຼາຍ ມີກຳລັງແລ່ນໄວ ທ່ານຂີ່ພະຍາຊ້າງຕົວປະດັບປະດາຢ່າງດີແລ້ວ ເດີນທາງມາໃນອາກາດສູ່ສະຖານທີ່ນີ້.”

962.

໙໖໒.

‘‘Nāgassa dantesu duvesu nimmitā, acchodakā paduminiyo suphullā;

Padumesu ca turiyagaṇā pavajjare, imā ca naccanti manoharāyo.

“ຢູ່ທີ່ງາທັງສອງຂອງພະຍາຊ້າງນັ້ນ ມີສະໂບກຂະຣະນີທີ່ເນລະມິດຂຶ້ນ ມີນ້ຳໃສສະອາດ ມີດອກບົວຫຼວງເບັ່ງບານ ແລະຢູ່ເທິງດອກບົວນັ້ນ ມີວົງດົນຕີບັນເລງຢູ່ ທັງເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ມີສະເໜ່ເຫຼົ່ານີ້ກໍຟ້ອນລຳ ແລະຂັບຮ້ອງຢູ່.”

963.

໙໖໓.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ທ່ານເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດຂອງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອເກີດເປັນມະນຸດໄດ້ເຮັດບຸນກຳອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

964.

໙໖໔.

So devaputto attamano, moggallānena pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະໂມກຄັນລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາແຫ່ງຜົນກຳນີ້ຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ:

965.

໙໖໕.

‘‘Aṭṭheva muttapupphāni, kassapassa mahesino ;

Thūpasmiṃ abhiropesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi.

“ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ບູຊາດອກໄມ້ແປດດອກທີ່ຫຼົ່ນຈາກຂົ້ວ ທີ່ພະສະຖູບຂອງພະກັດສະປະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ແສຫວັງຄຸນອັນໃຫຍ່ຫຼວງ ດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.”

966.

໙໖໖.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamanāgavimānaṃ dasamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 1 ທີ່ 10.

11. Dutiyanāgavimānavatthu

໑໑. ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 2 (ທຸຕິຍະນາກະວິມານะວັດຖຸ)

968.

໙໖໘.

‘‘Mahantaṃ [Pg.86] nāgaṃ abhiruyha, sabbasetaṃ gajuttamaṃ;

Vanā vanaṃ anupariyāsi, nārīgaṇapurakkhato;

Obhāsento disā sabbā, osadhī viya tārakā.

“ທ່ານຂີ່ພະຍາຊ້າງຕົວໃຫຍ່ ມີກາຍຂາວຜ່ອງທັງຕົວ ເປັນຊ້າງອັນປະເສີດສຸດ ທ່ຽວໄປຈາກປ່າໜຶ່ງສູ່ປ່າໜຶ່ງ ໂດຍມີໝູ່ນາງເທບອັບສອນແວດລ້ອມ ເຮັດໃຫ້ທຸກທິດສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ.”

969.

໙໖໙.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

971.

໙໗໑.

So devaputto attamano, vaṅgīseneva pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະວັງຄີສະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາແຫ່ງຜົນກຳນີ້ຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ:

972.

໙໗໒.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, upāsako cakkhumato ahosiṃ;

Pāṇātipātā virato ahosiṃ, loke adinnaṃ parivajjayissaṃ.

“ເມື່ອຂ້ານ້ອຍເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນອຸປາສົກຂອງພະໂຄຕະມະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີພະຈັກສຸຫ້າປະການ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ແລະໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ.”

973.

໙໗໓.

‘‘Amajjapo no ca musā abhāṇiṃ, sakena dārena ca tuṭṭho ahosiṃ;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

“ຂ້ານ້ອຍບໍ່ໄດ້ດື່ມນ້ຳເມົາ ບໍ່ໄດ້ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີສະເພາະແຕ່ພັນລະຍາຂອງຕົນເອງ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າ ນ້ຳ ແລະທານອັນໄພບູນອື່ນໆ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.”

974.

໙໗໔.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyanāgavimānaṃ ekādasamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 2 ທີ່ 11.

12. Tatiyanāgavimānavatthu

໑໒. ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 3 (ຕະຕິຍະນາກະວິມານະວັດຖຸ)

976.

໙໗໖.

‘‘Ko nu dibbena yānena, sabbasetena hatthinā;

Turiyatāḷitanigghoso, antalikkhe mahīyati.

“ທ່ານເປັນໃຜໜໍ ຂີ່ຍານທິບຄືຊ້າງທີ່ມີກາຍຂາວຜ່ອງທັງຕົວ ສະຖິດຢູ່ໃນອາກາດ ໄດ້ຮັບການບູຊາດ້ວຍສຽງດົນຕີອັນກຶກກ້ອງ.”

977.

໙໗໗.

‘‘Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado;

Ajānantā taṃ pucchāma, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.

“ທ່ານເປັນເທວະດາ ຫຼືເປັນຄັນທັບພະ ຫຼືວ່າເປັນທ້າວສັກກະປຸຣິນທະທະ? ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ຮູ້ຈຶ່ງຖາມທ່ານ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະຮູ້ຈັກທ່ານໄດ້ແນວໃດ?”

978.

໙໗໘.

‘‘Namhi [Pg.87] devo na gandhabbo, nāpi sakko purindado;

Sudhammā nāma ye devā, tesaṃ aññataro aha’’nti.

“ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ແມ່ນເທວະດາ ບໍ່ແມ່ນຄັນທັບພະ ແລະບໍ່ແມ່ນທ້າວສັກກະປຸຣິນທະທະ ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າເປັນເທວະບຸດອົງໜຶ່ງໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ທີ່ມີຊື່ວ່າ ສຸທຳມາ.”

979.

໙໗໙.

‘‘Pucchāma devaṃ sudhammaṃ, puthuṃ katvāna añjaliṃ;

Kiṃ katvā mānuse kammaṃ, sudhammaṃ upapajjatī’’ti.

“ພວກຂ້າພະເຈົ້າຂໍປະນົມມືຖາມເທວະບຸດຊັ້ນສຸທຳມາວ່າ ເມື່ອຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນກຳອັນໃດໄວ້ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນສຸທຳມານີ້?”

980.

໙໘໐.

‘‘Ucchāgāraṃ tiṇāgāraṃ, vatthāgārañca yo dade;

Tiṇṇaṃ aññataraṃ datvā, sudhammaṃ upapajjatī’’ti.

“ບຸກຄົນໃດໄດ້ຖວາຍໂຮງມຸງດ້ວຍໃບອ້ອຍ ຫຼືໂຮງມຸງດ້ວຍຫຍ้า ຫຼືໂຮງມຸງດ້ວຍຜ້າ ບຸກຄົນນັ້ນເມື່ອໄດ້ຖວາຍໂຮງຢ່າງໃດຢ່າງໜຶ່ງໃນສາມຢ່າງນີ້ ຍ່ອມໄດ້ມາເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນສຸທຳມາ.”

Tatiyanāgavimānaṃ dvādasamaṃ.

ຈົບ ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 3 ທີ່ 12.

13. Cūḷarathavimānavatthu

໑໓. ເລື່ອງວິມານລົດນ້ອຍ (ຈູລະຣະຖະວິມານະວັດຖຸ)

981.

໙໘໑.

‘‘Daḷhadhammā nisārassa, dhanuṃ olubbha tiṭṭhasi;

Khattiyo nusi rājañño, adu luddo vanecaro’’ti.

“ທ່ານຢືນກຳນ້ອມຄັນທະນູອັນແຂງແກ່ນ ທີ່ເຮັດດ້ວຍໄມ້ມີແກ່ນອັນໝັ້ນຄົງ ທ່ານເປັນກະສັດ ຫຼືເປັນພະຣາຊະກຸມານ ຫຼືວ່າເປັນນາຍພານຜູ້ທ່ຽວຫາກິນໃນປ່າ?”

982.

໙໘໒.

‘‘Assakādhipatissāhaṃ, bhante putto vanecaro;

Nāmaṃ me bhikkhu te brūmi, sujāto iti maṃ vidū.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂ້ານ້ອຍເປັນໂອຣົດຂອງພະຍາອັດສະກະ ເປັນຜູ້ທ່ຽວໄປໃນປ່າ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກຊື່ແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມວ່າ ສຸຊາດ.”

983.

໙໘໓.

‘‘Mige gavesamānohaṃ, ogāhanto brahāvanaṃ;

Migaṃ tañceva nāddakkhiṃ, tañca disvā ṭhito aha’’nti.

“ຂ້ານ້ອຍທ່ຽວສະແຫວງຫາເນື້ອ (ສັດປ່າ) ຈຶ່ງໄດ້ເຂົ້າສູ່ປ່າໃຫຍ່ນີ້ ແຕ່ບໍ່ພົບເຫັນເນື້ອນັ້ນເລີຍ ພົບເຫັນແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຢືນຢູ່.”

984.

໙໘໔.

‘‘Svāgataṃ te mahāpuñña, atho te adurāgataṃ;

Etto udakamādāya, pāde pakkhālayassu te.

“ຍິນດີຕ້ອນຮັບທ່ານຜູ້ມີບຸນຫຼາຍ ການມາຂອງທ່ານບໍ່ແມ່ນການມາທີ່ບໍ່ດີ ຂໍທ່ານຈົ່ງຕັກເອົານ້ຳຈາກໝໍ້ນີ້ໄປລ້າງຕີນຂອງທ່ານເຖີດ.”

985.

໙໘໕.

‘‘Idampi pānīyaṃ sītaṃ, ābhataṃ girigabbharā;

Rājaputta tato pitvā, santhatasmiṃ upāvisā’’ti.

“ນ້ຳດື່ມນີ້ກໍເຢັນສະບາຍ ຕັກມາຈາກຊອກພູ ພະຣາຊະກຸມານ ຂໍທ່ານຈົ່ງດື່ມນ້ຳນັ້ນແລ້ວນັ່ງເທິງເຄື່ອງປູລາດ (ຫຍ້າ) ນີ້ເຖີດ.”

986.

໙໘໖.

‘‘Kalyāṇī vata te vācā, savanīyā mahāmuni;

Nelā atthavatī vaggu, mantvā atthañca bhāsasi.

“ຂ້າແດ່ພະມະຫາມຸນີ ວາຈາຂອງພະຄຸນເຈົ້າຊ່າງໄພເລາະໜ້າຟັງແທ້ໆ ເປັນວາຈาທີ່ບໍ່ມີໂທດ ມີປະໂຫຍດ ແລະອ່ອນຫວານ ພະຄຸນເຈົ້າກ່າວວາຈาອັນປະກອບດ້ວຍປັນຍາ ແລະມີປະໂຫຍດ.”

987.

໙໘໗.

‘‘Kā te rati vane viharato, isinisabha vadehi puṭṭho;

Tava vacanapathaṃ nisāmayitvā, atthadhammapadaṃ samācaremase’’ti.

“ຂ້າແດ່ພະຣືສີຜູ້ປະເສີດ ຄວາມຍິນດີຂອງພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ສະຖິດຢູ່ໃນປ່ານີ້ແມ່ນຫຍັງ? ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ານ້ອຍຜູ້ຖາມແດ່ເຖີດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງຄຳສັ່ງສອນຂອງພະຄຸນເຈົ້າແລ້ວ ຈະໄດ້ປະພຶດປະຕິບັດຕາມທຳອັນມີປະໂຫຍດ.”

988.

໙໘໘.

‘‘Ahiṃsā [Pg.88] sabbapāṇīnaṃ, kumāramhāka ruccati;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārati.

“ພະຣາຊະກຸມານ ພວກອາຕະມາພາບຍິນດີໃນການບໍ່ບຽດບຽນສັດທັງປວງ ຍິນດີໃນການງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາ.”

989.

໙໘໙.

‘‘Ārati samacariyā ca, bāhusaccaṃ kataññutā;

Diṭṭheva dhamme pāsaṃsā, dhammā ete pasaṃsiyāti.

“ການງົດເວັ້ນ (ຈາກອະກຸສົນ) ການປະພຶດສະໝ່ຳສະເໝີ (ດ້ວຍກາຍ ວາຈາ ໃຈ) ຄວາມເປັນພະຫູສູດ ແລະຄວາມກະຕັນຍູ ທຳເຫຼົ່ານີ້ຍ່ອມໄດ້ຮັບການສັນເສີນໃນປັດຈຸບັນ ແລະນັກປາດທັງຫຼາຍກໍສັນເສີນທຳເຫຼົ່ານີ້.”

990.

໙໙໐.

‘‘Santike maraṇaṃ tuyhaṃ, oraṃ māsehi pañcahi;

Rājaputta vijānāhi, attānaṃ parimocayā’’ti.

“ພະຣາຊະກຸມານ ຄວາມຕາຍຢູ່ໃກ້ຕົວທ່ານແລ້ວ ທ່ານຈະມີຊີວິດຢູ່ບໍ່ເກີນຫ້າເດືອນນີ້ ຂໍທ່ານຈົ່ງຮັບຮູ້ໄວ້ ແລະຈົ່ງປົດປ່ອຍຕົນເອງ (ໃຫ້ພົ້ນຈາກທຸກໃນອະບາຍ) ເຖີດ.”

991.

໙໙໑.

‘‘Katamaṃ svāhaṃ janapadaṃ gantvā, kiṃ kammaṃ kiñca porisaṃ;

Kāya vā pana vijjāya, bhaveyyaṃ ajarāmaro’’ti.

“ຂ້າແດ່ພະຄຸນເຈົ້າ ຂ້ານ້ອຍຄວນຈະໄປສູ່ຊົນນະບົດໃດ ຄວນຈະເຮັດວຽກງານໃດ ຫຼືໜ້າທີ່ຂອງບຸລຸດອັນໃດ ຫຼືດ້ວຍວິຊາຄວາມຮູ້ອັນໃດ ຈຶ່ງຈະບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ?”

992.

໙໙໒.

‘‘Na vijjate so padeso, kammaṃ vijjā ca porisaṃ;

Yattha gantvā bhave macco, rājaputtājarāmaro.

“ພະຣາຊະກຸມານ ສະຖານທີ່ ວຽກງານ ວິຊາຄວາມຮູ້ ຫຼືໜ້າທີ່ຂອງບຸລຸດ ທີ່ສັດຈະໄປເຖິງແລ້ວບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍນັ້ນ ບໍ່ມີເລີຍ.”

993.

໙໙໓.

‘‘Mahaddhanā mahābhogā, raṭṭhavantopi khattiyā;

Pahūtadhanadhaññāse, tepi no ajarāmarā.

“ເຖິງແມ່ນກະສັດທັງຫຼາຍທີ່ມີຊັບຫຼາຍ ມີໂພຄະຫຼາຍ ມີແວ່ນແຄວ້ນ ແລະມີຊັບສິນເຂົ້າເປືອກຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ.”

994.

໙໙໔.

‘‘Yadi te sutā andhakaveṇḍuputtā, sūrā vīrā vikkantappahārino;

Tepi āyukkhayaṃ pattā, viddhastā sassatīsamā.

“ທ່ານເຄີຍໄດ້ຍິນເລື່ອງພວກອັນທະກະເວັນທຸບຸດ ຜູ້ມີຄວາມກ້າຫານ ເປັນນັກຮົບ ຜູ້ມີກຳລັງທຳລາຍສັດຕູ ຜູ້ປຽບເໝືອນດວງຈັນດວງອາທິດທີ່ຍືນຍົງ ພວກເຂົາເຫຼົ່ານັ້ນກໍຍັງເຖິງແກ່ຄວາມສິ້ນອາຍຸ ແລະຈິບຫາຍໄປ.”

995.

໙໙໕.

‘‘Khattiyā brāhmaṇā vessā, suddā caṇḍālapukkusā;

Ete caññe ca jātiyā, tepi no ajarāmarā.

“ພວກກະສັດ ພາມ ແພດ ສູດ ຈັນທານ ແລະປຸກກຸສະ ເຫຼົ່ານີ້ກໍດີ ຫຼືຄົນວັນນະອື່ນໆກໍດີ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ.”

996.

໙໙໖.

‘‘Ye mantaṃ parivattenti, chaḷaṅgaṃ brahmacintitaṃ;

Ete caññe ca vijjāya, tepi no ajarāmarā.

“ພວກທີ່ທ່ອງບົ່ນພະເວດອັນປະກອບດ້ວຍອົງຫົກ ທີ່ພາມຜູ້ສະແຫວງຫາພົມມະຈັນຄິດຄົ້ນຂຶ້ນມາ ເຫຼົ່ານີ້ກໍດີ ຫຼືຜູ້ມີວິຊາອື່ນໆກໍດີ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ.”

997.

໙໙໗.

‘‘Isayo cāpi ye santā, saññatattā tapassino;

Sarīraṃ tepi kālena, vijahanti tapassino.

“ເຖິງແມ່ນພະຣືສີທັງຫຼາຍ ຜູ້ສະຫງົບ ມີຕົນອັນສຳລວມແລ້ວ ມີຕະປະ (ບຳເພັນພຽນ) ເມື່ອເຖິງເວລាកໍຍັງຕ້ອງລະຖິ້ມຮ່າງກາຍນີ້ໄປ.”

998.

໙໙໘.

‘‘Bhāvitattāpi arahanto, katakiccā anāsavā;

Nikkhipanti imaṃ dehaṃ, puññapāpaparikkhayā’’ti.

“ເຖິງແມ່ນພະອໍຣະຫັນທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີຕົນອັນອົບຮົມແລ້ວ ມີກິດອັນເຮັດສຳເລັດແລ້ວ ປາສະຈາກອາສະວະ ກໍຍັງຕ້ອງລະຖິ້ມຮ່າງກາຍນີ້ ເພາະຄວາມສິ້ນໄປແຫ່ງບຸນແລະບາບ.”

999.

໙໙໙.

‘‘Subhāsitā atthavatī, gāthāyo te mahāmuni;

Nijjhattomhi subhaṭṭhena, tvañca me saraṇaṃ bhavā’’ti.

“ຂ້າແດ່ພະມະຫາມຸນີ ຄາຖາທັງຫຼາຍຂອງພະຄຸນເຈົ້າຊ່າງກ່າວໄວ້ດີແທ້ໆ ມີປະໂຫຍດຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບຄວາມເຂົ້າໃຈຢ່າງແຈ່ມແຈ້ງເພາະຄຳສັ່ງສອນອັນດີນີ້ ຂໍພະຄຸນເຈົ້າຈົ່ງເປັນທີ່ເພິ່ງຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ.”

1000.

໑໐໐໐.

‘‘Mā [Pg.89] maṃ tvaṃ saraṇaṃ gaccha, tameva saraṇaṃ vaja ;

Sakyaputtaṃ mahāvīraṃ, yamahaṃ saraṇaṃ gato’’ti.

“ທ່ານຢ່າໄດ້ເຖິງອາຕະມາພາບເປັນທີ່ເພິ່ງເລີຍ ຂໍທ່ານຈົ່ງເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນສາກະຍະບຸດ ຜູ້ມີຄວາມພຽນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທີ່ອາຕະມາພາບໄດ້ເຖິງເປັນທີ່ເພິ່ງແລ້ວນັ້ນ ເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ.”

1001.

໑໐໐໑.

‘‘Katarasmiṃ so janapade, satthā tumhāka mārisa;

Ahampi daṭṭhuṃ gacchissaṃ, jinaṃ appaṭipuggala’’nti.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ພະສາສະດາຂອງພະຄຸນເຈົ້າສະຖິດຢູ່ໃນຊົນນະບົດໃດ? ຂ້ານ້ອຍກໍຢາກຈະໄປເຂົ້າເຝົ້າ ເພື່ອຟູມແຍງພະຊິນະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນບຸກຄົນຫາຜູ້ປຽບບໍ່ໄດ້ຮູບນັ້ນ.”

1002.

໑໐໐໒.

‘‘Puratthimasmiṃ janapade, okkākakulasambhavo;

Tatthāsi purisājañño, so ca kho parinibbuto’’ti.

“ພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເກີດໃນຕະກູນອົກກາກະຣາດ ຜູ້ເປັນບຸລຸດອາຊານໄນ ສະຖິດຢູ່ໃນຊົນນະບົດທາງທິດບູຮະພາ (ທິດຕາເວັນອອກ) ແຕ່ພະອົງໄດ້ສະເດັດດັບခັນທະປໍຣິນິບພານເສຍແລ້ວ.”

1003.

໑໐໐໓.

‘‘Sace hi buddho tiṭṭheyya, satthā tumhāka mārisa;

Yojanāni sahassāni, gaccheyyaṃ payirupāsituṃ.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຫາກພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພະສາສະດາຂອງພະຄຸນເຈົ້າຍັງຊົງພະຊົນຢູ່ ຂ້ານ້ອຍຈະເດີນທາງໄປເຂົ້າເຝົ້າບຳເລີພະອົງ ເຖິງແມ່ນຈະໄກເປັນພັນໂຍດກໍຕາມ.”

1004.

໑໐໐໔.

‘‘Yato ca kho parinibbuto, satthā tumhāka mārisa;

Nibbutampi mahāvīraṃ, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ແຕ່ເພາະພະສາສະດາຂອງພະຄຸນເຈົ້າສະສະເດັດດັບခັນທະປໍຣິນິບພານແລ້ວ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ມີຄວາມພຽນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຖິງແມ່ນສະເດັດດັບခັນທະປໍຣິນິບພານແລ້ວນັ້ນ ເປັນທີ່ເພິ່ງ.”

1005.

໑໐໐໕.

‘‘Upemi saraṇaṃ buddhaṃ, dhammañcāpi anuttaraṃ;

Saṅghañca naradevassa, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ.

“ຂ້ານ້ອຍຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າເປັນທີ່ເພິ່ງ ຂໍເຖິງພະທຳອັນຍອດຢ້ຽມເປັນທີ່ເພິ່ງ ແລະຂໍເຖິງພະສົງຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນທີ່ເຄົາລົບບູຊາຂອງມະນຸດແລະເທວະດາ ເປັນທີ່ເພິ່ງ.”

1006.

໑໐໐໖.

‘‘Pāṇātipātā viramāmi khippaṃ, loke adinnaṃ parivajjayāmi;

Amajjapo no ca musā bhaṇāmi, sakena dārena ca homi tuṭṭho’’ti.

“ຂ້ານ້ອຍຂໍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດໂດຍພັນທັນ ຂໍງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີສະເພາະແຕ່ພັນລະຍາຂອງຕົນເອງ.”

1007.

໑໐໐໗.

‘‘Sahassaraṃsīva yathā mahappabho, disaṃ yathā bhāti nabhe anukkamaṃ;

Tathāpakāro tavāyaṃ mahāratho, samantato yojanasattamāyato.

“ພະຍາລົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງທ່ານນີ້ ມີຂະໜາດກວ້າງເຈັດໂຍດໂດຍຮອບ ມີສະພາບຮຸ່ງເຮືອງ ປຽບເໝືອນດວງອາທິດທີ່ມີລັງສີພັນເສັ້ນ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດໃນທ້ອງຟ້າ.”

1008.

໑໐໐໘.

‘‘Suvaṇṇapaṭṭehi samantamotthaṭo, urassa muttāhi maṇīhi cittito;

Lekhā suvaṇṇassa ca rūpiyassa ca, sobhenti veḷuriyamayā sunimmitā.

(ລົດມ້າຂອງທ່ານ) ຖືກຫຸ້ມຫໍ່ໄປດ້ວຍແຜ່ນຄຳໂດຍຮອບ, ທີ່ງອນລົດນັ້ນ ປະດັບປະດາຢ່າງງົດງາມດ້ວຍໄຂ່ມຸກ ແລະ ແກ້ວມະນີ; ລວດລາຍຄຳ ແລະ ລວດລາຍເງິນ ທີ່ເນລະມິດຂຶ້ນຢ່າງປານີດ ດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ກໍເຮັດໃຫ້ລົດນັ້ນມີຄວາມສະຫງ່າງາມ.

1009.

໑໐໐໙.

‘‘Sīsañcidaṃ [Pg.90] veḷuriyassa nimmitaṃ, yugañcidaṃ lohitakāya cittitaṃ;

Yuttā suvaṇṇassa ca rūpiyassa ca, sobhanti assā ca ime manojavā.

ຫົວງອນລົດນີ້ ກໍເນລະມິດຂຶ້ນດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ແອກລົດນີ້ ກໍປະດັບປະດາຢ່າງງົດງາມດ້ວຍແກ້ວທັບທິມແດງ; ມ້າທັງຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳ ແລະ ເຄື່ອງຊົງເງິນ ກໍເຮັດໃຫ້ລົດມ້ານີ້ມີຄວາມສະຫງ່າງາມ.

1010.

໑໐໑໐.

‘‘So tiṭṭhasi hemarathe adhiṭṭhito, devānamindova sahassavāhano;

Pucchāmi tāhaṃ yasavanta kovidaṃ, kathaṃ tayā laddho ayaṃ uḷāro’’ti.

“ທ່ານຜູ້ມີລິດເດດຢືນຢູ່ເທິງລົດຄຳນີ້ ປຽບເໝືອນພະອິນຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນໝູ່ເທວະດາ ຜູ້ມີລົດທຽມດ້ວຍມ້າພັນຕົວ; ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜູ້ມີຍົດ ແລະ ມີປັນຍາສະຫຼາດຫຼັກແຫຼມວ່າ ທ່ານໄດ້ຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນີ້ມາດ້ວຍເຫດໃດ?”

1011.

໑໐໑໑.

‘‘Sujāto nāmahaṃ bhante, rājaputto pure ahuṃ;

Tvañca maṃ anukampāya, saññamasmiṃ nivesayi.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນພະລາຊະບຸດ ມີນາມວ່າ ສຸຊາດ; ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າກໍໄດ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະ ແນະນຳຂ້າພະເຈົ້າໃຫ້ຕັ້ງຢູ່ໃນສິນຄືຄວາມສຳລວມ.”

1012.

໑໐໑໒.

‘‘Khīṇāyukañca maṃ ñatvā, sarīraṃ pādāsi satthuno;

Imaṃ sujāta pūjehi, taṃ te atthāya hehiti.

“ພະຄຸນເຈົ້າຮູ້ວ່າຂ້າພະເຈົ້າຈະສິ້ນອາຍຸໄຂ ຈຶ່ງໄດ້ມອບພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດຂອງພະສາດສະດາໃຫ້ ແແລ້ວກ່າວວ່າ ‘ແນ່ສຸຊາດ, ຈົ່ງບູຊາພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດນີ້ເຖີດ, ການບູຊານັ້ນຈະເປັນໄປເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ທ່ານ’.”

1013.

໑໐໑໓.

‘‘Tāhaṃ gandhehi mālehi, pūjayitvā samuyyuto;

Pahāya mānusaṃ dehaṃ, upapannomhi nandanaṃ.

“ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຄວາມພາກພຽນ ໄດ້ບູຊາພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດນັ້ນດ້ວຍຂອງຫອມ ແລະ ດອກໄມ້ທັງຫຼາຍ, ເມື່ອລະຮ່າງກາຍມະນຸດນີ້ໄປແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສວນນັນທະວັນ (ສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ).”

1014.

໑໐໑໔.

‘‘Nandane ca vane ramme, nānādijagaṇāyute;

Ramāmi naccagītehi, accharāhi purakkhato’’ti.

“ຂ້າພະເຈົ້າແວດລ້ອມໄປດ້ວຍເຫຼົ່ານາງອັກສອນ ຜູ້ຟ້ອນລຳຂັບຮ້ອງ ຢ່າງມີຄວາມສຸກ ໃນສວນນັນທະວັນອັນເປັນທີ່ໜ້າຍິນດີ ເຊິ່ງເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກນານาຊະນິດ.”

Cūḷarathavimānaṃ terasamaṃ.

ຈົບ ຈູລະຣົດຖະວິມານ ທີ ໑໓.

14. Mahārathavimānavatthu

໑໔. ມະຫາຣົດຖະວິມານວັດຖຸ

1015.

໑໐໑໕.

‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhanaṃ subhaṃ, āruyhimaṃ sandanaṃ nekacittaṃ;

Uyyānabhūmiṃ abhito anukkamaṃ, purindado bhūtapatīva vāsavo.

“(ແນ່ເທວະບຸດ) ທ່ານຂຶ້ນຂີ່ລົດມ້າອັນງົດງາມ ແລະ ປະດັບປະດາຢ່າງວິຈິດພິສະດານີ້ ເຊິ່ງທຽມດ້ວຍມ້າພັນຕົວ ເດີນທາງໄປໃກ້ບໍລິເວນສວນອຸທິຍານ ຢ່າງສະຫງ່າງາມ ປຽບເໝືອນທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນໝູ່ພູດຜີ ແລະ ເປັນຜູ້ໃຫ້ທານໃນກ່ອນ.”

1016.

໑໐໑໖.

‘‘Sovaṇṇamayā te rathakubbarā ubho, phalehi aṃsehi atīva saṅgatā;

Sujātagumbā naravīraniṭṭhitā, virocatī pannaraseva cando.

“ງອນລົດທັງສອງຂ້າງຂອງທ່ານທີ່ເຮັດດ້ວຍຄຳ ກໍເຂົ້າກັນໄດ້ດີຢ່າງຍິ່ງກັບແຜ່ນກະດານ ແລະ ໂຄງລົດ, ງອນລົດທີ່ຕັ້ງຢູ່ເປັນລະບຽບດີນັ້ນ ເປັນຜົນງານອັນປານີດທີ່ນາຍຊ່າງຜູ້ຊ່ຽວຊານໄດ້ເຮັດສຳເລັດແລ້ວ; ລົດມ້າຂອງທ່ານນີ້ ຈຶ່ງມີຄວາມສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດວງຈັນໃນວັນເພັງສິບຫ้าຄ່ຳ.”

1017.

໑໐໑໗.

‘‘Suvaṇṇajālāvatato [Pg.91] ratho ayaṃ, bahūhi nānāratanehi cittito;

Sunandighoso ca subhassaro ca, virocatī cāmarahatthabāhubhi.

“ລົດມ້ານີ້ຖືກຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ປະດັບປະດາດ້ວຍແກ້ວມະນີຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ, ມີສຽງດັງກັງວານອັນໜ້າຍິນດີ ແລະ ມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ, ງົດງາມດ້ວຍເຫຼົ່າເທວະດາຈຳນວນຫຼາຍທີ່ຖືພັດຈາມະລີຢູ່ໃນມື.”

1018.

໑໐໑໘.

‘‘Imā ca nābhyo manasābhinimmitā, rathassa pādantaramajjhabhūsitā;

Imā ca nābhyo satarājicittitā, sateratā vijjurivappabhāsare.

“ດຸມລົດເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ປະດັບຢູ່ເຄິ່ງກາງລະຫວ່າງກຳລົດ ກໍປຽບເໝືອນເນລະມິດຂຶ້ນດ້ວຍໃຈ, ດຸມລົດເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ປະດັບດ້ວຍລວດລາຍຫຼາຍຮ້ອຍເສັ້ນ ກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນສາຍຟ້າແມບ.”

1019.

໑໐໑໙.

‘‘Anekacittāvatato ratho ayaṃ, puthū ca nemī ca sahassaraṃsiko;

Tesaṃ saro suyyati vaggurūpo, pañcaṅgikaṃ turiyamivappavāditaṃ.

“ລົດມ້ານີ້ປະດັບປະດາດ້ວຍລວດລາຍຫຼາກຫຼາຍ, ກົງລົດອັນກວ້າງໃຫຍ່ກໍມີລັງສີເປັ່ງປະກາຍອອກມາເປັນພັນໆ ເສັ້ນ; ສຽງອັນມ່ວນຊື່ນຂອງກະດິ່ງຄຳທີ່ຫ້ອຍຢູ່ນັ້ນ ດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງທີ່ມີອົງຫ້າ.”

1020.

໑໐໒໐.

‘‘Sirasmiṃ cittaṃ maṇicandakappitaṃ, sadā visuddhaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ;

Suvaṇṇarājīhi atīva saṅgataṃ, veḷuriyarājīva atīva sobhati.

“ທີ່ສ່ວນຫົວຂອງລົດມ້ານັ້ນ ປະດັບດ້ວຍແກ້ວມະນີຮູບຊົງດັ່ງດວງຈັນອັນວິຈິດ, ມີຄວາມບໍລິສຸດ, ໜ້າຍິນດີ ແລະ ເປັ່ງປະກາຍຢູ່ສະເໝີ; ມັນເຂົ້າກັນໄດ້ດີຢ່າງຍິ່ງກັບລວດລາຍຄຳ ແລະ ມີຄວາມງົດງາມຫຼາຍ ປຽບເໝືອນລວດລາຍຂອງແກ້ວໄພທູນ.”

1021.

໑໐໒໑.

‘‘Ime ca vāḷī maṇicandakappitā, ārohakambū sujavā brahūpamā.Brahā mahantā balino mahājavā, mano tavaññāya tatheva siṃsare.

“ແນ່ເທວະບຸດ, ມ້າເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີເຄື່ອງປະດັບຫາງເປັນຮູບດວງຈັນເຮັດດ້ວຍແກ້ວມະນີ, ມີຮູບຮ່າງສົມສ່ວນ, ມີທ່າທາງການເດີນອັນສະຫງ່າງາມ ປຽບເໝືອນພະພົມ; ພວກມັນມີຮ່າງກາຍໃຫຍ່ໂຕ, ມີລິດເດດຫຼາຍ, ມີກຳລັງວັງຊາ ແລະ ມີຄວາມໄວສູງ, ພວກມັນຮູ້ໃຈຂອງທ່ານ ແລະ ປະພຶດຕົນຕາມໃຈຂອງທ່ານທຸກປະການ.”

1022.

໑໐໒໒.

‘‘Ime ca sabbe sahitā catukkamā, mano tavaññāya tatheva siṃsare;

Samaṃ vahantā mudukā anuddhatā, āmodamānā turagāna muttamā.

“ມ້າທັງໝົດເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ກ້າວເດີນດ້ວຍຕີນທັງສີ່ຢ່າງພ້ອມພຽງກັນ ກໍຮູ້ໃຈຂອງທ່ານ ແລະ ປະພຶດຕົນຕາມໃຈຂອງທ່ານ; ພວກມັນເປັນມ້າອັນປະເສີດສຸດ ທີ່ມີຄວາມອ່ອນໂຍນ, ບໍ່ເຮັດໃຫ້ຜູ້ຂີ່ຫວາດຫວັ່ນ, ຕ່າງກໍມີຄວາມຍິນດີ ແລະ ຊ່ວຍກັນລາກລົດໄປຢ່າງພ້ອມພຽງກັນ.”

1023.

໑໐໒໓.

‘‘Dhunanti vagganti patanti cambare, abbhuddhunantā sukate piḷandhane;

Tesaṃ saro suyyati vaggurūpo, pañcaṅgikaṃ turiyamivappavāditaṃ.

“ພວກມັນສະບັດເຄື່ອງປະດັບມ້າອັນງົດງາມ ພ້ອມທັງສະບັດແຜງຄໍ ແລະ ຫາງໄປມາໃນອາກາດ, ບາງຄັ້ງກໍກ້າວເດີນຢ່າງສະຫງ່າງາມ, ບາງຄັ້ງກໍໂດດເຕັ້ນໄປມາ; ສຽງອັນມ່ວນຊື່ນຂອງເຄື່ອງປະດັບມ້າເຫຼົ່ານັ້ນ ດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງທີ່ມີອົງຫ້າ.”

1024.

໑໐໒໔.

‘‘Rathassa [Pg.92] ghoso apiḷandhanāna ca, khurassa nādo abhihiṃsanāya ca;

Ghoso suvaggū samitassa suyyati, gandhabbatūriyāni vicitrasaṃvane.

“ສຽງລົດມ້າຂອງທ່ານ, ສຽງເຄື່ອງປະດັບ, ສຽງກີບມ້າ, ສຽງມ້າຮ້ອງ ແລະ ສຽງອັນມ່ວນຊື່ນຂອງເຫຼົ່າເທວະດາທັງຫຼາຍ ດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີຂອງພວກຄັນທັບພະໃນສວນຈິດລະດາ.”

1025.

໑໐໒໕.

‘‘Rathe ṭhitā tā migamandalocanā, āḷārapamhā hasitā piyaṃvadā;

Veḷuriyajālāvatatā tanucchavā, sadeva gandhabbasūraggapūjitā.

“ເຫຼົ່ານາງອັກສອນ ຜູ້ມີດວງຕາງົດງາມດັ່ງຕາຂອງແມ່ເນື້ອຊາຍ, ມີຂົນຕາງອນງາມ, ມີຮອຍຍິ້ມແຍ້ມແຈ່ມໃສ, ເວົ້າຈາອ່ອນຫວານໜ້າຮັກ, ມີຮ່າງກາຍຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງແກ້ວໄພທູນ, ມີຜິວພັນອັນລະອຽດອ່ອນ ແລະ ເປັນຜູ້ທີ່ພວກຄັນທັບພະ ແລະ ເທວະດາຜູ້ໃຫຍ່ບູຊາຢູ່ສະເໝີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ.”

1026.

໑໐໒໖.

‘‘Tā rattarattambarapītavāsasā, visālanettā abhirattalocanā;

Kule sujātā sutanū sucimhitā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā.

“ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ວຸ່ງຫົ່ມຜ້າສີແດງເຂັ້ມ ແລະ ຜ້າສີເyellowງທອງອັນໜ້າດຶງດູດ, ມີດວງຕາກວ້າງໃຫຍ່ ແລະ ມີແວວຕາແດງລະເລື່ອອັນງົດງາມ, ເກີດໃນຕະກູນເທວະດາອັນສູງສົ່ງ, ມີຮູບຮ່າງອ້ອນແອ້ນ ແລະ ມີຮອຍຍິ້ມອັນບໍລິສຸດ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.”

1027.

໑໐໒໗.

‘‘Tā kambukeyūradharā suvāsasā, sumajjhimā ūruthanūpapannā;

Vaṭṭaṅguliyo sumukhā sudassanā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā.

“ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ໃສ່ກຳໄລຄຳ, ວຸ່ງຫົ່ມຜ້າຢ່າງງົດງາມ, ມີແອວບາງຮ່າງນ້ອຍ, ມີຕົ້ນຂາ ແລະ ຊ່ວງເອິກອັນເຕັມຕຶງ, ມີນິ້ວມືກົມມົນ, ມີໃບໜ້າອັນງົດງາມ ແລະ ໜ້າຊົມເບິ່ງ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.”

1028.

໑໐໒໘.

‘‘Aññā suveṇī susu missakesiyo, samaṃ vibhattāhi pabhassarāhi ca;

Anubbatā tā tava mānase ratā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā.

“ນາງອັກສອນບາງພວກ ຜູ້ມີຜົມຖັກເປຍຢ່າງງົດງາມ, ຍັງເປັນສາວຮຸ່ນ, ມີຜົມປະດັບດ້ວຍດອກໄມ້ ແລະ ເຄື່ອງປະດັບອັນເປັ່ງປະກາຍສະຫວ່າງສະໄຫວ; ພວກນາງປະພຶດຕົນຕາມໃຈ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.”

1029.

໑໐໒໙.

‘‘Āveḷiniyo padumuppalacchadā, alaṅkatā candanasāravāsitā ;

Anubbatā tā tava mānase ratā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā.

“ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ປະດັບດ້ວຍຕຸ້ມຫູດອກໄມ້, ມີຮ່າງກາຍຄຸມດ້ວຍດອກບົວຫຼວງ ແລະ ດອກບົວຂາບ, ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງຊົງ, ທາຜິວກາຍດ້ວຍແກ່ນຈັນອັນຫອມຫວນ; ພວກນາງປະພຶດຕົນຕາມໃຈ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.”

1030.

໑໐໓໐.

‘‘Tā māliniyo padumuppalacchadā, alaṅkatā candanasāravāsitā;

Anubbatā tā tava mānase ratā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā.

“ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ປະດັບດ້ວຍພວງມາໄລດອກໄມ້, ມີຮ່າງກາຍຄຸມດ້ວຍດອກບົວຫຼວງ ແລະ ດອກບົວຂາບ, ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງຊົງ, ທາຜິວກາຍດ້ວຍແກ່ນຈັນອັນຫອມຫວນ; ພວກນາງປະພຶດຕົນຕາມໃຈ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.”

1031.

໑໐໓໑.

‘‘Kaṇṭhesu [Pg.93] te yāni piḷandhanāni, hatthesu pādesu tatheva sīse;

Obhāsayantī dasa sabbaso disā, abbhuddayaṃ sāradikova bhāṇumā.

“ເຄື່ອງປະດັບຕ່າງໆ ທີ່ຢູ່ເທິງຄໍ, ມື, ຕີນ ແລະ ຫົວຂອງທ່ານນັ້ນ ເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທັງສິບທິດ ປຽບເໝືອນດວງອາທິດທີ່ກຳລັງຂຶ້ນໃນລະດູໃບໄມ້ຫຼົ່ນ.”

1032.

໑໐໓໒.

‘‘Vātassa vegena ca sampakampitā, bhujesu mālā apiḷandhanāni ca;

Muñcanti ghosaṃ rūciraṃ suciṃ subhaṃ, sabbehi viññūhi sutabbarūpaṃ.

“ພວງມາໄລ ແລະ ເຄື່ອງປະດັບຢູ່ທີ່ແຂນທັງສອງຂ້າງ ທີ່ສັ່ນໄຫວໄປມາດ້ວຍແຮງລົມ ແລະ ແຮງແລ່ນຂອງລົດມ້າ ກໍສົ່ງສຽງອັນມ່ວນຊື່ນ, ບໍລິສຸດ ແລະ ໄພເລາະ ເຊິ່ງເປັນສຽງທີ່ຜູ້ຮູ້ທັງຫຼາຍຄວນຟັງ.”

1033.

໑໐໓໓.

‘‘Uyyānabhūmyā ca duvaddhato ṭhitā, rathā ca nāgā tūriyāni ca saro;

Tameva devinda pamodayanti, vīṇā yathā pokkharapattabāhubhi.

“ແນ່ເທວະຣາດ, ສຽງຂອງລົດມ້າ, ສຽງຊ້າງ ແລະ ສຽງດົນຕີຕ່າງໆ ທີ່ຕັ້ງຢູ່ທັງສອງຂ້າງຂອງສວນອຸທິຍານ ກໍເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ປຽບເໝືອນສຽງພິນທີ່ບັນເລງດ້ວຍຄັນພິນ ແລະ ສາຍພິນ ເຮັດໃຫ້ມະຫາຊົນມີຄວາມສຸກ.”

1034.

໑໐໓໔.

‘‘Imāsu vīṇāsu bahūsu vaggūsu, manuññarūpāsu hadayeritaṃ pītiṃ ;

Pavajjamānāsu atīva accharā, bhamanti kaññā padumesu sikkhitā.

“ເມື່ອພິນທັງຫຼາຍຈຳນວນຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີສຽງອັນໄພເລາະ ແລະ ໜ້າຍິນດີ ສົ່ງສຽງອັນເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມປິຕິຍິນດີເຂົ້າເຖິງຈິດໃຈ, ເຫຼົ່ານາງອັກສອນຜູ້ໄດ້ຮັບການຝຶກຝົນມາຢ່າງດີ ກໍພາກັນຟ້ອນລຳໄປມາຢູ່ເທິງດອກບົວທິບ.”

1035.

໑໐໓໕.

‘‘Yadā ca gītāni ca vāditāni ca, naccāni cimāni samenti ekato;

Athettha naccanti athettha accharā, obhāsayantī ubhato varitthiyo.

“ແລະ ເມື່ອໃດການຂັບຮ້ອງ, การບັນເລງດົນຕີ ແລະ ການຟ້ອນລຳເຫຼົ່ານີ້ ປະສານເຂົ້າກັນເປັນອັນໜຶ່ງອັນດຽວ; ເມື່ອນັ້ນ ເຫຼົ່ານາງອັກສອນບາງພວກກໍຟ້ອນລຳຢູ່ເທິງລົດມ້ານີ້, ສ່ວນສະຕີຜູ້ປະເສີດບາງພວກກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່ທັງສອງຂ້າງ.”

1036.

໑໐໓໖.

‘‘So modasi turiyagaṇappabodhano, mahīyamāno vajirāvudhoriva;

Imāsu vīṇāsu bahūsu vaggūsu, manuññarūpāsu hadayeritaṃ pītiṃ.

“ເມື່ອພິນທັງຫຼາຍຈຳນວນຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີສຽງອັນໄພເລາະ ແລະ ໜ້າຍິນດີ ສົ່ງສຽງອັນເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມປິຕິຍິນດີເຂົ້າເຖິງຈິດໃຈ, ທ່ານຜູ້ໄດ້ຮັບການປຸກໃຫ້ຕື່ນດ້ວຍສຽງດົນຕີ ແລະ ໄດ້ຮັບການບູຊາ ກໍມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ປຽບເໝືອນທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ຖືວະຊິຣາວຸດ.”

1037.

໑໐໓໗.

‘‘Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā, manussabhūto purimāya jātiyā;

Uposathaṃ kaṃ vā tuvaṃ upāvasi, kaṃ dhammacariyaṃ vatamābhirocayi.

“ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳຫຍັງໄວ້ດ້ວຍຕົນເອງ? ທ່ານໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສິນແນວໃດ? ຫຼື ທ່ານຍິນດີໃນການປະພຶດທຳ ແລະ ວັດປະຕິບັດອັນໃດ?”

1038.

໑໐໓໘.

‘‘Nayīdamappassa [Pg.94] katassa kammuno, pubbe suciṇṇassa uposathassa vā;

Iddhānubhāvo vipulo ayaṃ tava, yaṃ devasaṅghaṃ abhirocase bhusaṃ.

“ລິດເດດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງທ່ານນີ້ ທີ່ຄຸມຄອງ ແລະ ເປັ່ງປະກາຍເໜືອກວ່າໝູ່ເທວະດາທັງຫຼາຍ ບໍ່ແມ່ນຜົນຂອງກຳອັນເລັກນ້ອຍເລີຍ, ແຕ່ເປັນຜົນຂອງອຸໂປສົດສິນທີ່ທ່ານໄດ້ປະຕິບັດມາຢ່າງດີໃນຊາດກ່ອນແມ່ນບໍ່?”

1039.

໑໐໓໙.

‘‘Dānassa te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana;

Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchito’’ti.

“ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງທານຂອງທ່ານ, ຫຼື ເປັນຜົນແຫ່ງສິນ, ຫຼື ເປັນຜົນແຫ່ງການປະນົມມືໄຫວ້? ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເຫດນັ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າເຖີດ.”

1040.

໑໐໔໐.

So devaputto attamano, moggallānena pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalanti.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມຍິນດີ ເມື່ອຖືກພະມົກຄັລລານະຖາມແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນວ່າ:

1041.

໑໐໔໑.

‘‘Jitindriyaṃ buddhamanomanikkamaṃ, naruttamaṃ kassapamaggapuggalaṃ;

Avāpurantaṃ amatassa dvāraṃ, devātidevaṃ satapuññalakkhaṇaṃ.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຝົ້າພົບພະກັດສະປະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ມີອິນຊີອັນຊະນະແລ້ວ, ມີຄວາມພາກພຽນອັນເຕັມປ່ຽມ, ເປັນຍອດມະນຸດ, ເປັນບຸກຄົນຜູ້ປະເສີດສຸດ, ຜູ້ເປີດປະຕູແຫ່ງພະນິພານ, ເປັນເທວະດາເໜືອເທວະດາ, ມີມະຫາປຸຣິສະລັກສະນະອັນເກີດຈາກບຸນຫຼາຍຮ້ອຍປະການ.”

1042.

໑໐໔໒.

‘‘Tamaddasaṃ kuñjaramoghatiṇṇaṃ, suvaṇṇasiṅgīnadabimbasādisaṃ;

Disvāna taṃ khippamahuṃ sucīmano, tameva disvāna subhāsitaddhajaṃ.

“ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະອົງຜູ້ປຽບເໝືອນພະຍາຊ້າງ ຜູ້ຂ້າມໂອຄະທັງສີ່ໄດ້ແລ້ວ, ມີຜິວພັນດັ່ງຄຳຊົມພູນຸດ; ເມື່ອໄດ້ເຫັນພະອົງຜູ້ມີທຳເປັນທຸງໄຊແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າກໍມີຈິດໃຈອັນບໍລິສຸດຜຸດຜ່ອງໃນທັນທີ.”

1043.

໑໐໔໓.

‘‘Tamannapānaṃ athavāpi cīvaraṃ, suciṃ paṇītaṃ rasasā upetaṃ;

Pupphābhikkiṇamhi sake nivesane, patiṭṭhapesiṃ sa asaṅgamānaso.

“ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຈິດໃຈບໍ່ຕິດຂ້ອງໃນສິ່ງໃດ ໄດ້ນ້ອມຖວາຍຂະໜົມ, ນ້ຳດື່ມ ແລະ ຈີວອນ ອັນບໍລິສຸດ, ປານີດ ແລະ ມີລົດຊາດອັນດີເລີດ ແດ່ພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະອົງນັ້ນ ຜູ້ປະທັບນັ່ງຢູ່ໃນເຮືອນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ທີ່ປະດັບປະດາດ້ວຍດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ.”

1044.

໑໐໔໔.

‘‘Tamannapānena ca cīvarena ca, khajjena bhojjena ca sāyanena ca;

Santappayitvā dvipadānamuttamaṃ, so saggaso devapure ramāmahaṃ.

“ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບຳລຸງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ສັດສອງຕີນ ໃຫ້ຊົງອີ່ມໜຳສຳລານດ້ວຍຂະໜົມ, ນ້ຳດື່ມ, ຈີວອນ, ຂອງຂົບຄ້ຽວ, ຂອງບໍລິໂພກ ແລະ ຂອງລິ້ມລົດ; ດ້ວຍເຫດນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາສະເຫວີຍສຸກໃນເທວະນະຄອນທຸກໆ ຊັ້ນສະຫວັນ.”

1045.

໑໐໔໕.

‘‘Etenupāyena imaṃ niraggaḷaṃ, yaññaṃ yajitvā tividhaṃ visuddhaṃ.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ດ້ວຍວິທີນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບູຊາມະຫາທານອັນບໍ່ມີສິ່ງກີດຂວາງ (ນິຣັກຄະລະ) ອັນມີຄວາມບໍລິສຸດສາມປະການ (ກາຍ, ວາຈາ, ໃຈ ທັງໃນອະດີດ, ອະນາຄົດ, ປັດຈຸບັນ);”

Pahāyahaṃ mānusakaṃ samussayaṃ, indūpamo devapure ramāmahaṃ.

“ເມື່ອລະຮ່າງກາຍມະນຸດນີ້ໄປແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາສະεຫວີຍສຸກໃນເທວະນະຄອນ ປຽບເໝືອນພະອິນ.”

1046.

໑໐໔໖.

‘‘Āyuñca [Pg.95] vaṇṇañca sukhaṃ balañca, paṇītarūpaṃ abhikaṅkhatā muni;

Annañca pānañca bahuṃ susaṅkhataṃ, patiṭṭhapetabbamasaṅgamānase.

“ແນ່ມຸນີ, ຜູ້ທີ່ປາດຖະໜາອາຍຸ, ວັນນະ, ສຸຂະ, ພະລະ ແລະ ຮູບຮ່າງອັນປານີດ ກໍຄວນມີຈິດໃຈບໍ່ຕິດຂ້ອງໃນສິ່ງໃດ ແລ້ວນ້ອມຖວາຍຂະໜົມ ແລະ ນ້ຳດື່ມຈຳນວນຫຼາຍ ທີ່ຈັດຕຽມໄວ້ຢ່າງດີເລີດ.”

1047.

໑໐໔໗.

‘‘Nayimasmiṃ loke parasmiṃ vā pana, buddhena seṭṭho va samo va vijjati;

Āhuneyyānaṃ paramāhutiṃ gato, puññatthikānaṃ vipulapphalesina’’nti.

“ບໍ່ວ່າໃນໂລກນີ້ ຫຼື ໃນໂລກອື່ນ ກໍບໍ່ມີໃຜປະເສີດກວ່າ ຫຼື ສະເໝີດ້ວຍພະພຸດທະເຈົ້າເລີຍ; ພະພຸດທະເຈົ້າຊົງເປັນຜູ້ຄວນຮັບທັກຂິເນຍທານອັນປະເສີດສຸດ ຂອງເຫຼົ່າສັດຜູ້ປາດຖະໜາບຸນ ແລະ ຜູ້ສະແຫວງຫາຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.”

Mahārathavimānaṃ cuddasamaṃ.

ຈົບ ມະຫາຣົດຖະວິມານ ທີ ໑໔.

Mahārathavaggo pañcamo niṭṭhito.

ຈົບ ມະຫາຣົດຖະວັກ ທີ ໕.

Tassuddānaṃ –

ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນັ້ນຄື:

Maṇḍūko revatī chatto, kakkaṭo dvārapālako;

Dve karaṇīyā dve sūci, tayo nāgā ca dve rathā;

Purisānaṃ paṭhamo vaggo pavuccatīti.

“ວິມານວັດຖຸວ່າດ້ວຍ ມັclusterດູກະ, ເຣວະຕີ, ສັດຕະ, ກັກກະຕະ, ທະວາຣະປາລະກະ, ກະຣະນີຍະສອງເລື່ອງ, ສູຈິສອງເລື່ອງ, ນາກສາມເລື່ອງ ແລະ ຣົດສອງເລື່ອງ; ເຫຼົ່ານີ້ຄື ປຸຣິສະວັກ ທີ ໑ (ວັກວ່າດ້ວຍບຸລຸດ) ທີ່ພະສັງຄີຕິກາຈານທັງຫຼາຍໄດ້ກ່າວໄວ້.”

Bhāṇavāraṃ tatiyaṃ niṭṭhitaṃ.

ຈົບ ພາລະວານ ທີ ໓.

6. Pāyāsivaggo

໖. ປາຍາສິວັກ

1. Paṭhamaagāriyavimānavatthu

໑. ປະຖົມມະອະຄາຣິຍະວິມານວັດຖຸ

1048.

໑໐໔໘.

‘‘Yathā vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ;

Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe.

“ສວນຈິດລະດາອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວແນວໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ ແລະ ຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດຢ່າງສະຫງ່າງາມແນວນັ້ນ.”

1049.

໑໐໔໙.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ທ່ານເປັນຜູ້ມີລິດເດດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍເຫດໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວແນວນີ້? ແລະ ດ້ວຍເຫດໃດຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

1050.

໑໐໕໐.

So [Pg.96] devaputto attamano, moggallānena pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1051.

໑໐໕໑.

‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, opānabhūtā gharamāvasimha;

Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha.

“ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ເມື່ອຄັ້ງຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະ ພັນລະຍາ ໄດ້ຄອງເຮືອນຢູ່ ໂດຍເຮັດຕົນປຽບເໝືອນນ້ຳສ້າງ (ແຫຼ່ງນ້ຳໃຊ້ສອຍ) ຂອງພະສົງສາມະເນນ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດໃຈເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍຂະໜົມ, ນ້ຳດື່ມ ແລະ ມະຫາທານອັນຍິ່ງໃຫຍ່ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.”

1052.

໑໐໕໒.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ດ້ວຍຜົນແຫ່ງກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Paṭhamaagāriyavimānaṃ paṭhamaṃ.

ຈົບ ປະຖົມມະອະຄາຣິຍະວິມານ ທີ ໑.

2. Dutiyaagāriyavimānavatthu

໒. ທຸຕິຍະອະຄາຣິຍະvimານວັດຖຸ

1054.

໑໐໕໔.

‘‘Yathā vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ;

Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe.

1055.

໑໐໕໕.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1056.

໑໐໕໖.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນວ່າ:

1057.

໑໐໕໗.

‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, opānabhūtā gharamāvasimha;

Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha.

“ເມື່ອຄັ້ງຢູ່ໃນມະນຸດໂລກ ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະພັນລະຍາ ໄດ້ຄອງເຮືອນຢູ່ ໂດຍເປັນຜູ້ປຽບເໝືອນນ້ຳສ້າງ (ທີ່ເປັນບ່ອນອາໄສຊົມໃຊ້ຂອງພິກຂຸສາມະເນນ), ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.”

1058.

໑໐໕໘.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.”

Dutiyaagāriyavimānaṃ dutiyaṃ.

ທຸຕິຍະອະຄາຣิຍະວິມານ ທີ ໒ ຈົບ.

3. Phaladāyakavimānavatthu

໓. ຜະລາດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ

1060.

໑໐໖໐.

‘‘Uccamidaṃ [Pg.97] maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato soḷasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

“ແນ່ເທວະດາ ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ໂດຍຮອບມີປະມານ ໑໖ ໂຍດ, ມີຍອດຜາສາດອັນກວ້າງຂວາງ ໗໐໐ ຫຼັງ ມີເສົາແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນໜ້າເພິ່ງພໍໃຈ ແລະງົດງາມ.”

1061.

໑໐໖໑.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā, dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā;

Naccanti gāyanti pamodayanti.

“ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມ ທັງສະເຫວີຍ (ອາຫານທິບ), ພິນທິບທັງຫຼາຍກໍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ, ນາງຟ້າທິບຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາເປັນຢ່າງດີ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທ່ອງທ່ຽວຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ຫ້ອງລະ ໖໔ ນາງ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ.”

1062.

໑໐໖໒.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

1063.

໑໐໖໓.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ.

1064.

໑໐໖໔.

‘‘Phaladāyī phalaṃ vipulaṃ labhati, dadamujugatesu pasannamānaso;

So hi pamodati saggagato tidive, anubhoti ca puññaphalaṃ vipulaṃ.

“ຜູ້ໃຫ້ໝາກໄມ້ ຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນອັນໄພບູນ ເມື່ອມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຖວາຍແກ່ທ່ານຜູ້ປະຕິບັດຊື່ຕົງ, ຜູ້ນັ້ນໄປສູ່ສະຫວັນ ຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ແລະສະເຫວີຍຜົນບຸນອັນໄພບູນ.”

1065.

໑໐໖໕.

‘‘Tavevāhaṃ mahāmuni, adāsiṃ caturo phale.

“ຂ້າແຕ່ພະມະຫາໝຸນີ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍໝາກໄມ້ (ໝາກມ່ວງ) ໔ ໜ່ວຍ ແກ່ພະຄຸນເຈົ້ານັ້ນເອງ.”

1066.

໑໐໖໖.

‘‘Tasmā hi phalaṃ alameva dātuṃ, niccaṃ manussena sukhatthikena;

Dibbāni vā patthayatā sukhāni, manussasobhaggatamicchatā vā.

“ເພາະເຫດນັ້ນແລ້ວ ມະນຸດຜູ້ຮັກສຸກ ປາດຖະໜາສຸກອັນເປັນທິບ ຫຼືຕ້ອງການຄວາມງົດງາມສົມບູນໃນໝູ່ມະນຸດ ກໍຄວນຖວາຍໝາກໄມ້ເປັນນິດ.”

1067.

໑໐໖໗.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Phaladāyakavimānaṃ tatiyaṃ.

ຜະລາດາຍະກະວິມານ ທີ ໓ ຈົບ.

4. Paṭhamaupassayadāyakavimānavatthu

໔. ປະຖະມະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ

1069.

໑໐໖໙.

‘‘Cando [Pg.98] yathā vigatavalāhake nabhe, obhāsayaṃ gacchati antalikkhe;

Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe.

“ແນ່ເທວະດາ ພະຈັນປາສະຈາກເມກໝອກ ຍ່ອມສ່ອງແສງສະຫວ່າງໂຄຈອນໄປໃນອາກາດສັນໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ ກໍສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດສັນນັ້ນ.”

1070.

໑໐໗໐.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvā, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວfancyສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

1071.

໑໐໗໑.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1072.

໑໐໗໒.

‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, upassayaṃ arahato adamha;

Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha.

“ຂ້ານ້ອຍ ໃນມະນຸດໂລກ ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະພັນລະຍา ໄດ້ຖວາຍທີ່ພັກອາໄສ (ວິຫານ) ແກ່ພິກຂຸຜູ້ເປັນພະອໍລະຫັນ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.”

1073.

໑໐໗໓.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamaupassayadāyakavimānaṃ catutthaṃ.

ປະຖະມະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານ ທີ ໔ ຈົບ.

5. Dutiyaupassayadāyakavimānavatthu

໕. ທຸຕິຍະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ

1075.

໑໐໗໕.

Sūriyo yathā vigatavalāhake nabhe…pe….(Yathā purimavimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ).

“ພະອາທິດປາສະຈາກເມກໝອກ ຍ່ອມສ່ອງແສງສະຫວ່າງໂຄຈອນໄປໃນອາກາດສັນໃດ... (ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມໃຫ້ພິສະດານຄືກັບວິມານກ່ອນໜ້ານີ້).”

1079.

໑໐໗໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyaupassayadāyakavimānaṃ pañcamaṃ.

ທຸຕິຍະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານ ທີ ໕ ຈົບ.

6. Bhikkhādāyakavimānavatthu

໖. ພິກຂາດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ

1081.

໑໐໘໑.

‘‘Uccamidaṃ [Pg.99] maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

“ແນ່ເທວະດາ ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ໂດຍຮອບມີປະມານ ໑໒ ໂຍດ, ມີຍອດຜາສາດອັນກວ້າງຂວາງ ໗໐໐ ຫຼັງ ມີເສົາແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນໜ້າເພິ່ງພໍໃຈ ແລະງົດງາມ.”

1082.

໑໐໘໒.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1083.

໑໐໘໓.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1084.

໑໐໘໔.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna bhikkhuṃ tasitaṃ kilantaṃ;

Ekāhaṃ bhikkhaṃ paṭipādayissaṃ, samaṅgi bhattena tadā akāsiṃ.

“ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເຫັນພິກຂຸຜູ້ຫິວນ້ຳ ແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍບິນທະບາດສ່ວນໜຶ່ງ (ອາຫານຄາບໜຶ່ງ) ແກ່ທ່ານ, ໃນຄັ້ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດໃຫ້ພິກຂຸຮູບນັ້ນອີ່ມໜຳສຳລານດ້ວຍອາຫານ.”

1085.

໑໐໘໕.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Bhikkhādāyakavimānaṃ chaṭṭhaṃ.

ພິກຂາດາຍະກະວິມານ ທີ ໖ ຈົບ.

7. Yavapālakavimānavatthu

໗. ຍະວະປາລະກະວິມານະວັດຖຸ

1087.

໑໐໘໗.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

“ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ... ເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?”

1089.

໑໐໘໙.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1090.

໑໐໙໐.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, ahosiṃ yavapālako;

Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ.

“ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນຄົນເຝົ້າໄຮ່ເຂົ້າບາເລ, ໄດ້ເຫັນພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດດັ່ງທຸລີ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ.”

1091.

໑໐໙໑.

‘‘Tassa adāsahaṃ bhāgaṃ, pasanno sehi pāṇibhi;

Kummāsapiṇḍaṃ datvāna, modāmi nandane vane.

“ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍສ່ວນແບ່ງຂອງຕົນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ, ເມື່ອໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມແປ້ງເຂົ້າບາເລແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ເພີດເພີນຢູ່ໃນສວນນັນທະວັນ.”

1092.

໑໐໙໒.

‘‘Tena [Pg.100] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Yavapālakavimānaṃ sattamaṃ.

ຍະວະປາລະກະວິມານ ທີ ໗ ຈົບ.

8. Paṭhamakuṇḍalīvimānavatthu

໘. ປະຖະມະກຸນທະລີວິມານະວັດຖຸ

1094.

໑໐໙໔.

‘‘Alaṅkato malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu;

Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā.

“ທ່ານປະດັບປະດາຮ່າງກາຍ ຊົງມາໄລ ຊົງສະພາຍສະຫຼອງພະອົງອັນງົດງາມ ມີຕຸ້ມຫູອັນວິຈິດ ຕົບແຕ່ງຜົມແລະໜວດເປັນຢ່າງດີ ຊົງກຳໄລຂໍ່ພະຫັດ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ງົດງາມຢູ່ໃນວິມານທິບ ປຽບເໝືອນພະຈັນໃນທ້ອງຟ້າ.”

1095.

໑໐໙໕.

‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā;

Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti.

“ພິນທິບທັງຫຼາຍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ, ນາງຟ້າທິບຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາເປັນຢ່າງດີ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທ່ອງທ່ຽວຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ຫ້ອງລະ ໖໔ ນາງ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ.”

1096.

໑໐໙໖.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1097.

໑໐໙໗.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1098.

໑໐໙໘.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna samaṇe sīlavante;

Sampannavijjācaraṇe yasassī, bahussute taṇhakkhayūpapanne;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

“ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເຫັນສະມະນະທັງຫຼາຍຜູ້ມີສິນ ມີວິຊາແລະຈະລະນະອັນສົມບູນ ມີຍົດ ມີພະຫູສູດ ຜູ້ບັນລຸທຳເປັນທີ່ສິ້ນໄປແຫ່ງຕັນຫາ (ພະອໍລະຫັນ), ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.”

1099.

໑໐໙໙.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Paṭhamakuṇḍalīvimānaṃ aṭṭhamaṃ.

ປະຖະມະກຸນທະລີວິມານ ທີ ໘ ຈົບ.

9. Dutiyakuṇḍalīvimānavatthu

໙. ທຸຕິຍະກຸນທະລີວິມານະວັດຖຸ

1101.

໑໑໐໑.

‘‘Alaṅkato [Pg.101] malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu;

Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā.

1102.

໑໑໐໒.

‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā;

Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti.

1103.

໑໑໐໓.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1104.

໑໑໐໔.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີใจຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ.

1105.

໑໑໐໕.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna samaṇe sādhurūpe ;

Sampannavijjācaraṇe yasassī, bahussute sīlavante pasanne ;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

“ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເຫັນສະມະນະທັງຫຼາຍຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ (ມີຄວາມປະພຶດດີ) ມີວິຊາແລະຈະລະນະອັນສົມບູນ ມີຍົດ ມີພະຫູສູດ ມີສິນ ແລະມີຄວາມເຫຼື້ອມໃສ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.”

1106.

໑໑໐໖.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Dutiyakuṇḍalīvimānaṃ navamaṃ.

ທຸຕິຍະກຸນທະລີວິມານ ທີ ໙ ຈົບ.

10. (Uttara) pāyāsivimānavatthu

໑໐. (ອຸດຕະຣະ) ປາຍາສິວິມານະວັດຖຸ

1108.

໑໑໐໘.

‘‘Yā [Pg.102] devarājassa sabhā sudhammā, yatthacchati devasaṅgho samaggo;

Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe.

“ແນ່ເທວະດາ ສະພາຊື່ສຸທຳມາຂອງທ້າວສັກກະເທວະລາດ (ພະຍາອິນ) ທີ່ມີຢູ່ ເປັນບ່ອນທີ່ໝູ່ເທວະດາທັງຫຼາຍມາປະຊຸມພ້ອມພຽງກັນສັນໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ ກໍສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດ ປຽບເໝືອນສະພານັ້ນສັນນັ້ນ.”

1109.

໑໑໐໙.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1110.

໑໑໑໐.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1111.

໑໑໑໑.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, rañño pāyāsissa ahosiṃ māṇavo;

Laddhā dhanaṃ saṃvibhāgaṃ akāsiṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

“ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນມານົບ (ຄົນໃຊ້) ຂອງພະຍາປາຍາສິ, ໄດ້ແບ່ງປັນຊັບທີ່ຫາໄດ້ມາຖວາຍເປັນທານ, ພະຄຸນເຈົ້າທັງຫຼາຍຜູ້ມີສິນເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້າພະເຈົ້າ, ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.”

1112.

໑໑໑໒.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe. …vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

(Uttara) pāyāsivimānaṃ dasamaṃ.

ເລື່ອງປາຍາສິວິມານ (ຂອງອຸຕຕະຣະເທວະບຸດ) ທີສິບ ຈົບແລ້ວ.

Pāyāsivaggo chaṭṭho niṭṭhito.

ປາຍາສິວັກ ທີຫົກ ຈົບແລ້ວ.

Tassuddānaṃ –

ຫົວຂໍ້ສັງເຂບ (ອຸດທານ) ຂອງວັກນັ້ນ ຄື:

Dve agārino phaladāyī, dve upassayadāyī bhikkhāya dāyī;

Yavapālako ceva dve, kuṇḍalino pāyāsīti ;

ເລື່ອງຜູ້ຄອງເຮືອນຜູ້ຖວາຍຜົນລະໄມ້ສອງ, ເລື່ອງຜູ້ຖວາຍທີ່ພັກສອງ, ເລື່ອງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ, ເລື່ອງຜູ້ເຝົ້າເຂົ້າບາເລ (ຍະວະປາລະກະ), ເລື່ອງຜູ້ມີຕຸ້ມຫູ (ກຸນທະລີ) ສອງ, ແລະ ເລື່ອງປາຍາສິ;

Purisānaṃ dutiyo vaggo pavuccatīti.

ນີ້ເອີ້ນວ່າ ວັກທີສອງ ແຫ່ງປຸຣິສວິມານ.

7. Sunikkhittavaggo

໗. ສຸນິກຂິດຕະວັກ

1. Cittalatāvimānavatthu

໑. ເລື່ອງຈິດຕະລັດຕາວິມານ

1114.

໑໑໑໔.

‘‘Yathā [Pg.103] vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ;

Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe.

ແນ່ ເທວະບຸດ, ສວນຈິດຕະລັດຕາ ອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວສັນໃດ, ວິມານນີ້ຂອງທ່ານກໍມີອຸປະມາສັນນັ້ນ, ຍ່ອມຕັ້ງຢູ່ສະຫວ່າງສະໄຫວໃນເວຫາ.

1115.

໑໑໑໕.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ທ່ານເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດຂອງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະ ເພາະບຸນອັນໃດ ວັນນະ (ຜິວພັນ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

1116.

໑໑໑໖.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

1117.

໑໑໑໗.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, daliddo atāṇo kapaṇo kammakaro ahosiṃ;

Jiṇṇe ca mātāpitaro abhāriṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsi.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ເປັນຄົນຍາກຈົນ ບໍ່ມີທີ່ເພິ່ງ ໂດດດ່ຽວ ແລະ ເປັນກຳມະກອນຮັບຈ້າງ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ລ້ຽງດູພໍ່ແມ່ຜູ້ແກ່ເຖົ້າ, ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍກໍເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະ ນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.

1118.

໑໑໑໘.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Cittalatāvimānaṃ paṭhamaṃ.

ເລື່ອງຈິດຕະລັດຕາວິມານ ທີໜຶ່ງ ຈົບແລ້ວ.

2. Nandanavimānavatthu

໒. ເລື່ອງນັນທະນະວິມານ

1120.

໑໑໒໐.

‘‘Yathā vanaṃ nandanaṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ;

Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe.

ແນ່ ເທວະບຸດ, ສວນນັນທະນະ ອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວສັນໃດ, ວິມານນີ້ຂອງທ່ານກໍມີອຸປະມາສັນນັ້ນ, ຍ່ອມຕັ້ງຢູ່ສະຫວ່າງສະໄຫວໃນເວຫາ.

1121.

໑໑໒໑.

‘‘Deviddhipattosi [Pg.104] mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1122.

໑໑໒໒.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

1123.

໑໑໒໓.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, daliddo atāṇo kapaṇo kammakaro ahosiṃ;

Jiṇṇe ca mātāpitaro abhāriṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ເປັນຄົນຍາກຈົນ ບໍ່ມີທີ່ເພິ່ງ ໂດດດ່ຽວ และ ເປັນກຳມະກອນຮັບຈ້າງ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ລ້ຽງດູພໍ່ແມ່ຜູ້ແກ່ເຖົ້າ, ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍກໍເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະ ນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.

1124.

໑໑໒໔.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Nandanavimānaṃ dutiyaṃ.

ເລື່ອງນັນທະນະວິມານ ທີສອງ ຈົບແລ້ວ.

3. Maṇithūṇavimānavatthu

໓. ເລື່ອງມະນີຖູນະວິມານ

1126.

໑໑໒໖.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງໃຫຍ່, ໂດຍຮອບມີຂະໜາດສິບສອງໂຍດ, ມີຍອດປາສາດອັນກວ້າງຂວາງສະຫງ່າງາມເຖິງເຈັດຮ້ອຍຫຼັງ, ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.

1127.

໑໑໒໗.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

ທ່ານຍ່ອມສະຖິດ, ດື່ມ ແລະ ບໍລິໂພກໃນວິມານນັ້ນ, ທັງມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່, ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບໃນວິມານນີ້, ແລະ ມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.

1128.

໑໑໒໘.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

1130.

໑໑໓໐.

So devaputto attamano…pe…yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

1131.

໑໑໓໑.

‘‘Ahaṃ [Pg.105] manussesu manussabhūto, vivane pathe saṅkamanaṃ akāsiṃ;

Ārāmarukkhāni ca ropayissaṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ;

Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ.

ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ໄດ້ສ້າງຂົວຂ້າມທາງໃນປ່າທຶບ, ໄດ້ປູກຕົ້ນໄມ້ໃຫ້ຮົ່ມໃນສວນ, ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍກໍເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະ ນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.

1132.

໑໑໓໒.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

Maṇithūṇavimānaṃ tatiyaṃ.

ເລື່ອງມະນີຖູນະວິມານ ທີສາມ ຈົບແລ້ວ.

4. Suvaṇṇavimānavatthu

໔. ເລື່ອງສຸວັນນະວິມານ

1134.

໑໑໓໔.

‘‘Sovaṇṇamaye pabbatasmiṃ, vimānaṃ sabbatopabhaṃ;

Hemajālapaṭicchannaṃ, kiṅkiṇi jālakappitaṃ.

ວິມານອັນມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ, ມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ, ປະດັບດ້ວຍຕາໜ່າງກະດິ່ງຄຳ, ຕັ້ງຢູ່ເທິງຍອດເຂົາຄຳ.

1135.

໑໑໓໕.

‘‘Aṭṭhaṃsā sukatā thambhā, sabbe veḷuriyāmayā;

Ekamekāya aṃsiyā, ratanā satta nimmitā.

ມີເສົາແປດຫຼ່ຽມອັນເຮັດໄວ້ຢ່າງດີ, ທັງໝົດລ້ວນແຕ່ເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ໃນແຕ່ລະຫຼ່ຽມມີລັດຕະນະເຈັດປະການປະດັບໄວ້.

1136.

໑໑໓໖.

‘‘Veḷuriyasuvaṇṇassa, phalikā rūpiyassa ca;

Masāragallamuttāhi, lohitaṅgamaṇīhi ca.

ຄື ແກ້ວໄພທູນ, ຄຳ, ແກ້ວຜຶກ, ເງິນ, ແກ້ວມະສາຣະກັນ, ໄຂ່ມຸກ ແລະ ແກ້ວທັບທິມ.

1137.

໑໑໓໗.

‘‘Citrā manoramā bhūmi, na tatthuddhaṃsatī rajo;

Gopāṇasīgaṇā pītā, kūṭaṃ dhārenti nimmitā.

ພື້ນວິມານນັ້ນວິຈິດງົດງາມໜ້າເພີດເພີນ, ຝຸ່ນລະອອງຍ່ອມບໍ່ຟຸ້ງຂຶ້ນໃນທີ່ນັ້ນ, ມີໄມ້ກອນສີເຫຼືອງທອງອັນເນລະມິດຂຶ້ນ ຮອງຮັບຍອດປາສາດໄວ້.

1138.

໑໑໓໘.

‘‘Sopāṇāni ca cattāri, nimmitā caturo disā;

Nānāratanagabbhehi, ādiccova virocati.

ມີຂັ້ນໄດສີ່ດ້ານຖືກເນລະມິດໄວ້ໃນສີ່ທິດ, ວິມານນັ້ນຮຸ່ງເຮືອງຄືກັບພະອາທິດ ດ້ວຍຫ້ອງສ່ວນຕົວທີ່ເຮັດດ້ວຍລັດຕະນະຕ່າງໆ.

1139.

໑໑໓໙.

‘‘Vediyā catasso tattha, vibhattā bhāgaso mitā;

Daddallamānā ābhanti, samantā caturo disā.

ມີຮົ້ວລະບຽງສີ່ດ້ານໃນວິມານນັ້ນ, ຖືກຈັດແບ່ງເປັນສັດສ່ວນຢ່າງພໍດີ, ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທັງສີ່ທິດ.

1140.

໑໑໔໐.

‘‘Tasmiṃ vimāne pavare, devaputto mahappabho;

Atirocasi vaṇṇena, udayantova bhāṇumā.

ແນ່ ເທວະບຸດຜູ້ມີລັດສະໝີແຮງກ້າ, ໃນວິມານອັນປະເສີດນັ້ນ, ທ່ານຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອເກີນດ້ວຍຜິວພັນ ປຽບເໝືອນພະອາທິດທີ່ພວມຂຶ້ນ.

1141.

໑໑໔໑.

‘‘Dānassa [Pg.106] te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana;

Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchito’’.

ນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງທານຂອງທ່ານ, ຫຼື ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງສິນ, ຫຼື ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງການປະນົມມື? ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເນື້ອຄວາມນັ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າທ້ອນ.

1142.

໑໑໔໒.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີใจຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

1143.

໑໑໔໓.

‘‘Ahaṃ andhakavindasmiṃ, buddhassādiccabandhuno;

Vihāraṃ satthu kāresiṃ, pasanno sehi pāṇibhi.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍຢູ່ເມືອງອັນທະກະວິນທະ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ສ້າງວິຫານຖວາຍແດ່ພະສາດສະດາ ຜູ້ເປັນພະພຸດທະເຈົ້າ ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພະອາທິດ ດ້ວຍມືຂອງຂ້ານ້ອຍເອງ.

1144.

໑໑໔໔.

‘‘Tattha gandhañca mālañca, paccayañca vilepanaṃ;

Vihāraṃ satthu adāsiṃ, vippasannena cetasā;

Tena mayhaṃ idaṃ laddhaṃ, vasaṃ vattemi nandane.

ໃນວິຫານນັ້ນ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍຂອງຫອມ, ດອກໄມ້, ປັດໄຈ ແລະ ເຄື່ອງລູບໄລ້, ທັງໄດ້ຖວາຍວິຫານແດ່ພະສາດສະດາ. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຮັບຜົນນີ້, ຍ່ອມໃຊ້ອຳນາດຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນສວນນັນທະນະ.

1145.

໑໑໔໕.

‘‘Nandane ca vane ramme, nānādijagaṇāyute;

Ramāmi naccagītehi, accharāhi purakkhato’’ti.

ໃນສວນນັນທະນະອັນເປັນທີ່ລື່ນລົມ, ເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກນານາຊະນິດ, ຂ້ານ້ອຍຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍການຟ້ອນລຳ ແລະ ຂັບຮ້ອງ ໂດຍມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນແວດລ້ອມ.

Suvaṇṇavimānaṃ catutthaṃ.

ເລື່ອງສຸວັນນະວິມານ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ.

5. Ambavimānavatthu

໕. ເລື່ອງອຳພະວິມານ

1146.

໑໑໔໖.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງໃຫຍ່, ໂດຍຮອບມີຂະໜາດສิບສອງໂຍດ, ມີຍອດປາສາດອັນກວ້າງຂວາງສະຫງ່າງາມເຖິງເຈັດຮ້ອຍຫຼັງ, ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.

1147.

໑໑໔໗.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

1148.

໑໑໔໘.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

1150.

໑໑໕໐.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:

1151.

໑໑໕໑.

‘‘Gimhānaṃ [Pg.107] pacchime māse, patapante divaṅkare;

Paresaṃ bhatako poso, ambārāmamasiñcati.

ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເດືອນສຸດທ້າຍແຫ່ງລະດູຮ້ອນ, ເມື່ອພະອາທິດແຜດເຜົາຮ້ອນແຮງ, ມີຊາຍຮັບຈ້າງຄົນໜຶ່ງກຳລັງຫົດນ້ຳໃນສວນມ່ວງຂອງຄົນອື່ນ.

1152.

໑໑໕໒.

‘‘Atha tenāgamā bhikkhu, sāriputtoti vissuto;

Kilantarūpo kāyena, akilantova cetasā.

ຄັ້ງນັ້ນ, ພະພິກຂຸຮູບໜຶ່ງ ຜູ້ມີຊື່ສຽງປະກົດວ່າ 'ສາຣີບຸດ' ໄດ້ເດີນທາງມາທາງນັ້ນ, ທ່ານມີຮ່າງກາຍອິດເມື່ອຍ ແຕ່ມີຈິດໃຈບໍ່ອິດເມື່ອຍເລີຍ.

1153.

໑໑໕໓.

‘‘Tañca disvāna āyantaṃ, avocaṃ ambasiñcako;

Sādhu taṃ bhante nhāpeyyaṃ, yaṃ mamassa sukhāvahaṃ.

ຊາຍຜູ້ຫົດນ້ຳສວນມ່ວງນັ້ນ ເຫັນທ່ານກຳລັງເດີນມາ ຈຶ່ງໄດ້ກ່າວວ່າ: 'ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂໍຄວາມກະລຸນາໃຫ້ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຫົດສົງໃຫ້ທ່ານທ້ອນ, ການຫົດສົງໃຫ້ທ່ານນັ້ນ ຈະນຳຄວາມສຸກມາໃຫ້ແກ່ຂ້ານ້ອຍ'.

1154.

໑໑໕໔.

‘‘Tassa me anukampāya, nikkhipi pattacīvaraṃ;

Nisīdi rukkhamūlasmiṃ, chāyāya ekacīvaro.

ທ່ານໄດ້ວາງບາດ ແລະ ຈີວອນລົງ ເພື່ອອະນຸເຄາະແກ່ຂ້ານ້ອຍ, ແລ້ວຄອງຈີວອນຜືນດຽວ ນັ່ງຢູ່ທີ່ຮົ່ມໄມ້ກ້ອງຕົ້ນມ່ວງ.

1155.

໑໑໕໕.

‘‘Tañca acchena vārinā, pasannamānaso naro;

Nhāpayī rukkhamūlasmiṃ, chāyāya ekacīvaraṃ.

ຊາຍຜູ້ມີໃຈເຫຼື້ອມໃສນັ້ນ ໄດ້ຫົດສົງທ່ານຜູ້ຄອງຈີວອນຜືນດຽວ ຜູ້ໃຫ້ນັ່ງຢູ່ກ້ອງຮົ່ມໄມ້ ດ້ວຍນ້ຳອັນໃສສະອາດ.

1156.

໑໑໕໖.

‘‘Ambo ca sitto samaṇo ca nhāpito, mayā ca puññaṃ pasutaṃ anappakaṃ;

Iti so pītiyā kāyaṃ, sabbaṃ pharati attano.

ຊາຍນັ້ນຄິດວ່າ 'ຕົ້ນມ່ວງກໍໄດ້ຫົດນ້ຳແລ້ວ, ພະສະມະນະກໍໄດ້ຫົດສົງແລ້ວ, ແລະ ບຸນອັນຫຼວງຫຼາຍກໍໄດ້ຂ້າພະເຈົ້າສັ່ງສົມໄວ້ແລ້ວ', ເມື່ອຄິດແນວນີ້ ຄວາມອີ່ມໃຈກໍແຜ່ຊ່ານໄປທົ່ວຮ່າງກາຍຂອງລາວ.

1157.

໑໑໕໗.

‘‘Tadeva ettakaṃ kammaṃ, akāsiṃ tāya jātiyā;

Pahāya mānusaṃ dehaṃ, upapannomhi nandanaṃ.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດກຳພຽງເທົ່ານັ້ນໃນຊາດນັ້ນ, ເມື່ອລະຮ່າງກາຍມະນຸດແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສວນນันທະນະນີ້.

1158.

໑໑໕໘.

‘‘Nandane ca vane ramme, nānādijagaṇāyute;

Ramāmi naccagītehi, accharāhi purakkhato’’ti.

In ສວນນັນທະນະອັນເປັນທີ່ລື່ນລົມ, ເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກນານາຊະນິດ, ຂ້ານ້ອຍຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍການຟ້ອນລຳ ແລະ ຂັບຮ້ອງ ໂດຍມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນແວດລ້ອມ.

Ambavimānaṃ pañcamaṃ.

ເລື່ອງອຳພະວິມານ ທີຫ້າ ຈົບແລ້ວ.

6. Gopālavimānavatthu

໖. ເລື່ອງໂຄປາລະວິມານ

1159.

໑໑໕໙.

‘‘Disvāna devaṃ paṭipucchi bhikkhu, ucce vimānamhi ciraṭṭhitike;

Āmuttahatthābharaṇaṃ yasassiṃ, dibbe vimānamhi yathāpi candimā.

ພະພິກຂຸເຫັນເທວະບຸດຜູ້ມີຍົດບໍລິວານຫຼາຍ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງປະດັບມື, ຜູ້ສະຖິດຢູ່ເທິງວິມານອັນສູງໃຫຍ່ຄົງທົນຖາວອນ, ຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ໃນວິມານທິບປຽບເໝືອນພະຈັນ, ຈຶ່ງໄດ້ຖາມວ່າ:

1160.

໑໑໖໐.

‘‘Alaṅkato [Pg.108] malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu;

Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā.

ທ່ານເປັນຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ, ຊົງມາໄລ, ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າອັນງົດງາມ, ມີຕຸ້ມຫູອັນວິຈິດ, ຕົບແຕ່ງຜົມ ແລະ ໜວດເຄົາຢ່າງດີ, ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງປະດັບມື, ມີຍົດບໍລິວານຫຼາຍ, ຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ໃນວິມານທິບປຽບເໝືອນພະຈັນ.

1161.

໑໑໖໑.

‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā;

Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti.

ທັງມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່, ມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ເປັນບໍລິວານຊັ້ນດາວະດຶງເຖິງຫົກສິບສີ່ນາງ ຜູ້ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາຢ່າງດີ ມີຮູບໂສມງົດງາມສະຫງ່າ, ພາກັນຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ.

1162.

໑໑໖໒.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ທ່ານເປັນເທວະບຸດຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດເດດແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະເພາະບຸນໃດ ວັນນະ (ລັດສະໝີກາຍ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

1163.

໑໑໖໓.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີ...ລະ... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບແກ້ໄຂ (ແກ່ພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະ) ວ່າ:

1164.

໑໑໖໔.

‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, saṅgamma rakkhissaṃ paresaṃ dhenuyo;

Tato ca āgā samaṇo mamantike gāvo ca māse agamaṃsu khādituṃ.

ຂ້ານ້ອຍແຕ່ກ່ອນເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ຮັບຈ້າງລ້ຽງຝູງງົວແມ່ຂອງຄົນອື່ນ. ໃນເວລານັ້ນ ມີພຣະສະມະນະ (ພຣະຄຸນເຈົ້າ) ຮູບໜຶ່ງໄດ້ເຂົ້າມາໃກ້ຂ້ານ້ອຍ ແລະຝູງງົວກໍພາກັນມຸ່ງໜ້າໄປເພື່ອກິນຕົ້ນຖົ່ວໃນໄຮ່.

1165.

໑໑໖໕.

‘‘Dvayajja kiccaṃ ubhayañca kāriyaṃ, iccevahaṃ bhante tadā vicintayiṃ;

Tato ca saññaṃ paṭiladdhayoniso, dadāmi bhanteti khipiṃ anantakaṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຄິດວ່າ 'ມື້ນີ້ເຮົາມີກິດຈະການສອງຢ່າງ ທີ່ຕ້ອງເຮັດທັງສອງປະການ'. ຈາກນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ມີສະຕິປັນຍາພິຈາລະນາໂດຍແຍບຄາຍແລ້ວຄິດວ່າ 'ເຮົາຈະຖວາຍທານ' ຈຶ່ງໄດ້ໂຍນຫໍ່ເຂົ້າໜົມບາເລ (ທີ່ຫໍ່ດ້ວຍຜ້າເກົ່າ) ໃສ່ໃນມືຂອງພຣະຄຸນເຈົ້າ.

1166.

໑໑໖໖.

‘‘So māsakhettaṃ turito avāsariṃ, purā ayaṃ bhañjati yassidaṃ dhanaṃ;

Tato ca kaṇho urago mahāviso, aḍaṃsi pāde turitassa me sato.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮີບແລ່ນໄປຍັງໄຮ່ຖົ່ວ ເພາະເກງວ່າຝູງງົວເຫຼົ່ານີ້ຈະທຳລາຍພືດຜົນອັນເປັນຊັບຂອງເຈົ້າຂອງໄຮ່ເສຍກ່ອນ. ໃນຂະນະທີ່ຂ້ານ້ອຍກຳລັງຮີບຮ້ອນແລ່ນໄປຢູ່ນັ້ນ ງູເຫົ່າດຳທີ່ມີພິດຮ້າຍແຮງກໍໄດ້ກັດທີ່ຕີນຂອງຂ້ານ້ອຍ.

1167.

໑໑໖໗.

‘‘Svāhaṃ [Pg.109] aṭṭomhi dukkhena pīḷito, bhikkhu ca taṃ sāmaṃ muñcitvānantakaṃ ;

Ahāsi kummāsaṃ mamānukampayā, tato cuto kālakatomhi devatā.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບຄວາມທຸກທໍລະມານຢ່າງແසນສາຫັດ ຖືກຄວາມເຈັບປວດປານຈະຕາຍບີບຄັ້ນ. ສ່ວນພຣະພິກຂຸຮູບນັ້ນກໍໄດ້ແກ້ຫໍ່ຜ້ານັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ແລະໄດ້ສັນເຂົ້າໜົມບາເລນັ້ນດ້ວຍຄວາມອະນຸເຄາະແກ່ຂ້ານ້ອຍ. ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຕາຍຈາກອັດຕະພາບມະນຸດນັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດເປັນເທວະດາ.

1168.

໑໑໖໘.

‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā;

Tayā hi bhante anukampito bhusaṃ, kataññutāya abhipādayāmi taṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດພຽງແຕ່ກຸສົນກຳຄືການຖວາຍເຂົ້າໜົມບາເລນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳອັນເປັນຄວາມສຸກນີ້ດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ພຣະຄຸນເຈົ້າໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້ານ້ອຍຢ່າງຍິ່ງ, ຂ້ານ້ອຍຂໍນົບໄຫວ້ພຣະຄຸນເຈົ້າດ້ວຍຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ຄຸນ.

1169.

໑໑໖໙.

‘‘Sadevake loke samārake ca, añño muni natthi tayānukampako;

Tayā hi bhante anukampito bhusaṃ, kataññutāya abhivādayāmi taṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! 在ໂລກພ້ອມທັງເທວະດາ ແລະມານທັງຫຼາຍ ບໍ່ມີມຸນີ (ພຣະສົງ) ຮູບໃດທີ່ຈະມີຄວາມເມດຕາອະນຸເຄາະສະເໝີດ້ວຍພຣະຄຸນເຈົ້າ. ພຣະຄຸນເຈົ້າໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້ານ້ອຍຢ່າງຍິ່ງ, ຂ້ານ້ອຍຂໍນົບໄຫວ້ພຣະຄຸນເຈົ້າດ້ວຍຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ຄຸນ.

1170.

໑໑໗໐.

‘‘Imasmiṃ loke parasmiṃ vā pana, añño munī natthi tayānukampako;

Tayā hi bhante anukampito bhusaṃ, kataññutāya abhivādayāmi ta’’nti.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ບໍ່ວ່າໃນໂລກນີ້ ຫຼືໃນໂລກໜ້າ ບໍ່ມີມຸນີຮູບໃດທີ່ຈະມີຄວາມເມດຕາອະນຸເຄາະສະເໝີດ້ວຍພຣະຄຸນເຈົ້າ. ພຣະຄຸນເຈົ້າໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້ານ້ອຍຢ່າງຍິ່ງ, ຂ້ານ້ອຍຂໍນົບໄຫວ້ພຣະຄຸນເຈົ້າດ້ວຍຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ຄຸນ.

Gopālavimānaṃ chaṭṭhaṃ.

ຈົບ ໂຄປາລະວິມານ ທີ 6.

7. Kaṇḍakavimānavatthu

໗. ກັນທະກະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງກັນທະກະເທວະບຸດ)

1171.

໑໑໗໑.

‘‘Puṇṇamāse yathā cando, nakkhattaparivārito;

Samantā anupariyāti, tārakādhipatī sasī.

ໃນຄືນວັນເພັງ ພຣະຈັນຜູ້ເປັນໃຫຍ່ກວ່າດວງດາວທັງຫຼາຍ ມີຮູບກະຕ່າຍປາກົດຢູ່ ຖືກແວດລ້ອມດ້ວຍໝູ່ດາວນັກຂັດຕະຣຶກ ຍ່ອມໂຄຈອນໄປທົ່ວທ້ອງຟ້າຢ່າງໃດ,

1172.

໑໑໗໒.

‘‘Tathūpamaṃ idaṃ byamhaṃ, dibbaṃ devapuramhi ca;

Atirocati vaṇṇena, udayantova raṃsimā.

ວິມານອັນເປັນທິບຂອງທ່ານໃນເທວະໂລກນີ້ ກໍມີອຸປະມາສັນນັ້ນ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວດ້ວຍລັດສະໝີກາຍ ເໝືອນດັ່ງພຣະອາທິດທີ່ພວມຂຶ້ນສູ່ຂອບຟ້າ.

1173.

໑໑໗໓.

‘‘Veḷuriyasuvaṇṇassa, phalikā rūpiyassa ca;

Masāragallamuttāhi, lohitaṅgamaṇīhi ca.

ວິມານຂອງທ່ານນີ້ ປະດັບປະດາໄປດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ຄຳແທ້, ແກ້ວຜລຶກ, ເງິນແທ້, ແກ້ວມະສາຣະກັນ, ໄຂ່ມຸກ ແລະແກ້ວທັບທິມສີແດງ.

1174.

໑໑໗໔.

‘‘Citrā manoramā bhūmi, veḷūriyassa santhatā;

Kūṭāgārā subhā rammā, pāsādo te sumāpito.

ພື້ນວິມານອັນວິຈິດງົດງາມເປັນທີ່ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ປູລາດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ. ຍອດປາສາດທັງຫຼາຍກໍງົດງາມເປັນທີ່ໜ້າລື່ນລົມ. ປາສາດຂອງທ່ານນີ້ຖືກສ້າງຂຶ້ນຢ່າງດີເລີດ.

1175.

໑໑໗໕.

‘‘Rammā [Pg.110] ca te pokkharaṇī, puthulomanisevitā;

Acchodakā vippasannā, sovaṇṇavālukasanthatā.

ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ຂອງທ່ານກໍເປັນທີ່ໜ້າລື່ນລົມ ເຕັມไปด้วยຝູງປາຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ມີນ້ຳໃສສະອາດບໍລິສຸດ ແລະປູລາດດ້ວຍຊາຍຄຳແທ້.

1176.

໑໑໗໖.

‘‘Nānāpadumasañchannā, puṇḍarīkasamotatā ;

Surabhiṃ sampavāyanti, manuññā māluteritā.

ສະນ້ຳນັ້ນດາດດາສະໄປດ້ວຍດອກບົວຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະດອກບົວຂາວ (ປຸfragmentຣິກ) ທີ່ເບັ່ງບານ. ກິ່ນຫອມອັນເປັນທີ່ເພິ່ງພໍໃຈ ທີ່ຖືກສາຍລົມພັດພາໄປ ຍ່ອມສົ່ງກິ່ນຫອມຟຸ້ງຂະຈອນໄປທົ່ວ.

1177.

໑໑໗໗.

‘‘Tassā te ubhato passe, vanagumbā sumāpitā;

Upetā puppharukkhehi, phalarukkhehi cūbhayaṃ.

ຢູ່ທັງສອງຂ້າງຂອງສະນ້ຳນັ້ນ ມີປ່າໄມ້ທີ່ຖືກເນລະມິດໄວ້ຢ່າງງົດງາມ ເຕັມไปด้วยຕົ້ນໄມ້ດອກ ແລະຕົ້ນໄມ້ໝາກທັງສອງປະການ.

1178.

໑໑໗໘.

‘‘Sovaṇṇapāde pallaṅke, muduke goṇakatthate ;

Nisinnaṃ devarājaṃva, upatiṭṭhanti accharā.

ເມື່ອທ່ານນັ່ງຢູ່ເທິງບັນລັງທີ່ມີຂາເຮັດດ້ວຍຄຳ ປູລາດດ້ວຍຜ້າຂົນສັດອັນອ່ອນນຸ້ມ ເໝືອນດັ່ງທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຍ່ອມມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນຄອຍບົວລະບັດພັດວີ.

1179.

໑໑໗໙.

‘‘Sabbābharaṇasañchannā, nānāmālāvibhūsitā;

Ramenti taṃ mahiddhikaṃ, vasavattīva modasi.

ເຫຼົ່ານາງອັກສອນຜູ້ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງອາພອນທຸກຊະນິດ ແລະທັດຊົງດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ທ່ານຜູ້ມີລິດເດດມາກມີຄວາມເພີດເພີນ. ທ່ານຍ່ອມມີຄວາມສຸກສຳລານເໝືອນດັ່ງທ້າວວະສະວັດຕີເທວະລາດ.

1180.

໑໑໘໐.

‘‘Bherisaṅkhamudiṅgāhi, vīṇāhi paṇavehi ca;

Ramasi ratisampanno, naccagīte suvādite.

ທ່ານຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍຄວາມຍິນດີອັນເປັນທິບ ຍ່ອມເພີດເພີນໄປກັບສຽງກອງ, ສຽງສັງ, ສຽງຕະໂພນ, ສຽງພິນ ແລະສຽງກອງນ້ອຍ ພ້ອມທັງການຟ້ອນລຳ, การຂັບຮ້ອງ ແລະການບັນເລງດົນຕີອັນມ່ວນຊື່ນ.

1181.

໑໑໘໑.

‘‘Dibbā te vividhā rūpā, dibbā saddā atho rasā;

Gandhā ca te adhippetā, phoṭṭhabbā ca manoramā.

ທ່ານມີຮູບທິບຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ, ມີສຽງທິບ, ແລະລົດທິບ, ອີກທັງມີກິ່ນທິບອັນເປັນທີ່ປາດຖະໜາ ແລະສຳຜັດທິບອັນເປັນທີ່ເພິ່ງພໍໃຈ.

1182.

໑໑໘໒.

‘‘Tasmiṃ vimāne pavare, devaputta mahappabho;

Atirocasi vaṇṇena, udayantova bhāṇumā.

ແນ່ເທວະບຸດ! ໃນວິມານອັນປະເສີດນີ້ ທ່ານຜູ້ມີລັດສະໝີກາຍອັນຮຸ່ງເຮືອງ ຍ່ອມສະຫວ່າງສະໄຫວດ້ວຍວັນນະ ເໝືອນດັ່ງພຣະອາທິດທີ່ພວມຂຶ້ນສູ່ຂອບຟ້າ.

1183.

໑໑໘໓.

‘‘Dānassa te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana;

Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchito’’.

ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງທານຂອງທ່ານ ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງສີລ ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງການອັນຊະລີ (ໄຫວ້)? ຂ້ອຍຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເລື່ອງນັ້ນແກ່ຂ້ອຍແດ່ທອດ.

1184.

໑໑໘໔.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີ...ລະ... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບແກ້ໄຂວ່າ:

1185.

໑໑໘໕.

‘‘Ahaṃ kapilavatthusmiṃ, sākiyānaṃ puruttame;

Suddhodanassa puttassa, kaṇḍako sahajo ahaṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເກີດເປັນມ້າຊື່ວ່າ ກັນທະກະ ເປັນສະຫະຊາດ (ເກີດຮ່ວມວັນ) ຂອງພຣະຣາຊະໂອຣົດຂອງພຣະເຈົ້າສຸທໂທທະນະ ໃນນະຄອນກະບິນລະພັດ ອັນເປັນເມືອງອັນປະເສີດຂອງເຫຼົ່າສາກະຍະ.

1186.

໑໑໘໖.

‘‘Yadā so aḍḍharattāyaṃ, bodhāya mabhinikkhami;

So maṃ mudūhi pāṇīhi, jāli tambanakhehi ca.

ໃນເວລາທ່ຽງຄືນ ເມື່ອພຣະຣາຊະໂອຣົດນັ້ນສະເດັດອອກມະຫາພິເນດສະກົມ (ອອກບວດ) ເພື່ອພຣະໂພທິຍານ, ພຣະອົງໄດ້ໃຊ້ຝາມືອັນອ່ອນນຸ້ມ ແລະມີເລັບສີແດງອັນມີລາຍຕາໜ່າງ

1187.

໑໑໘໗.

‘‘Satthiṃ ākoṭayitvāna, vaha sammāti cabravi;

Ahaṃ lokaṃ tārayissaṃ, patto sambodhimuttamaṃ.

ຕົບທີ່ຕົ້ນຂາຂອງຂ້ານ້ອຍ ແລ້ວຕັດວ່າ 'ແນ່ສະຫາຍກັນທະກະ! ຈົ່ງນຳເຮົາໄປທອດ, ເມື່ອເຮົາໄດ້ບັນລຸພຣະອະນຸດຕະຣະສຳມາສຳໂພທິຍານແລ້ວ ຈະຊ່ວຍຮື້ຂົນສັດໂລກທັງມວນໃຫ້ຂ້າມພົ້ນວັດຕະສົງສານ'.

1188.

໑໑໘໘.

‘‘Taṃ [Pg.111] me giraṃ suṇantassa, hāso me vipulo ahu;

Udaggacitto sumano, abhisīsiṃ tadā ahaṃ.

ເມື່ອຂ້ານ້ອຍໄດ້ຍິນພຣະດຳລັດນັ້ນ ກໍເກີດຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ. ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດໃຈເບີກບານ ແລະມີຄວາມສຸກ ຈຶ່ງໄດ້ຮັບຮອງທີ່ຈະນຳສະເດັດໄປ.

1189.

໑໑໘໙.

‘‘Abhirūḷhañca maṃ ñatvā, sakyaputtaṃ mahāyasaṃ;

Udaggacitto mudito, vahissaṃ purisuttamaṃ.

ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຮູ້ວ່າ ພຣະສາກະຍະໂອຣົດຜູ້ມີກຽດຕິຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ໄດ້ສະເດັດຂຶ້ນຊົງເທິງຫຼັງຂອງຂ້ານ້ອຍແລ້ວ ຂ້ານ້ອຍກໍມີຈິດໃຈເບີກບານຍິນດີ ໄດ້ນຳສະເດັດພຣະບຸຣຸດອັນປະເສີດສຸດນັ້ນໄປ.

1190.

໑໑໙໐.

‘‘Paresaṃ vijitaṃ gantvā, uggatasmiṃ divākare ;

Mamaṃ channañca ohāya, anapekkho so apakkami.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເມື່ອພຣະບຸຣຸດອັນປະເສີດສຸດນັ້ນ ສະເດັດໄປຮອດດິນແດນຂອງແຄວ້ນອື່ນ ໃນເວລາທີ່ພຣະອາທິດຂຶ້ນແລ້ວ ພຣະອົງກໍໄດ້ລະທຳຂ້ານ້ອຍ ແລະນາຍສັນນະໄວ້ ແລ້ວສະເດັດຫຼີກໄປໂດຍບໍ່ມີຄວາມອາໄລໃຍດີ.

1191.

໑໑໙໑.

‘‘Tassa tambanakhe pāde, jivhāya parilehisaṃ;

Gacchantañca mahāvīraṃ, rudamāno udikkhisaṃ.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ໃຊ້ລີ້ນເລຍພຣະບາດທີ່ມີເລັບສີແດງຂອງພຣະອົງ ແລະໄດ້ຢືນຮ້ອງໄຫ້ແນມເບິ່ງພຣະມະຫາວີຣະບຸຣຸດອັນປະເສີດສຸດນັ້ນ ທີ່ພວມສະເດັດຫຼີກໄປ.

1192.

໑໑໙໒.

‘‘Adassanenahaṃ tassa, sakyaputtassa sirīmato;

Alatthaṃ garukābādhaṃ, khippaṃ me maraṇaṃ ahu.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເພາະການບໍ່ໄດ້ເຫັນພຣະສາກະຍະໂອຣົດຜູ້ມີສິຣິພຣະອົງນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຮັບຄວາມທຸກໂທມະນັດຢ່າງແຮງກ້າ ແລະໄດ້ຕາຍໄປໃນເວລາອັນຮວດໄວ.

1193.

໑໑໙໓.

‘‘Tasseva ānubhāvena, vimānaṃ āvasāmidaṃ;

Sabbakāmaguṇopetaṃ, dibbaṃ devapuramhi ca.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເພາະອານຸພາບແຫ່ງກຸສົນກຳ (ຄວາມເລື່ອມໃສ) ນັ້ນເອງ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາອາໄສຢູ່ໃນວິມານອັນເປັນທິບນີ້ ໃນເທວະໂລກ ອັນພ້ອມໄປດ້ວຍກາມະຄຸນທຸກປະການ.

1194.

໑໑໙໔.

‘‘Yañca me ahuvā hāso, saddaṃ sutvāna bodhiyā;

Teneva kusalamūlena, phusissaṃ āsavakkhayaṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີອັນໃດ ທີ່ເກີດແກ່ຂ້ານ້ອຍ ເພາະໄດ້ຍິນຄຳວ່າ 'ພຣະໂພທິຍານ', ດ້ວຍກຸສົນມູນນັ້ນເອງ ຂ້ານ້ອຍຈະໄດ້ບັນລຸຄວາມສິ້ນໄປແຫ່ງອາສະວະກິເລດ (ພຣະອໍຣະຫັນ).

1195.

໑໑໙໕.

‘‘Sace hi bhante gaccheyyāsi, satthu buddhassa santike;

Mamāpi naṃ vacanena, sirasā vajjāsi vandanaṃ.

ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຖ້າຫາກພຣະຄຸນເຈົ້າຈະສະເດັດໄປສູ່ສຳນັກຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະສາດສະດາ, ຂໍພຣະຄຸນເຈົ້າຈົ່ງກາບທູນນົບໄຫວ້ດ້ວຍສຽນເກົ້າຕາມຄຳຂອງຂ້ານ້ອຍແດ່ທອດ.

1196.

໑໑໙໖.

‘‘Ahampi daṭṭhuṃ gacchissaṃ, jinaṃ appaṭipuggalaṃ;

Dullabhaṃ dassanaṃ hoti, lokanāthāna tādina’’nti.

ຂ້ານ້ອຍເອງກໍຈະໄປເພື່ອເຂົ້າເຝົ້າພຣະຊິນະເຈົ້າ ຜູ້ຫາບຸກຄົນປຽບບໍ່ໄດ້ພຣະອົງນັ້ນ. ການໄດ້ເຫັນພຣະໂລກະນາດ ຜູ້ຄົງທີ່ (ມີຕາດິຄຸນ) ເຊັ່ນນັ້ນ ເປັນສິ່ງທີ່ຫາໄດ້ຍາກຍິ່ງ.

1197.

໑໑໙໗.

So kataññū katavedī, satthāraṃ upasaṅkami;

Sutvā giraṃ cakkhumato, dhammacakkhuṃ visodhayi.

ກັນທະກະເທວະບຸດນັ້ນ ເປັນຜູ້ກະຕັນຍູກະຕະເວທີ ໄດ້ເຂົ້າໄປເຝົ້າພຣະສາດສະດາ. ເມື່ອໄດ້ຟັງພຣະທຳເທດສະໜາຂອງພຣະອົງຜູ້ມີພຣະຈັກຂຸ ກໍໄດ້ຊຳຮະທຳມະຈັກຂຸ (ດວງຕາເຫັນທຳ ຄື ໂສດາປັດຕິມັກ) ໃຫ້ບໍລິສຸດ.

1198.

໑໑໙໘.

Visodhetvā diṭṭhigataṃ, vicikicchaṃ vatāni ca;

Vanditvā satthuno pāde, tatthevantaradhāyathāti.

ເທວະບຸດນັ້ນໄດ້ຊຳຮະທິດຖິ (ຄວາມເຫັນຜິດ), ວິຈິກິດສາ (ຄວາມສົງໄສ) ແລະສີລັບພະຕະປຣາມາດ (ຂໍ້ປະຕິບັດທີ່ຜິດ) ໃຫ້ໝົດສິ້ນໄປແລ້ວ ກໍໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດຂອງພຣະສາດສະດາ ແລ້ວຫາຍຕົວໄປໃນທີ່ນັ້ນເອງ.

Kaṇḍakavimānaṃ sattamaṃ.

ຈົບ ກັນທະກະວິມານ ທີ 7.

8. Anekavaṇṇavimānavatthu

໘. ອະເນກະວັນນະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງອະເນກະວັນນະເທວະບຸດ)

1199.

໑໑໙໙.

‘‘Anekavaṇṇaṃ [Pg.112] darasokanāsanaṃ, vimānamāruyha anekacittaṃ;

Parivārito accharāsaṅgaṇena, sunimmito bhūtapatīva modasi.

ແນ່ເທວະບຸດ! ທ່ານຂຶ້ນສູ່ສະຖິດຢູ່ເທິງວິມານອັນມີສີສັນຫຼາກຫຼາຍ ອັນເປັນທີ່ກຳຈັດຄວາມກະວົນກະວາຍແລະຄວາມໂສກເສົ້າ ແລະມີລວດລາຍອັນວິຈິດງົດງາມ ຖືກແວດລ້ອມດ້ວຍໝູ່ນາງອັກສອນ ຍ່ອມມີຄວາມສຸກສຳລານເໝືອນດັ່ງທ້າວສຸນິມມິຕະ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນນິມມານະຣະດີ.

1200.

໑໒໐໐.

‘‘Samassamo natthi kuto panuttaro, yasena puññena ca iddhiyā ca;

Sabbe ca devā tidasagaṇā samecca, taṃ taṃ namassanti sasiṃva devā;

Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti.

ບໍ່ມີເທວະດາອົງໃດສະເໝີດ້ວຍທ່ານ ໂດຍຍົດ, ໂດຍບຸນ ແລະໂດຍລິດເດດ ແລ້ວຈະມີຜູ້ໃດຍິ່ງໄປກວ່າທ່ານໄດ້ແນວໃດ? ເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງໝົດພາກັນມາປະຊຸມກັນ ແລ້ວນົບໄຫວ້ທ່ານ ເໝືອນດັ່ງເຫຼົ່າເທວະດານົບໄຫວ້ພຣະຈັນ. ແລະເຫຼົ່ານາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ກໍພາກັນຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຢູ່ອ້ອມຂ້າງ.

1201.

໑໒໐໑.

‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ທ່ານເປັນເທວະບຸດຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດເດດແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະເພာະບຸນໃດ ວັນນະ (ລັດສະໝີກາຍ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

1202.

໑໒໐໒.

So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ.

1203.

໑໒໐໓.

‘‘Ahaṃ bhadante ahuvāsi pubbe, sumedhanāmassa jinassa sāvako;

Puthujjano ananubodhohamasmi, so satta vassāni paribbajissahaṃ.

ข້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນສາວົກຂອງພຣະຊິນະເຈົ້າ ພຣະນາມວ່າ ສຸເມທະ. ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນປຸຖຸຊົນ ຜູ້ບໍ່ທັນໄດ້ຕັດສະຮູ້ອະລິຍະສັດ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບວດເປັນບັນພະຊິດຢູ່ຕະຫຼອດເຈັດປີ.

1204.

໑໒໐໔.

‘‘Sohaṃ sumedhassa jinassa satthuno, parinibbutassoghatiṇṇassa tādino;

Ratanuccayaṃ hemajālena channaṃ, vanditvā thūpasmiṃ manaṃ pasādayiṃ.

ຂ້ານ້ອຍນັ້ນໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະສະຖູບອັນປະດັບດ້ວຍລັດຕະນະຫຼາກຫຼາຍ ຫຸ້ມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ຂອງພຣະສຸເມທະຊິນະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະສາດສະດາ ຜູ້ຂ້າມພົ້ນຫ້ວງນ້ຳ (ໂອຄະ) ແລ້ວ ຜູ້ຄົງທີ່ ຜູ້ສະເດັດດັບຂັນທະປໍຣິນິບພານແລ້ວ ແລະໄດ້ເຮັດຈິດໃຈໃຫ້ເລື່ອມໃສໃນພຣະສະຖູບນັ້ນ.

1205.

໑໒໐໕.

‘‘Na [Pg.113] māsi dānaṃ na ca matthi dātuṃ, pare ca kho tattha samādapesiṃ;

Pūjetha naṃ pūjanīyassa dhātuṃ, evaṃ kira saggamito gamissatha.

ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍບໍ່ມີທານທີ່ຈະຖວາຍ ແລະບໍ່ມີວັດຖຸທານໃດໆ ທີ່ຈະໃຫ້ເລີຍ, ແຕ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຊັກຊວນຄົນອື່ນໆ ໃນທີ່ນັ້ນວ່າ 'ພວກທ່ານຈົ່ງບູຊາພຣະບໍຣົມມະສາຣີຣິກະທາດຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ຄວນແກ່ການບູຊາເຖີດ, ໄດ້ຍິນວ່າ ພວກທ່ານເຮັດແນວນີ້ແລ້ວ ຈະໄດ້ໄປສູ່ສະຫວັນຈາກໂລກນີ້'.

1206.

໑໒໐໖.

‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca dibbaṃ anubhomi attanā;

Modāmahaṃ tidasagaṇassa majjhe, na tassa puññassa khayampi ajjhaga’’nti.

ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດພຽງແຕ່ກຸສົນກຳນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ສະເຫວີຍສຸກອັນເປັນທິບນີ້ດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້ານ້ອຍມີຄວາມສຸກສຳລານຢູ່ໃນທ່າມກາງໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ແລະຜົນແຫ່ງບຸນນັ້ນກໍຍັງບໍ່ທັນເຖິງຄວາມສິ້ນໄປເລີຍ.

Anekavaṇṇavimānaṃ aṭṭhamaṃ.

ຈົບ ອະເນກະວັນນະວິມານ ທີ 8.

9. Maṭṭhakuṇḍalīvimānavatthu

໙. ມັດຖະກຸນທະລີວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງມັດຖະກຸນທະລີເທວະບຸດ)

1207.

໑໒໐໗.

‘‘Alaṅkato maṭṭhakuṇḍalī, māladhārī haricandanussado;

Bāhā paggayha kandasi, vanamajjhe kiṃ dukkhito tuva’’nti.

ທ່ານຜູ້ປະດັບປະດາຮ່າງກາຍ ມີຕຸ້ມຫູອັນກ້ຽງງາມ (ມັດຖະກຸນທົນ) ທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະທາກາຍດ້ວຍແກ້ວຈັນແດງອັນມີຄ່າ ທ່ານກຳລັງຍົກແຂນທັງສອງຂຶ້ນຮ້ອງໄຫ້ຢູ່ກາງປ່າ ທ່ານມີຄວາມທຸກຮ້ອນເລື່ອງໃດຫຼື?

1208.

໑໒໐໘.

‘‘Sovaṇṇamayo pabhassaro, uppanno rathapañjaro mama;

Tassa cakkayugaṃ na vindāmi, tena dukkhena jahāmi jīvita’’nti.

ຂ້ານ້ອຍມີຕົວລົດທີ່ເຮັດດ້ວຍຄຳແທ້ ມີລັດສະໝີເຫຼືອງເຫຼື້ອມສະຫວ່າງສະໄຫວ ແຕ່ຂ້ານ້ອຍຍັງຫາລໍ້ລົດຄູ່ໜຶ່ງບໍ່ໄດ້ ເພາະຄວາມທຸກນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຄົງຈະຕ້ອງສະຫຼະຊີວິດເສຍແລ້ວ.

1209.

໑໒໐໙.

‘‘Sovaṇṇamayaṃ maṇimayaṃ, lohitakamayaṃ atha rūpiyamayaṃ;

Ācikkha me bhaddamāṇava, cakkayugaṃ paṭipādayāmi te’’ti.

ແນ່ຊາຍໜຸ່ມຜູ້ຈະເລີນ! ທ່ານຕ້ອງການລໍ້ລົດທີ່ເຮັດດ້ວຍຄຳ, ເຮັດດ້ວຍແກ້ວມະນີ, ເຮັດດ້ວຍແກ້ວທັບທິມ ຫຼືເຮັດດ້ວຍເງິນແທ້? ຈົ່ງບອກຂ້ອຍມາເຖີດ ຂ້ອຍຈະຈັດຫາລໍ້ລົດຄູ່ນັ້ນໃຫ້ແກ່ທ່ານ.

1210.

໑໒໑໐.

So māṇavo tassa pāvadi, ‘‘candimasūriyā ubhayettha dissare;

Sovaṇṇamayo ratho mama, tena cakkayugena sobhatī’’ti.

ຊາຍໜຸ່ມນັ້ນຈຶ່ງຕອບແກ່ພຣາມນັ້ນວ່າ 'ພຣະຈັນແລະພຣະອາທິດທັງສອງດວງນັ້ນປາກົດໃຫ້ເຫັນຢູ່ເທິງທ້ອງຟ້າ, ລົດຄຳຂອງຂ້ານ້ອຍຈະງົດງາມຍິ່ງຂຶ້ນ ຖ້າໄດ້ດວງຈັນແລະດວງອາທິດຄູ່ນັ້ນມາເປັນລໍ້ລົດ'.

1211.

໑໒໑໑.

‘‘Bālo [Pg.114] kho tvaṃ asi māṇava, yo tvaṃ patthayase apatthiyaṃ;

Maññāmi tuvaṃ marissasi, na hi tvaṃ lacchasi candimasūriye’’ti.

ແນ່ຊາຍໜຸ່ມ! ທ່ານເປັນຄົນໂງ່ແທ້ໆ ທີ່ມາປາດຖະໜາສິ່ງທີ່ບໍ່ຄວນປາດຖະໜາ (ສິ່ງທີ່ເປັນໄປບໍ່ໄດ້). ຂ້ອຍຄິດວ່າທ່ານຄົງຈະຕ້ອງຕາຍເສຍລ້າໆ ເພາະທ່ານຈະບໍ່ມີວັນໄດ້ດວງຈັນແລະດວງອາທິດນັ້ນມາເລີຍ.

1212.

໑໒໑໒.

‘‘Gamanāgamanampi dissati, vaṇṇadhātu ubhayattha vīthiyā;

Peto kālakato na dissati, ko nidha kandataṃ bālyataro’’ti.

ທ່ານພຣາມ! ດວງຈັນແລະດວງອາທິດທັງສອງນັ້ນ ຍັງປາກົດໃຫ້ເຫັນສີສັນວັນນະ ແລະຍັງເຫັນການໂຄຈອນໄປມາຢູ່ເທິງທ້ອງຟ້າ. ແຕ່ຄົນທີ່ຕາຍລ່ວງລັບໄປແລ້ວ ບໍ່ມີໃຜເຫັນປາກົດຢູ່ເລີຍ. ໃນບັນດາພວກເຮົາທັງສອງຄົນທີ່ກຳລັງຮ້ອງໄຫ້ຢູ່ນີ້ ໃຜກັນແທ້ທີ່ເປັນຄົນໂງ່ກວ່າກັນ?

1213.

໑໒໑໓.

‘‘Saccaṃ kho vadesi māṇava, ahameva kandataṃ bālyataro;

Candaṃ viya dārako rudaṃ, petaṃ kālakatābhipatthayi’’nti.

ແນ່ຊາຍໜຸ່ມ! ທ່ານເວົ້າຄວາມຈິງແທ້ໆ. ໃນບັນດາພວກເຮົາທັງສອງຄົນທີ່ກຳລັງຮ້ອງໄຫ້ຢູ່ນີ້ ຂ້ອຍເອງເປັນຄົນໂງ່ກວ່າ. ຂ້ອຍມາປາດຖະໜາຢາກໄດ້ຄົນທີ່ຕາຍໄປແລ້ວຄືນມາ ເໝືອນດັ່ງເດັກນ້ອຍທີ່ຮ້ອງໄຫ້ຢາກໄດ້ດວງຈັນ.

1214.

໑໒໑໔.

‘‘Ādittaṃ vata maṃ santaṃ, ghatasittaṃva pāvakaṃ;

Vārinā viya osiñcaṃ, sabbaṃ nibbāpaye daraṃ.

ທ່ານໄດ້ຮາດຮົດນ້ຳເຢັນລົງເທິງຕົວຂ້ອຍ ຜູ້ກຳລັງຖືກໄຟ (ຄືຄວາມໂສກເສົ້າ) ແຜດເຜົາຢູ່ ເໝືອນດັ່ງການດັບໄຟທີ່ລຸກໂຊນດ້ວຍການຫົດນ້ຳ, ທ່ານໄດ້ເຮັດໃຫ້ຄວາມກະວົນກະວາຍທັງປວງຂອງຂ້ອຍດັບມອດລົງແລ້ວ.

1215.

໑໒໑໕.

‘‘Abbahī vata me sallaṃ, sokaṃ hadayanissitaṃ;

Yo me sokaparetassa, puttasokaṃ apānudi.

ທ່ານໄດ້ຖອນລູກສອນ ຄືຄວາມໂສກເສົ້າທີ່ສຽບແທງຢູ່ໃນຫົວໃຈຂອງຂ້ອຍອອກແລ້ວ. ທ່ານໄດ້ກຳຈັດຄວາມໂສກເສົ້າເຖິງລູກຊາຍ ໃຫ້ແກ່ຂ້ອຍຜູ້ຖືກຄວາມໂສກເສົ້າຄອບງຳ.

1216.

໑໒໑໖.

‘‘Svāhaṃ abbūḷhasallosmi, sītibhūtosmi nibbuto;

Na socāmi na rodāmi, vata sutvāna māṇavāti.

ດູກ່ອນມານົບ, ບັດນີ້ ເຮົາເປັນຜູ້ຖອນລູກສອນ (ຄືຄວາມໂສກ) ອອກໄດ້ແລ້ວ, ເປັນຜູ້ເຢັນສະໜິດ ແລະດັບສະໜິດແລ້ວ; ເຮົາບໍ່ໂສກເສົ້າ ບໍ່ຮ້ອງໄຫ້ ເພາະໄດ້ຟັງຄຳສອນຂອງທ່ານ.

1217.

໑໒໑໗.

‘‘Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado;

Ko vā tvaṃ kassa vā putto, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti.

ດູກ່ອນມານົບ, ທ່ານເປັນເທວະດา ຫຼືເປັນຄັນທັບພະ ຫຼືວ່າເປັນທ້າວສັກກະປຸຣິນທະທະ (ພະອິນ)? ທ່ານເປັນໃຜ ຫຼືເປັນບຸດຂອງໃຜ? ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະຮູ້ຈັກທ່ານໄດ້ແນວໃດ?

1218.

໑໒໑໘.

‘‘Yañca kandasi yañca rodasi, puttaṃ āḷāhane sayaṃ dahitvā;

Svāhaṃ kusalaṃ karitvā kammaṃ, tidasānaṃ sahabyataṃ gato’’ti.

ດູກ່ອນພາມ, ທ່ານເຜົາບຸດຄົນໃດໃນປ່າຊ້າດ້ວຍຕົນເອງ ແລ້ວຄ່ຳຄວນຮ້ອງໄຫ້ເຖິງບຸດຄົນນັ້ນ; ເຮົາຄືບຸດຄົນນັ້ນຂອງທ່ານ, ເຮົາໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ.

1219.

໑໒໑໙.

‘‘Appaṃ [Pg.115] vā bahuṃ vā nāddasāma, dānaṃ dadantassa sake agāre;

Uposathakammaṃ vā tādisaṃ, kena kammena gatosi devaloka’’nti.

ດູກ່ອນມານົບ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເຄີຍເຫັນທ່ານໃຫ້ທານໜ້ອຍຫຼືຫຼາຍໃນເຮືອນຂອງຕົນເລີຍ, ທັງບໍ່ເຄີຍເຫັນການຮັກສາອຸໂպສົດເຊັ່ນນັ້ນຂອງທ່ານ; ທ່ານໄປສູ່ເທວະໂລກດ້ວຍກຳອັນໃດ?

1220.

໑໒໒໐.

‘‘Ābādhikohaṃ dukkhito gilāno, āturarūpomhi sake nivesane;

Buddhaṃ vigatarajaṃ vitiṇṇakaṅkhaṃ, addakkhiṃ sugataṃ anomapaññaṃ.

ດູກ່ອນພາມ, ເຮົາເປັນຜູ້ມີພະຍາດ ໄດ້ຮັບຄວາມທຸກ ເປັນໄຂ້ ແລະມີຮ່າງກາຍອັນທຸກເວທະນາບີບຄັ້ນຢູ່ໃນເຮືອນຂອງຕົນ; ເຮົາໄດ້ເຫັນພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ປາສະຈາກທຸລີ (ກິເລດ) ຜູ້ຂ້າມພົ້ນຄວາມສົງໄສແລ້ວ ຜູ້ສະເດັດໄປດີແລ້ວ ແລະມີປັນຍาອັນບໍ່ຊົ່ວຊ້າ.

1221 .

‘‘Svāhaṃ muditamano pasannacitto, añjaliṃ akariṃ tathāgatassa;

Tāhaṃ kusalaṃ karitvāna kammaṃ, tidasānaṃ sahabyataṃ gato’’ti.

ດູກ່ອນພາມ, ເຮົານັ້ນມີໃຈເບີກບານ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ປະນົມມືຖວາຍອະພິວາດແດ່ພະຕຖາຄົດ; ເຮົາເຮັດກຸສົນກຳນັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ.

1222.

໑໒໒໒.

‘‘Acchariyaṃ vata abbhutaṃ vata, añjalikammassa ayamīdiso vipāko;

Ahampi muditamano pasannacitto, ajjeva buddhaṃ saraṇaṃ vajāmī’’ti.

ໜ້າອັດສະຈັນແທ້ໆ ໜ້າແປກປະຫຼາດແທ້ໆ, ຜົນແຫ່ງການປະນົມມືອັນນີ້ມີຜົນເຖິງພຽງນີ້; ແມ່ນແຕ່ເຮົາເອງກໍມີໃຈເບີກບານ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈະຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າເປັນທີ່ເພິ່ງໃນວັນນີ້ເລີຍ.

1223.

໑໒໒໓.

‘‘Ajjeva buddhaṃ saraṇaṃ vajāhi, dhammañca saṅghañca pasannacitto;

Tatheva sikkhāya padāni pañca, akhaṇḍaphullāni samādiyassu.

ດູກ່ອນພາມ, ທ່ານຈົ່ງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າ ພະທຳ ແລະພະສົງ ເປັນທີ່ເພິ່ງໃນວັນນີ້ເລີຍ; ແລະຈົ່ງສະມາທານສິກຂາບົດ ໕ ປະການ ບໍ່ໃຫ້ຂາດ ບໍ່ໃຫ້ທະລຸ ເຊັ່ນດຽວກັນ.

1224.

໑໒໒໔.

‘‘Pāṇātipātā viramassu khippaṃ, loke adinnaṃ parivajjayassu;

Amajjapo mā ca musā bhaṇāhi, sakena dārena ca hohi tuṭṭho’’ti.

ທ່ານຈົ່ງຮີບງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, จົ່ງເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ; ຈົ່ງເປັນຜູ້ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ຢ່າເວົ້າຕົວະ ແລະຈົ່ງຍິນດີດ້ວຍພັນລະຍາຂອງຕົນ.

1225.

໑໒໒໕.

‘‘Atthakāmosi me yakkha, hitakāmosi devate;

Karomi tuyhaṃ vacanaṃ, tvaṃsi ācariyo mamāti.

ດູກ່ອນຍັກ, ທ່ານເປັນຜູ້ຫວັງປະໂຫຍດແກ່ເຮົາ, ດູກ່ອນເທວະດາ, ທ່ານເປັນຜູ້ຫວັງຄວາມເກື້ອກູນແກ່ເຮົາ; ເຮົາຈະເຮັດຕາມຄຳສອນຂອງທ່ານ, ທ່ານເປັນອາຈານຂອງເຮົາ.

1226.

໑໒໒໖.

‘‘Upemi saraṇaṃ buddhaṃ, dhammañcāpi anuttaraṃ;

Saṅghañca naradevassa, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ.

ເຮົາຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າເປັນທີ່ເພິ່ງ, ຂໍເຖິງພະທຳອັນຍອດຢ້ຽມເປັນທີ່ເພິ່ງ; ແລະຂໍເຖິງພະສົງຂອງພະຜູ້ເປັນທີ່ເຄົາລົບຂອງມະນຸດແລະເທວະດາເປັນທີ່ເພິ່ງ.

1227.

໑໒໒໗.

‘‘Pāṇātipātā [Pg.116] viramāmi khippaṃ, loke adinnaṃ parivajjayāmi;

Amajjapo no ca musā bhaṇāmi, sakena dārena ca homi tuṭṭho’’ti.

ເຮົາຂໍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດໂດຍພັນຕູ, ຂໍເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ; ເຮົາເປັນຜູ້ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີດ້ວຍພັນລະຍາຂອງຕົນ.

Maṭṭhakuṇḍalīvimānaṃ navamaṃ.

ມັດຖະກຸນທະລີວິມານ ທີ ໙ ຈົບ.

10. Serīsakavimānavatthu

໑໐. ເລື່ອງເສຣີສະກະວິມານ

1228.

໑໒໒໘.

Suṇotha yakkhassa ca vāṇijāna ca, samāgamo yattha tadā ahosi;

Yathā kathaṃ itaritarena cāpi, subhāsitaṃ tañca suṇātha sabbe.

ທ່ານທັງຫຼາຍ ຈົ່ງຟັງເລື່ອງການພົບປະກັນລະຫວ່າງຍັກກັບພວກພໍ່ຄ້າ ໃນທະເລຊາຍໃນການນັ້ນ; ແລະຈົ່ງຟັງຖ້ອຍຄຳອັນເປັນສຸພາສິດ ທີ່ພວກເຂົາໄດ້ເຈລະຈາໂຕ້ຕອບກันທັງໝົດນັ້ນເທີ້ນ.

1229.

໑໒໒໙.

‘‘Yo so ahu rājā pāyāsi nāma, bhummānaṃ sahabyagato yasassī;

So modamānova sake vimāne, amānuso mānuse ajjhabhāsīti.

ພະຍາປາຍາສິຜູ້ມີຍົດໃຫຍ່ຄົນໃດ ໄດ້ເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາຊັ້ນພູມມະເທວາ; ພະຍາປາຍາສິຜູ້ນັ້ນ ເປັນອະມະນຸດ (ເທວະດາ) ບັນເທີງຢູ່ໃນວິມານຂອງຕົນ ໄດ້ກ່າວກັບພວກມະນຸດວ່າ:

1230.

໑໒໓໐.

‘‘Vaṅke araññe amanussaṭṭhāne, kantāre appodake appabhakkhe;

Suduggame vaṇṇupathassa majjhe, vaṅkaṃ bhayā naṭṭhamanā manussā.

ດູກ່ອນມະນຸດທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີໃຈຫຼົງທິດ ຢ້ານກົວຕໍ່ໄພອັນຕະລາຍ ໃນທ່າມກາງທະເລຊາຍອັນຄົດຄ້ຽວ ໄປມາໄດ້ຍາກ ບໍ່ມີນ້ຳ ບໍ່ມີອາຫານ ເປັນປ່າອັນຄົດຄ້ຽວ ເປັນທີ່ຢູ່ຂອງອະມະນຸດ;

1231.

໑໒໓໑.

‘‘Nayidha phalā mūlamayā ca santi, upādānaṃ natthi kutodha bhakkho;

Aññatra paṃsūhi ca vālukāhi ca, tatāhi uṇhāhi ca dāruṇāhi ca.

In ທະເລຊາຍນີ້ ບໍ່ມີໝາກໄມ້ ຫຼືຫົວມັນໃດໆ, ຟືນໄຟກໍບໍ່ມີ, ອາຫານຈະມີມາແຕ່ໃສ? ນອກຈາກຝຸ່ນລະອອງ ແລະເມັດຊາຍອັນຮ້ອນຮົນ ແຜດເຜົາ ແລະຮ້າຍກາດເທົ່ານັ້ນ.

1232.

໑໒໓໒.

‘‘Ujjaṅgalaṃ tattamivaṃ kapālaṃ, anāyasaṃ paralokena tulyaṃ;

Luddānamāvāsamidaṃ purāṇaṃ, bhūmippadeso abhisattarūpo.

ດິນແດນນີ້ແຫ້ງແລ້ງ ເໝືອນດັ່ງກະທະເຫຼັກອັນຮ້ອນຮົນ, ບໍ່ມີຄວາມສຸກ ເໝືອນດັ່ງຍົມມະໂລກ; ທີ່ນີ້ເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສເກົ່າແກ່ຂອງພວກຍັກຜູ້ດຸຮ້າຍ, ພື້ນທີ່ນີ້ປະໜຶ່ງວ່າຖືກສາບແຊ່ງໄວ້.

1233.

໑໒໓໓.

‘‘Atha [Pg.117] tumhe kena vaṇṇena, kimāsamānā imaṃ padesaṃ hi;

Anupaviṭṭhā sahasā samecca, lobhā bhayā atha vā sampamūḷhā’’ti.

ເມື່ອເປັນເຊັ່ນນັ້ນ, ພວກທ່ານເຂົ້າມາສູ່ດິນແດນນີ້ດ້ວຍເຫດໃດ? ຫວັງຫຍັງຈຶ່ງພາກັນເຂົ້າມາ? ພວກທ່ານເຂົ້າມາຢ່າງຮີບຮ້ອນໂດຍບໍ່ພິຈາລະນາ, ຫຼືເຂົ້າມາເພາະຄວາມໂລບ, ເພາະຄວາມຢ້ານ, ຫຼືວ່າຫຼົງທາງເຂົ້າມາ?

1234.

໑໒໓໔.

‘‘Magadhesu aṅgesu ca satthavāhā, āropayitvā paṇiyaṃ puthuttaṃ;

Te yāmase sindhusovīrabhūmiṃ, dhanatthikā uddayaṃ patthayānā.

ພວກຂ້າພະເຈົ້າເປັນນາຍກອງກວຽນ ອາໄສຢູ່ໃນແຄວ້ນມະຄົດແລະແຄວ້ນອັງຄະ, ໄດ້ບັນທຸກສິນຄ້າເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ຈະເດີນທາງໄປສູ່ແຜ່ນດິນສິນທຸແລະໂສວີຣະ ເພາະຕ້ອງການຊັບ ແລະຫວັງຜົນກຳໄລ.

1235.

໑໒໓໕.

‘‘Divā pipāsaṃ nadhivāsayantā, yoggānukampañca samekkhamānā,Etena vegena āyāma sabbe, rattiṃ maggaṃ paṭipannā vikāle.

ເພາະບໍ່ອາດທົນຕໍ່ຄວາມຫິວນ້ຳໃນເວລາກາງເວັນໄດ້, ແລະເພາະຄຳນຶງເຖິງຄວາມເກື້ອກູນແກ່ສັດພາຫະນະ (ງົວ), ພວກຂ້າພະເຈົ້າທັງໝົດຈຶ່ງໄດ້ເດີນທາງໃນເວລາກາງຄືນອັນບໍ່ແມ່ນເວລາປົກກະຕິ ດ້ວຍຄວາມຮີບຮ້ອນເຊັ່ນນີ້.

1236.

໑໒໓໖.

‘‘Te duppayātā aparaddhamaggā, andhākulā vippanaṭṭhā araññe;

Suduggame vaṇṇupathassa majjhe, disaṃ na jānāma pamūḷhacittā.

ພວກຂ້າພະເຈົ້າເດີນທາງມາບໍ່ດີ ຫຼົງທາງໄປ, ວຸ່ນວາຍໃຈເໝືອນຄົນຕາບອດ ແລະຫຼົງທາງຢູ່ໃນປ່າ; ໃນທ່າມກາງທະເລຊາຍອັນຂ້າມໄດ້ຍາກນີ້, ພວກຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດຫຼົງໄຫຼ ບໍ່ຮູ້ທິດທາງເລີຍ.

1237.

໑໒໓໗.

‘‘Idañca disvāna adiṭṭhapubbaṃ, vimānaseṭṭhañca tavañca yakkha;

Tatuttariṃ jīvitamāsamānā, disvā patītā sumanā udaggā’’ti.

ດູກ່ອນຍັກ, ເມື່ອໄດ້ເຫັນວິມານອັນປະເສີດນີ້ ແລະໄດ້ເຫັນທ່ານ ເຊິ່ງບໍ່ເຄີຍເຫັນມາກ່ອນ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຄວາມຫວັງໃນຊີວິດຍິ່ງໆຂຶ້ນ, ເມື່ອໄດ້ເຫັນແລ້ວ ກໍມີຄວາມຍინດີ ມີໃຈເບີກບານ ແລະປິຕິຍິນດີຍິ່ງ.

1238.

໑໒໓໘.

‘‘Pāraṃ samuddassa imañca vaṇṇuṃ, vettācaraṃ saṅkupathañca maggaṃ;

Nadiyo pana pabbatānañca duggā, puthuddisā gacchatha bhogahetu.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ພວກທ່ານເດີນທາງໄປສູ່ຝັ່ງມະຫາສະໝຸດ, ສູ່ທະເລຊາຍນີ້, ສູ່ທາງຫວາຍ (ທາງທີ່ຕ້ອງໂຫຍນຕົວດ້ວຍເຄືອຫວາຍ), ສູ່ທາງຕະປູ (ທາງທີ່ຕ້ອງຕອກຫຼັກປີນຂຶ້ນ), ສູ່ແມ່ນ້ຳ ແລະພູເຂົາອັນຂ້າມໄດ້ຍາກ ໃນທິດທາງຕ່າງໆ ກໍເພາະເຫດແຫ່ງຊັບ.

1239.

໑໒໓໙.

‘‘Pakkhandiyāna vijitaṃ paresaṃ, verajjake mānuse pekkhamānā;

Yaṃ vo sutaṃ vā atha vāpi diṭṭhaṃ, accherakaṃ taṃ vo suṇoma tātā’’ti.

ພວກທ່ານເຂົ້າໄປສູ່ແວ່ນແຄວ້ນຂອງພະຍາອື່ນ, ໄດ້ພົບເຫັນຜູ້ຄົນໃນຕ່າງແດນ; ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ສິ່ງໃດທີ່ພວກທ່ານໄດ້ຍິນມາ ຫຼືໄດ້ເຫັນມາ ອັນເປັນໜ້າອັດສະຈັນ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າຢາກຟັງສິ່ງນັ້ນຈາກພວກທ່ານ.

1240.

໑໒໔໐.

‘‘Itopi [Pg.118] accherataraṃ kumāra, na to sutaṃ vā atha vāpi diṭṭhaṃ;

Atītamānussakameva sabbaṃ, disvāna tappāma anomavaṇṇaṃ.

ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ສິ່ງອັດສະຈັນຍິ່ງໄປກວ່າວິມານນີ້ ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເຄີຍໄດ້ຍິນ ຫຼືໄດ້ເຫັນເລີຍ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນວິມານທັງໝົດອັນລ່ວງພົ້ນວິໄສຂອງມະນຸດ ແລະມີລັກສະນະອັນດີເລີດນີ້ແລ້ວ ກໍຍັງເບິ່ງບໍ່ອີ່ມເລີຍ.

1241.

໑໒໔໑.

‘‘Vehāyasaṃ pokkharañño savanti, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā;

Dumā cime niccaphalūpapannā, atīva gandhā surabhiṃ pavāyanti.

ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະບົວ) ທັງຫຼາຍ ທີ່ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ໄຫຼໄປໃນອາກາດ; ແລະຕົ້ນໄມ້ເຫຼົ່ານີ້ຂອງທ່ານກໍມີໝາກຕະຫຼອດການ, ສົ່ງກິ່ນຫອມຟຸ້ງຂະຈອນໄປທົ່ວ.

1242.

໑໒໔໒.

‘‘Veḷūriyathambhā satamussitāse, silāpavāḷassa ca āyataṃsā;

Masāragallā sahalohitaṅgā, thambhā ime jotirasāmayāse.

ເສົາແກ້ວໄພທູນສູງຮ້ອຍສອກ, ເសົາແກ້ວປະວານມີຫຼ່ຽມຍາວ, ເសົາແກ້ວມະຊາຣະກັນລະ (ແກ້ວລາຍ) ແລະແກ້ວທັບທິມ; ເសົາເຫຼົ່ານີ້ລ້ວນແຕ່ສຳເລັດດ້ວຍແກ້ວໂຊຕιຣົດ ມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ.

1243.

໑໒໔໓.

‘‘Sahassathambhaṃ atulānubhāvaṃ, tesūpari sādhumidaṃ vimānaṃ;

Ratanantaraṃ kañcanavedimissaṃ, tapanīyapaṭṭehi ca sādhuchannaṃ.

ວິມານອັນດີເລີດນີ້ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເສົາເຫຼົ່ານັ້ນ ມີເສົາຕັ້ງພັນຕົ້ນ ມີອານຸພາບຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້; ພາຍໃນປະດັບດ້ວຍລັດຕະນະຫຼາກຫຼາຍ ປະສົມປະສານດ້ວຍຮົ້ວທອງຄຳ ແລະມຸງດ້ວຍແຜ່ນທອງຄຳຊັ້ນດີ.

1244.

໑໒໔໔.

‘‘Jambonaduttattamidaṃ sumaṭṭho, pāsādasopāṇaphalūpapanno;

Daḷho ca vaggu ca susaṅgato ca, atīva nijjhānakhamo manuñño.

ວິມານນີ້ມີສີເຫຼືອງເຫຼື້ອມເໝືອນທອງຊົມພູນຸດອັນຮ້ອນແລ້ວ, ມີພື້ນອັນກ້ຽງງາມ, ປະກອບດ້ວຍຂັ້ນໄດປາສາດ; ມີຄວາມໝັ້ນຄົງ ງົດງາມ ແລະເຂົ້າກັນໄດ້ດີ, ໜ້າເບິ່ງໜ້າຊົມ ແລະເປັນທີ່ພໍໃຈຍິ່ງ.

1245.

໑໒໔໕.

‘‘Ratanantarasmiṃ bahuannapānaṃ, parivārito accharāsaṅgaṇena;

Murajaālambaratūriyaghuṭṭho, abhivanditosi thutivandanāya.

ພາຍໃນວິມານແກ້ວມີອາຫານແລະນ້ຳດື່ມເປັນຈຳນວນຫຼາຍ, ທ່ານແວດລ້ອມດ້ວຍໝູ່ອັກສອນ (ນາງຟ້າ); ມີສຽງກອງມຸຣະຊະ ແລະກອງອາລຳພະຣະ ດັງກ້ອງກັງວານ, ທ່ານໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນແລະກາບໄຫວ້ບູຊາ.

1246.

໑໒໔໖.

‘‘So modasi nārigaṇappabodhano, vimānapāsādavare manorame;

Acintiyo sabbaguṇūpapanno, rājā yathā vessavaṇo naḷinyā.

ທ່ານນັ້ນເປັນຜູ້ປຸກເລົ້າໝູ່ນາງຟ້າໃຫ້ບັນເທີງ, ຍ່ອມສະເຫວີຍສຸກຢູ່ໃນປາສາດວິມານອັນປະເສີດ ທີ່ໜ້າລື່ນລົມ; ທ່ານມີອານຸພາບອັນຄິດບໍ່ເຖິງ ພ້ອມດ້ວຍຄຸນສົມບັດທຸກປະການ, ເໝືອນດັ່ງທ້າວເວດສຸວັນ ຜູ້ບັນເທີງຢູ່ໃນສວນນະລິນີ.

1247.

໑໒໔໗.

‘‘Devo [Pg.119] nu āsi udavāsi yakkho, udāhu devindo manussabhūto;

Pucchanti taṃ vāṇijā satthavāhā, ācikkha ko nāma tuvaṃsi yakkho’’ti.

ທ່ານເປັນເທວະດາ ຫຼືເປັນຍັກ, ຫຼືເປັນທ້າວສັກກະ (ພະອິນ), ຫຼືວ່າເຄີຍເປັນມະນຸດ? ພວກພໍ່ຄ້າແລະນາຍກອງກວຽນຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ພວກຂ້າພະເຈົ້າເທີ້ນ ທ່ານເປັນຍັກຊື່ວ່າແນວໃດ?

1248.

໑໒໔໘.

‘‘Serīsako nāma ahamhi yakkho, kantāriyo vaṇṇupathamhi gutto;

Imaṃ padesaṃ abhipālayāmi, vacanakaro vessavaṇassa rañño’’ti.

ເຮົາເປັນຍັກຊື່ວ່າ ເສຣີສະກະ, ເປັນຜູ້ຮັກສາທາງທະເລຊາຍໃນກັນດານນີ້; ເຮົາປົກປັກຮັກສາດິນແດນນີ້ ໂດຍເປັນຜູ້ເຮັດຕາມຄຳສັ່ງຂອງທ້າວເວດສຸວັນ.

1249.

໑໒໔໙.

‘‘Adhiccaladdhaṃ pariṇāmajaṃ te, sayaṃ kataṃ udāhu devehi dinnaṃ;

Pucchanti taṃ vāṇijā satthavāhā, kathaṃ tayā laddhamidaṃ manuñña’’nti.

ดູກ່ອນເທວະບຸດ, ວິມານນີ້ທ່ານໄດ້ມາໂດຍບັງເອີນ, ຫຼືເກີດຂຶ້ນເພາະຄວາມນຶກຄິດ, ຫຼືທ່ານເຮັດຂຶ້ນເອງ, ຫຼືວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍມອບໃຫ້? ພວກພໍ່ຄ້າແລະນາຍກອງກວຽນຂໍຖາມທ່ານ, ທ່ານໄດ້ວິມານອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນີ້ມາໄດ້ແນວໃດ?

1250.

໑໒໕໐.

‘‘Nādhiccaladdhaṃ na pariṇāmajaṃ me, na sayaṃ kataṃ na hi devehi dinnaṃ;

Sakehi kammehi apāpakehi, puññehi me laddhamidaṃ manuñña’’nti.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ວິມານນີ້ເຮົາບໍ່ໄດ້ມາໂດຍບັງເອີນ, ບໍ່ໄດ້ເກີດຂຶ້ນເພາະຄວາມນຶກຄິດ, ບໍ່ໄດ້ເຮັດຂຶ້ນເອງ, ທັງເທວະດາທັງຫຼາຍກໍບໍ່ໄດ້ມອບໃຫ້; ແຕ່ເຮົາໄດ້ວິມານອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນີ້ມາ ເພາະກຳອັນປາສະຈາກບາບ ແລະບຸນກຸສົນຂອງຕົນເອງ.

1251.

໑໒໕໑.

‘‘Kiṃ te vataṃ kiṃ pana brahmacariyaṃ, kissa suciṇṇassa ayaṃ vipāko;

Pucchanti taṃ vāṇijā satthavāhā, kathaṃ tayā laddhamidaṃ vimāna’’nti.

ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ວັດປະຕິບັດຂອງທ່ານແມ່ນຫຍັງ? ພົມມະຈັນຂອງທ່ານແມ່ນຫຍັງ? ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງຄວາມປະພຶດດີອັນໃດ? ພວກພໍ່ຄ້າແລະນາຍກອງກວຽນຂໍຖາມທ່ານ, ທ່ານໄດ້ວິມານນີ້ມາເພາະກຸສົນກຳອັນໃດ?

1252.

໑໒໕໒.

‘‘Mamaṃ pāyāsīti ahu samaññā, rajjaṃ yadā kārayiṃ kosalānaṃ;

Natthikadiṭṭhi kadariyo pāpadhammo, ucchedavādī ca tadā ahosiṃ.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງທີ່ເຮົາຄອງລາດຊະສົມບັດໃນແຄວ້ນໂກສົນ, ເຮົາມີຊື່ປາກົດວ່າ ປາຍາສິ; ໃນການນັ້ນ ເຮົາເປັນຜູ້ມີນັດຖິກະທິຖິ (ຄວາມເຫັນວ່າບໍ່ມີຫຍັງ), ເປັນຄົນຕະໜີ່, ມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າ ແລະເປັນອຸດເສທະວາທີ (ມີຄວາມເຫັນວ່າຕາຍແລ້ວສູນ).

1253.

໑໒໕໓.

‘‘Samaṇo ca kho āsi kumārakassapo, bahussuto cittakathī uḷāro;

So me tadā dhammakathaṃ abhāsi, diṭṭhivisūkāni vinodayī me.

ໃນຄັ້ງນັ້ນ, ມີພະສະມະນະນາມວ່າ ກຸມາຣະກັດສະປະ ຜູ້ເປັນພະຫູສູດ, ມີວາທະອັນວິຈິດ ແລະມີຄຸນອັນປະເສີດ; ທ່ານໄດ້ສະແດງທຳມະກະຖາແກ່ເຮົາໃນການນັ້ນ, ໄດ້ບັນເທົາຄວາມເຫັນຜິດອັນເປັນດັ່ງໜາມຂອງເຮົາອອກເສຍ.

1254.

໑໒໕໔.

‘‘Tāhaṃ [Pg.120] tassa dhammakathaṃ suṇitvā, upāsakattaṃ paṭivedayissaṃ;

Pāṇātipātā virato ahosiṃ, loke adinnaṃ parivajjayissaṃ;

Amajjapo no ca musā abhāṇiṃ, sakena dārena ca ahosi tuṭṭho.

ເຮົາໄດ້ຟັງທຳມະກະຖາຂອງພະສະມະນະນັ້ນແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ປະກາດຕົນເປັນອຸປາສົກ; ເຮົາເປັນຜູ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ງົດເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ; ເປັນຜູ້ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີດ້ວຍພັນລະຍາຂອງຕົນ.

1255.

໑໒໕໕.

‘‘Taṃ me vataṃ taṃ pana brahmacariyaṃ, tassa suciṇṇassa ayaṃ vipāko;

Teheva kammehi apāpakehi, puññehi me laddhamidaṃ vimāna’’nti.

ນັ້ນຄືວັດປະຕິບັດຂອງເຮົາ, ນັ້ນຄືພົມມະຈັນຂອງເຮົາ, ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງຄວາມປະພຶດດີນັ້ນ; ເຮົາໄດ້ວິມານນີ້ມາ ເພາະກຳອັນປາສະຈາກບາບ ແລະບຸນກຸສົນເຫຼົ່ານັ້ນເອງ.

1256.

໑໒໕໖.

‘‘Saccaṃ kirāhaṃsu narā sapaññā, anaññathā vacanaṃ paṇḍitānaṃ;

Yahiṃ yahiṃ gacchati puññakammo, tahiṃ tahiṃ modati kāmakāmī.

ມະນຸດຜູ້ມີປັນຍາທັງຫຼາຍກ່າວໄວ້ເປັນຄວາມຈິງແທ້, ຄຳເວົ້າຂອງນັກປາດທັງຫຼາຍຍ່ອມບໍ່ເປັນຢ່າງອື່ນ; ຜູ້ມີບຸນຍ່ອມໄປສູ່ສະຖານທີ່ໃດໆ, ກໍຍ່ອມບັນເທີງໃນສະຖານທີ່ນັ້ນໆ ໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ປາດຖະໜາຕາມຕ້ອງການ.

1257.

໑໒໕໗.

‘‘Yahiṃ yahiṃ sokapariddavo ca, vadho ca bandho ca parikkileso;

Tahiṃ tahiṃ gacchati pāpakammo, na muccati duggatiyā kadācī’’ti.

ສ່ວນຜູ້ມີກຳຊົ່ວ ຍ່ອມໄປສູ່ສະຖານທີ່ໃດໆ ທີ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າຮ້ອງໄຫ້, ການຂ້າ, ການຈອງຈຳ ແລະຄວາມທຸກທໍລະມານ; ຍ່ອມບໍ່ພົ້ນໄປຈາກທຸຄະຕິໄດ້ເລີຍໃນການບາງຄັ້ງ.

1258.

໑໒໕໘.

‘‘Sammūḷharūpova jano ahosi, asmiṃ muhutte kalalīkatova;

Janassimassa tuyhañca kumāra, appaccayo kena nu kho ahosī’’ti.

ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ໝູ່ເທວະດາເຫຼົ່ານີ້ມີອາການເໝືອນຫຼົງໄຫຼ, ໃນຂະນະນີ້ເໝືອນດັ່ງນ້ຳປົນຕົມອັນຂຸ່ນມົວ; ເພາະເຫດໃດໜໍ ໝູ່ເທວະດາເຫຼົ່ານີ້ແລະທ່ານ ຈຶ່ງມີຄວາມບໍ່ຍິນດີ (ບໍ່ສະບາຍໃຈ) ເກີດຂຶ້ນ?

1259.

໑໒໕໙.

‘‘Ime ca sirīsavanā tātā, dibbā gandhā surabhī sampavanti ;

Te sampavāyanti imaṃ vimānaṃ, divā ca ratto ca tamaṃ nihantvā.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ກິ່ນຫອມອັນເປັນທິບເຫຼົ່ານີ້ ຟຸ້ງခະຈອນມາຈາກປ່າໄມ້ຊິກ (ຕົ້ນກຶກໂກ້); ກິ່ນຫອມເຫຼົ່ານັ້ນກຳຈັດຄວາມມືດມົນ ແລ້ວຟຸ້ງခະຈອນໄປທົ່ວວິມານນີ້ ທັງกາງເວັນແລະກາງຄືນ.

1260.

໑໒໖໐.

‘‘Imesañca [Pg.121] kho vassasataccayena, sipāṭikā phalati ekamekā;

Mānussakaṃ vassasataṃ atītaṃ, yadagge kāyamhi idhūpapanno.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ຝັກຂອງຕົ້ນໄມ້ຊິກເຫຼົ່ານີ້ ຍ່ອມຫຼົ່ນລົງເທື່ອລະຝັກ ເມື່ອລ່ວງໄປໄດ້ຮ້ອຍປີ; ເວລາຮ້ອຍປີຂອງມະນຸດໄດ້ລ່ວງໄປແລ້ວ ນັບຕັ້ງແຕ່ເຮົາໄດ້ມາເກີດໃນກາຍ (ອັດຕະພາບ) ນີ້.

1261.

໑໒໖໑.

‘‘Disvānahaṃ vassasatāni pañca, asmiṃ vimāne ṭhatvāna tātā;

Āyukkhayā puññakkhayā cavissaṃ, teneva sokena pamucchitosmī’’ti.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ເຮົາໄດ້ຢູ່ໃນວິມານນີ້ມາໄດ້ ໕໐໐ ປີທິບແລ້ວ, ບັດນີ້ ເຮົາຈະຕ້ອງເຄື່ອນ (ຕາຍ) ເພາະສິ້ນອາຍຸແລະສິ້ນບຸນ; ເພາະເຫດນັ້ນ ເຮົາຈຶ່ງມີຄວາມໂສກເສົ້າແລະສະຫຼົດໃຈຍິ່ງ.

1262.

໑໒໖໒.

‘‘Kathaṃ nu soceyya tathāvidho so, laddhā vimānaṃ atulaṃ cirāya;

Ye cāpi kho ittaramupapannā, te nūna soceyyuṃ parittapuññā’’ti.

ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ບຸກຄົນຜູ້ເຊັ່ນທ່ານ ໄດ້ວິມານອັນຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້ ແລະສະເຫວີຍສຸກຢູ່ເປັນເວລາດົນນານ ຈະຕ້ອງໂສກເສົ້າເຮັດຫຍັງ? ສ່ວນພວກທີ່ມີບຸນນ້ອຍ ໄດ້ມາເກີດພຽງຊົ່ວຄາວແລ້ວຕ້ອງເຄື່ອນໄປ ພວກເຂົາເຫຼົ່ານັ້ນຕ່າງຫາກທີ່ຄວນໂສກເສົ້າ.

1263.

໑໒໖໓.

‘‘Anucchaviṃ ovadiyañca me taṃ, yaṃ maṃ tumhe peyyavācaṃ vadetha;

Tumhe ca kho tātā mayānuguttā, yenicchakaṃ tena paletha sotthi’’nti.

ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ຖ້ອຍຄຳອັນເປັນທີ່ຮັກ ທີ່ພວກທ່ານກ່າວກັບເຮົານັ້ນ ເປັນຄຳຕັກເຕືອນອັນສົມຄວນແກ່ເຮົາ; ແລະພວກທ່ານກໍໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກເຮົາແລ້ວ, ຈົ່ງເດີນທາງໄປສູ່ສະຖານທີ່ທີ່ປາດຖະໜາໂດຍສະຫວັດດີພາບເທີ້ນ.

1264.

໑໒໖໔.

‘‘Gantvā mayaṃ sindhusovīrabhūmiṃ, dhanatthikā uddayaṃ patthayānā;

Yathāpayogā paripuṇṇacāgā, kāhāma serīsamahaṃ uḷāra’’nti.

ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າຕ້ອງການຊັບ ຫວັງຜົນກຳໄລ ຈະເດີນທາງໄປສູ່ແຜ່ນດິນສິນທຸແລະໂສວີຣະ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະມີຄວາມພະຍາຍາມ ແລະມີການບໍລິຈາກອັນເຕັມປ່ຽມ ເພື່ອຈັດງານບູຊາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຖວາຍແດ່ທ່ານເສຣີສະກະ.

1265.

໑໒໖໕.

‘‘Mā ceva serīsamahaṃ akattha, sabbañca vo bhavissati yaṃ vadetha;

Pāpāni kammāni vivajjayātha, dhammānuyogañca adhiṭṭhahātha.

ພວກທ່ານຢ່າໄດ້ຈັດງານບູຊາແດ່ເຮົາເລີຍ, ແຕ່ສິ່ງທັງໝົດທີ່ພວກທ່ານກ່າວນັ້ນ ຈະສຳເລັດແກ່ພວກທ່ານ; ຈົ່ງເວັ້ນຈາກບາບກຳທັງຫຼາຍ, ແລະຈົ່ງຕັ້ງໝັ້ນໃນການປະພຶດທຳ (ການໃຫ້ທານເປັນຕົ້ນ) ເທີ້ນ.

1266.

໑໒໖໖.

‘‘Upāsako atthi imamhi saṅghe, bahussuto sīlavatūpapanno;

Saddho ca cāgī ca supesalo ca, vicakkhaṇo santusito mutīmā.

ໃນກອງກວຽນ (ໝູ່ຄົນ) ນີ້ ມີອຸປາສົກຄົນໜຶ່ງ ຜູ້ເປັນພະຫູສູດ, ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສີລວັດ; ມີສັດທາ, ມີການເສຍສະຫຼະ, ມີສີລອັນເປັນທີ່ຮັກ, ມີປັນຍາສະຫຼາດ, ມີຄວາມສັນໂດດ ແລະມີປັນຍາຮູ້ຈັກປະໂຫຍດ.

1267.

໑໒໖໗.

‘‘Sañjānamāno [Pg.122] na musā bhaṇeyya, parūpaghātāya na cetayeyya;

Vebhūtikaṃ pesuṇaṃ no kareyya, saṇhañca vācaṃ sakhilaṃ bhaṇeyya.

ອຸປາສົກນັ້ນຮູ້ຢູ່ ຍ່ອມບໍ່ເວົ້າຕົວະ, ບໍ່ຄິດເພື່ອຈະບຽດບຽນຜູ້ນ້ອຍຫຼືຜູ້ໃຫຍ່; ບໍ່ເວົ້າຄຳສໍ້ສຽດອັນເຮັດໃຫ້ແຕກແຍກກັນ, ຍ່ອມກ່າວແຕ່ຖ້ອຍຄຳອັນອ່ອນຫວານແລະເປັນມິດ.

1268.

໑໒໖໘.

‘‘Sagāravo sappaṭisso vinīto, apāpako adhisīle visuddho;

So mātaraṃ pitarañcāpi jantu, dhammena poseti ariyavutti.

ເປັນຜູ້ມີຄວາມເຄົາລົບ, ມີຄວາມຢຳເກງ, ມີຄວາມສະຫງົບຮຽບຮ້ອຍ, ບໍ່ມີບາບ, ມີຄວາມບໍລິສຸດໃນອະທິສີລ; ອຸປາສົກນັ້ນຍ່ອມລ້ຽງດູມານດາແລະບິດາໂດຍທຳ, ມີການດຳລົງຊີວິດອັນປະເສີດ.

1269.

໑໒໖໙.

‘‘Maññe so mātāpitūnaṃ kāraṇā, bhogāni pariyesati na attahetu;

Mātāpitūnañca yo accayena, nekkhammapoṇo carissati brahmacariyaṃ.

ເຮົາຄິດວ່າ ອຸປາສົກນັ້ນສະແຫວງຫາຊັບກໍເພື່ອມານດາແລະບິດາ, ບໍ່ແມ່ນເພື່ອຕົນເອງ; ແລະເມື່ອມານດາບິດາລ່ວງລັບໄປແລ້ວ, ເຂົາຜູ້ມີຈິດນ້ອມໄປໃນເນກຂຳມະ ຈະປະພຶດພົມມະຈັນ.

1270.

໑໒໗໐.

‘‘Ujū avaṅko asaṭho amāyo, na lesakappena ca vohareyya;

So tādiso sukatakammakārī, dhamme ṭhito kinti labhetha dukkhaṃ.

ເປັນຜູ້ຊື່ກົງ, ບໍ່ຄົດຄ້ຽວ, ບໍ່ໂອ້ອວດ, ບໍ່ມີມາຍา, ບໍ່ກ່າວຖ້ອຍຄຳດ້ວຍຄວາມຫຼອກລວງ; ອຸປາສົກຜູ້ເຊັ່ນນັ້ນ ເປັນຜູ້ເຮັດກຳດີ, ຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນທຳ, ຈະໄດ້ຮັບຄວາມທຸກຍາກແນວໃດ?

1271.

໑໒໗໑.

‘‘Taṃ kāraṇā pātukatomhi attanā, tasmā dhammaṃ passatha vāṇijāse;

Aññatra teniha bhasmī bhavetha, andhākulā vippanaṭṭhā araññe;

Taṃ khippamānena lahuṃ parena, sukho have sappurisena saṅgamo’’ti.

ເພາະເຫດແຫ່ງອຸປາສົກນັ້ນ ເຮົາຈຶ່ງໄດ້ສະແດງຕົນໃຫ້ປາກົດ, ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ເພາະເຫດນັ້ນ ພວກທ່ານຈົ່ງເຫັນທຳເຖີ້ນ; ຫາກບໍ່ມີອຸປາສົກນັ້ນ ພວກທ່ານກໍຈະກາຍເປັນເຖົ້າມອດຢູ່ໃນທີ່ນີ້, ຫຼົງທາງແລະວຸ່ນວາຍໃຈເໝືອນຄົນຕາບອດຢູ່ໃນປ່າ; ພວກທ່ານຈະຖືກໄພອັນຕະລາຍໃນທະເລຊາຍນີ້ ຫຼືໄພອັນຕະລາຍອື່ນບີບຄັ້ນຈົນເຖິງແກ່ຄວາມຕາຍຢ່າງຮີບດ່ວນ, ການພົບປະກັນກັບສັດບຸລຸດ (ຄົນດີ) ຍ່ອມນຳມາຊຶ່ງຄວາມສຸກແທ້ໆ.

1272.

໑໒໗໒.

‘‘Kiṃ nāma so kiñca karoti kammaṃ,Kiṃ nāmadheyyaṃ kiṃ pana tassa gottaṃ;

Mayampi naṃ daṭṭhukāmamha yakkha, yassānukampāya idhāgatosi;

Lābhā hi tassa, yassa tuvaṃ pihesī’’ti.

ຂ້າແດ່ຍັກ ທ່ານມາຮອດປ່າກັນດານນີ້ ເພື່ອອະນຸເຄາະແກ່ອຸປາສົກຄົນໃດ? ອຸປາສົກຄົນນັ້ນມີຊື່ແນວໃດ? ເຮັດວຽກງານຫຍັງ? ມີຊື່ສຽງຮຽງນາມ ແລະ ໂຄດຕະກຸນແນວໃດ? ພວກຂ້າພະເຈົ້າກໍຢາກເຫັນອຸປາສົກຄົນນັ້ນຄືກັນ. ຍັກເອີຍ, ບຸກຄົນໃດທີ່ທ່ານຮັກແພງ ບຸກຄົນນັ້ນກໍມີແຕ່ໄດ້ລາບຢ່າງແທ້ຈິງ.

1273.

໑໒໗໓.

‘‘Yo [Pg.123] kappako sambhavanāmadheyyo,Upāsako kocchaphalūpajīvī;

Jānātha naṃ tumhākaṃ pesiyo so,Mā kho naṃ hīḷittha supesalo so’’ti.

ອຸປາສົກຜູ້ເປັນຊ່າງຕັດຜົມ ຊື່ວ່າ ສັມພະວະ ລ້ຽງຊີບດ້ວຍການໃຊ້ຫວີ ແລະ ຕັ່ງນັ່ງ, ພວກທ່ານຈົ່ງຮູ້ຈັກລາວເຖີດ ລາວເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້ເຮັດວຽກງານໃຫ້ພວກທ່ານ, ພວກທ່ານຢ່າໄດ້ດູຖູກຢຽດຢາມລາວເລີຍ ເພາະວ່າລາວເປັນຜູ້ຮັກຫອມສິນຢ່າງຍິ່ງ.

1274.

໑໒໗໔.

‘‘Jānāmase yaṃ tvaṃ pavadesi yakkha,Na kho naṃ jānāma sa edisoti;

Mayampi naṃ pūjayissāma yakkha,Sutvāna tuyhaṃ vacanaṃ uḷāra’’nti.

ຂ້າແດ່ຍັກ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າຮູ້ຈັກອຸປາສົກທີ່ທ່ານກ່າວເຖິງນັ້ນ ພຽງແຕ່ຮູບຮ່າງລັກສະນະພາຍນອກເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ບໍ່ຮູ້ເລີຍວ່າລາວມີຄຸນງາມຄວາມດີເຖິງພຽງນີ້. ຂ້າແດ່ຍັກ, ເມື່ອໄດ້ຟັງຄຳເວົ້າອັນປະເສີດຂອງທ່ານແລ້ວ ພວກຂ້າພະເຈົ້າກໍຈະບູຊາອຸປາສົກຄົນນັ້ນຄືກັນ.

1275.

໑໒໗໕.

‘‘Ye keci imasmiṃ satthe manussā,Daharā mahantā athavāpi majjhimā;

Sabbeva te ālambantu vimānaṃ,Passantu puññānaṃ phalaṃ kadariyā’’ti.

ມະນຸດທັງຫຼາຍໃນກອງກວຽນນີ້ ບໍ່ວ່າຈະເປັນຜູ້ເຍົາ, ຜູ້ໃຫຍ່ ຫຼື ປານກາງກໍຕາມ, ຂໍໃຫ້ທຸກຄົນຈົ່ງຂຶ້ນມາເທິງວິມານຂອງຂ້ອຍເຖີດ. ຂໍໃຫ້ພວກຄົນຂີ້ຖີ່ທັງຫຼາຍ ຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນກຸສົນນີ້ເຖີດ.

1276.

໑໒໗໖.

Te tattha sabbeva ‘ahaṃ pure’ti,Taṃ kappakaṃ tattha purakkhatvā ;

Sabbeva te ālambiṃsu vimānaṃ,Masakkasāraṃ viya vāsavassa.

ໃນວິມານນັ້ນ ພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍທຸກຄົນຕ່າງກໍເວົ້າວ່າ 'ຂ້ອຍກ່ອນ, ຂ້ອຍກ່ອນ' ແລ້ວໃຫ້ອຸປາສົກຊ່າງຕັດຜົມນັ້ນເດີນນຳໜ້າ, ພວກເຂົາທັງໝົດໄດ້ຂຶ້ນສູ່ວິມານຂອງເສຣີສະກະເທວະບຸດ ອັນປຽບເໝືອນດັ່ງວິມານມະສັກກະສາຣະຂອງພຣະອິນ.

1277.

໑໒໗໗.

Te tattha sabbeva ‘ahaṃ pure’ti, upāsakattaṃ paṭivedayiṃsu;

Pāṇātipātā viratā ahesuṃ, loke adinnaṃ parivajjayiṃsu;

Amajjapā no ca musā bhaṇiṃsu, sakena dārena ca ahesuṃ tuṭṭhā.

ໃນວິມານນັ້ນ ພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍທຸກຄົນຕ່າງກໍຍາດກັນເວົ້າວ່າ 'ຂ້ອຍກ່ອນ, ຂ້ອຍກ່ອນ' ເພື່ອສະແດງຕົນເປັນອຸປາສົກ. ພວກເຂົາໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບໃນໂລກ, ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະ ມີຄວາມສັນໂດດຍິນດີສະເພາະແຕ່ພັນລະຍາຂອງຕົນ.

1278.

໑໒໗໘.

Te tattha sabbeva ‘ahaṃ pure’ti, upāsakattaṃ paṭivedayitvā;

Pakkāmi sattho anumodamāno, yakkhiddhiyā anumato punappunaṃ.

In ວິມານນັ້ນ ພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍທຸກຄົນຕ່າງກໍຍາດກັນເວົ້າວ່າ 'ຂ້ອຍກ່ອນ, ຂ້ອຍກ່ອນ' ເພື່ອສະແດງຕົນເປັນອຸປາສົກແລ້ວ, ກອງກວຽນນັ້ນກໍໄດ້ເດີນທາງຕໍ່ໄປດ້ວຍຄວາມເບີກບານຍິນດີ ໂດຍໄດ້ຮັບຄວາມອະນຸເຄາະດ້ວຍລິດເດດຂອງຍັກ (ເທວະບຸດ) ຢູ່ເລື້ອຍໆ.

1279.

໑໒໗໙.

‘‘Gantvāna [Pg.124] te sindhusovīrabhūmiṃ, dhanatthikā uddayaṃ patthayānā;

Yathāpayogā paripuṇṇalābhā, paccāgamuṃ pāṭaliputtamakkhataṃ.

ພໍ່ຄ້າເຫຼົ່ານັ້ນຜູ້ຕ້ອງການຊັບ ແລະ ປາດຖະໜາຜົນກຳໄລ ໄດ້ເດີນທາງໄປຮອດດິນແດນສິນທຸໂສວີຣະ, ພວກເຂົາໄດ້ພະຍາຍາມຕາມກຳລັງຈົນໄດ້ລາບຜົນຢ່າງບໍລິບູນ ແລະ ໄດ້ເດີນທາງກັບຄືນສູ່ເມືອງປາຕະລີບຸດ ໂດຍສະຫວັດດີພາບປາສະຈາກໄພອັນຕະລາຍ.

1280.

໑໒໘໐.

‘‘Gantvāna te saṅgharaṃ sotthivanto,Puttehi dārehi samaṅgibhūtā;

Ānandī vittā sumanā patītā,Akaṃsu serīsamahaṃ uḷāraṃ;

Serīsakaṃ te pariveṇaṃ māpayiṃsu.

ເມື່ອພໍ່ຄ້າເຫຼົ່ານັ້ນເດີນທາງກັບຮອດເຮືອນຊານຂອງຕົນໂດຍສະຫວັດດີພາບ, ໄດ້ພົບໜ້າກັບລູກ ແລະ ເມຍ, ຕ່າງກໍມີຄວາມປິຕິຍິນດີ, ເບີກບານມ່ວນຊື່ນ ແລະ ອີ່ມອົກອີ່ມໃຈ, ຈຶ່ງໄດ້ຈັດງານສະຫຼອງບູຊາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຖວາຍແກ່ເສຣີສະກະເທວະບຸດ ແລະ ໄດ້ຮ່ວມກັນສ້າງຫໍບູຊາອ້ອມຮອບເພື່ອອຸທິດໃຫ້ແກ່ເສຣີສະກະເທວະບຸດ.

1281.

໑໒໘໑.

Etādisā sappurisāna sevanā,Mahatthikā dhammaguṇāna sevanā;

Ekassa atthāya upāsakassa,Sabbeva sattā sukhitā ahesunti.

ການຄົບຫາສະມາຄົມກັບສັດຕະບຸຣຸດ (ຄົນດີ) ຍ່ອມມີຜົນດີແນວນີ້, ການປະພຶດປະຕິບັດຕາມຄຸນຂອງພຣะທັມຍ່ອມມີປະໂຫຍດອັນຍິ່ງໃຫຍ່. ເພາະການອະນຸເຄາະແກ່ອຸປາສົກພຽງຄົນດຽວ, ສັດທັງຫຼາຍທັງປວງ (ໃນກອງກວຽນ) ຈຶ່ງໄດ້ຮັບຄວາມສຸກຖ້ວນໜ້າ.

Serīsakavimānaṃ dasamaṃ.

ເສຣີສະກະວິມານ ທີ ໑໐ ຈົບ.

11. Sunikkhittavimānavatthu

໑໑. ສຸນິກຂິດຕະວິມານະວັດຖຸ

1282.

໑໒໘໒.

‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni;

Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

ວິມານທີ່ມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ, ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ, ມີປຣາສາດຍອດແຫຼມອັນສະຫງ່າງາມເຖິງເຈັດຮ້ອຍຫຼັງ, ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມ.

1283.

໑໒໘໓.

‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ;

Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.

ທ່ານສະຖິດຢູ່, ດື່ມ ແລະ ບໍລິໂພກໃນວິມານນັ້ນ, ທັງມີສຽງພິນທິບອັນມ່ວນຊື່ນບັນເລງຢູ່ເລື້ອຍໆ. ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນທິບ, ແລະ ມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.

1284.

໑໒໘໔.

‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati;

Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā.

ເພາະບຸນກຸສົນຫຍັງ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນວັນນະອັນຮຸ່ງເຮືອງແນວນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນຫຍັງ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນວິມານນີ້? ແລະ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກເພິ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?

1285.

໑໒໘໕.

‘‘Pucchāmi [Pg.125] ‘taṃ deva mahānubhāva, manussabhūto kimakāsi puññaṃ;

Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ຂ້າແດ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນຫຍັງໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນຫຍັງ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມແນວນີ້? ແລະ ຜິວພັນວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?

1286.

໑໒໘໖.

So devaputto attamano, moggallānena pucchito;

Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ.

ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກພຣະມະຫາໂມຄະຣານະຖາມ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກັມນັ້ນວ່າ:

1287.

໑໒໘໗.

‘‘Dunnikkhittaṃ mālaṃ sunikkhipitvā, patiṭṭhapetvā sugatassa thūpe;

Mahiddhiko camhi mahānubhāvo, dibbehi kāmehi samaṅgibhūto.

ເມື່ອຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພວງດອກໄມ້ທີ່ຄົນອື່ນວາງໄວ້ບໍ່ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍ ຢູ່ທີ່ພຣະສະຖູບຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ (ພຣະກັດສະປະພຸດທະເຈົ້າ), ຈຶ່ງໄດ້ນຳມາຈັດແຕ່ງ ແລະ ປະດັບປະດາໄວ້ເປັນຢ່າງດີ. ດ້ວຍຜົນບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີລິດເດດ ແລະ ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ພ້ອມທັງພຣັ່ງພ້ອມດ້ວຍກາມະຄຸນອັນເປັນທິບ.

1288.

໑໒໘໘.

‘‘Tena metādiso vaṇṇo,Tena me idha mijjhati;

Uppajjanti ca me bhogā,Ye keci manaso piyā.

ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນວັນນະອັນຮຸ່ງເຮືອງແນວນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າໃນວິມານນີ້, ແລະ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກເພິ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.

1289.

໑໒໘໙.

‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva,Manussabhūto yamahaṃ akāsiṃ;

Tenamhi evaṃ jalitānubhāvo,Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.

ຂ້າແດ່ພຣະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍກາບຮຽນແກ່ທ່ານເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດໄວ້ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ດ້ວຍຜົນບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມແນວນີ້, ແລະ ຜິວພັນວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.

Sunikkhittavimānaṃ ekādasamaṃ.

ສຸນິກຂິດຕະວິມານ ທີ ໑໑ ຈົບ.

Sunikkhittavaggo sattamo niṭṭhito.

ສຸນິກຂິດຕະວັກ ທີ ໗ ຈົບບໍລິບູນ.

Tassuddānaṃ –

ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນັ້ນ ຄື:

Dve daliddā vanavihārā, bhatako gopālakaṇḍakā;

Anekavaṇṇamaṭṭhakuṇḍalī, serīsako sunikkhittaṃ;

Purisānaṃ tatiyo vaggo pavuccatīti.

ເລື່ອງຄົນທຸກຍາກສອງເລື່ອງ, ເລື່ອງພຣະຜູ້ນອນໃນປ່າ, ເລື່ອງຄົນຮັບຈ້າງ, ເລື່ອງຄົນລ້ຽງງົວ, ເລື່ອງກັນທະກະ, ເລື່ອງອະເນກະວັນນະ, ເລື່ອງມັດຖະກຸນທະລີ, ເລື່ອງເສຣີສະກະ ແລະ ເລື່ອງສຸນິກຂິດຕະ. ວັກນີ້ເອີ້ນວ່າ ປຸຣິສະວັກ ທີ ໓ (ວັກທີ່ວ່າດ້ວຍບຸລຸດ).

Bhāṇavāraṃ catutthaṃ niṭṭhitaṃ.

ພານະວານ ທີ ໔ ຈົບບໍລິບູນ.

Vimānavatthupāḷi niṭṭhitā.

ພຣະບາລີວິມານະວັດຖຸ ຈົບບໍລິບູນ.

বাংলা
পালি	অট্ঠকথা	টীকা	অন্ন
1101 পারাজিক পালি 1102 পাচিত্তিয় পালি 1103 মহাবগ্গ পালি (বিনয়) 1104 চূলবগ্গ পালি 1105 পরিবার পালি	1201 পারাজিককণ্ড অট্ঠকথা-১ 1202 পারাজিককণ্ড অট্ঠকথা-২ 1203 পাচিত্তিয় অট্ঠকথা 1204 মহাবগ্গ অট্ঠকথা (বিনয়) 1205 চূলবগ্গ অট্ঠকথা 1206 পরিবার অট্ঠকথা	1301 সারত্থদীপনী টীকা-১ 1302 সারত্থদীপনী টীকা-২ 1303 সারত্থদীপনী টীকা-৩	1401 দ্বেমাতিকাপালি 1402 বিনয়সংগহ অট্ঠকথা 1403 বজিরবুদ্ধি টীকা 1404 বিমতিবিনোদনী টীকা-১ 1405 বিমতিবিনোদনী টীকা-২ 1406 বিনয়ালংকার টীকা-১ 1407 বিনয়ালংকার টীকা-২ 1408 কঙ্খাবিতরণীপুরাণ টীকা 1409 বিনয়বিনিচ্ছয়-উত্তরবিনিচ্ছয় 1410 বিনয়বিনিচ্ছয় টীকা-১ 1411 বিনয়বিনিচ্ছয় টীকা-২ 1412 পাচিত্যাদিযোজনাপালি 1413 খুদ্ধসিক্খা-মূলসিক্খা 8401 বিসুদ্ধিমগ্গ-১ 8402 বিসুদ্ধিমগ্গ-২ 8403 বিসুদ্ধিমগ্গ-মহাটীকা-১ 8404 বিসুদ্ধিমগ্গ-মহাটীকা-২ 8405 বিসুদ্ধিমগ্গ নিদানকথা 8406 দীঘনিকায় (পু-বি) 8407 মজ্ঝিমনিকায় (পু-বি) 8408 সংযুত্তনিকায় (পু-বি) 8409 অঙ্গুত্তরনিকায় (পু-বি) 8410 বিনয়পিটক (পু-বি) 8411 অভিধম্মপিটক (পু-বি) 8412 অট্ঠকথা (পু-বি) 8413 নিরুত্তিদীপনী 8414 পরমত্থদীপনী সংগহমহাটীকাপাঠ 8415 অনুদীপনীপাঠ 8416 পট্ঠানুদ্দেস দীপনীপাঠ 8417 নমক্কারটীকা 8418 মহাপণামপাঠ 8419 লক্খণাতো বুদ্ধথোমনাগাথা 8420 সুতবন্দনা 8421 কমলাঞ্জলি 8422 জিনালংকার 8423 পজ্জমধু 8424 বুদ্ধগুণগাথাবলী 8425 চূলগন্থবংস 8426 মহাবংস 8427 সাসনবংস 8428 কচ্চায়নব্যাকরণং 8429 মোগ্গল্লানব্যাকরণং 8430 সদ্দনীতিপ্পকরণং (পদমালা) 8431 সদ্দনীতিপ্পকরণং (ধাতুমালা) 8432 পদরূপসিদ্ধি 8433 মোগ্গল্লানপঞ্চিকা 8434 পযোগসিদ্ধিপাঠ 8435 বুত্তোদয়পাঠ 8436 অভিধানপ্পদীপিকাপাঠ 8437 অভিধানপ্পদীপিকাটীকা 8438 সুবোধালংকারপাঠ 8439 সুবোধালংকারটীকা 8440 বালাবতার গণ্ঠিপদত্থবিনিচ্ছয়সার 8441 লোকনীতি 8442 সুত্তন্তনীতি 8443 সূরস্সতীনীতি 8444 মহারহনীতি 8445 ধম্মনীতি 8446 কবিদপ্পণনীতি 8447 নীতিমঞ্জরী 8448 নরদক্খদীপনী 8449 চতুরারক্খদীপনী 8450 চাণক্যনীতি 8451 রসবাহিনী 8452 সীমাবিসোধনীপাঠ 8453 বেস্সন্তরগীতি 8454 মোগ্গল্লান বুত্তিবিবরণপঞ্চিকা 8455 থূপবংস 8456 দাঠাবংস 8457 ধাতুপাঠবিলাসিনিয়া 8458 ধাতুবংস 8459 হত্থবনগল্লবিহারবংস 8460 জিনচরিতয় 8461 জিনবংসদীপং 8462 তেলকটাহগাথা 8463 মিলিদটীকা 8464 পদমঞ্জরী 8465 পদসাধনং 8466 সদ্দবিন্দুপকরণং 8467 কচ্চায়নধাতুমঞ্জুসা 8468 সামন্তকূটবণ্ণনা
2101 সীলক্খন্ধবগ্গ পালি 2102 মহাবগ্গ পালি (দীঘ) 2103 পাথিকবগ্গ পালি	2201 সীলক্খন্ধবগ্গ অট্ঠকথা 2202 মহাবগ্গ অট্ঠকথা (দীঘ) 2203 পাথিকবগ্গ অট্ঠকথা	2301 সীলক্খন্ধবগ্গ টীকা 2302 মহাবগ্গ টীকা (দীঘ) 2303 পাথিকবগ্গ টীকা 2304 সীলক্খন্ধবগ্গ-অভিনবটীকা-১ 2305 সীলক্খন্ধবগ্গ-অভিনবটীকা-২
3101 মূলপণ্ণাস পালি 3102 মজ্ঝিমপণ্ণাস পালি 3103 উপরিপণ্ণাস পালি	3201 মূলপণ্ণাস অট্ঠকথা-১ 3202 মূলপণ্ণাস অট্ঠকথা-২ 3203 মজ্ঝিমপণ্ণাস অট্ঠকথা 3204 উপরিপণ্ণাস অট্ঠকথা	3301 মূলপণ্ণাস টীকা 3302 মজ্ঝিমপণ্ণাস টীকা 3303 উপরিপণ্ণাস টীকা
4101 সগাথাবগ্গ পালি 4102 নিদানবগ্গ পালি 4103 খন্ধবগ্গ পালি 4104 সলায়তনবগ্গ পালি 4105 মহাবগ্গ পালি (সংযুত্ত)	4201 সগাথাবগ্গ অট্ঠকথা 4202 নিদানবগ্গ অট্ঠকথা 4203 খন্ধবগ্গ অট্ঠকথা 4204 সলায়তনবগ্গ অট্ঠকথা 4205 মহাবগ্গ অট্ঠকথা (সংযুত্ত)	4301 সগাথাবগ্গ টীকা 4302 নিদানবগ্গ টীকা 4303 খন্ধবগ্গ টীকা 4304 সলায়তনবগ্গ টীকা 4305 মহাবগ্গ টীকা (সংযুত্ত)
5101 এককনিপাত পালি 5102 দুকনিপাত পালি 5103 তিকনিপাত পালি 5104 চতুক্কনিপাত পালি 5105 পঞ্চকনিপাত পালি 5106 ছক্কনিপাত পালি 5107 সত্তকনিপাত পালি 5108 অট্ঠকাদিনিপাত পালি 5109 নবকনিপাত পালি 5110 দশকনিপাত পালি 5111 একাদশকনিপাত পালি	5201 এককনিপাত অট্ঠকথা 5202 দুক-তিক-চতুক্কনিপাত অট্ঠকথা 5203 পঞ্চক-ছক্ক-সত্তকনিপাত অট্ঠকথা 5204 অট্ঠকাদিনিপাত অট্ঠকথা	5301 এককনিপাত টীকা 5302 দুক-তিক-চতুক্কনিপাত টীকা 5303 পঞ্চক-ছক্ক-সত্তকনিপাত টীকা 5304 অট্ঠকাদিনিপাত টীকা
6101 খুদ্ধকপাঠ পালি 6102 ধম্মপদ পালি 6103 উদান পালি 6104 ইতিবুত্তক পালি 6105 সুত্তনিপাত পালি 6106 বিমানবত্থু পালি 6107 পেতবত্থু পালি 6108 থেরগাথা পালি 6109 থেরীগাথা পালি 6110 অপদান পালি-১ 6111 অপদান পালি-২ 6112 বুদ্ধবংস পালি 6113 চরিয়াপিটক পালি 6114 জাতক পালি-১ 6115 জাতক পালি-২ 6116 মহানিদ্দেস পালি 6117 চূলনিদ্দেস পালি 6118 পটিসম্ভিদামগ্গ পালি 6119 নেত্তিপ্পকরণ পালি 6120 মিলিন্দপঞ্হ পালি 6121 পেটকোপদেস পালি	6201 খুদ্ধকপাঠ অট্ঠকথা 6202 ধম্মপদ অট্ঠকথা-১ 6203 ধম্মপদ অট্ঠকথা-২ 6204 উদান অট্ঠকথা 6205 ইতিবুত্তক অট্ঠকথা 6206 সুত্তনিপাত অট্ঠকথা-১ 6207 সুত্তনিপাত অট্ঠকথা-২ 6208 বিমানবত্থু অট্ঠকথা 6209 পেতবত্থু অট্ঠকথা 6210 থেরগাথা অট্ঠকথা-১ 6211 থেরগাথা অট্ঠকথা-২ 6212 থেরীগাথা অট্ঠকথা 6213 অপদান অট্ঠকথা-১ 6214 অপদান অট্ঠকথা-২ 6215 বুদ্ধবংস অট্ঠকথা 6216 চরিয়াপিটক অট্ঠকথা 6217 জাতক অট্ঠকথা-১ 6218 জাতক অট্ঠকথা-২ 6219 জাতক অট্ঠকথা-৩ 6220 জাতক অট্ঠকথা-৪ 6221 জাতক অট্ঠকথা-৫ 6222 জাতক অট্ঠকথা-৬ 6223 জাতক অট্ঠকথা-৭ 6224 মহানিদ্দেস অট্ঠকথা 6225 চূলনিদ্দেস অট্ঠকথা 6226 পটিসম্ভিদামগ্গ অট্ঠকথা-১ 6227 পটিসম্ভিদামগ্গ অট্ঠকথা-২ 6228 নেত্তিপ্পকরণ অট্ঠকথা	6301 নেত্তিপ্পকরণ টীকা 6302 নেত্তিবিভাবিনী
7101 ধম্মসংগণী পালি 7102 বিভঙ্গ পালি 7103 ধাতুকথা পালি 7104 পুগ্গলপঞ্ঞাত্তি পালি 7105 কথাবত্থু পালি 7106 যমক পালি-১ 7107 যমক পালি-২ 7108 যমক পালি-৩ 7109 পট্ঠান পালি-১ 7110 পট্ঠান পালি-২ 7111 পট্ঠান পালি-৩ 7112 পট্ঠান পালি-৪ 7113 পট্ঠান পালি-৫	7201 ধম্মসংগণি অট্ঠকথা 7202 সম্মোহবিনোদনী অট্ঠকথা 7203 পঞ্চপকরণ অট্ঠকথা	7301 ধম্মসংগণী-মূলটীকা 7302 বিভঙ্গ-মূলটীকা 7303 পঞ্চপকরণ-মূলটীকা 7304 ধম্মসংগণী-অনুটীকা 7305 পঞ্চপকরণ-অনুটীকা 7306 অভিধম্মাবতারো-নামরূপপরিচ্ছেদো 7307 অভিধম্মত্থসংগহো 7308 অভিধম্মাবতার-পুরাণটীকা 7309 অভিধম্মমাতিকাপালি

中文
巴利	義註	複註	藏外典籍
1101 巴拉基咖（波羅夷） 1102 巴吉帝亞（波逸提） 1103 大品（律藏） 1104 小品 1105 附隨	1201 巴拉基咖（波羅夷）義註-1 1202 巴拉基咖（波羅夷）義註-2 1203 巴吉帝亞（波逸提）義註 1204 大品義註（律藏） 1205 小品義註 1206 附隨義註	1301 心義燈-1 1302 心義燈-2 1303 心義燈-3	1401 疑惑度脫 1402 律攝註釋 1403 金剛智疏 1404 疑難解除疏-1 1405 疑難解除疏-2 1406 律莊嚴疏-1 1407 律莊嚴疏-2 1408 古老解惑疏 1409 律抉擇-上抉擇 1410 律抉擇疏-1 1411 律抉擇疏-2 1412 巴吉帝亞等啟請經 1413 小戒學-根本戒學 8401 清淨道論-1 8402 清淨道論-2 8403 清淨道大複註-1 8404 清淨道大複註-2 8405 清淨道論導論 8406 長部問答 8407 中部問答 8408 相應部問答 8409 增支部問答 8410 律藏問答 8411 論藏問答 8412 義注問答 8413 語言學詮釋手冊 8414 勝義顯揚 8415 隨燈論誦 8416 發趣論燈論 8417 禮敬文 8418 大禮敬文 8419 依相讚佛偈 8420 經讚 8421 蓮花供 8422 勝者莊嚴 8423 語蜜 8424 佛德偈集 8425 小史 8427 佛教史 8426 大史 8429 目犍連文法 8428 迦旃延文法 8430 文法寶鑑（詞幹篇） 8431 文法寶鑑（詞根篇） 8432 詞形成論 8433 目犍連五章 8434 應用成就讀本 8435 音韻論讀本 8436 阿毗曇燈讀本 8437 阿毗曇燈疏 8438 妙莊嚴論讀本 8439 妙莊嚴論疏 8440 初學入門義抉擇精要 8446 詩王智論 8447 智論花鬘 8445 法智論 8444 大羅漢智論 8441 世間智論 8442 經典智論 8443 勇士百智論 8450 考底利耶智論 8448 人眼燈 8449 四護衛燈 8451 妙味之流 8452 界清淨 8453 韋桑達拉頌 8454 目犍連語釋五章 8455 塔史 8456 佛牙史 8457 詞根讀本注釋 8458 舍利史 8459 象頭山寺史 8460 勝者行傳 8461 勝者宗燈 8462 油鍋偈 8463 彌蘭王問疏 8464 詞花鬘 8465 詞成就論 8466 正理滴論 8467 迦旃延詞根注 8468 邊境山注釋
2101 戒蘊品 2102 大品（長部） 2103 波梨品	2201 戒蘊品註義註 2202 大品義註（長部） 2203 波梨品義註	2301 戒蘊品疏 2302 大品複註（長部） 2303 波梨品複註 2304 戒蘊品新複註-1 2305 戒蘊品新複註-2
3101 根本五十經 3102 中五十經 3103 後五十經	3201 根本五十義註-1 3202 根本五十義註-2 3203 中五十義註 3204 後五十義註	3301 根本五十經複註 3302 中五十經複註 3303 後五十經複註
4101 有偈品 4102 因緣品 4103 蘊品 4104 六處品 4105 大品（相應部）	4201 有偈品義注 4202 因緣品義注 4203 蘊品義注 4204 六處品義注 4205 大品義注（相應部）	4301 有偈品複註 4302 因緣品註 4303 蘊品複註 4304 六處品複註 4305 大品複註（相應部）
5101 一集經 5102 二集經 5103 三集經 5104 四集經 5105 五集經 5106 六集經 5107 七集經 5108 八集等經 5109 九集經 5110 十集經 5111 十一集經	5201 一集義註 5202 二、三、四集義註 5203 五、六、七集義註 5204 八、九、十、十一集義註	5301 一集複註 5302 二、三、四集複註 5303 五、六、七集複註 5304 八集等複註
6101 小誦 6102 法句經 6103 自說 6104 如是語 6105 經集 6106 天宮事 6107 餓鬼事 6108 長老偈 6109 長老尼偈 6110 譬喻-1 6111 譬喻-2 6112 諸佛史 6113 所行藏 6114 本生-1 6115 本生-2 6116 大義釋 6117 小義釋 6118 無礙解道 6119 導論 6120 彌蘭王問 6121 藏釋	6201 小誦義注 6202 法句義注-1 6203 法句義注-2 6204 自說義注 6205 如是語義註 6206 經集義注-1 6207 經集義注-2 6208 天宮事義注 6209 餓鬼事義注 6210 長老偈義注-1 6211 長老偈義注-2 6212 長老尼義注 6213 譬喻義注-1 6214 譬喻義注-2 6215 諸佛史義注 6216 所行藏義注 6217 本生義注-1 6218 本生義注-2 6219 本生義注-3 6220 本生義注-4 6221 本生義注-5 6222 本生義注-6 6223 本生義注-7 6224 大義釋義注 6225 小義釋義注 6226 無礙解道義注-1 6227 無礙解道義注-2 6228 導論義注	6301 導論複註 6302 導論明解
7101 法集論 7102 分別論 7103 界論 7104 人施設論 7105 論事 7106 雙論-1 7107 雙論-2 7108 雙論-3 7109 發趣論-1 7110 發趣論-2 7111 發趣論-3 7112 發趣論-4 7113 發趣論-5	7201 法集論義註 7202 分別論義註（迷惑冰消） 7203 五部論義註	7301 法集論根本複註 7302 分別論根本複註 7303 五論根本複註 7304 法集論複註 7305 五論複註 7306 阿毘達摩入門 7307 攝阿毘達磨義論 7308 阿毘達摩入門古複註 7309 阿毘達摩論母

English
Pali Canon	Commentaries	Sub-commentaries	Other
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

Français
Canon Pali	Commentaires	Sous-commentaires	Autres
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

Deutsch
Pali-Kanon	Kommentare	Subkommentare	Sonstige
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

हिंदी
पाली कैनन	कमेंट्री	उप-टिप्पणियाँ	अन्य
1101 पाराजिक पाळि 1102 पाचित्तिय पाळि 1103 महावग्ग पाळि (विनय) 1104 चूळवग्ग पाळि 1105 परिवार पाळि	1201 पाराजिककण्ड अट्ठकथा-1 1202 पाराजिककण्ड अट्ठकथा-2 1203 पाचित्तिय अट्ठकथा 1204 महावग्ग अट्ठकथा (विनय) 1205 चूळवग्ग अट्ठकथा 1206 परिवार अट्ठकथा	1301 सारत्थदीपनी टीका-1 1302 सारत्थदीपनी टीका-2 1303 सारत्थदीपनी टीका-3	1401 द्वेमातिकापाळि 1402 विनयसंगह अट्ठकथा 1403 वजिरबुद्धि टीका 1404 विमतिविनोदनी टीका-1 1405 विमतिविनोदनी टीका-2 1406 विनयालंकार टीका-1 1407 विनयालंकार टीका-2 1408 कंखावितरणीपुराण टीका 1409 विनयविनिच्छय-उत्तरविनिच्छय 1410 विनयविनिच्छय टीका-1 1411 विनयविनिच्छय टीका-2 1412 पाचित्यादियोजनापाळि 1413 खुद्दसिक्खा-मूलसिक्खा 8401 विसुद्धिमग्ग-1 8402 विसुद्धिमग्ग-2 8403 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-1 8404 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-2 8405 विसुद्धिमग्ग निदानकथा 8406 दीघनिकाय (पु-वि) 8407 मज्झिमनिकाय (पु-वि) 8408 संयुत्तनिकाय (पु-वि) 8409 अङ्गुत्तरनिकाय (पु-वि) 8410 विनयपिटक (पु-वि) 8411 अभिधम्मपिटक (पु-वि) 8412 अट्ठकथा (पु-वि) 8413 निरुत्तिदीपनी 8414 परमत्थदीपनी सङ्गहमहाटीकापाठ 8415 अनुदीपनीपाठ 8416 पट्ठानुद्देस दीपनीपाठ 8417 नमक्कारटीका 8418 महापणामपाठ 8419 लक्खणातो बुद्धथोमनागाथा 8420 सुतवन्दना 8421 कमलाञ्जलि 8422 जिनालंकार 8423 पज्जमधु 8424 बुद्धगुणगाथावली 8425 चूळगन्थवंस 8427 सासनवंस 8426 महावंस 8429 मोग्गल्लानब्याकरणं 8428 कच्चायनब्याकरणं 8430 सद्दनीतिप्पकरणं (पदमाला) 8431 सद्दनीतिप्पकरणं (धातुमाला) 8432 पदरूपसिद्धि 8433 मोग्गल्लानपञ्चिका 8434 पयोगसिद्धिपाठ 8435 वुत्तोदयपाठ 8436 अभिधानप्पदीपिकापाठ 8437 अभिधानप्पदीपिकाटीका 8438 सुबोधालंकारपाठ 8439 सुबोधालंकारटीका 8440 बालावतार गण्ठिपदत्थविनिच्छयसार 8446 कविदप्पणनीति 8447 नीतिमञ्जरी 8445 धम्मनीति 8444 महारहनीति 8441 लोकनीति 8442 सुत्तन्तनीति 8443 सूरस्सतीनीति 8450 चाणक्यनीति 8448 नरदक्खदीपनी 8449 चतुरारक्खदीपनी 8451 रसवाहिनी 8452 सीमविसोधनीपाठ 8453 वेस्सन्तरगीति 8454 मोग्गल्लान वुत्तिविवरणपञ्चिका 8455 थूपवंस 8456 दाठावंस 8457 धातुपाठविलासिनिया 8458 धातुवंस 8459 हत्थवनगल्लविहारवंस 8460 जिनचरितय 8461 जिनवंसदीपं 8462 तेलकटाहगाथा 8463 मिलिदटीका 8464 पदमञ्जरी 8465 पदसाधनं 8466 सद्दबिन्दुपकरणं 8467 कच्चायनधातुमञ्जुसा 8468 सामन्तकूटवण्णना
2101 सीलक्खन्धवग्ग पाळि 2102 महावग्ग पाळि (दीघ) 2103 पाथिकवग्ग पाळि	2201 सीलक्खन्धवग्ग अट्ठकथा 2202 महावग्ग अट्ठकथा (दीघ) 2203 पाथिकवग्ग अट्ठकथा	2301 सीलक्खन्धवग्ग टीका 2302 महावग्ग टीका (दीघ) 2303 पाथिकवग्ग टीका 2304 सीलक्खन्धवग्ग-अभिनवटीका-1 2305 सीलक्खन्धवग्ग-अभिनवटीका-2
3101 मूलपण्णास पाळि 3102 मज्झिमपण्णास पाळि 3103 उपरिपण्णास पाळि	3201 मूलपण्णास अट्ठकथा-1 3202 मूलपण्णास अट्ठकथा-2 3203 मज्झिमपण्णास अट्ठकथा 3204 उपरिपण्णास अट्ठकथा	3301 मूलपण्णास टीका 3302 मज्झिमपण्णास टीका 3303 उपरिपण्णास टीका
4101 सगाथावग्ग पाळि 4102 निदानवग्ग पाळि 4103 खन्धवग्ग पाळि 4104 सळायतनवग्ग पाळि 4105 महावग्ग पाळि (संयुत्त)	4201 सगाथावग्ग अट्ठकथा 4202 निदानवग्ग अट्ठकथा 4203 खन्धवग्ग अट्ठकथा 4204 सळायतनवग्ग अट्ठकथा 4205 महावग्ग अट्ठकथा (संयुत्त)	4301 सगाथावग्ग टीका 4302 निदानवग्ग टीका 4303 खन्धवग्ग टीका 4304 सळायतनवग्ग टीका 4305 महावग्ग टीका (संयुत्त)
5101 एककनिपात पाळि 5102 दुकनिपात पाळि 5103 तिकनिपात पाळि 5104 चतुक्कनिपात पाळि 5105 पञ्चकनिपात पाळि 5106 छक्कनिपात पाळि 5107 सत्तकनिपात पाळि 5108 अट्ठकादिनिपात पाळि 5109 नवकनिपात पाळि 5110 दसकनिपात पाळि 5111 एकादसकनिपात पाळि	5201 एककनिपात अट्ठकथा 5202 दुक-तिक-चतुक्कनिपात अट्ठकथा 5203 पञ्चक-छक्क-सत्तकनिपात अट्ठकथा 5204 अट्ठकादिनिपात अट्ठकथा	5301 एककनिपात टीका 5302 दुक-तिक-चतुक्कनिपात टीका 5303 पञ्चक-छक्क-सत्तकनिपात टीका 5304 अट्ठकादिनिपात टीका
6101 खुद्दकपाठ पाळि 6102 धम्मपद पाळि 6103 उदान पाळि 6104 इतिवुत्तक पाळि 6105 सुत्तनिपात पाळि 6106 विमानवत्थु पाळि 6107 पेतवत्थु पाळि 6108 थेरगाथा पाळि 6109 थेरीगाथा पाळि 6110 अपदान पाळि-1 6111 अपदान पाळि-2 6112 बुद्धवंस पाळि 6113 चरियापिटक पाळि 6114 जातक पाळि-1 6115 जातक पाळि-2 6116 महानिद्देस पाळि 6117 चूळनिद्देस पाळि 6118 पटिसम्भिदामग्ग पाळि 6119 नेत्तिप्पकरण पाळि 6120 मिलिन्दपञ्ह पाळि 6121 पेटकोपदेस पाळि	6201 खुद्दकपाठ अट्ठकथा 6202 धम्मपद अट्ठकथा-1 6203 धम्मपद अट्ठकथा-2 6204 उदान अट्ठकथा 6205 इतिवुत्तक अट्ठकथा 6206 सुत्तनिपात अट्ठकथा-1 6207 सुत्तनिपात अट्ठकथा-2 6208 विमानवत्थु अट्ठकथा 6209 पेतवत्थु अट्ठकथा 6210 थेरगाथा अट्ठकथा-1 6211 थेरगाथा अट्ठकथा-2 6212 थेरीगाथा अट्ठकथा 6213 अपदान अट्ठकथा-1 6214 अपदान अट्ठकथा-2 6215 बुद्धवंस अट्ठकथा 6216 चरियापिटक अट्ठकथा 6217 जातक अट्ठकथा-1 6218 जातक अट्ठकथा-2 6219 जातक अट्ठकथा-3 6220 जातक अट्ठकथा-4 6221 जातक अट्ठकथा-5 6222 जातक अट्ठकथा-6 6223 जातक अट्ठकथा-7 6224 महानिद्देस अट्ठकथा 6225 चूळनिद्देस अट्ठकथा 6226 पटिसम्भिदामग्ग अट्ठकथा-1 6227 पटिसम्भिदामग्ग अट्ठकथा-2 6228 नेत्तिप्पकरण अट्ठकथा	6301 नेत्तिप्पकरण टीका 6302 नेत्तिविभाविनी
7101 धम्मसङ्गणी पाळि 7102 विभङ्ग पाळि 7103 धातुकथा पाळि 7104 पुग्गलपञ्ञत्ति पाळि 7105 कथावत्थु पाळि 7106 यमक पाळि-1 7107 यमक पाळि-2 7108 यमक पाळि-3 7109 पट्ठान पाळि-1 7110 पट्ठान पाळि-2 7111 पट्ठान पाळि-3 7112 पट्ठान पाळि-4 7113 पट्ठान पाळि-5	7201 धम्मसङ्गणि अट्ठकथा 7202 सम्मोहविनोदनी अट्ठकथा 7203 पञ्चपकरण अट्ठकथा	7301 धम्मसङ्गणी-मूलटीका 7302 विभङ्ग-मूलटीका 7303 पञ्चपकरण-मूलटीका 7304 धम्मसङ्गणी-अनुटीका 7305 पञ्चपकरण-अनुटीका 7306 अभिधम्मावतारो-नामरूपपरिच्छेदो 7307 अभिधम्मत्थसङ्गहो 7308 अभिधम्मावतार-पुराणटीका 7309 अभिधम्ममातिकापाळि

Indonesia
Kanon Pali	Komentar	Sub-komentar	Lainnya
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

日文
パーリ仏典	註釈書	副註釈書	その他
1101 パーラージカ・パーリ 1102 パーチッティヤ・パーリ 1103 マハーヴァッガ・パーリ（ヴィナヤ） 1104 チューラヴァッガ・パーリ 1105 パリヴァーラ・パーリ	1201 パーラージカカンダ・アッタカター-1 1202 パーラージカカンダ・アッタカター-2 1203 パーチッティヤ・アッタカター 1204 マハーヴァッガ・アッタカター（ヴィナヤ） 1205 チューラヴァッガ・アッタカター 1206 パリヴァーラ・アッタカター	1301 サーラッタディーパニー・ティーカー-1 1302 サーラッタディーパニー・ティーカー-2 1303 サーラッタディーパニー・ティーカー-3	1401 ドヴェマーティカー・パーリ 1402 ヴィナヤサンガハ・アッタカター 1403 ヴァジラブッディ・ティーカー 1404 ヴィマティヴィノーダニー・ティーカー-1 1405 ヴィマティヴィノーダニー・ティーカー-2 1406 ヴィナヤーランカーラ・ティーカー-1 1407 ヴィナヤーランカーラ・ティーカー-2 1408 カンカーウィタラニープラーナ・ティーカー 1409 ヴィナヤヴィニッチャヤ-ウッタラヴィニッチャヤ 1410 ヴィナヤヴィニッチャヤ・ティーカー-1 1411 ヴィナヤヴィニッチャヤ・ティーカー-2 1412 パーチッティヤーディヨージャナー・パーリ 1413 クッダシッカー-ムーラシッカー 8401 ヴィスッディマッガ-1 8402 ヴィスッディマッガ-2 8403 ヴィスッディマッガ・マハーティーカー-1 8404 ヴィスッディマッガ・マハーティーカー-2 8405 ヴィスッディマッガ・ニダーナカター 8406 ディーガニカーヤ（プ・ヴィ） 8407 マッジマニカーヤ（プ・ヴィ） 8408 サンユッタニカーヤ（プ・ヴィ） 8409 アングッタラニカーヤ（プ・ヴィ） 8410 ヴィナヤピタカ（プ・ヴィ） 8411 アビダンマピタカ（プ・ヴィ） 8412 アッタカター（プ・ヴィ） 8413 ニルッティディーパニー 8414 パラマッタディーパニー・サンガハマハーティカーパータ 8415 アヌディーパニーパータ 8416 パッターヌッデーサ・ディーパニーパータ 8417 ナマッカラ・ティーカー 8418 マハーパナーマ・パータ 8419 ラッカナート・ブッダトーマナーガーター 8420 スタヴァンダナー 8421 カマラーニャジャリ 8422 ジナランカーラ 8423 パッジャマドゥ 8424 ブッダグナガーター・ヴァリー 8425 チューラガンタヴァンサ 8427 サーサナヴァンサ 8426 マハーヴァンサ 8429 モッガラーナ・ビャーカラナン 8428 カッチャーヤナ・ビャーカラナン 8430 サッダニーティッパカラナン（パダマーラー） 8431 サッダニーティッパカラナン（ダートゥマーラー） 8432 パダルーパシッディ 8433 モッガラーナ・パンチカー 8434 パヨーガシッディ・パータ 8435 ヴットーダヤ・パータ 8436 アビダーナッパディーピカー・パータ 8437 アビダーナッパディーピカー・ティーカー 8438 スボーダーランカーラ・パータ 8439 スボーダーランカーラ・ティーカー 8440 バーラーヴァターラ・ガンティパダッタヴィニッチャヤサーラ 8446 カヴィダッパナニーティ 8447 ニーティマンジャリー 8445 ダンマニーティ 8444 マハーラハニーティ 8441 ローカニーティ 8442 スタンタニーティ 8443 スーラッサティニーティ 8450 チャーナキャニーティ 8448 ナラダッカディーパニー 8449 チャトゥラーラッカディーパニー 8451 ラサヴァーヒニー 8452 シーマヴィソーダニー・パータ 8453 ヴェッサンタラ・ギーティ 8454 モッガラーナ・ヴッティヴィヴァラナパンチカー 8455 トゥーパヴァンサ 8456 ダーターヴァンサ 8457 ダートゥパータヴィラーヴィシニヤー 8458 ダートゥヴァンサ 8459 ハッタヴァナッガラヴィハーラヴァンサ 8460 ジナチャリタヤ 8461 ジナヴァンサディーパン 8462 テーラカターガーター 8463 ミリダ・ティーカー 8464 パダマンジャリー 8465 パダサーダナン 8466 サッダビンドゥパカラナン 8467 カッチャーヤナ・ダートゥマンジューサー 8468 サーマンタクータ・ヴァンナナー
2101 シーラッカンダワッガ・パーリ 2102 マハーワッガ・パーリ（ディーガ） 2103 パーティカワッガ・パーリ	2201 シーラッカンダワッガ・アッタカター 2202 マハーワッガ・アッタカター（ディーガ） 2203 パーティカワッガ・アッタカター	2301 シーラッカンダワッガ・ティーカー 2302 マハーワッガ・ティーカー（ディーガ） 2303 パーティカワッガ・ティーカー 2304 シーラッカンダワッガ・アビナワティーカー-1 2305 シーラッカンダワッガ・アビナワティーカー-2
3101 ムーラパンナーサ・パーリ 3102 マッジマパンナーサ・パーリ 3103 ウパリパンナーサ・パーリ	3201 ムーラパンナーサ・アッタカター-1 3202 ムーラパンナーサ・アッタカター-2 3203 マッジマパンナーサ・アッタカター 3204 ウパリパンナーサ・アッタカター	3301 ムーラパンナーサ・ティーカー 3302 マッジマパンナーサ・ティーカー 3303 ウパリパンナーサ・ティーカー
4101 サガーター・ワッガ・パーリ 4102 ニダーナ・ワッガ・パーリ 4103 カンダ・ワッガ・パーリ 4104 サラーヤタナ・ワッガ・パーリ 4105 マハーワッガ・パーリ（サンユッタ）	4201 サガーター・ワッガ・アッタカター 4202 ニダーナ・ワッガ・アッタカター 4203 カンダ・ワッガ・アッタカター 4204 サラーヤタナ・ワッガ・アッタカター 4205 マハーワッガ・アッタカター（サンユッタ）	4301 サガーター・ワッガ・ティーカー 4302 ニダーナ・ワッガ・ティーカー 4303 カンダ・ワッガ・ティーカー 4304 サラーヤタナ・ワッガ・ティーカー 4305 マハーワッガ・ティーカー（サンユッタ）
5101 エーカカニパータ・パーリ 5102 ドゥカニパータ・パーリ 5103 ティカニパータ・パーリ 5104 チャトゥッカニパータ・パーリ 5105 パンチャカニパータ・パーリ 5106 チャッカニパータ・パーリ 5107 サッタカニパータ・パーリ 5108 アッタカーディニパータ・パーリ 5109 ナヴァカニパータ・パーリ 5110 ダサカニパータ・パーリ 5111 エーカーダサカニパータ・パーリ	5201 エーカカニパータ・アッタカター 5202 ドゥカ・ティカ・チャトゥッカニパータ・アッタカター 5203 パンチャカ・チャッカ・サッタカニパータ・アッタカター 5204 アッタカーディニパータ・アッタカター	5301 エーカカニパータ・ティーカー 5302 ドゥカ・ティカ・チャトゥッカニパータ・ティーカー 5303 パンチャカ・チャッカ・サッタカニパータ・ティーカー 5304 アッタカーディニパータ・ティーカー
6101 クッダカパータ・パーリ 6102 ダンマパダ・パーリ 6103 ウダーナ・パーリ 6104 イティヴッタカ・パーリ 6105 スッタニパータ・パーリ 6106 ヴィマーナヴァットゥ・パーリ 6107 ペーヴァットゥ・パーリ 6108 テーラガーター・パーリ 6109 テーリーガーター・パーリ 6110 アパダーナ・パーリ-1 6111 アパダーナ・パーリ-2 6112 ブッダヴァンサ・パーリ 6113 チャリヤーピタカ・パーリ 6114 ジャータカ・パーリ-1 6115 ジャータカ・パーリ-2 6116 マハーニッデーサ・パーリ 6117 チューラニッデーサ・パーリ 6118 パティサンビダーマッガ・パーリ 6119 ネッティッパカラナ・パーリ 6120 ミリンダパンハ・パーリ 6121 ペータコーパデーサ・パーリ	6201 クッダカパータ・アッタカター 6202 ダンマパダ・アッタカター-1 6203 ダンマパダ・アッタカター-2 6204 ウダーナ・アッタカター 6205 イティヴッタカ・アッタカター 6206 スッタニパータ・アッタカター-1 6207 スッタニパータ・アッタカター-2 6208 ヴィマーナヴァットゥ・アッタカター 6209 ペータヴァットゥ・アッタカター 6210 テーラガーター・アッタカター-1 6211 テーラガーター・アッタカター-2 6212 テーリーガーター・アッタカター 6213 アパダーナ・アッタカター-1 6214 アパダーナ・アッタカター-2 6215 ブッダヴァンサ・アッタカター 6216 チャリヤーピタカ・アッタカター 6217 ジャータカ・アッタカター-1 6218 ジャータカ・アッタカター-2 6219 ジャータカ・アッタカター-3 6220 ジャータカ・アッタカター-4 6221 ジャータカ・アッタカター-5 6222 ジャータカ・アッタカター-6 6223 ジャータカ・アッタカター-7 6224 マハーニッデーサ・アッタカター 6225 チューラニッデーサ・アッタカター 6226 パティサンビダーマッガ・アッタカター-1 6227 パティサンビダーマッガ・アッタカター-2 6228 ネッティッパカラナ・アッタカター	6301 ネッティッパカラナ・ティーカー 6302 ネッティヴィバーヴィニー
7101 ダンマサンガニー・パーリ 7102 ヴィバンガ・パーリ 7103 ダートゥカター・パーリ 7104 プッガラパンニャッティ・パーリ 7105 カター・ヴァットゥ・パーリ 7106 ヤマカ・パーリ-1 7107 ヤマカ・パーリ-2 7108 ヤマカ・パーリ-3 7109 パッターナ・パーリ-1 7110 パッターナ・パーリ-2 7111 パッターナ・パーリ-3 7112 パッターナ・パーリ-4 7113 パッターナ・パーリ-5	7201 ダンマサンガニ・アッタカター 7202 サンモーハヴィノーダニー・アッタカター 7203 パンチャパカラナ・アッタカター	7301 ダンマサンガニー・ムーラティーカー 7302 ヴィバンガ・ムーラティーカー 7303 パンチャパカラナ・ムーラティーカー 7304 ダンマサンガニー・アヌティーカー 7305 パンチャパカラナ・アヌティーカー 7306 アビダンマーヴァターロ・ナーマルーパパリッチェード 7307 アビダンマッタ・サンガホ 7308 アビダンマーヴァターラ・プラーナティーカー 7309 アビダンマ・マーティカーパーリ

ខ្មែរ
ព្រះត្រៃបិដកបាលី	អដ្ឋកថា	ដីកា	ផ្សេងទៀត
1101 បារាជិកបាឡិ 1102 បាចិត្តិយបាឡិ 1103 មហាវគ្គបាឡិ (វិន័យ) 1104 ចូឡវគ្គបាឡិ 1105 បរិវារបាឡិ	1201 បារាជិកកណ្ឌអដ្ឋកថា-១ 1202 បារាជិកកណ្ឌអដ្ឋកថា-២ 1203 បាចិត្តិយអដ្ឋកថា 1204 មហាវគ្គអដ្ឋកថា (វិន័យ) 1205 ចូឡវគ្គអដ្ឋកថា 1206 បរិវារអដ្ឋកថា	1301 សារត្ថទីបនីដីកា-១ 1302 សារត្ថទីបនីដីកា-២ 1303 សារត្ថទីបនីដីកា-៣	1401 ទ្វេមាតិកាបាឡិ 1402 វិនយសង្គហអដ្ឋកថា 1403 វជិរពុទ្ធិដីកា 1404 វិមតិវិនោទនីដីកា-១ 1405 វិមតិវិនោទនីដីកា-២ 1406 វិនយាលង្ការដីកា-១ 1407 វិនយាលង្ការដីកា-២ 1408 កង្ខាវិតរណីបុរាណដីកា 1409 វិនយវិនិច្ឆយ-ឧត្តរវិនិច្ឆយ 1410 វិនយវិនិច្ឆយដីកា-១ 1411 វិនយវិនិច្ឆយដីកា-២ 1412 បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ 1413 ខុទ្ទសិក្ខា-មូលសិក្ខា 8401 វិសុទ្ធិមគ្គ-១ 8402 វិសុទ្ធិមគ្គ-២ 8403 វិសុទ្ធិមគ្គ-មហាដីកា-១ 8404 វិសុទ្ធិមគ្គ-មហាដីកា-២ 8405 វិសុទ្ធិមគ្គ និទានកថា 8406 ទីឃនិកាយ (បុ-វិ) 8407 មជ្ឈិមនិកាយ (បុ-វិ) 8408 សំយុត្តនិកាយ (បុ-វិ) 8409 អង្គុត្តរនិកាយ (បុ-វិ) 8410 វិនយបិដក (បុ-វិ) 8411 អភិធម្មបិដក (បុ-វិ) 8412 អដ្ឋកថា (បុ-វិ) 8413 និរុត្តិទីបនី 8414 បរមត្ថទីបនី សង្គហមហាដីកាបាឋ 8415 អនុទីបនីបាឋ 8416 បដ្ឋានុទ្ទេស ទីបនីបាឋ 8417 នមក្ការដីកា 8418 មហាបណាមបាឋ 8419 លក្ខណាតោ ពុទ្ធថោមនាគាថា 8420 សុតវន្ទនា 8421 កមលាញ្ជលិ 8422 ជិនាលង្ការ 8423 បជ្ជមធុ 8424 ពុទ្ធគុណគាថាវលី 8425 ចូឡគន្ថវង្ស 8427 សាសនវង្ស 8426 មហាវង្ស 8429 មោគ្គល្លានព្យាករណំ 8428 កច្ចាយនព្យាករណំ 8430 សទ្ទនីតិប្បករណំ (បទមាលា) 8431 សទ្ទនីតិប្បករណំ (ធាតុមាលា) 8432 បទរូបសិទ្ធិ 8433 មោគ្គល្លានបញ្ចិកា 8434 បយោគសិទ្ធិបាឋ 8435 វុត្តោទយបាឋ 8436 អភិធានប្បទីបិកាបាឋ 8437 អភិធានប្បទីបិកាដីកា 8438 សុពោធាលង្ការបាឋ 8439 សុពោធាលង្ការដីកា 8440 បាលាវតារ គណ្ឋិបទត្ថវិនិច្ឆយសារ 8446 កវិទប្បណនីតិ 8447 នីតិមញ្ជរី 8445 ធម្មនីតិ 8444 មហារហនីតិ 8441 លោកនីតិ 8442 សុត្តន្តនីតិ 8443 សូរស្សតិនីតិ 8450 ចាណក្យនីតិ 8448 នរទក្ខទីបនី 8449 ចតុរារក្ខទីបនី 8451 រសវាហិនី 8452 សីមវិសោធនីបាឋ 8453 វេស្សន្តរគីតិ 8454 មោគ្គល្លាន វុត្តិវិវរណបញ្ចិកា 8455 ថូបវង្ស 8456 ទាឋាវង្ស 8457 ធាតុបាឋវិលាសិនិយា 8458 ធាតុវង្ស 8459 ហត្ថវនគល្លវិហារវង្ស 8460 ជិនចរិតយ 8461 ជិនវង្សទីបំ 8462 តេលកដាហគាថា 8463 មិលិទដីកា 8464 បទមញ្ជរី 8465 បទសាធនំ 8466 សទ្ទពិន្ទុបករណំ 8467 កច្ចាយនធាតុមញ្ជុសា 8468 សាមន្តកូដវណ្ណនា
2101 សីលក្ខន្ធវគ្គបាឡិ 2102 មហាវគ្គបាឡិ (ទីឃ) 2103 បាថិកវគ្គបាឡិ	2201 សីលក្ខន្ធវគ្គអដ្ឋកថា 2202 មហាវគ្គអដ្ឋកថា (ទីឃ) 2203 បាថិកវគ្គអដ្ឋកថា	2301 សីលក្ខន្ធវគ្គដីកា 2302 មហាវគ្គដីកា (ទីឃ) 2303 បាថិកវគ្គដីកា 2304 សីលក្ខន្ធវគ្គ-អភិនវដីកា-១ 2305 សីលក្ខន្ធវគ្គ-អភិនវដីកា-២
3101 មូលបណ្ណាសបាឡិ 3102 មជ្ឈិមបណ្ណាសបាឡិ 3103 ឧបរិបណ្ណាសបាឡិ	3201 មូលបណ្ណាសអដ្ឋកថា-១ 3202 មូលបណ្ណាសអដ្ឋកថា-២ 3203 មជ្ឈិមបណ្ណាសអដ្ឋកថា 3204 ឧបរិបណ្ណាសអដ្ឋកថា	3301 មូលបណ្ណាសដីកា 3302 មជ្ឈិមបណ្ណាសដីកា 3303 ឧបរិបណ្ណាសដីកា
4101 សគាថាវគ្គបាឡិ 4102 និទានវគ្គបាឡិ 4103 ខន្ធវគ្គបាឡិ 4104 សឡាយតនវគ្គបាឡិ 4105 មហាវគ្គបាឡិ (សំយុត្ត)	4201 សគាថាវគ្គអដ្ឋកថា 4202 និទានវគ្គអដ្ឋកថា 4203 ខន្ធវគ្គអដ្ឋកថា 4204 សឡាយតនវគ្គអដ្ឋកថា 4205 មហាវគ្គអដ្ឋកថា (សំយុត្ត)	4301 សគាថាវគ្គដីកា 4302 និទានវគ្គដីកា 4303 ខន្ធវគ្គដីកា 4304 សឡាយតនវគ្គដីកា 4305 មហាវគ្គដីកា (សំយុត្ត)
5101 ឯកកនិបាតបាឡិ 5102 ទុកនិបាតបាឡិ 5103 តិកនិបាតបាឡិ 5104 ចតុក្កនិបាតបាឡិ 5105 បញ្ចកនិបាតបាឡិ 5106 ឆក្កនិបាតបាឡិ 5107 សត្តកនិបាតបាឡិ 5108 អដ្ឋកាទិនិបាតបាឡិ 5109 នវកនិបាតបាឡិ 5110 ទសកនិបាតបាឡិ 5111 ឯកាទសកនិបាតបាឡិ	5201 ឯកកនិបាតអដ្ឋកថា 5202 ទុក-តិក-ចតុក្កនិបាតអដ្ឋកថា 5203 បញ្ចក-ឆក្ក-សត្តកនិបាតអដ្ឋកថា 5204 អដ្ឋកាទិនិបាតអដ្ឋកថា	5301 ឯកកនិបាតដីកា 5302 ទុក-តិក-ចតុក្កនិបាតដីកា 5303 បញ្ចក-ឆក្ក-សត្តកនិបាតដីកា 5304 អដ្ឋកាទិនិបាតដីកា
6101 ខុទ្ទកបាឋបាឡិ 6102 ធម្មបទបាឡិ 6103 ឧទានបាឡិ 6104 ឥតិវុត្តកបាឡិ 6105 សុត្តនិបាតបាឡិ 6106 វិមានវត្ថុបាឡិ 6107 បេតវត្ថុបាឡិ 6108 ថេរគាថាបាឡិ 6109 ថេរីគាថាបាឡិ 6110 អបទានបាឡិ-១ 6111 អបទានបាឡិ-២ 6112 ពុទ្ធវង្សបាឡិ 6113 ចរិយាបិដកបាឡិ 6114 ជាតកបាឡិ-១ 6115 ជាតកបាឡិ-២ 6116 មហានិទ្ទេសបាឡិ 6117 ចូឡនិទ្ទេសបាឡិ 6118 បដិសម្ភិទាមគ្គបាឡិ 6119 នេត្តិប្បករណបាឡិ 6120 មិលិន្ទបញ្ហាបាឡិ 6121 បេដកោបទេសបាឡិ	6201 ខុទ្ទកបាឋអដ្ឋកថា 6202 ធម្មបទអដ្ឋកថា-១ 6203 ធម្មបទអដ្ឋកថា-២ 6204 ឧទានអដ្ឋកថា 6205 ឥតិវុត្តកអដ្ឋកថា 6206 សុត្តនិបាតអដ្ឋកថា-១ 6207 សុត្តនិបាតអដ្ឋកថា-២ 6208 វិមានវត្ថុអដ្ឋកថា 6209 បេតវត្ថុអដ្ឋកថា 6210 ថេរគាថាអដ្ឋកថា-១ 6211 ថេរគាថាអដ្ឋកថា-២ 6212 ថេរីគាថាអដ្ឋកថា 6213 អបទានអដ្ឋកថា-១ 6214 អបទានអដ្ឋកថា-២ 6215 ពុទ្ធវង្សអដ្ឋកថា 6216 ចរិយាបិដកអដ្ឋកថា 6217 ជាតកអដ្ឋកថា-១ 6218 ជាតកអដ្ឋកថា-២ 6219 ជាតកអដ្ឋកថា-៣ 6220 ជាតកអដ្ឋកថា-៤ 6221 ជាតកអដ្ឋកថា-៥ 6222 ជាតកអដ្ឋកថា-៦ 6223 ជាតកអដ្ឋកថា-៧ 6224 មហានិទ្ទេសអដ្ឋកថា 6225 ចូឡនិទ្ទេសអដ្ឋកថា 6226 បដិសម្ភិទាមគ្គអដ្ឋកថា-១ 6227 បដិសម្ភិទាមគ្គអដ្ឋកថា-២ 6228 នេត្តិប្បករណអដ្ឋកថា	6301 នេត្តិប្បករណដីកា 6302 នេត្តិវិភាវិនី
7101 ធម្មសង្គណីបាឡិ 7102 វិភង្គបាឡិ 7103 ធាតុកថាបាឡិ 7104 បុគ្គលបញ្ញត្តិបាឡិ 7105 កថាវត្ថុបាឡិ 7106 យមកបាឡិ-១ 7107 យមកបាឡិ-២ 7108 យមកបាឡិ-៣ 7109 បដ្ឋានបាឡិ-១ 7110 បដ្ឋានបាឡិ-២ 7111 បដ្ឋានបាឡិ-៣ 7112 បដ្ឋានបាឡិ-៤ 7113 បដ្ឋានបាឡិ-៥	7201 ធម្មសង្គណិអដ្ឋកថា 7202 សម្មោហវិនោទនីអដ្ឋកថា 7203 បញ្ចបករណអដ្ឋកថា	7301 ធម្មសង្គណី-មូលដីកា 7302 វិភង្គ-មូលដីកា 7303 បញ្ចបករណ-មូលដីកា 7304 ធម្មសង្គណី-អនុដីកា 7305 បញ្ចបករណ-អនុដីកា 7306 អភិធម្មាវតារោ-នាមរូបបរិច្ឆេទោ 7307 អភិធម្មត្ថសង្គហោ 7308 អភិធម្មាវតារ-បុរាណដីកា 7309 អភិធម្មមាតិកាបាឡិ

한국인
팔리 대장경	주석서	부주석서	기타
1101 빠라지카 빨리 1102 빠찟띠야 빨리 1103 마하왁가 빨리 (비나야) 1104 출라왁가 빨리 1105 빠리와라 빨리	1201 빠라지까깐다 앗타카타-1 1202 빠라지까깐다 앗타카타-2 1203 빠찟띠야 앗타카타 1204 마하왁가 앗타카타 (비나야) 1205 출라왁가 앗타카타 1206 빠리와라 앗타카타	1301 사랏타디빠니 띠까-1 1302 사랏타디빠니 띠까-2 1303 사랏타디빠니 띠까-3	1401 드베마띠까빨리 1402 위나야상가하 앗타카타 1403 와지라붓디 띠까 1404 위마띠위노다니 띠까-1 1405 위마띠위노다니 띠까-2 1406 위나야랑까라 띠까-1 1407 위나야랑까라 띠까-2 1408 깡카위따라니뿌라나 띠까 1409 위나야위닛차야-웃따라위닛차야 1410 위나야위닛차야 띠까-1 1411 위나야위닛차야 띠까-2 1412 빠찟땨디요자나빨리 1413 쿳닷시카-물라시카 8401 위숟디막가-1 8402 위숟디막가-2 8403 위숟디막가-마하띠까-1 8404 위숟디막가-마하띠까-2 8405 위숟디막가 니다나까타 8406 디가니까야 (뿌-위) 8407 맛지마니까야 (뿌-위) 8408 삼윳따니까야 (뿌-위) 8409 앙굳따라니까야 (뿌-위) 8410 위나야삐따까 (뿌-위) 8411 아비담마삐따까 (뿌-위) 8412 앗타카타 (뿌-위) 8413 니룻띠디빠니 8414 빠라맛타디빠니 상가하마하띠까빠타 8415 아누디빠니빠타 8416 빳타누ㄸ데사 디빠니빠타 8417 나막까라띠까 8418 마하빠나마빠타 8419 락카나또 붓다토마나가타 8420 수타완다나 8421 까말란자리 8422 지나랑까라 8423 빳자마두 8424 붓다구나가타왈리 8425 출라간타왕사 8427 사사나왕사 8426 마하왕사 8429 목갈라나뱌까라낭 8428 깟차야나뱌까라낭 8430 삿다니띠빠까라낭 (빠다말라) 8431 삿다니띠빠까라낭 (다두말라) 8432 빠다루빠싣디 8433 목갈라나빤찌까 8434 빠요가싣디빠타 8435 붇또다야빠타 8436 아비다나빠디피까빠타 8437 아비다나빠디피까띠까 8438 수보다랑까라빠타 8439 수보다랑까라띠까 8440 발라와따라 간티빠닷타위닛차야사라 8446 까위닷빠나니띠 8447 니띠만자리 8445 담마니띠 8444 마하라하니띠 8441 로까니띠 8442 숫딴따니띠 8443 수랏사띠니띠 8450 짜낙야니띠 8448 나라닥카디빠니 8449 짜뚜라락카디빠니 8451 라사와히니 8452 시마위소다니빠타 8453 웨산따라기띠 8454 목갈라나 붇띠위와라나빤찌까 8455 투빠왕사 8456 다타왕사 8457 다두빠타윌라시니야 8458 다두왕사 8459 핟타와나갈라위하라왕사 8460 지나짜리따야 8461 지나왕사디빵 8462 떼라까타하가타 8463 밀리다띠까 8464 빠다만자리 8465 빠다사다낭 8466 삿다빈두빠까라낭 8467 깟차야나다두만주사 8468 사만따꿋타완나나
2101 실락칸다왁가 빨리 2102 마하왁가 빨리 (디가) 2103 빠티까왁가 빨리	2201 실락칸다왁가 앗타카타 2202 마하왁가 앗타카타 (디가) 2203 빠티까왁가 앗타카타	2301 실락칸다왁가 띠까 2302 마하왁가 띠까 (디가) 2303 빠티까왁가 띠까 2304 실락칸다왁가-아비나와띠까-1 2305 실락칸다왁가-아비나와띠까-2
3101 물라빤나사 빨리 3102 맛지마빤나사 빨리 3103 우빠리빤나사 빨리	3201 물라빤나사 앗타카타-1 3202 물라빤나사 앗타카타-2 3203 맛지마빤나사 앗타카타 3204 우빠리빤나사 앗타카타	3301 물라빤나사 띠까 3302 맛지마빤나사 띠까 3303 우빠리빤나사 띠까
4101 사가타왁가 빨리 4102 니다나왁가 빨리 4103 칸다왁가 빨리 4104 살라야따나왁가 빨리 4105 마하왁가 빨리 (삼윳따)	4201 사가타왁가 앗타카타 4202 니다나왁가 앗타카타 4203 칸다왁가 앗타카타 4204 살라야따나왁가 앗타카타 4205 마하왁가 앗타카타 (삼윳따)	4301 사가타왁가 띠까 4302 니다나왁가 띠까 4303 칸다왁가 띠까 4304 살라야따나왁가 띠까 4305 마하왁가 띠까 (삼윳따)
5101 에까까니빠따 빨리 5102 두까니빠따 빨리 5103 띠까니빠따 빨리 5104 짜뚝까니빠따 빨리 5105 빤짜까니빠따 빨리 5106 착까니빠따 빨리 5107 삿따까니빠따 빨리 5108 앗타까디니빠따 빨리 5109 나와까니빠따 빨리 5110 다사까니빠따 빨리 5111 에까다사까니빠따 빨리	5201 에까까니빠따 앗타카타 5202 두까-띠까-짜뚝까니빠따 앗타카타 5203 빤짜까-착까-삿따까니빠따 앗타카타 5204 앗타까디니빠따 앗타카타	5301 에까까니빠따 띠까 5302 두까-띠까-짜뚝까니빠따 띠까 5303 빤짜까-착까-삿따까니빠따 띠까 5304 앗타까디니빠따 띠까
6101 쿳닥까빠타 빨리 6102 담마빠다 빨리 6103 우다나 빨리 6104 이띠웃따까 빨리 6105 숫따니빠따 빨리 6106 위마나왓투 빨리 6107 베따왓투 빨리 6108 테라가타 빨리 6109 테리가타 빨리 6110 아빠다나 빨리-1 6111 아빠다나 빨리-2 6112 붓다왕사 빨리 6113 짜리야삐따까 빨리 6114 자따까 빨리-1 6115 자따까 빨리-2 6116 마하닷데사 빨리 6117 출라닷데사 빨리 6118 빠티삼비다막가 빨리 6119 넷띠빠까라나 빨리 6120 밀린다빤하 빨리 6121 뻬따꼬빠데사 빨리	6201 쿳닥까빠타 앗타카타 6202 담마빠다 앗타카타-1 6203 담마빠다 앗타카타-2 6204 우다나 앗타카타 6205 이띠웃따까 앗타카타 6206 숫따니빠따 앗타카타-1 6207 숫따니빠따 앗타카타-2 6208 위마나왓투 앗타카타 6209 베따왓투 앗타카타 6210 테라가타 앗타카타-1 6211 테라가타 앗타카타-2 6212 테리가타 앗타카타 6213 아빠다나 앗타카타-1 6214 아빠다나 앗타카타-2 6215 붓다왕사 앗타카타 6216 짜리야삐따까 앗타카타 6217 자따까 앗타카타-1 6218 자따까 앗타카타-2 6219 자따까 앗타카타-3 6220 자따까 앗타카타-4 6221 자따까 앗타카타-5 6222 자따까 앗타카타-6 6223 자따까 앗타카타-7 6224 마하닷데사 앗타카타 6225 출라닷데사 앗타카타 6226 빠티삼비다막가 앗타카타-1 6227 빠티삼비다막가 앗타카타-2 6228 넷띠빠까라나 앗타카타	6301 넷띠빠까라나 띠까 6302 넷띠위바비니
7101 담마상가니 빨리 7102 위방가 빨리 7103 다뚜까타 빨리 7104 뿍갈라빤냣띠 빨리 7105 까타왓투 빨리 7106 야마까 빨리-1 7107 야마까 빨리-2 7108 야마까 빨리-3 7109 빳타나 빨리-1 7110 빳타나 빨리-2 7111 빳타나 빨리-3 7112 빳타나 빨리-4 7113 빳타나 빨리-5	7201 담마상가니 앗타카타 7202 삼모하위노다니 앗타카타 7203 빤짜빠까라나 앗타카타	7301 담마상가니-물라띠까 7302 위방가-물라띠까 7303 빤짜빠까라나-물라띠까 7304 담마상가니-아누띠까 7305 빤짜빠까라나-아누띠까 7306 아비담마와따로-나마루빠빠릳체도 7307 아비담맛타상가호 7308 아비담마와따라-뿌라나띠까 7309 아비담마마띠까빨리

ອັກສອນລາວ
ປາລີ	ອັດຖະກະຖາ	ຏີກາ	ອັນຍາ
1101 ປາຣາຊິກະ ປາລີ 1102 ປາຈິດຕິຍະ ປາລີ 1103 ມະຫາວັກຄະ ປາລີ (ວິໄນ) 1104 ຈູລະວັກຄະ ປາລີ 1105 ປະລິວາລະ ປາລີ	1201 ປາຣາຊິກະກັນທະ ອັດຖະກະຖາ-1 1202 ປາຣາຊິກະກັນທະ ອັດຖະກະຖາ-2 1203 ປາຈິດຕິຍະ ອັດຖະກະຖາ 1204 ມະຫາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ (ວິໄນ) 1205 ຈູລະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 1206 ປະລິວາລະ ອັດຖະກະຖາ	1301 ສາຣັດຖະທີປະນີ ຏີກາ-1 1302 ສາຣັດຖະທີປະນີ ຏີກາ-2 1303 ສາຣັດຖະທີປະນີ ຏີກາ-3	1401 ທເວມາຕິກາປາລີ 1402 ວິນະຍະສັງຄະຫະ ອັດຖະກະຖາ 1403 ວະຊິລະພຸດທິ ຏີກາ 1404 ວິມະຕິວິໂນທະນີ ຏີກາ-1 1405 ວິມະຕິວິໂນທະນີ ຏີກາ-2 1406 ວິນະຍາລັງກາລະ ຏີກາ-1 1407 ວິນະຍາລັງກາລະ ຏີກາ-2 1408 ກັງຂາວິຕະຣະນີປຸຣານະ ຏີກາ 1409 ວິນະຍະວິນິດສະຍະ-ອຸຕຕະຣະວິນິດສະຍະ 1410 ວິນະຍະວິນິດສະຍະ ຏີກາ-1 1411 ວິນະຍະວິນິດສະຍະ ຏີກາ-2 1412 ປາຈິຕະຍາທິໂຍຊະນາປາລີ 1413 ຂຸທະທະສິກຂາ-ມູລະສິກຂາ 8401 ວິສຸດທິມັກຄະ-1 8402 ວິສຸດທິມັກຄະ-2 8403 ວິສຸດທິມັກຄະ-ມະຫາຏີກາ-1 8404 ວິສຸດທິມັກຄະ-ມະຫາຏີກາ-2 8405 ວິສຸດທິມັກຄະ ນິທານະກະຖາ 8406 ທີຆະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8407 ມັດຊິມະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8408 ສັງຍຸຕຕະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8409 ອັງຄຸຕຕະລະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8410 ວິນະຍະປິຕະກະ (ປຸ-ວິ) 8411 ອະພິທັມມະປິຕະກະ (ປຸ-ວິ) 8412 ອັດຖະກະຖາ (ປຸ-ວິ) 8413 ນິລຸຕຕິທີປະນີ 8414 ປະຣະມັດຖະທີປະນີ ສັງຄະຫະມະຫາຏີກາປາຖະ 8415 ອະນຸທີປະນີປາຖະ 8416 ປັດຖານຸທເທສະ ທີປະນີປາຖະ 8417 ນະມັກກາລະຏີກາ 8418 ມະຫາປະຖາມະປາຖະ 8419 ລັກຂະນາໂຕ ພຸດທະຖະມະນາຄາຖາ 8420 ສຸຕະວັນທະນາ 8421 ກະມະລາຍຈະລິ 8422 ຊິນາລັງກາລະ 8423 ປັດຊະມະທຸ 8424 ພຸດທະຄຸນະຄາຖາວະລີ 8425 ຈູລະຄັນຖະວັງສະ 8426 ມະຫາວັງສະ 8427 ສາສະນະວັງສະ 8428 ກັດຈາຍະນະພະຍາກະລະນັງ 8429 ມົກຄັນທານະພະຍາກະລະນັງ 8430 ສັດທະນີຕິປະກະລະນັງ (ປະທະມາລາ) 8431 ສັດທະນີຕິປະກະລະນັງ (ຘາຕຸມາລາ) 8432 ປະທະຣູປະສິດທິ 8433 ໂມຄັນທານະປັນຈິກາ 8434 ປະໂຍຄະສິດທິປາຖະ 8435 ວຸຕະໂທຍະປາຖະ 8436 ອະພິທານະປະປະທີປິກາປາຖະ 8437 ອະພິທານະປະປະທີປິກາຏີກາ 8438 ສຸໂພທາລັງກາລະປາຖະ 8439 ສຸໂພທາລັງກາລະຏີກາ 8440 ພາລາວະຕາລະ ຄັນຖິປະທັດຖະວິນິດສະຍະສາລະ 8441 ໂລກະນີຕິ 8442 ສຸດຕັນຕະນີຕິ 8443 ສູລັດສະຕິນີຕິ 8444 ມະຫາລະຫະນີຕິ 8445 ທັມມະນີຕິ 8446 ກະວິທັບປະຖານີຕິ 8447 ນີຕິມັນຊະລີ 8448 ນະລະທັກຂະທີປະນີ 8449 ຈະຕຸຣາລັກຂະທີປະນີ 8450 ຈານັກຍະນີຕິ 8451 ລະສະວາຫິນີ 8452 ສີມາວິໂສທະນີປາຖະ 8453 ເວສສັນຕະລະຄີຕິ 8454 ໂມຄັນທານະ ວຸຕຕິວິວະລະນະປັນຈິກາ 8455 ຖູປະວັງສະ 8456 ທາຐາວັງສະ 8457 ຘາຕຸປາຖະວິລາສິນີຍາ 8458 ຘາຕຸວັງສະ 8459 ຫັດຖະວະນະຄັນລະວິຫາລະວັງສະ 8460 ຊິນະຈະລິຕະຍະ 8461 ຊິນະວັງສະທີປັງ 8462 ເຕລະກະຕາຫາຄາຖາ 8463 ມິລິທະຏີກາ 8464 ປະທະມັນຊະລີ 8465 ປະທະສາຘະນັງ 8466 ສັດທະພິນທຸປະກະລະນັງ 8467 ກັດຈາຍະນະຘາຕຸມັນຊຸສາ 8468 ສາມັນຕະກູຏະວັນນະນາ
2101 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ ປາລີ 2102 ມະຫາວັກຄະ ປາລີ (ທີຆະ) 2103 ປາຖິກະວັກຄະ ປາລີ	2201 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 2202 ມະຫາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ (ທີຆະ) 2203 ປາຖິກະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ	2301 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ ຏີກາ 2302 ມະຫາວັກຄະ ຏີກາ (ທີຆະ) 2303 ປາຖິກະວັກຄະ ຏີກາ 2304 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ-ອະພິນະວະຏີກາ-1 2305 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ-ອະພິນະວະຏີກາ-2
3101 ມູລະປັນຍາສະ ປາລີ 3102 ມັດຊິມະປັນຍາສະ ປາລີ 3103 ອຸປະລິປັນຍາສະ ປາລີ	3201 ມູລະປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ-1 3202 ມູລະປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ-2 3203 ມັດຊິມະປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ 3204 ອຸປະລິປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ	3301 ມູລະປັນຍາສະ ຏີກາ 3302 ມັດຊິມະປັນຍາສະ ຏີກາ 3303 ອຸປະລິປັນຍາສະ ຏີກາ
4101 ສະຄາຖາວັກຄະ ປາລີ 4102 ນິທານະວັກຄະ ປາລີ 4103 ຂັນທະວັກຄະ ປາລີ 4104 ສະຫຼາຍາຕະນະວັກຄະ ປາລີ 4105 ມະຫາວັກຄະ ປາລີ (ສັງຍຸຕຕະ)	4201 ສະຄາຖາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4202 ນິທານະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4203 ຂັນທະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4204 ສະຫຼາຍາຕະນະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4205 ມະຫາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ (ສັງຍຸຕຕະ)	4301 ສະຄາຖາວັກຄະ ຏີກາ 4302 ນິທານະວັກຄະ ຏີກາ 4303 ຂັນທະວັກຄະ ຏີກາ 4304 ສະຫຼາຍາຕະນະວັກຄະ ຏີກາ 4305 ມະຫາວັກຄະ ຏີກາ (ສັງຍຸຕຕະ)
5101 ເອກະກະນິປາຕະ ປາລີ 5102 ທຸກະນິປາຕະ ປາລີ 5103 ຕິກະນິປາຕະ ປາລີ 5104 ຈະຕຸກກະນິປາຕະ ປາລີ 5105 ປັຈຈະກະນິປາຕະ ປາລີ 5106 ຉັກກະນິປາຕະ ປາລີ 5107 ສັດຕະກະນິປາຕະ ປາລີ 5108 ອັດຖະກາທິນິປາຕະ ປາລີ 5109 ນະວະກະນິປາຕະ ປາລີ 5110 ທະສະກະນິປາຕະ ປາລີ 5111 ເອກາທະສະກະນິປາຕະ ປາລີ	5201 ເອກະກະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ 5202 ທຸກະ-ຕິກະ-ຈະຕຸກກະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ 5203 ປັຈຈະກະ-ຉັກກະ-ສັດຕະກະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ 5204 ອັດຖະກາທິນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ	5301 ເອກະກະນິປາຕະ ຏີກາ 5302 ທຸກະ-ຕິກະ-ຈະຕຸກກະນິປາຕະ ຏີກາ 5303 ປັຈຈະກະ-ຉັກກະ-ສັດຕະກະນິປາຕະ ຏີກາ 5304 ອັດຖະກາທິນິປາຕະ ຏີກາ
6101 ຂຸທະທະກະປາຖະ ປາລີ 6102 ທຳມະປະທະ ປາລີ 6103 ອຸທານະ ປາລີ 6104 ອິຕິວຸຕຕະກະ ປາລີ 6105 ສຸດຕະນິປາຕະ ປາລີ 6106 ວິມານະວັດຖຸ ປາລີ 6107 ເປຕະວັດຖຸ ປາລີ 6108 ເຖລະຄາຖາ ປາລີ 6109 ເຖລີຄາຖາ ປາລີ 6110 ອະປະທານະ ປາລີ-1 6111 ອະປະທານະ ປາລີ-2 6112 ພຸດທະວັງສະ ປາລີ 6113 ຈະຣິຍາປິຕະກະ ປາລີ 6114 ຊາຕະກະ ປາລີ-1 6115 ຊາຕະກະ ປາລີ-2 6116 ມະຫານິທເທສະ ປາລີ 6117 ຈູລະນິທເທສະ ປາລີ 6118 ປະຕິສັມພິທາມັກຄະ ປາລີ 6119 ເນຕຕິປະກະລະນະ ປາລີ 6120 ມິລິນທະປັນຫາ ປາລີ 6121 ເປຏະກົປເທສະ ປາລີ	6201 ຂຸທະທະກະປາຖະ ອັດຖະກະຖາ 6202 ທຳມະປະທະ ອັດຖະກະຖາ-1 6203 ທຳມະປະທະ ອັດຖະກະຖາ-2 6204 ອຸທານະ ອັດຖະກະຖາ 6205 ອິຕິວຸຕຕະກະ ອັດຖະກະຖາ 6206 ສຸດຕະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ-1 6207 ສຸດຕະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ-2 6208 ວິມານະວັດຖຸ ອັດຖະກະຖາ 6209 ເປຕະວັດຖຸ ອັດຖະກະຖາ 6210 ເຖລະຄາຖາ ອັດຖະກະຖາ-1 6211 ເຖລະຄາຖາ ອັດຖະກະຖາ-2 6212 ເຖລີຄາຖາ ອັດຖະກະຖາ 6213 ອະປະທານະ ອັດຖະກະຖາ-1 6214 ອະປະທານະ ອັດຖະກະຖາ-2 6215 ພຸດທະວັງສະ ອັດຖະກະຖາ 6216 ຈະຣິຍາປິຕະກະ ອັດຖະກະຖາ 6217 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-1 6218 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-2 6219 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-3 6220 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-4 6221 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-5 6222 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-6 6223 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-7 6224 ມະຫານິທເທສະ ອັດຖະກະຖາ 6225 ຈູລະນິທເທສະ ອັດຖະກະຖາ 6226 ປະຕິສັມພິທາມັກຄະ ອັດຖະກະຖາ-1 6227 ປະຕິສັມພິທາມັກຄະ ອັດຖະກະຖາ-2 6228 ເນຕຕິປະກະລະນະ ອັດຖະກະຖາ	6301 ເນຕຕິປະກະລະນະ ຏີກາ 6302 ເນຕຕິວິພາວິນີ
7101 ທຳມະສັງຄະນີ ປາລີ 7102 ວິພັງຄະ ປາລີ 7103 ຘາຕຸກະຖາ ປາລີ 7104 ປຸກຄະລະປັນຍັດຕິ ປາລີ 7105 ກະຖາວັດຖຸ ປາລີ 7106 ຍະມະກະ ປາລີ-1 7107 ຍະມະກະ ປາລີ-2 7108 ຍະມະກະ ປາລີ-3 7109 ປັດຖານະ ປາລີ-1 7110 ປັດຖານະ ປາລີ-2 7111 ປັດຖານະ ປາລີ-3 7112 ປັດຖານະ ປາລີ-4 7113 ປັດຖານະ ປາລີ-5	7201 ທຳມະສັງຄະນິ ອັດຖະກະຖາ 7202 ສັມໂມຫະວິໂນທະນີ ອັດຖະກະຖາ 7203 ປັຈຈະປະກະລະນະ ອັດຖະກະຖາ	7301 ທຳມະສັງຄະນີ-ມູລະຏີກາ 7302 ວິພັງຄະ-ມູລະຏີກາ 7303 ປັຈຈະປະກະລະນະ-ມູລະຏີກາ 7304 ທຳມະສັງຄະນີ-ອະນຸຏີກາ 7305 ປັຈຈະປະກະລະນະ-ອະນຸຏີກາ 7306 ອະພິທັມມາວະຕາໂຣ-ນາມະຣູປະປະຣິຈເທໂທ 7307 ອະພິທັມມັດຖະສັງຄະໂຫ 7308 ອະພິທັມມາວະຕາລະ-ປຸຣານະຏີກາ 7309 ອະພິທັມມາມາຕິກາປາລີ
Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa ນະໂມ ຕັດສະ ພະຄະວະໂຕ ອະຣະຫະໂຕ ສັມມາສັມພຸດທັດສະ. Khuddakanikāye ຂຸດທະກະນິກາຍ Vimānavatthupāḷi ວິມານະວັດຖຸປາລີ 1. Itthivimānaṃ ໑. ອິດຖີວິມານ 1. Pīṭhavaggo ໑. ປີຖະວັກ 1. Paṭhamapīṭhavimānavatthu ໑. ປະຖົມມະປີຖະວິມານະວັດຖຸ 1. ໑. ‘‘Pīṭhaṃ [Pg.1] te sovaṇṇamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ; Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ. “ແທ່ນບັນລັງຄຳອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.” 2. ໒. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ເຈົ້າໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?” 3. ໓. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 4. ໔. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັលລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 5. ໕. ‘‘Ahaṃ [Pg.2] manussesu manussabhūtā, abbhāgatānāsanakaṃ adāsiṃ; Abhivādayiṃ añjalikaṃ akāsiṃ, yathānubhāvañca adāsi dānaṃ. “ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ຖວາຍຕັ່ງນັ່ງ (ອາສະນະ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ມາຮອດເຮືອນ, ໄດ້ກາບໄຫວ້, ໄດ້ປະນົມມືອັນຊະລີ ແລະໄດ້ຖວາຍທານຕາມກຳລັງຄວາມສາມາດ.” 6. ໖. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.” 7. ໗. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບຮຽນແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamapīṭhavimānaṃ paṭhamaṃ. ຈົບ ປະຖົມມະປີຖະວິມານ ທີໜຶ່ງ. 2. Dutiyapīṭhavimānavatthu ໒. ທຸຕິຍະປີຖະວິມານະວັດຖຸ 8. ໘. ‘‘Pīṭhaṃ te veḷuriyamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ; Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ. “ແທ່ນບັນລັງແກ້ວໄພທູນອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງใจນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.” 9. ໙. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ເຈົ້າໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?” 10. ໑໐. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 11. ໑໑. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັលລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 12. ໑໒. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, abbhāgatānāsanakaṃ adāsiṃ; Abhivādayiṃ añjalikaṃ akāsiṃ, yathānubhāvañca adāsi dānaṃ. “ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ຖວາຍຕັ່ງນັ່ງ (ອາສະນະ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ມາຮອດເຮືອນ, ໄດ້ກາບໄຫວ້, ໄດ້ປະນົມມືອັນຊະລີ ແລະໄດ້ຖວາຍທານຕາມກຳລັງຄວາມສາມາດ.” 13. ໑໓. ‘‘Tena [Pg.3] metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.” 14. ໑໔. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບຮຽນແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyapīṭhavimānaṃ dutiyaṃ. ຈົບ ທຸຕິຍະປີຖະວິມານ ທີສອງ. 3. Tatiyapīṭhavimānavatthu ໓. ຕະຕິຍະປີຖະວິມານະວັດຖຸ 15. ໑໕. ‘‘Pīṭhaṃ te sovaṇṇamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ; Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ. “ແທ່ນບັນລັງຄຳອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.” 16. ໑໖. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ເຈົ້າໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?” 17. ໑໗. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 18. ໑໘. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັលລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 19. ໑໙. ‘‘Appassa kammassa phalaṃ mamedaṃ, yenamhi evaṃ jalitānubhāvā; Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke. “ນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນເລັກນ້ອຍຂອງຂ້ານ້ອຍ ທີ່ເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້. ເມື່ອຄັ້ງກ່ອນໃນຊາດປາງກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ” 20. ໒໐. ‘‘Addasaṃ [Pg.4] virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ pīṭhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດມົນທິນ ມີຈິດໃຈຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍຕັ່ງນັ່ງແກ່ພະພິກຂຸຮູບນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 21. ໒໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.” 22. ໒໒. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບຮຽນແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Tatiyapīṭhavimānaṃ tatiyaṃ. ຈົບ ຕະຕິຍະປີຖະວິມານ ທີສາມ. 4. Catutthapīṭhavimānavatthu ໔. ຈະຕຸດຖະປີຖະວິມານະວັດຖຸ 23. ໒໓. ‘‘Pīṭhaṃ te veḷuriyamayaṃ uḷāraṃ, manojavaṃ gacchati yenakāmaṃ; Alaṅkate malyadhare suvatthe, obhāsasi vijjurivabbhakūṭaṃ. “ແທ່ນບັນລັງແກ້ວໄພທູນອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ຍ່ອມໄປໄດ້ຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຊົງທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະມີອາພອນອັນງົດງາມ ເຈົ້າເອງກໍຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງສາຍຟ້າແລບໃນກຸ່ມເມກ.” 24. ໒໔. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ເຈົ້າໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?” 25. ໒໕. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ และມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 26. ໒໖. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັលລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 27. ໒໗. ‘‘Appassa kammassa phalaṃ mamedaṃ, yenamhi evaṃ jalitānubhāvā; Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke. “ນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນເລັກນ້ອຍຂອງຂ້ານ້ອຍ ທີ່ເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້. ເມື່ອຄັ້ງກ່ອນໃນຊາດປາງກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ” 28. ໒໘. ‘‘Addasaṃ [Pg.5] virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ pīṭhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດມົນທິນ ມີຈິດໃຈຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍຕັ່ງນັ່ງແກ່ພະພິກຂຸຮູບນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 29. ໒໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.” 30. ໓໐. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບຮຽນແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ຍ້ອນກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Catutthapīṭhavimānaṃ catutthaṃ. ຈົບ ຈະຕຸດຖະປີຖະວິມານ ທີສີ່. 5. Kuñjaravimānavatthu ໕. ກຸນຊະຣະວິມານະວັດຖຸ 31. ໓໑. ‘‘Kuñjaro te varāroho, nānāratanakappano; Ruciro thāmavā javasampanno, ākāsamhi samīhati. “ຊ້າງພາຫະນະອັນປະເສີດຂອງເຈົ້າ ປະດັບປະດາດ້ວຍລວດລາຍລັດຕະນະຕ່າງໆ, ມີຮູບຮ່າງງົດງາມ, ມີກຳລັງຫຼາຍ ແລະມີຄວາມໄວອັນສົມບູນ ຍ່ອມເຫາະໄປໃນອາກາດໄດ້ຢ່າງສະຫງ່າງາມ.” 32. ໓໒. ‘‘Padumi padma pattakkhi, padmuppalajutindharo; Padmacuṇṇābhikiṇṇaṅgo, soṇṇapokkharamāladhā. “ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີດວງຕາງາມດັ່ງກີບບົວຫຼວງ ເຈົ້າຊົງໄວ້ເຊິ່ງຄວາມຮຸ່ງເຮືອງດັ່ງດອກບົວຫຼວງແລະດອກບົວຂຽວ, ມີສະລີລະຮ່າງກາຍອັນອົບອວນໄປດ້ວຍລະອອງເກສອນດອກບົວ, ແລະປະດັບດ້ວຍພວງມາໄລດອກບົວຄຳ.” 33. ໓໓. ‘‘Padumānusaṭaṃ maggaṃ, padmapattavibhūsitaṃ.Ṭhitaṃ vaggumanugghātī, mitaṃ gacchati vāraṇo. “ພະຍາຊ້າງນັ້ນຍ່ອມເດີນໄປຢ່າງສະຫງ່າງາມ ບໍ່ສະດຸດ ດ້ວຍຈັງຫວະອັນພໍດີ ໄປຕາມເສັ້ນທາງທີ່ດາດດາດໄປດ້ວຍດອກບົວຫຼວງ ແລະປະດັບປະດາດ້ວຍກີບບົວຫຼວງ.” 34. ໓໔. ‘‘Tassa pakkamamānassa, soṇṇakaṃsā ratissarā; Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā. “ເມື່ອພະຍາຊ້າງນັ້ນເດີນໄປ ສຽງກະດິ່ງຄຳທັງຫຼາຍກໍດັງຂຶ້ນຢ່າງໄພເລາະໜ້າຟັງ. ສຽງຂອງກະດິ່ງເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ຍິນຄ້າຍຄືກັບສຽງດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊະນິດ.” 35. ໓໕. ‘‘Tassa nāgassa khandhamhi, sucivatthā alaṅkatā; Mahantaṃ accharāsaṅghaṃ, vaṇṇena atirocasi. “ເຈົ້າຜູ້ຊົງເຄື່ອງປະດັບປະດາແລະມີອາພອນອັນສະອາດບໍລິສຸດ ນັ່ງຢູ່ເທິງຄໍພະຍາຊ້າງນັ້ນ ຍ່ອມມີຜິວພັນຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມເໜືອກວ່າຝູງນາງອັກສອນທັງຫຼາຍ.” 36. ໓໖. ‘‘Dānassa te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana; Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchitā’’ti; “ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງທານຂອງເຈົ້າ ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງສິນ? ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງການປະນົມມືອັນຊະລີ? ເມື່ອເຮົາຖາມແລ້ວ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກເນື້ອຄວາມນັ້ນແກ່ເຮົາທ້ອນ.” 37. ໓໗. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັលລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 38. ໓໘. ‘‘Disvāna [Pg.6] guṇasampannaṃ, jhāyiṃ jhānarataṃ sataṃ; Adāsiṃ pupphābhikiṇṇaṃ, āsanaṃ dussasanthataṃ. “ຂ້ານ້ອຍໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ສົມບູນດ້ວຍຄຸນນະທຳ ເປັນຜູ້ເພັ່ງຊານ ຍິນດີໃນຊານ ເປັນສັດຕະບຸລຸດ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍອາສະນະ (ຕັ່ງນັ່ງ) ທີ່ປູລາດດ້ວຍຜ້າ ແລະໂຮຍດ້ວຍດອກໄມ້.” 39. ໓໙. ‘‘Upaḍḍhaṃ padmamālāhaṃ, āsanassa samantato; Abbhokirissaṃ pattehi, pasannā sehi pāṇibhi. “ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ປິດເອົາກີບບົວຫຼວງເຄິ່ງໜຶ່ງຈາກກຳດອກບົວຫຼວງ ມາໂຮຍລົງອ້ອມຮອບອາສະນະນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 40. ໔໐. ‘‘Tassa kammakusalassa, idaṃ me īdisaṃ phalaṃ; Sakkāro garukāro ca, devānaṃ apacitā ahaṃ. “ນີ້ເປັນຜົນອັນປະເສີດເຊັ່ນນີ້ແຫ່ງກຸສົນກຳນັ້ນຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຮັບການຕ້ອນຮັບ ການເຄົາລົບ ແລະການບູຊາຈາກເຫຼົ່າເທວະດາທັງຫຼາຍ.” 41. ໔໑. ‘‘Yo ve sammāvimuttānaṃ, santānaṃ brahmacārinaṃ; Pasanno āsanaṃ dajjā, evaṃ nande yathā ahaṃ. “ບຸກຄົນໃດມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຖວາຍອາສະນະແກ່ທ່ານຜູ້ຫຼຸດພົ້ນດີແລ້ວ ຜູ້ສະຫງົບລະງັບ ຜູ້ປະພຶດພົມມະຈັນ ບຸກຄົນນັ້ນກໍຈະໄດ້ຮັບຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ເຊັ່ນດຽວກັບຂ້ານ້ອຍນີ້.” 42. ໔໒. ‘‘Tasmā hi attakāmena, mahattamabhikaṅkhatā; Āsanaṃ dātabbaṃ hoti, sarīrantimadhārina’’nti. “ເພາະສະນັ້ນ ບຸກຄົນຜູ້ຮັກຕົນເອງ ປາດຖະໜາຄວາມເປັນໃຫຍ່ ຄວນຖວາຍອາສະນະແກ່ພະຂີນາສົບ ຜູ້ຊົງໄວ້ເຊິ່ງຮ່າງກາຍສຸດທ້າຍ.” Kuñjaravimānaṃ pañcamaṃ. ຈົບ ກຸນຊະຣະວິມານ ທີຫ້າ. 6. Paṭhamanāvāvimānavatthu ໖. ປະຖົມມະນາວາວິມານະວັດຖຸ 43. ໔໓. ‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ, nāri āruyha tiṭṭhasi; Ogāhasi pokkharaṇiṃ, padmaṃ chindasi pāṇinā. “ແນ່ເທບທິດາ ເຈົ້າຂຶ້ນຂີ່ເຮືອອັນມຸງດ້ວຍແຜ່ນຄຳຢືນຢູ່, ຢັ່ງລົງສູ່ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ແລະເດັດດອກບົວຫຼວງດ້ວຍມືຂອງຕົນ.” 44. ໔໔. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. “ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້? ຍ້ອນກຸສົນກຳອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນອັນເປັນທິບຈຶ່ງປາກົດແກ່ເຈົ້າໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ?” 45. ໔໕. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງທີ່ທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?" 46. ໔໖. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະມະຫາໂມຄຄັលລານະຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 47. ໔໗. ‘‘Ahaṃ [Pg.7] manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke; Disvāna bhikkhū tasite kilante, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ adāsiṃ. "ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໄດ້ເຫັນພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ຫິວນ້ຳແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ລຸກຂຶ້ນຂະຫมีຂະໝັນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ທ່ານ." 48. ໔໘. ‘‘Yo ve kilantāna pipāsitānaṃ, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ dadāti; Sītodakā tassa bhavanti najjo, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā. "ບຸກຄົນໃດຜູ້ຂະຫມີຂະໝັນລຸກຂຶ້ນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ອິດເມື່ອຍແລະຫິວນ້ຳ, ຫ້ວຍນ້ຳລຳທານທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວປຸທະລິກເປັນອັນຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດມີແກ່ບຸກຄົນນັ້ນ." 49. ໔໙. ‘‘Taṃ āpagā anupariyanti sabbadā, sītodakā vālukasanthatā nadī; Ambā ca sālā tilakā ca jambuyo, uddālakā pāṭaliyo ca phullā. "ແມ່ນ້ຳທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີຫາດຊາຍລາດປູໄວ້ ຍ່ອມໄຫຼອ້ອມຮອບວິມານນັ້ນຢູ່ທຸກເມື່ອ, ອີກທັງຕົ້ນມ່ວງ, ຕົ້ນສາລະ, ຕົ້ນຕິລະກະ, ຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຄູນ ແລະຕົ້ນປາຕະລີ ຕ່າງກໍອອກດອກເບັ່ງບານຢູ່ສະເໝີ." 50. ໕໐. ‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, vimānaseṭṭhaṃ bhusasobhamānaṃ; Tassīdha kammassa ayaṃ vipāko, etādisaṃ puññakatā labhanti. "ວິມານອັນປະເສີດທີ່ງົດງາມຢ່າງຍິ່ງ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍພື້ນທີ່ອັນໜ້າລື່ນລົມເຊັ່ນນັ້ນ, ນີ້ຄືຜົນວິບາກແຫ່ງກຳນັ້ນໃນທີ່ນີ້, ຜູ້ເຮັດບຸນທັງຫຼາຍຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນວິບາກເຊັ່ນນີ້." 51. ໕໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ." 52. ໕໒. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ທ່ານພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ທ່ານ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." Paṭhamanāvāvimānaṃ chaṭṭhaṃ. ຈົບ ປະຖົມນາວາວິມານ ທີ ຫົກ. 7. Dutiyanāvāvimānavatthu ໗. ທຸຕິຍນາວາວິມານວັດຖຸ 53. ໕໓. ‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ, nāri āruyha tiṭṭhasi; Ogāhasi pokkharaṇiṃ, padmaṃ chindasi pāṇinā. "ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຂຶ້ນຂີ່ເຮືອທີ່ມີຫຼັງຄາມຸງດ້ວຍທອງຄຳຢືນຢູ່, ທ່ານລົງສູ່ສະໂບກຂະຣະນີ ແລະເດັດດອກບົວປະທຸມດ້ວຍມືຂອງທ່ານເອງ." 54. ໕໔. ‘‘Kena [Pg.8] tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງທ່ານໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງທ່ານຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ?" 55. ໕໕. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhutā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງທີ່ທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເ 56. ໕໖. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະມະຫາໂມຄຄັលລານະຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 57. ໕໗. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke; Disvāna bhikkhuṃ tasitaṃ kilantaṃ, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ adāsiṃ. "ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໄດ້ເຫັນພຣະພິກຂຸຮູບໜຶ່ງຜູ້ຫິວນ້ຳແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ລຸກຂຶ້ນຂະຫມີຂະໝັນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ທ່ານ." 58. ໕໘. ‘‘Yo ve kilantassa pipāsitassa, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ dadāti; Sītodakā tassa bhavanti najjo, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā. "ບຸກຄົນໃດຜູ້ຂະຫມີຂະໝັນລຸກຂຶ້ນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ອິດເມື່ອຍແລະຫິວນ້ຳ, ຫ້ວຍນ້ຳລຳທານທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວປຸທະລິກເປັນອັນຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດມີແກ່ບຸກຄົນນັ້ນ." 59. ໕໙. ‘‘Taṃ āpagā anupariyanti sabbadā, sītodakā vālukasanthatā nadī; Ambā ca sālā tilakā ca jambuyo, uddālakā pāṭaliyo ca phullā. "... ແມ່ນ້ຳທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີຫາດຊາຍລາດປູໄວ້ ຍ່ອມໄຫຼອ້ອມຮອບວິມານນັ້ນຢູ່ທຸກເມື່ອ, ອີກທັງຕົ້ນມ່ວງ, ຕົ້ນສາລະ, ຕົ້ນຕິລະກະ, ຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຄູນ ແລະຕົ້ນປາຕະລີ ຕ່າງກໍອອກດອກເບັ່ງບານຢູ່ສະເໝີ." 60. ໖໐. ‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, vimānaseṭṭhaṃ bhusasobhamānaṃ; Tassīdha kammassa ayaṃ vipāko, etādisaṃ puññakatā labhanti. "ວິມານອັນປະເສີດທີ່ງົດງາມຢ່າງຍິ່ງ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍພື້ນທີ່ອັນໜ้าລື່ນລົມເຊັ່ນນັ້ນ, ນີ້ຄືຜົນວິບາກແຫ່ງກຳນັ້ນໃນທີ່ນີ້, ຜູ້ເຮັດບຸນທັງຫຼາຍຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນວິບາກເຊັ່ນນີ້." 61. ໖໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ." 62. ໖໒. ‘‘Akkhāmi [Pg.9] te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "... ຂ້າແດ່ທ່ານພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ທ່ານ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." Dutiyanāvāvimānaṃ sattamaṃ. ຈົບ ທຸຕິຍນາວາວิມານ ທີ ເຈັດ. 8. Tatiyanāvāvimānavatthu ໘. ຕະຕິຍນາວາວິມານວັດຖု 63. ໖໓. ‘‘Suvaṇṇacchadanaṃ nāvaṃ, nāri āruyha tiṭṭhasi; Ogāhasi pokkharaṇiṃ, padmaṃ chindasi pāṇinā. "ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຂຶ້ນຂີ່ເຮືອທີ່ມີຫຼັງຄາມຸງດ້ວຍທອງຄຳຢືນຢູ່, ທ່ານລົງສູ່ສະໂບກခະຣະນີ ແລະເດັດດອກບົວປະທຸມດ້ວຍມືຂອງທ່ານເອງ." 64. ໖໔. ‘‘Kūṭāgārā nivesā te, vibhattā bhāgaso mitā; Daddallamānā ābhanti, samantā caturo disā. "ກູດາຄານ (ປຣາສາດຍອດແຫຼມ) ອັນເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງທ່ານ ຖືກຈັດແບ່ງໄວ້ເປັນສັດສ່ວນຢ່າງສົມດຸນ, ສ່ອງແສງຮຸ່ງເຮືອງເ 65. ໖໕. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜิວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງທ່ານໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງທ່ານຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ?" 66. ໖໖. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງທີ່ທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເ 67. ໖໗. Sā devatā attamanā, sambuddheneva pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າເອງຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 68. ໖໘. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke; Disvāna bhikkhū tasite kilante, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ adāsiṃ. "ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໄດ້ເຫັນພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ຫິວນ້ຳແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ລຸກຂຶ້ນຂະຫມີຂະໝັນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ທ່ານ." 69. ໖໙. ‘‘Yo ve kilantāna pipāsitānaṃ, uṭṭhāya pātuṃ udakaṃ dadāti; Sītodakā tassa bhavanti najjo, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā. "ບຸກຄົນໃດຜູ້ຂະຫມີຂະໝັນລຸກຂຶ້ນຖວາຍນ້ຳດື່ມແກ່ພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ອິດເມື່ອຍແລະຫິວນ້ຳ, ຫ້ວຍນ້ຳລຳທານທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວປຸທະລິກເປັນອັນຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດມີແກ່ບຸກຄົນນັ້ນ." 70. ໗໐. ‘‘Taṃ [Pg.10] āpagā anupariyanti sabbadā, sītodakā vālukasanthatā nadī; Ambā ca sālā tilakā ca jambuyo, uddālakā pāṭaliyo ca phullā. "ແມ່ນ້ຳທັງຫຼາຍທີ່ມີນ້ຳເຢັນສະໜິດ ມີຫາດຊາຍລາດປູໄວ້ ຍ່ອມໄຫຼອ້ອມຮອບວິມານນັ້ນຢູ່ທຸກເມື່ອ, ອີກທັງຕົ້ນມ່ວງ, ຕົ້ນສາລະ, ຕົ້ນຕິລະກະ, ຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຄູນ ແລະຕົ້ນປາຕະລີ ຕ່າງກໍອອກດອກເບັ່ງບານຢູ່ສະເໝີ." 71. ໗໑. ‘‘Taṃ bhūmibhāgehi upetarūpaṃ, vimānaseṭṭhaṃ bhusasobhamānaṃ; Tassīdha kammassa ayaṃ vipāko, etādisaṃ puññakatā labhanti. "ວິມານອັນປະເສີດທີ່ງົດງามຢ່າງຍິ່ງ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍພື້ນທີ່ອັນໜ້າລື່ນລົມເຊັ່ນນັ້ນ, ນີ້ຄືຜົນວິບາກແຫ່ງກຳນັ້ນໃນທີ່ນີ້, ຜູ້ເຮັດບຸນທັງຫຼາຍຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນວິບາກເຊັ່ນນີ້." 72. ໗໒. ‘‘Kūṭāgārā nivesā me, vibhattā bhāgaso mitā; Daddallamānā ābhanti, samantā caturo disā. "ກູດາຄານ (ປຣາສາດຍອດແຫຼມ) ອັນເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງຂ້ານ້ອຍ ຖືກຈັດແບ່ງໄວ້ເປັນສັດສ່ວນຢ່າງສົມດຸນ, ສ່ອງແສງຮຸ່ງເຮືອງເ 73. ໗໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ." 74. ໗໔. ‘‘Akkhāmi te buddha mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsati; Etassa kammassa phalaṃ mamedaṃ, atthāya buddho udakaṃ apāyī’’ti. "ຂ້າແດ່ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຂ້ານ້ອຍຂໍກາບທູນແກ່ພຣະອົງ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ, ນີ້ຄືຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນຂອງຂ້ານ້ອຍ, ເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ການຈະເລີນຮຸ່ງເຮືອງແຫ່ງກຳຂອງຂ້ານ້ອຍ ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ສະເຫວີຍນ້ຳດື່ມທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍແລ້ວ." Tatiyanāvāvimānaṃ aṭṭhamaṃ. ຈົບ ຕະຕິຍນາວາວິມານ ທີ ແປດ. 9. Dīpavimānavatthu ໙. ທີປະວິມານວັດຖຸ 75. ໗໕. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. "ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ, ປຽບເໝືອນດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດສະນັ້ນ." 76. ໗໖. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງທ່ານໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງທ່ານຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ?" 77. ໗໗. ‘‘Kena tvaṃ vimalobhāsā, atirocasi devatā ; Kena te sabbagattehi, sabbā obhāsate disā. "ແນ່ເທບທິດາ ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີລັດສະໝີອັນປາສະຈາກມົນທິນ? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງເ 78. ໗໘. ‘‘Pucchāmi [Pg.11] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງທີ່ທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເ 79. ໗໙. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະມະຫາໂມຄຄັលລານະຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 80. ໘໐. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke; Tamandhakāramhi timīsikāyaṃ, padīpakālamhi adāsi dīpaṃ. "ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ ໃນເວລາຄ່ຳຄືນອັນມືດມິດ ເປັນເວລາທີ່ຄວນຈຸດປະທີບ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍປະທີບເປັນທານ." 81. ໘໑. ‘‘Yo andhakāramhi timīsikāyaṃ, padīpakālamhi dadāti dīpaṃ; Uppajjati jotirasaṃ vimānaṃ, pahūtamalyaṃ bahupuṇḍarīkaṃ. "ບຸກຄົນໃດຖວາຍປະທີບໃນເວລາຄ່ຳຄືນອັນມືດມິດ ເຊິ່ງເປັນເວລາທີ່ຄວນຈຸດປະທີບ, ບຸກຄົນນັ້ນຍ່ອມໄປບັງເກີດໃນວິມານໂຊຕິຣົດອັນມີລັດສະໝີຮຸ່ງເຮືອງເ 82. ໘໒. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ." 83. ໘໓. ‘‘Tenāhaṃ vimalobhāsā, atirocāmi devatā; Tena me sabbagattehi, sabbā obhāsate disā. "ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີລັດສະໝີອັນປາສະຈາກມົນທິນ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງເ 84. ໘໔. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ທ່ານພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ທ່ານ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." Dīpavimānaṃ navamaṃ. ຈົບ ທີປະວິມານ ທີ ເກົ້າ. 10. Tiladakkhiṇavimānavatthu ໑໐. ຕິລະທັກຂິນະວິມານວັດຖຸ 85. ໘໕. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. "ແນ່ເທບທິດາ ທ່ານຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ, ປຽບເໝືອນດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດສະນັ້ນ." 86. ໘໖. ‘‘Kena [Pg.12] tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງທ່ານໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ? ແລະເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງທ່ານຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ?" 87. ໘໗. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງທີ່ທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເ 88. ໘໘. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ເມື່ອພຣະມະຫາໂມຄຄັលລານະຖາມແລ້ວ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 89. ໘໙. ‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke. ເມື່ອຄັ້ງທີ່ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນມະນຸດສະໂລກໃນຊາດກ່ອນ 90. ໙໐. ‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, vippasannamanāvilaṃ; Āsajja dānaṃ adāsiṃ, akāmā tiladakkhiṇaṃ; Dakkhiṇeyyassa buddhassa, pasannā sehi pāṇibhi. "ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ປາສະຈາກກິເລດດັ່ງທຸລີ, ຜູ້ຜ່ອງໃສຢ່າງຍິ່ງ ແລະບໍ່ມີຄວາມຂຸ່ນມົວ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເ 91. ໙໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມປາດຖະໜາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ຈຶ່ງສຳເລັດຜົນ, ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກພໍໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນ." 92. ໙໒. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ຂ້າແດ່ທ່ານພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ທ່ານ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." Tiladakkhiṇavimānaṃ dasamaṃ. ຈົບ ຕິລະທັກຂິນະວິມານ ທີ ສິບ. 11. Paṭhamapatibbatāvimānavatthu ໑໑. ປະຖົມປະຕິພພะຕາວິມານວັດຖຸ 93. ໙໓. ‘‘Koñcā mayūrā diviyā ca haṃsā, vaggussarā kokilā sampatanti; Pupphābhikiṇṇaṃ rammamidaṃ vimānaṃ, anekacittaṃ naranārisevitaṃ. "ແນ່ເທບທິດາ, ຝູງນົກກະຮຽນ, ນົກຍູງ, ຫົງ ແລະນົກກາເຫວົ່າ ອັນເປັນທິບ ມີສຽງຮ້ອງອັນມ່ວນອອນຊອນ ຕ່າງກໍບິນວົນວຽນໄປມາ, ວິມານອັນໜ້າລື່ນລົມນີ້ ດາດດາດ້ວຍດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ມີຄວາມວິຈິດພິສະດານາໆ ປະການ ແລະເປັນທີ່ອາໄສຂອງເ 94. ໙໔. ‘‘Tatthacchasi [Pg.13] devi mahānubhāve, iddhī vikubbanti anekarūpā; Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti ca. "ຂ້າແດ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ທ່ານສະແດງລິດແປງກາຍເປັນຮູບຕ່າງໆ ໄດ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ, ອີກທັງເ 95. ໙໕. ‘‘Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ທ່ານເຖິງພ້ອມແລ້ວດ້ວຍລິດແລະອານຸພາບແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 96. ໙໖. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມຄັលລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 97. ໙໗. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, patibbatānaññamanā ahosiṃ; Mātāva puttaṃ anurakkhamānā, kuddhāpihaṃ nappharusaṃ avocaṃ. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນຜູ້ຊື່ສັດຕໍ່ສາມີ ບໍ່ມີໃຈຮັກຊາຍອື່ນ ເຝົ້າຮັກສາສາມີເໝືອນດັ່ງມານດາຖະໜອມຮັກສາບຸດ ແລະເຖິງແມ່ນຈະໂກດເຄືອງ ກໍບໍ່ເຄີຍກ່າວວາຈາຫຍາບຄາຍເລີຍ. 98. ໙໘. ‘‘Sacce ṭhitā mosavajjaṃ pahāya, dāne ratā saṅgahitattabhāvā; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ຂ້ານ້ອຍຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນຄວາມສັດຈິງ ລະທິ້ງຄຳຕົວະ ຍິນດີໃນການບໍລິຈາກທານ ມີປົກກະຕິສົງເຄາະເກື້ອກູນຜູ້ອື່ນ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າ ນ້ຳ ແລະທານອັນໄພບູນຢ່າງເຄົາລົບ. 99. ໙໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ. 100. ໑໐໐. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ข້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Paṭhamapatibbatāvimānaṃ ekādasamaṃ. ປະຖົມມະປະຕິພັດຕາວິມານ ທີ ໑໑ ຈົບ. 12. Dutiyapatibbatāvimānavatthu ໑໒. ທຸຕິຍະປະຕິພັດຕາວິມານະວັດຖຸ 101. ໑໐໑. ‘‘Veḷuriyathambhaṃ [Pg.14] ruciraṃ pabhassaraṃ, vimānamāruyha anekacittaṃ; Tatthacchasi devi mahānubhāve, uccāvacā iddhi vikubbamānā; Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti ca. ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ທ່ານຂຶ້ນສູ່ວິມານອັນມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ອັນຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມ ແລະມີຄວາມວິຈິດພິສະດານາໆ ປະການ ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ສະແດງລິດເດດຕ່າງໆ ໄດ້ຕາມປາດຖະໜາ ທັງເຫຼົ່ານາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ກໍພາກັນຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໂດຍຮອບ. 102. ໑໐໒. ‘‘Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ທ່ານເຖິງພ້ອມແລ້ວດ້ວຍລິດແລະອານຸພາບແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 103. ໑໐໓. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມຄັលລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 104. ໑໐໔. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, upāsikā cakkhumato ahosiṃ; Pāṇātipātā viratā ahosiṃ, loke adinnaṃ parivajjayissaṃ. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ມີພະຈັກຂຸ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ແລະໄດ້ຫຼີກເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ. 105. ໑໐໕. ‘‘Amajjapā no ca musā abhāṇiṃ, sakena sāminā ahosiṃ tuṭṭhā; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ຂ້ານ້ອຍບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ ບໍ່ກ່າວຄຳຕົວະ ຍິນດີສະເພາະສາມີຂອງຕົນ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າ ນ້ຳ ແລະທານອັນໄພບູນຢ່າງເຄົາລົບ. 106. ໑໐໖. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ. 107. ໑໐໗. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Dutiyapatibbatāvimānaṃ dvādasamaṃ. ທຸຕິຍະປະຕິພັດຕາວິມານ ທີ ໑໒ ຈົບ. 13. Paṭhamasuṇisāvimānavatthu ໑໓. ປະຖົມມະສຸນິສາວິມານະວັດຖຸ 108. ໑໐໘. ‘‘Abhikkantena [Pg.15] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ດູກ່ອນເທບທິດາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 109. ໑໐໙. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ? 110. ໑໑໐. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 111. ໑໑໑. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມຄັលລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 112. ໑໑໒. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, suṇisā ahosiṃ sasurassa gehe. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ຢູ່ໃນເຮືອນຂອງພໍ່ປູ່. 113. ໑໑໓. ‘‘Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ pūvaṃ, pasannā sehi pāṇibhi; Bhāgaḍḍhabhāgaṃ datvāna, modāmi nandane vane. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດ ຜູ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ ໂດຍແບ່ງສ່ວນເຄິ່ງໜຶ່ງຂອງສ່ວນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບມາຖວາຍ ດ້ວຍການຖວາຍທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາເພີດເພີນຢູ່ໃນສວນນັນທະວັນ. 114. ໑໑໔. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ และໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ. 115. ໑໑໕. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Paṭhamasuṇisāvimānaṃ terasamaṃ. ປະຖົມມະສຸນິສາວິມານ ທີ ໑໓ ຈົບ. 14. Dutiyasuṇisāvimānavatthu ໑໔. ທຸຕິຍະສຸນິສາວິມານະວັດຖຸ 116. ໑໑໖. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ດູກ່ອນເທບທิดາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 117. ໑໑໗. ‘‘Kena [Pg.16] tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ? 118. ໑໑໘. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 119. ໑໑໙. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມຄັលລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 120. ໑໒໐. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, suṇisā ahosiṃ sasurassa gehe. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ຢູ່ໃນເຮືອນຂອງພໍ່ປູ່. 121. ໑໒໑. ‘‘Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ bhāgaṃ, pasannā sehi pāṇibhi; Kummāsapiṇḍaṃ datvāna, modāmi nandane vane. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດ ຜູ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍສ່ວນແບ່ງເຂົ້າໜົມແປ້ງບາເລຂອງຕົນແກ່ພະພິກຂຸນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ ດ້ວຍການຖວາຍເຂົ້າໜົມແປ້ງບາເລນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາເພີດເພີນຢູ່ໃນສວນນັນທະວັນ. 122. ໑໒໒. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ. 123. ໑໒໓. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Dutiyasuṇisāvimānaṃ cuddasamaṃ. ທຸຕິຍະສຸນິສາວິມານ ທີ ໑໔ ຈົບ. 15. Uttarāvimānavatthu ໑໕. ອຸດຕະຣາວິມານະວັດຖຸ 124. ໑໒໔. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ດູກ່ອນເທບທິດາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 125. ໑໒໕. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້? ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ? 126. ໑໒໖. ‘‘Pucchāmi [Pg.17] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້? ແລະດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 127. ໑໒໗. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມຄັលລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 128. ໑໒໘. ‘‘Issā ca maccheramatho paḷāso, nāhosi mayhaṃ gharamāvasantiyā; Akkodhanā bhattuvasānuvattinī, uposathe niccahamappamattā. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍຄອງເຮືອນຢູ່ ຄວາມອິດສາ ຄວາມຕະໜີ່ ແລະຄວາມຕີສະເໝີ ບໍ່ໄດ້ມີແກ່ຂ້ານ້ອຍເລີຍ ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ມັກໂກດ ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ ແລະບໍ່ເຄີຍປະມາດໃນການຮັກສາອຸໂປສົດເລີຍ. 129. ໑໒໙. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນ ໑໔ ຄ່ຳ ໑໕ ຄ່ຳ ແລະ ໘ ຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກພิເສດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງ ໘ ປະການ. 130. ໑໓໐. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສີລຢູ່ສະເໝີ ດ້ວຍຄວາມສຳລວມແລະການບໍລິຈາກທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນີ້. 131. ໑໓໑. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ສຳລວມລະວັງຈາກການເວົ້າຕົວະ ຫຼີກເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາຢ່າງເດັດຂາດ. 132. ໑໓໒. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂາບົດ ໕ ປະການ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະໂຄດົມພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີພະຈັກຂຸ ຜູ້ມີພະຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່. 133. ໑໓໓. ‘‘Sāhaṃ sakena sīlena, yasasā ca yasassinī; Anubhomi sakaṃ puññaṃ, sukhitā camhināmayā. ຂ້ານ້ອຍນັ້ນມີຍົດຊື່ສຽງດ້ວຍສີລແລະກຽດຕິຍົດຂອງຕົນ ໄດ້ສະເຫວີຍຜົນບຸນຂອງຕົນເອງ ມີຄວາມສຸກແລະປາສະຈາກໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ. 134. ໑໓໔. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຄວາມສຳເລັດຜົນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ກໍບັງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ. 135. ໑໓໕. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamahaṃ akāsiṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ດ້ວຍບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 136. ‘‘Mama [Pg.18] ca, bhante, vacanena bhagavato pāde sirasā vandeyyāsi – ‘uttarā nāma, bhante, upāsikā bhagavato pāde sirasā vandatī’ti. Anacchariyaṃ kho panetaṃ, bhante, yaṃ maṃ bhagavā aññatarasmiṃ sāmaññaphale byākareyya, taṃ bhagavā sakadāgāmiphale byākāsī’’ti. ໑໓໖. Uttarāvimānaṃ pannarasamaṃ. ອຸດຕະຣາວິມານ ທີ ໑໕ ຈົບ. 16. Sirimāvimānavatthu ໑໖. ສິຣິມາວິມານະວັດຖຸ 137. ໑໓໗. ‘‘Yuttā ca te paramaalaṅkatā hayā, adhomukhā aghasigamā balī javā; Abhinimmitā pañcarathāsatā ca te, anventi taṃ sārathicoditā hayā. ມ້າທັງຫຼາຍອັນປະດັບປະດາຢ່າງງົດງາມຍິ່ງ ຫົວປັກລົງລຸ່ມ ເຫາະໄປໃນອາກາດໄດ້ ມີກຳລັງຫຼາຍ ແລະແລ່ນໄວ ໄດ້ຖືກທຽມເຂົ້າກັບລົດຂອງທ່ານແລ້ວ ແລະລົດຫ້າຮ້ອຍຄັນທີ່ທ່ານເນລະມິດຂຶ້ນ ເຊິ່ງມີມ້າອັນນາຍສານະຖີຂັບຂີ່ ກໍແລ່ນຕາມທ່ານມາ. 138. ໑໓໘. ‘‘Sā tiṭṭhasi rathavare alaṅkatā, obhāsayaṃ jalamiva joti pāvako; Pucchāmi taṃ varatanu anomadassane, kasmā nu kāyā anadhivaraṃ upāgami. ທ່ານຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຢືນຢູ່ເທິງລົດອັນປະເສີດ ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວເໝືອນດັ່ງກອງໄຟອັນຮຸ່ງເຮືອງ ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີຮູບຮ່າງອັນງົດງາມ ມີທັດສະນະອັນບໍ່ຊົ່ວຊ້າ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ທ່ານສະເດັດມາຈາກເທບພະນິກາຍໃດ ຈຶ່ງໄດ້ມາເຂົ້າເຝົ້າພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ໃດຍິ່ງກວ່າ? 139. ໑໓໙. ‘‘Kāmaggapattānaṃ yamāhunuttaraṃ, nimmāya nimmāya ramanti devatā; Tasmā kāyā accharā kāmavaṇṇinī, idhāgatā anadhivaraṃ namassituṃ. ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ເຫຼົ່າເທວະດາໃນສະຫວັນຊັ້ນໃດ ທີ່ເພິ່ນກ່າວວ່າເປັນຍອດແຫ່ງຜູ້ສະເຫວີຍກາມ ເນລະມິດກາມາຣົມຂຶ້ນມາເອງແລ້ວເພີດເພີນຍິນດີ ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັກສອນຜູ້ສາມາດເນລະມິດຮູບຮ່າງໄດ້ຕາມປາດຖະໜາ ສະເດັດມາຈາກເທບພະນິກາຍນັ້ນ ເພື່ອມານະມັດສະການພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ໃດຍິ່ງກວ່າ. 140. ໑໔໐. ‘‘Kiṃ tvaṃ pure sucaritamācarīdha,Kenacchasi tvaṃ amitayasā sukhedhitā; Iddhī ca te anadhivarā vihaṅgamā,Vaṇṇo ca te dasa disā virocati. ໃນຊາດກ່ອນ ທ່ານໄດ້ປະພຶດສຸຈະຣິດອັນໃດໄວ້ໃນໂລກນີ້? ດ້ວຍບຸນກຸສົນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຍົດອັນຫາປະມານບໍ່ໄດ້ ຢູ່ຢ່າງມີຄວາມສຸກໃນທີ່ນີ້? ແລະທ່ານຈຶ່ງມີລິດອັນປະເສີດ ເຫາະໄປໃນອາກາດໄດ້ ທັງວັນນະຂອງທ່ານກໍສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທັງສິບທິດ? 141. ໑໔໑. ‘‘Devehi tvaṃ parivutā sakkatā casi,Kuto cutā sugatigatāsi devate; Kassa vā tvaṃ vacanakarānusāsaniṃ,Ācikkha me tvaṃ yadi buddhasāvikā’’ti. ດູກ່ອນເທບທິດາ ທ່ານເປັນຜູ້ອັນເຫຼົ່າເທວະດາແວດລ້ອມແລະບູຊາແລ້ວ ທ່ານເຄີຍເຄື່ອນມາຈາກໃດ ຈຶ່ງໄດ້ມາສູ່ສຸຄະຕິພົບນີ້? ແລະທ່ານໄດ້ປະຕິບັດຕາມຄຳສັ່ງສອນຂອງພະສາດສະດາອົງໃດ? ຫາກທ່ານເປັນພຸດທະສາວິກາ ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາດ້ວຍເຖີດ. 142. ໑໔໒. ‘‘Nagantare [Pg.19] nagaravare sumāpite, paricārikā rājavarassa sirimato; Nacce gīte paramasusikkhitā ahuṃ, sirimāti maṃ rājagahe avediṃsu. ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ໃນພະນະຄອນອັນປະເສີດ ອັນຕັ້ງຢູ່ທ່າມກາງລະຫວ່າງພູເຂົາ ຂ້ານ້ອຍເຄີຍເປັນຍິງບຳເຣີຂອງພະລາຊາຜູ້ມີສິຣິອັນປະເສີດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນຢ່າງດີຍິ່ງໃນການຟ້ອນລຳແລະຂັບຮ້ອງ ຜູ້ຄົນໃນກຸງຣາຊະຄຶຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມວ່າ 'ສິຣິມາ'. 143. ໑໔໓. ‘‘Buddho ca me isinisabho vināyako, adesayī samudayadukkhaniccataṃ; Asaṅkhataṃ dukkhanirodhasassataṃ, maggañcimaṃ akuṭilamañjasaṃ sivaṃ. ແລະພະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ເປັນພະອິສິພິເສດ ຜູ້ຊົງນຳສັດໂລກໄປ ໄດ້ຊົງສະແດງແກ່ຂ້ານ້ອຍ ເຖິງຄວາມບໍ່ທ່ຽງແຫ່ງທຸກແລະສະມຸໄທ ເຖິງພະນິພານອັນປັດໄຈບໍ່ໄດ້ປຸງແຕ່ງ ອັນເປັນທີ່ດັບທຸກອັນທ່ຽງແທ້ ແລະຊົງສະແດງມັກຄະສັດອັນເປັນຫົນທາງອັນກົງ ບໍ່ຄົດຄ້ຽວ ແລະມີຄວາມຮົ່ມເຢັນນີ້. 144. ໑໔໔. ‘‘Sutvānahaṃ amatapadaṃ asaṅkhataṃ, tathāgatassanadhivarassa sāsanaṃ; Sīlesvahaṃ paramasusaṃvutā ahuṃ, dhamme ṭhitā naravarabuddhadesite. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງຄຳສັ່ງສອນອັນສະແດງເຖິງອະມະຕະບົດ ອັນປັດໄຈບໍ່ໄດ້ປຸງແຕ່ງ ຂອງພະຕຖາຄົດເຈົ້າຜູ້ບໍ່ມີຜູ້ໃດຍິ່ງກວ່າ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ເປັນຜູ້ສຳລວມລະວັງຢ່າງດີຍິ່ງໃນສີລທັງຫຼາຍ ແລະຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນທຳອັນພະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນິករຊົນຊົງສະແດງແລ້ວ. 145. ໑໔໕. ‘‘Ñatvānahaṃ virajapadaṃ asaṅkhataṃ, tathāgatenanadhivarena desitaṃ; Tatthevahaṃ samathasamādhimāphusiṃ, sāyeva me paramaniyāmatā ahu. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮູ້ແຈ້ງທຳອັນເປັນທາງໄປສູ່ພະນິພານ ອันປາສະຈາກທຸລີກິເລດ ອັນປັດໄຈປຸງແຕ່ງບໍ່ໄດ້ ທີ່ພະຕຖາຄົດຜູ້ປະເສີດສຸດໄດ້ຊົງສະແດງໄວ້ແລ້ວ ໃນຂະນະນັ້ນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າກໍໄດ້ບັນລຸສະມະຖະສະມາທິ (ໂລກຸດຕະຣະສະມາທິ) ອັນສະຫງົບລະງັບທຳທີ່ເປັນຂ້າສຶກທັງປວງ ການໄດ້ບັນລຸສະມາທິນັ້ນເອງ ເປັນຄວາມແນ່ນອນອັນປະເສີດ (ອະລິຍະມັກ) ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ. 146. ໑໔໖. ‘‘Laddhānahaṃ amatavaraṃ visesanaṃ, ekaṃsikā abhisamaye visesiya; Asaṃsayā bahujanapūjitā ahaṃ, khiḍḍāratiṃ paccanubhomanappakaṃ. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບັນລຸພະນິພານອັນເປັນທຳອັນຍອດຢ້ຽມ ທີ່ເຮັດໃຫ້ວິເສດກວ່າປຸຖຸຊົນທັງຫຼາຍ ມີຄວາມເຫັນອັນແນ່ນອນໃນການຕັດສະຮູ້ທຳອັນວິເສດ ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ທີ່ມະຫາຊົນບູຊາ ແລະໄດ້ສະເຫວີຍຄວາມຍິນດີໃນການຫຼິ້ນສະໜຸກສະໜານອັນຫຼວງຫຼາຍ. 147. ໑໔໗. ‘‘Evaṃ ahaṃ amatadasamhi devatā, tathāgatassanadhivarassa sāvikā; Dhammaddasā paṭhamaphale patiṭṭhitā, sotāpannā na ca pana matthi duggati. ດ້ວຍປະການນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງເປັນເທບທິດາຜູ້ໄດ້ເຫັນອະມະຕະທຳ (ພະນິພານ) ເປັນສາວິກາຂອງພະຕຖາຄົດຜູ້ປະເສີດສຸດ ເປັນຜູ້ເຫັນທຳ (ອະລິຍະສັດຈະ) ຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນປະຖົມມະຜົນ (ໂສດາປັດຕິຜົນ) ເປັນພະໂສດາບັນ ແລະບໍ່ມີທຸຄະຕິອີກຕໍ່ໄປ. 148. ໑໔໘. ‘‘Sā vandituṃ anadhivaraṃ upāgamiṃ, pāsādike kusalarate ca bhikkhavo; Namassituṃ samaṇasamāgamaṃ sivaṃ, sagāravā sirimato dhammarājino. ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນໄດ້ເຂົ້າໄປເຝົ້າເພື່ອຖວາຍອະພິວາດພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຜູ້ປະເສີດສຸດ ແລະເພື່ອໄຫວ້ພະພິກສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ໜ້າເຫຼື້ອມໃສ ຜູ້ຍິນດີໃນກຸສົນທຳ (ພະນິພານ) ແລະເພື່ອຮ່ວມສະມາຄົມແຫ່ງສະມະນະອັນສະຫງົບປອດໄພ ຂ້າພະເຈົ້າມີຄວາມເຄົາລົບຢຳເກງໃນພະທຳມະລາຊາຜູ້ມີພະສິຣິ. 149. ໑໔໙. ‘‘Disvā [Pg.20] muniṃ muditamanamhi pīṇitā, tathāgataṃ naravaradammasārathiṃ; Taṇhacchidaṃ kusalarataṃ vināyakaṃ, vandāmahaṃ paramahitānukampaka’’nti. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະມຸນີແລ້ວ ມີຈິດໃຈເບີກບານອີ່ມເອີບຍິນດີ ພະອົງຜູ້ເປັນພະຕຖາຄົດ ເປັນນາຍສານຖີຜູ້ຝຶກນໍຣະຊົນອັນປະເສີດສຸດ ຜູ້ຕັດຕັນຫາໄດ້ແລ້ວ ຜູ້ຍິນດີໃນກຸສົນທຳ ຜູ້ເປັນຜู້ນຳທາງ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍນ້ອມໄຫວ້ພະມຸນີພະອົງນັ້ນ ຜູ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະເກື້ອກູນອັນປະເສີດສຸດແກ່ສັດທັງຫຼາຍ. Sirimāvimānaṃ soḷasamaṃ. ຈົບ ສິຣິມາສູດ ວິມານວັດຖຸ ທີ ໑໖. 17. Kesakārīvimānavatthu ໑໗. ເກສາການີວິມານວັດຖຸ 150. ໑໕໐. ‘‘Idaṃ vimānaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ, veḷuriyathambhaṃ satataṃ sunimmitaṃ; Suvaṇṇarukkhehi samantamotthataṃ, ṭhānaṃ mamaṃ kammavipākasambhavaṃ. ວິມານນີ້ມີຄວາມງົດງາມ ຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ມີເສົາທີ່ເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ອັນເນລະມິດໄວ້ເປັນຢ່າງດີ ສະເພາະຕົວ ມີຕົ້ນໄມ້ຄຳປົກຄຸມຢູ່ໂດຍຮອບ ວິມານນີ້ເປັນທີ່ຢູ່ຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ອັນເກີດຂຶ້ນຈາກຜົນແຫ່ງກຳ. 151. ໑໕໑. ‘‘Tatrūpapannā purimaccharā imā, sataṃ sahassāni sakena kammunā; Tuvaṃsi ajjhupagatā yasassinī, obhāsayaṃ tiṭṭhasi pubbadevatā. ເຫຼົ່ານາງອັກສອນເກົ່າຜູ້ເກີດໃນວິມານຂອງເຮົານີ້ ມີຈຳນວນເຖິງໜຶ່ງແສນນາງ ດ້ວຍກຳຂອງຕົນ ສ່ວນທ່ານຜູ້ມີຍົດໃຫຍ່ ໄດ້ມາຮອດໃນບັດນີ້ ທ່ານຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວຂົ່ມເຫຼົ່າເທບທິດາແຕ່ກ່ອນທັງຫຼາຍ. 152. ໑໕໒. ‘‘Sasī adhiggayha yathā virocati, nakkhattarājāriva tārakāgaṇaṃ; Tatheva tvaṃ accharāsaṅgaṇaṃ imaṃ, daddallamānā yasasā virocasi. ພະຈັນຜູ້ມີຮູບກະຕ່າຍ ເປັນລາຊາແຫ່ງດາວນັກຂັດຕະຣຶກ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງຂົ່ມໝູ່ດາວທັງຫຼາຍສັນໃດ ທ່ານກໍສັນນັ້ນ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວຂົ່ມໝູ່ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ ດ້ວຍຍົດອັນສະຫງ່າງາມ. 153. ໑໕໓. ‘‘Kuto nu āgamma anomadassane, upapannā tvaṃ bhavanaṃ mamaṃ idaṃ; Brahmaṃva devā tidasā sahindakā, sabbe na tappāmase dassanena ta’’nti. ແນ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີຮູບໂສມອັນບໍ່ຊາຍຊົ່ວ (ງົດງາມຍິ່ງ) ທ່ານຈຸຕິມາຈາກໃສ ຈຶ່ງມາເກີດໃນວິມານຂອງເຮົານີ້ ເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ພ້ອມທັງພະອິນ ຍ່ອມບໍ່ອີ່ມໃນການເບິ່ງພະພົມສັນໃດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າທັງໝົດກໍບໍ່ອີ່ມໃນການເບິ່ງທ່ານສັນນັ້ນ. 154. ໑໕໔. ‘‘Yametaṃ sakka anupucchase mamaṃ, ‘kuto cutā tvaṃ idha āgatā’ti ; Bārāṇasī nāma puratthi kāsinaṃ, tattha ahosiṃ pure kesakārikā. ຂ້າແຕ່ທ້າວສັກກະ ທ່ານຖາມຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ທ່ານຈຸຕິມາຈາກໃສ ຈຶ່ງມາຮອດທີ່ນີ້' ດັ່ງນີ້ ໃນແຄວ້ນກາສີ ມີເມືອງໜຶ່ງຊື່ວ່າ ພາຣານະສີ ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເປັນຊ່າງແຕ່ງຜົມ ຊື່ວ່າ ເກສາການີ ໃນເມືອງນັ້ນ. 155. ໑໕໕. ‘‘Buddhe [Pg.21] ca dhamme ca pasannamānasā, saṅghe ca ekantagatā asaṃsayā; Akhaṇḍasikkhāpadā āgatapphalā, sambodhidhamme niyatā anāmayā’’ti. ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພະພຸດ ພະທຳ ແລະພະສົງ ມີຄວາມເຫັນອັນແນ່ນອນ ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ ມີສີຂາບົດ (ສິນ ໕) ອັນບໍ່ຂາດ ບໍ່ທະລຸ ໄດ້ບັນລຸຜົນ (ໂສດາປັດຕິຜົນ) ແລ້ວ ເປັນຜູ້ແນ່ນອນໃນທຳອັນເປັນເຄື່ອງຕັດສະຮູ້ ແລະປາສະຈາກໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ. 156. ໑໕໖. ‘‘Tantyābhinandāmase svāgatañca te, dhammena ca tvaṃ yasasā virocasi; Buddhe ca dhamme ca pasannamānase, saṅghe ca ekantagate asaṃsaye; Akhaṇḍasikkhāpade āgatapphale, sambodhidhamme niyate anāmaye’’ti. ພວກຂ້າພະເຈົ້າຍິນດີນຳທ່ານ ແລະຂໍຕ້ອນຮັບການມາຂອງທ່ານ ທ່ານຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງດ້ວຍທຳ ແລະດ້ວຍຍົດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຍິນດີນຳທ່ານ ຜູ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພະພຸດ ພະທຳ ແລະພະສົງ ຜູ້ມີຄວາມເຫັນອັນແນ່ນອນ ປາສະຈາກຄວາມສົງໄສ ມີສີຂາບົດອັນບໍ່ຂາດ ໄດ້ບັນລຸຜົນແລ້ວ ເປັນຜູ້ແນ່ນອນໃນທຳອັນເປັນເຄື່ອງຕັດສະຮູ້ ແລະປາສະຈາກໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ. Kesakārīvimānaṃ sattarasamaṃ. ຈົບ ເກສາການີວິມານ ທີ ໑໗. Pīṭhavaggo paṭhamo niṭṭhito. ຈົບ ປີຖະວັກ ທີ ໑ ໃນອິດຖີວິມານ. Tassuddānaṃ – ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນີ້ ຄື: Pañca pīṭhā tayo nāvā, dīpatiladakkhiṇā dve; Pati dve suṇisā uttarā, sirimā kesakārikā; Vaggo tena pavuccatīti. ປີຖະວິມານ ໕, ນາວາວิມານ ໓, ປະທີປະວິມານ ໑, ຕິລະທັກຂິນາສະຕິວິມານ ໑, ປະຕິພັດຕາວิມານ ໖, ສຸນິສາວິມານ ໒, ອຸດຕະລາວິມານ ໑, ສິຣິມາວິມານ ໑, ເກສາການີວິມານ ໑ ວັກນີ້ ພະສັງຄີຕິກາຈານທັງຫຼາຍກ່າວໄວ້ດ້ວຍເລື່ອງ ໑໗ ເລື່ອງນີ້. 2. Cittalatāvaggo ໒. ຈິດຕະລັດຕາວັກ 1. Dāsivimānavatthu ໑. ທາສີວິມານວັດຖຸ 157. ໑໕໗. ‘‘Api sakkova devindo, ramme cittalatāvane; Samantā anupariyāsi, nārīgaṇapurakkhatā; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ທ່ານມີໝູ່ນາງອັກສອນແວດລ້ອມແລ້ວ ທ່ຽວໄປໂດຍຮອບໃນສວນຈິດຕະລັດຕາວັນອັນເປັນທີ່ລື່ນລົມ ຄ້າຍຄືກັບທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ແຫ່ງເທວະດາ ທ່ານເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ. 158. ໑໕໘. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້ ເພາະກຸສົນໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ. 159. ໑໕໙. ‘‘Pucchāmi [Pg.22] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ແນ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອທ່ານເກີດເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນໃດໄວ້ ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 160. ໑໖໐. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ ທີ່ພະມະຫາໂມກຄັນລານะຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້. 161. ໑໖໑. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, dāsī ahosiṃ parapessiyā kule. ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນນາງທາສີ (ຄົນຮັບໃຊ້) ທີ່ຄົນອື່ນໃຊ້ສອຍໃນເຮືອນຂອງເພິ່ນ. 162. ໑໖໒. ‘‘Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino; Tassā me nikkamo āsi, sāsane tassa tādino. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະໂຄດົມຜູ້ມີພະຈັກສຸ (ປັນຍາຈັກສຸ ໕ ປະການ) ຜູ້ມີພະຍົດໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຄວາມພາກພຽນເພື່ອອອກຈາກກິເລດໃນຄຳສອນຂອງພະອົງຜູ້ມີຕາທິລັກສະນະ. 163. ໑໖໓. ‘‘Kāmaṃ bhijjatuyaṃ kāyo, neva atthettha saṇṭhanaṃ ; Sikkhāpadānaṃ pañcannaṃ, maggo sovatthiko sivo. ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງໃຈວ່າ 'ຮ່າງກາຍນີ້ຈະແຕກດັບໄປກۆຕາມທີ ຄວາມຍໍ້ຢ່ອນໃນການບຳເພັນພຽນນີ້ຈະບໍ່ມີເລີຍ' ຫົນທາງແຫ່ງສີຂາບົດ ໕ ປະການ ເປັນທາງນຳມາຊຶ່ງຄວາມສະຫວັດດີ ແລະຄວາມສະຫງົບປອດໄພ. 164. ໑໖໔. ‘‘Akaṇṭako agahano, uju sabbhi pavedito; Nikkamassa phalaṃ passa, yathidaṃ pāpuṇitthikā. ເປັນທາງອັນປາສະຈາກຂວາກໜາມ (ລາຄະເປັນຕົ້ນ) ປາສະຈາກປ່າຮົກ (ກິເລດ) ເປັນທາງກົງ ທີ່ທ່ານຜູ້ປະເສີດ (ພະພຸດທະເຈົ້າເປັນຕົ້ນ) ຊົງສະແດງໄວ້ແລ້ວ ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງຄວາມພາກພຽນນີ້ ທີ່ແມ່ນແຕ່ຜູ້ຍິງຄືຂ້າພະເຈົ້າກໍຍັງບັນລຸໄດ້. 165. ໑໖໕. ‘‘Āmantanikā raññomhi, sakkassa vasavattino; Saṭṭhi turiya sahassāni, paṭibodhaṃ karonti me. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນນາງສະໜົມຜູ້ໃກ້ຊິດຂອງທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ມີອຳນາດຄອບງຳເທວະດາທັງຫຼາຍ ເຄື່ອງດົນຕີ ໖໐,໐໐໐ ຊະນິດ ຍ່ອມບັນເລງເພື່ອປຸກຄວາມຍິນດີໃຫ້ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ. 166. ໑໖໖. ‘‘Ālambo gaggaro bhīmo, sādhuvādī ca saṃsayo; Pokkharo ca suphasso ca, viṇāmokkhā ca nāriyo. ຄື: ກອງອາລຳພະ, ກອງຄັກຄະຣະ, ກອງພີມະ, ກອງສາທຸວາທີ, ກອງສັງສະຍະ, ກອງໂປກຂະຣະ, ກອງສຸຜັດສະ ແລະນາງອັກສອນທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີຊື່ວ່າ ວີຣາໂມກຂະ. 167. ໑໖໗. ‘‘Nandā ceva sunandā ca, soṇadinnā sucimhitā ; Alambusā missakesī ca, puṇḍarīkāti dāruṇī. ນາງນັນທາ, ນາງສຸນັນທາ, ນາງໂສນະທິນນາ, ນາງສຸຈິມຫິຕາ, ນາງອະລຳພຸສາ, ນາງມິດສະເກສີ, ນາງປຸນທະຣິກา, ນາງອະຕິດາຣຸນີ. 168. ໑໖໘. ‘‘Eṇīphassā suphassā ca, subhaddā muduvādinī; Etā caññā ca seyyāse, accharānaṃ pabodhikā. ນາງເອຣິຜັດສະ, ນາງສຸຜັດສະ, ນາງສຸພັດທາ, ນາງມຸດຸວາທິນີ ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ ແລະນາງອັກສອນອື່ນໆ ຜູ້ປະເສີດສຸດ ຍ່ອມເປັນຜູ້ປຸກຄວາມຍິນດີໃຫ້ແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ. 169. ໑໖໙. ‘‘Tā maṃ kālenupāgantvā, abhibhāsanti devatā; Handa naccāma gāyāma, handa taṃ ramayāmase. ນາງເທບທິດາເຫຼົ່ານັ້ນ ເມື່ອເຖິງເວລາ ຍ່ອມເຂົ້າາມາຫາຂ້າພະເຈົ້າ ແລ້ວກ່າວວ່າ 'ມາເຖີດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະຟ້ອນ ຈະຮ້ອງເພງ ມາເຖີດ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ'. 170. ໑໗໐. ‘‘Nayidaṃ [Pg.23] akatapuññānaṃ, katapuññānamevidaṃ; Asokaṃ nandanaṃ rammaṃ, tidasānaṃ mahāvanaṃ. ສວນນັນທະວັນອັນໃຫຍ່ຫຼວງຂອງເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງນີ້ ເປັນທີ່ລື່ນລົມ ປາສະຈາກຄວາມໂសກ ເປັນສະຖານທີ່ທີ່ບໍ່ແມ່ນຂອງຜູ້ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ແຕ່ເປັນຂອງຜູ້ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວເທົ່ານັ້ນ. 171. ໑໗໑. ‘‘Sukhaṃ akatapuññānaṃ, idha natthi parattha ca; Sukhañca katapuññānaṃ, idha ceva parattha ca. Contrastingly, ຄວາມສຸກຍ່ອມບໍ່ມີແກ່ຜູ້ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ທັງໃນໂລກນີ້ ແລະໂລກໜ້າ ສ່ວນຄວາມສຸກຍ່ອມມີແກ່ຜູ້ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ທັງໃນໂລກນີ້ ແລະໂລກໜ້າ. 172. ໑໗໒. ‘‘Tesaṃ sahabyakāmānaṃ, kattabbaṃ kusalaṃ bahuṃ; Katapuññā hi modanti, sagge bhogasamaṅgino’’ti. ເພາະສະນັ້ນ ບຸກຄົນຜູ້ປາດຖະໜາຈະເຂົ້າເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນ ຄວນເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ເພາະວ່າຜູ້ມີບຸນອັນໄດ້ເຮັດໄວ້ແລ້ວ ຍ່ອມຍິນດີສະເຫວີຍກາມະຄຸນອັນພ້ອມພູນໃນສະຫວັນ. Dāsivimānaṃ paṭhamaṃ. ຈົບ ທາສີວິມານ ທີ ໑. 2. Lakhumāvimānavatthu ໒. ລຂຸມາວິມານວັດຖຸ 173. ໑໗໓. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ແນ່ນາງເທບທິດາ ທ່ານຜູ້ມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງ ຢືນເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ. 174. ໑໗໔. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ເພາະກຸສົນໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນທີ່ນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ. 175. ໑໗໕. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ແນ່ນາງເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່ ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ເມື່ອທ່ານເກີດເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນໃດໄວ້ ເພາະກຸສົນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 176. ໑໗໖. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ ທີ່ພະມະຫາໂມກຄັນລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້. 177. ໑໗໗. ‘‘Kevaṭṭadvārā nikkhamma, ahu mayhaṃ nivesanaṃ; Tattha sañcaramānānaṃ, sāvakānaṃ mahesinaṃ. ເຮືອນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງຢູ່ທາງອອກຈາກປະຕູເມືອງຊື່ວ່າ ເກວັດຕະ ທີ່ປະຕູເມືອງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະພິກສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ເປັນສາວົກຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ສະແຫວງຫາຄຸນງາມຄວາມດີອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ທີ່ທ່ຽວໄປມາຢູ່. 178. ໑໗໘. ‘‘Odanaṃ kummāsaṃ ḍākaṃ, loṇasovīrakañcahaṃ; Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā. Line 2: ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຂົ້າສຸກ, ເຂົ້າໜົມມາດ, ແກງຜັກ ແລະນ້ຳສົ້ມພະຍົດ (ໂລນະໂສວິຣະກະ) ແກ່ພະພິກສຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ປະຕິບັດກົງ ດ້ວຍຈິດໃຈອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ. 179. ໑໗໙. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນ ໑໔ ຄ່ຳ, ໑໕ ຄ່ຳ ແລະ ໘ ຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດອັນພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດສິນ ອັນປະກອບດ້ວຍອົງ ໘ ປະການ. 180. ໑໘໐. ‘‘Uposathaṃ [Pg.24] upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສິນ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສິນທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມ ແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາຢູ່ອາໄສໃນວິມານນີ້. 181. ໑໘໑. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. ຂ້າພະເຈົ້າງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ສຳລວມລະວັງຈາກການເວົ້າຕົວະ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ, ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະຫຼີກເວັ້ນຈາກການດື່ມນ້ຳເມົາ. 182. ໑໘໒. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ຍິນດີໃນສີຂາບົດ ໕ ປະການ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດຈະ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະໂຄດົມຜູ້ມີພະຈັກສຸ ຜູ້ມີພະຍົດໃຫຍ່. 183. ໑໘໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatīti. ເພາະກຸສົນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. ‘‘Mama ca, bhante, vacanena bhagavato pāde sirasā vandeyyāsi – ‘lakhumā nāma,bhante,upāsikā bhagavato pāde sirasā vandatī’ti. Anacchariyaṃ kho panetaṃ, bhante, yaṃ maṃ bhagavā aññatarasmiṃ sāmaññaphale byākareyya. Taṃ bhagavā sakadāgāmiphale byākāsī’’ti. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂໍທ່ານຈົ່ງກາບໄຫວ້ພະບາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າດ້ວຍສຽນເກົ້າ ຕາມຄຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ຂ້າແຕ່ພະອົງຜູ້ຈະເລີນ ນາງລຂຸມາອຸປາສິກາ ຂໍກາບໄຫວ້ພະບາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າດ້ວຍສຽນເກົ້າ' ດັ່ງນີ້. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ການທີ່ພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າຊົງພະຍາກອນຂ້າພະເຈົ້າໃນສາມັນຍະຜົນໃດໜຶ່ງ ນັ້ນບໍ່ແມ່ນເລື່ອງໜ້າອັດສະຈັນເລີຍ (ເພາະພະອົງໄດ້ຊົງພະຍາກອນຂ້າພະເຈົ້າໄວ້ໃນສະກະທາຄາມີຜົນແລ້ວ). Lakhumāvimānaṃ dutiyaṃ. ຈົບ ລຂຸມາວິມານ ທີ ໒. 3. Ācāmadāyikāvimānavatthu ໓. ອາຈາມະທາຍິກາສະຕິວິມານວັດຖຸ 185. ໑໘໕. ‘‘Piṇḍāya te carantassa, tuṇhībhūtassa tiṭṭhato; Daliddā kapaṇā nārī, parāgāraṃ apassitā. ເມື່ອທ່ານທ່ຽວບິນທະບາດ ແລະຢືນຢູ່ໂດຍດຸສະນີພາບ ຍິງຜູ້ຍາກຈົນ ເຂັນໃຈ ບໍ່ມີເຮືອນຊານຂອງຕົນເອງ ຕ້ອງອາໄສເຮືອນຄົນອື່ນຢູ່ 186. ໑໘໖. ‘‘Yā te adāsi ācāmaṃ, pasannā sehi pāṇibhi; Sā hitvā mānusaṃ dehaṃ, kaṃ nu sā disataṃ gatā’’ti. ນາງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງ (ເຂົ້າຈີ່/ເຂົ້າຂົ້ວ/ເຂົ້າໜຽວຕິດກົ້ນໝໍ້) ແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນ ນາງລະຮ່າງກາຍມະນຸດນັ້ນແລ້ວ ໄປເກີດໃນທິດ (ສະຫວັນ) ຊັ້ນໃດ? 187. ໑໘໗. ‘‘Piṇḍāya me carantassa, tuṇhībhūtassa tiṭṭhato; Daliddā kapaṇā nārī, parāgāraṃ apassitā. ເມື່ອເຮົາທ່ຽວບິນທະບາດ ແລະຢືນຢູ່ໂດຍດຸສະນີພາບ ຍິງຜູ້ຍາກຈົນ ເຂັນໃຈ ບໍ່ມີເຮືອນຊານຂອງຕົນເອງ ຕ້ອງອາໄສເຮືອນຄົນອື່ນຢູ່ 188. ໑໘໘. ‘‘Yā me adāsi ācāmaṃ, pasannā sehi pāṇibhi; Sā hitvā mānusaṃ dehaṃ, vippamuttā ito cutā. ນາງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງແກ່ເຮົາດ້ວຍມືຂອງຕົນ ນາງລະຮ່າງກາຍມະນຸດນັ້ນແລ້ວ ພົ້ນຈາກອັດຕະພາບນີ້ ຈຸຕິໄປແລ້ວ 189. ໑໘໙. ‘‘Nimmānaratino nāma, santi devā mahiddhikā; Tattha sā sukhitā nārī, modatācāmadāyikā’’ti. ເທວະດາທັງຫຼາຍຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່ ຊື່ວ່າ ນິມມານະຣະດີ ມີຢູ່ ຍິງຜູ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງນັ້ນ ມີຄວາມສຸກ ຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນນັ້ນ. 190. ໑໙໐. ‘‘Aho [Pg.25] dānaṃ varākiyā, kassape suppatiṭṭhitaṃ; Parābhatena dānena, ijjhittha vata dakkhiṇā. ໂອ້! ທານຂອງຍິງຜູ້ຍາກຈົນ ເຂັນໃຈ ທີ່ຕັ້ງໄວ້ດີແລ້ວໃນພະມະຫາກັດສະປະ ເປັນທານອັນໜ້າອັດສະຈັນຍິ່ງ ທັກຂິນາທານທີ່ນາງນຳມາຈາກເຮືອນຂອງຄົນອື່ນ (ເຂົ້າຕັງ) ໄດ້ສຳເລັດຜົນຢ່າງສົມບູນແທ້ໆ. 191. ໑໙໑. ‘‘Yā mahesittaṃ kāreyya, cakkavattissa rājino; Nārī sabbaṅgakalyāṇī, bhattu cānomadassikā; Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ. ຍິງຜູ້ມີຮ່າງກາຍງົດງາມທຸກສ່ວນ ເປັນທີ່ພໍໃຈຂອງສາມີ ຜູ້ໄດ້ເປັນພະມະເຫສີຂອງພະເຈົ້າຈັກກະພັດ ກໍຕາມ ຄວາມເປັນພະມະເຫສີນັ້ນ ກໍຍັງບໍ່ມີຄ່າເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງຜົນທານການຖວາຍເຂົ້າຕັງນີ້. 192. ໑໙໒. ‘‘Sataṃ nikkhā sataṃ assā, sataṃ assatarīrathā; Sataṃ kaññāsahassāni, āmuttamaṇikuṇḍalā; Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ. ຄຳແທ່ງໜຶ່ງແສນ, ມ້າໜຶ່ງແສນ, ລົດມ້າອັດສະດອນໜຶ່ງແສນ ແລະຍິງສາວໜຶ່ງແສນນາງ ຜູ້ປະດັບດ້ວຍຕຸ້ມຫູແກ້ວມະນີ ສິ່ງທັງໝົດເຫຼົ່ານີ້ ກໍຍັງບໍ່ມີຄ່າເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງຜົນທານການຖວາຍເຂົ້າຕັງນີ້. 193. ໑໙໓. ‘‘Sataṃ hemavatā nāgā, īsādantā urūḷhavā; Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā ; Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ. ຊ້າງຕະກູນມາຕັງຄະ ຈຳນວນຮ້ອຍເຊືອກ ທີ່ເກີດໃນປ່າຫິມະພານ ມີງາອັນງໍງາມ ມີກຳລັງວ່ອງໄວ ສາມາດຮັບພາລະໃນສົງຄາມໃຫຍ່ໄດ້ ປະດັບດ້ວຍສາຍຮັດຄໍຄຳ ແລະເຄື່ອງຊົງຄຳ ຝູງຊ້າງເຫຼົ່ານັ້ນ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີສິບຫົກ ແຫ່ງຜົນທານເຂົ້າຕັງ ທີ່ຍິງຍາກຈົນນີ້ໄດ້ຖວາຍແລ້ວ. 194. ໑໙໔. ‘‘Catunnamapi dīpānaṃ, issaraṃ yodha kāraye; Etassācāmadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasi’’nti. ບຸກຄົນໃດໃນໂລກນີ້ ພຶງຄອບຄອງຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນທະວີບທັງສີ່ ຄວາມເປັນພຣະເຈົ້າຈັກກະພັດຂອງບຸກຄົນນັ້ນ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີສິບຫົກ ແຫ່ງຜົນທານເຂົ້າຕັງ ທີ່ຍິງຍາກຈົນນີ້ໄດ້ຖວາຍແລ້ວ. Ācāmadāyikāvimānaṃ tatiyaṃ. ອາຈາມະດາຍິກາວิມານ ທີສາມ ຈົບແລ້ວ. 4. Caṇḍālivimānavatthu ໔. ຈັນທາລິວິມານວັດຖຸ 195. ໑໙໕. ‘‘Caṇḍāli vanda pādāni, gotamassa yasassino; Tameva anukampāya, aṭṭhāsi isisattamo. ແນ່ຈັນທາລີ! ເຈົ້າຈົ່ງກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດເຖີດ ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນລືສີອັນປະເສີດສຸດ ໄດ້ປະທັບຢືນຢູ່ ກໍເພື່ອອະນຸເຄາະແກ່ເຈົ້າເທົ່ານັ້ນ. 196. ໑໙໖. ‘‘Abhippasādehi manaṃ, arahantamhi tādini ; Khippaṃ pañjalikā vanda, parittaṃ tava jīvita’’nti. ຈົ່ງເຮັດຈິດໃຫ້ເຫຼື້ອມໃສໃນພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະອະຣະຫັນ ຜູ້ຄົງທີ່ເຖີດ ຈົ່ງປະນົມມືກາບໄຫວ້ໂດຍໄວ ເພາະຊີວິດຂອງເຈົ້າມີໜ້ອຍນັກ. 197. ໑໙໗. Coditā bhāvitattena, sarīrantimadhārinā; Caṇḍālī vandi pādāni, gotamassa yasassino. ນາງຈັນທາລີ ຜູ້ອັນພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະ ຜູ້ມີຈິດອັນອົບຮົມແລ້ວ ຜູ້ຊົງໄວ້ຊຶ່ງຮ່າງກາຍໃນພົບສຸດທ້າຍ ໄດ້ຕັກເຕືອນແລ້ວ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ. 198. ໑໙໘. Tamenaṃ avadhī gāvī, caṇḍāliṃ pañjaliṃ ṭhitaṃ; Namassamānaṃ sambuddhaṃ, andhakāre pabhaṅkaranti. ໃນຂະນະທີ່ນາງຈັນທາລີນັ້ນ ຢືນປະນົມມືນ້ອມໄຫວ້ພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ຊົງສ້າງແສງສະຫວ່າງໃນໂລກອັນມືດມົນ ແມ່ວົວກໍໄດ້ຂວິດນາງໃຫ້ຕາຍ. 199. ໑໙໙. ‘‘Khīṇāsavaṃ [Pg.26] vigatarajaṃ anejaṃ, ekaṃ araññamhi raho nisinnaṃ; Deviddhipattā upasaṅkamitvā, vandāmi taṃ vīra mahānubhāva’’nti. ນາງເທບທິດານັ້ນ ຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດອັນເປັນທິບ ໄດ້ເຂົ້າໄປຫາພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະ ຜູ້ມີອາສະວະສິ້ນແລ້ວ ປາສະຈາກກິເລດດັງທຸລີ ບໍ່ມີຕັນຫາ ຜູ້ນັ່ງຢູ່ຜູ້ດຽວໃນທີ່ສະຫງັດໃນປ່າ ແລ້ວກາບທູນວ່າ: 'ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຜູ້ມີຄວາມພຽນ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍກາບໄຫວ້ທ່ານ'. 200. ໒໐໐. ‘‘Suvaṇṇavaṇṇā jalitā mahāyasā, vimānamoruyha anekacittā; Parivāritā accharāsaṅgaṇena, kā tvaṃ subhe devate vandase mama’’nti. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີຮູບງາມ! ເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນດັ່ງຄຳ ຮຸ່ງເຮືອງ ມີຍົດໃຫຍ່ ປະດັບປະດາດ້ວຍສິ່ງວິຈິດຫຼາຍປະການ ລົງຈາກວິມານ ມີໝູ່ນາງອັບສອນແວດລ້ອມ ມາໄຫວ້ເຮົາ ເຈົ້າແມ່ນໃຜ? 201. ໒໐໑. ‘‘Ahaṃ bhaddante caṇḍālī, tayā vīrena pesitā; Vandiṃ arahato pāde, gotamassa yasassino. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂ້າພະເຈົ້າຄືນາງຈັນທາລີ ຜູ້ອັນທ່ານຜູ້ມີຄວາມພຽນໄດ້ຕັກເຕືອນແລ້ວ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ເປັນພຣະອະຣະຫັນ ຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ. 202. ໒໐໒. ‘‘Sāhaṃ vanditvā pādāni, cutā caṇḍālayoniyā; Vimānaṃ sabbato bhaddaṃ, upapannamhi nandane. ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນ ເພາະໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງແລ້ວ ເມື່ອຈຸຕິຈາກກຳເນີດຈັນທານ ກໍໄດ້ມາບັງເກີດໃນວິມານອັນງົດງາມໃນທຸກດ້ານ ໃນສວນນັນທະວັນ. 203. ໒໐໓. ‘‘Accharānaṃ satasahassaṃ, purakkhatvāna tiṭṭhati; Tāsāhaṃ pavarā seṭṭhā, vaṇṇena yasasāyunā. ມີໝູ່ນາງອັບສອນແສນໜຶ່ງແວດລ້ອມຂ້າພະເຈົ້າຢູ່ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດ ເປັນໃຫຍ່ກວ່ານາງອັບສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ດ້ວຍຜິວພັນ ຍົດ ແລະອາຍຸ. 204. ໒໐໔. ‘‘Pahūtakatakalyāṇā, sampajānā paṭissatā ; Muniṃ kāruṇikaṃ loke, taṃ bhante vanditumāgatā’’ti. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ໄດ້ເຮັດຄວາມດີໄວ້ຫຼາຍ ມີສຳປະຊັນຍະ ມີສະຕິ ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂ້າພະເຈົ້າມາເພື່ອໄຫວ້ພຣະມຸນີຜູ້ມີຄວາມກະລຸນາໃນໂລກ. 205. ໒໐໕. Idaṃ vatvāna caṇḍālī, kataññū katavedinī; Vanditvā arahato pāde, tatthevantaradhāyathāti. ນາງຈັນທາລີເທບທິດາ ຜູ້ມີຄວາມກະຕັນຍູກະຕະເວທີ ກ່າວຄຳນີ້ແລ້ວ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດທັງສອງ ຂອງພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະຜູ້ເປັນພຣະອະຣະຫັນ ແລ້ວກໍຫາຍຕົວໄປໃນທີ່ນັ້ນເອງ. Caṇḍālivimānaṃ catutthaṃ. ຈັນທາລິວິມານ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ. 5. Bhadditthivimānavatthu ໕. ພັດທິຕຖິວິມານວັດຖຸ 206. ໒໐໖. ‘‘Nīlā pītā ca kāḷā ca, mañjiṭṭhā atha lohitā; Uccāvacānaṃ vaṇṇānaṃ, kiñjakkhaparivāritā. ດອກໄມ້ທັງຫຼາຍ ມີສີຂຽວ ສີເyellowືອງ ສີດຳ ສີແດງເຂັ້ມ ແລະສີແດງອ່ອນ ແລະສີອື່ນໆ ມີສີຕ່າງໆ ທັງສູງແລະຕ່ຳ ແວດລ້ອມດ້ວຍເກສອນ. 207. ໒໐໗. ‘‘Mandāravānaṃ pupphānaṃ, mālaṃ dhāresi muddhani; Nayime aññesu kāyesu, rukkhā santi sumedhase. ເຈົ້າຊົງພວງມາໄລດອກມົນທາຣົບໄວ້ເທິງຫົວ ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີປັນຍາດີ! ຕົ້ນໄມ້ທີ່ມີລັກສະນະສີສັນແບບນີ້ ບໍ່ມີໃນເທວະໂລກຊັ້ນອື່ນເລີຍ. 208. ໒໐໘. ‘‘Kena [Pg.27] kāyaṃ upapannā, tāvatiṃsaṃ yasassinī; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີຍົດ! ເຈົ້າບັງເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເພາະກຳໃດ? ເຮົາຖາມແລ້ວ ຈົ່ງບອກເຖີດ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ? 209. ໒໐໙. ‘‘Bhadditthikāti maṃ aññaṃsu, kimilāyaṃ upāsikā; Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā. ຂ້າແດ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ 'ພັດທິຕຖິກາ' ຜູ້ເປັນອຸປາສິກາໃນເມືອງກິມິລາ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ຍິນດີໃນການແບ່ງປັນໃຫ້ທານຢູ່ສະເໝີ. 210. ໒໑໐. ‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ; Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ ພັດຕາຫານ ເສນາສະນະ ແລະປະທີບໂຄມໄຟ ແກ່ພຣະສົງຜູ້ປະຕິບັດຊື່ກົງ ດ້ວຍຈິດອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ. 211. ໒໑໑. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ ແລະວັນແປດຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດອຸໂປສົດພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດ. 212. ໒໑໒. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມ ແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາອາໄສຢູ່ໃນວິມານນີ້. 213. ໒໑໓. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ງົດເວັ້ນຈາກການເວົ້າຕົວະ ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາ ໂດຍຫຼີກເວັ້ນໄປໄກ. 214. ໒໑໔. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, appamādavihārinī. ຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະເນດ ຜູ້ມີປົກກະຕິຢູ່ດ້ວຍຄວາມບໍ່ປະມາດ. Katāvāsā katakusalā tato cutā,Sayaṃ pabhā anuvicarāmi nandanaṃ. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສ້າງທີ່ຢູ່ອາໄສ ໄດ້ເຮັດກຸສົນໄວ້ແລ້ວ ຈຸຕິຈາກພົບນັ້ນແລ້ວ ມີແສງສະຫວ່າງໃນຕົວເອງ ທ່ຽວໄປໃນສວນນັນທະວັນ. 215. ໒໑໕. ‘‘Bhikkhū cāhaṃ paramahitānukampake, abhojayiṃ tapassiyugaṃ mahāmuniṃ; Katāvāsā katakusalā tato cutā, sayaṃ pabhā anuvicarāmi nandanaṃ. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍພັດຕາຫານແກ່ພຣະສົງຜູ້ອະນຸເຄາະປະໂຫຍດຢ່າງຍິ່ງ ແລະແກ່ພຣະສາວົກຄູ່ອັນປະເສີດ ຜູ້ມີຄວາມພຽນເຜົາກิເລດ ຜູ້ເປັນມຸນີໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນໄວ້ແລ້ວ ຈຸຕິຈາກພົບນັ້ນແລ້ວ ມີແສງສະຫວ່າງໃນຕົວເອງ ທ່ຽວໄປໃນສວນນັນທະວັນ. 216. ໒໑໖. ‘‘Aṭṭhaṅgikaṃ aparimitaṃ sukhāvahaṃ, uposathaṃ satatamupāvasiṃ ahaṃ; Katāvāsā katakusalā tato cutā, sayaṃ pabhā anuvicarāmi nandana’’nti. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດອັນມີອົງແປດ ອັນນຳມາຊຶ່ງຄວາມສຸກອັນຫາປະມານບໍ່ໄດ້ ຢູ່ເປັນປະຈຳ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນໄວ້ແລ້ວ ຈຸຕິຈາກພົບນັ້ນແລ້ວ ມີແສງສະຫວ່າງໃນຕົວເອງ ທ່ຽວໄປໃນສວນນັນທະວັນ. Bhadditthivimānaṃ pañcamaṃ. ພັດທິຕຖິວິມານ ທີຫ້າ ຈົບແລ້ວ. 6. Soṇadinnāvimānavatthu ໖. ໂສນະທິນນາວິມານວັດຖຸ 217. ໒໑໗. ‘‘Abhikkantena [Pg.28] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ແນ່ເທບທິດາ! ເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 218. ໒໑໘. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ເພາະກຳໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້? ເພາະກຳໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ເຈົ້າໃນວິມານນີ້? ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈ ຍ່ອມເກີດຂຶ້ນແກ່ເຈົ້າ? 219. ໒໑໙. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ແນ່ເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ! ເຮົາຂໍຖາມເຈົ້າ ເມື່ອເຈົ້າເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນຫຍັງໄວ້? ເພາະກຳໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະຜິວພັນຂອງເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ? 220. ໒໒໐. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ມີຄວາມຍິນດີ ທີ່ພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້. 221. ໒໒໑. ‘‘Soṇadinnāti maṃ aññaṃsu, nāḷandāyaṃ upāsikā; Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ '...ໂສນະທິນນາ' ຜູ້ເປັນອຸປາສິກາໃນເມືອງນາລັນທາ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ຍິນດີໃນການແບ່ງປັນໃຫ້ທານຢູ່ສະເໝີ. 222. ໒໒໒. ‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ; Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ ພັດຕາຫານ ເສນາສະນະ ແລະປະທີບໂຄມໄຟ ແກ່ພຣະສົງຜູ້ປະຕິບັດຊື່ກົງ ດ້ວຍຈິດອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ. 223. ໒໒໓. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ ແລະວັນແປດຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດອຸໂປສົດພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດ. 224. ໒໒໔. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມ ແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາອາໄສຢູ່ໃນວິມານນີ້. 225. ໒໒໕. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ງົດເວັ້ນຈາກການເວົ້າຕົວະ ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາ ໂດຍຫຼີກເວັ້ນໄປໄກ. 226. ໒໒໖. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. ຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະເນດ ຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ. 227. ໒໒໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ. Soṇadinnāvimānaṃ chaṭṭhaṃ. ໂສນະທິນນາວິມານ ທີຫົກ ຈົບແລ້ວ. 7. Uposathāvimānavatthu ໗. ອຸໂປສະຖາວິມານວັດຖຸ 229. ໒໒໙. ‘‘Abhikkantena [Pg.29] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ແນ່ເທບທິດາ! ເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 230. ໒໓໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳໃດ ເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ? 232. ໒໓໒. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ນາງເທບທິດານັ້ນ ມີຄວາມຍິນດີ... ຕອບສະແດງຜົນແຫ່ງກຳນີ້. 233. ໒໓໓. ‘‘Uposathāti maṃ aññaṃsu, sāketāyaṃ upāsikā; Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນນາມ 'ອຸໂປສະຖາ' ຜູ້ເປັນອຸປາສິກາໃນເມືອງສາເກດ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ຍິນດີໃນການແບ່ງປັນໃຫ້ທານຢູ່ສະເໝີ. 234. ໒໓໔. ‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ; Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ ພັດຕາຫານ ເສນາສະນະ ແລະປະທີບໂຄມໄຟ ແກ່ພຣະສົງຜູ້ປະຕິບັດຊື່ກົງ ດ້ວຍຈິດອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ. 235. ໒໓໕. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ ແລະວັນແປດຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດອຸໂປສົດພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດ. 236. ໒໓໖. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ ເປັນຜູ້ສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມ ແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາອາໄສຢູ່ໃນວິມານນີ້. 237. ໒໓໗. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. ຂ້າພະເຈົ້າເປັນຜູ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ງົດເວັ້ນຈາກການເວົ້າຕົວະ ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາ ໂດຍຫຼີກເວັ້ນໄປໄກ. 238. ໒໓໘. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. ຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າ ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະໂຄດົມຜູ້ມີພຣະເນດ ຜູ້ມີພຣະກຽດຕິຍົດ. 239. ໒໓໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ. 241. ໒໔໑. ‘‘Abhikkhaṇaṃ nandanaṃ sutvā, chando me udapajjatha ; Tattha cittaṃ paṇidhāya, upapannamhi nandanaṃ. ເພາະໄດ້ຍິນເລື່ອງສວນນັນທະວັນຢູ່ສະເໝີ ຄວາມປາດຖະໜາຢາກເກີດໃນສວນນັນທະວັນນັ້ນຈຶ່ງເກີດມີແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງຈິດໄວ້ໃນສວນນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສວນນັນທະວັນ. 242. ໒໔໒. ‘‘Nākāsiṃ satthu vacanaṃ, buddhassādiccabandhuno; Hīne cittaṃ paṇidhāya, sāmhi pacchānutāpinī’’ti. ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ປະຕິບັດຕາມຄຳສອນຂອງພຣະສາດສະດາ ຜູ້ເປັນພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພຣະອາທິດ ເພາະຕັ້ງຈິດໄວ້ໃນພົບອັນຕ່ຳຊ້າ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຕ້ອງມາເສຍໃຈໃນພາຍຫຼັງ. 243. ໒໔໓. ‘‘Kīva ciraṃ vimānamhi, idha vacchasuposathe ; Devate pucchitācikkha, yadi jānāsi āyuno’’ti. ແນ່ອຸໂປສະຖາເທບທິດາ! ເຈົ້າຈະຢູ່ໃນວິມານນີ້ດົນປານໃດ? ເຮົາຖາມແລ້ວ ຖ້າເຈົ້າຮູ້ອາຍຸຂອງເຈົ້າ ຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາເຖີດ. 244. ໒໔໔. ‘‘Saṭṭhivassasahassāni [Pg.30], tisso ca vassakoṭiyo; Idha ṭhatvā mahāmuni, ito cutā gamissāmi; Manussānaṃ sahabyata’’nti. ຂ້າແດ່ພຣະມຸນີໃຫຍ່! ຂ້າພະເຈົ້າຈະຢູ່ໃນວິມານນີ້ເປັນເວລາສາມໂກດກັບຫົກໝື່ນປີ ເມື່ອຈຸຕິຈາກວິມານນີ້ແລ້ວ ຈະໄປສູ່ຄວາມເປັນເພື່ອນຂອງມະນຸດ. 245. ໒໔໕. ‘‘Mā tvaṃ uposathe bhāyi, sambuddhenāsi byākatā; Sotāpannā visesayi, pahīnā tava duggatī’’ti. ແນ່ອຸໂປສະຖາ! ເຈົ້າຢ່າຢ້ານເລີຍ ພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າໄດ້ຊົງພະຍາກອນເຈົ້າແລ້ວ ເຈົ້າເປັນພຣະໂສດາບັນ ຜູ້ບັນລຸຄຸນວິເສດແລ້ວ ທຸຄະຕິເຈົ້າໄດ້ລະແລ້ວ. Uposathāvimānaṃ sattamaṃ. ອຸໂປສະຖາວິມານ ທີເຈັດ ຈົບແລ້ວ. 8. Niddāvimānavatthu ໘. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງນິດທາ (ນິດທາວິມານະວັດຖຸ) 246. ໒໔໖. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. “ແນ່ເທວະດາ, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນຢູ່ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.” 247. ໒໔໗. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 249. ໒໔໙. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ (ຕາມທີ່ຖືກຖາມ).” 250. ໒໕໐. ‘‘Niddāti mamaṃ aññaṃsu, rājagahasmiṃ upāsikā; Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā. “ໃນຊາດກ່ອນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມ ‘ນິດທາ’ ເປັນອຸປາສິກາຢູ່ໃນກຸງລາຊະຄຶ ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ມີຄວາມຍິນດີໃນການແບ່ງປັນທານຢູ່ສະເໝີ.” 251. ໒໕໑. ‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ; Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā. “ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ເຂົ້າປາອາຫານ, ເສນາສະນະ (ທີ່ຢູ່ນອນ) ແລະປະທີບໂຄມໄຟ ແກ່ພະພິກຂຸສົງຜູ້ປະຕິບັດຊື່ກົງ.” 252. ໒໕໒. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. “ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ, ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ, ວັນແປດຄ່ຳແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປັກພິເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ) ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະມາທານອຸໂປສົດສີລອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດປະການ.” 253. ໒໕໓. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. “ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ ເປັນຜູ້ສຳລວມລະວັງໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ເພາະຄວາມສຳລວມແລະການແບ່ງປັນທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນີ້.” 254. ໒໕໔. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. “ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ສຳລວມລະວັງຈາກການເວົ້າຕົວະ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ, ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາຢ່າງເດັດຂາດ.” 255. ໒໕໕. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. “ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າປະການ, ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ, ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະນາມວ່າ ໂຄຕະມະ ຜູ້ມີພະຈັກຂຸ (ປັນຍາຈັກຂຸ) ແລະມີພະກຽດຕິຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.” 256. ໒໕໖. ‘‘Tena [Pg.31] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Niddāvimānaṃ aṭṭhamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງນິດທາ ທີ ໘. 9. Suniddāvimānavatthu ໙. Leuang Viman khong Nang Sunidda (Suniddavimanavatthu) 258. ໒໕໘. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. “ແນ່ເທວະດາ, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອันງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.” 259. ໒໕໙. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 261. ໒໖໑. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ (ຕາມທີ່ຖືກຖາມ).” 262. ໒໖໒. ‘‘Suniddāti maṃ aññaṃsu, rājagahasmiṃ upāsikā; Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā. “ໃນຊາດກ່ອນ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມ ‘ສຸນິດທາ’ ເປັນອຸປາສິກາຢູ່ໃນກຸງລາຊະຄຶ ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ມີຄວາມຍິນດີໃນການແບ່ງປັນທານຢູ່ສະເໝີ.” 266. ໒໖໖. (Yathā niddāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ.) (ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມໃຫ້ພິສະດານ ເໝືອນກັບເລື່ອງນິດທາວิມານ.) 267. ໒໖໗. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. “ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂາບົດຫ້າປະການ, ເປັນຜູ້ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ, ເປັນອຸປາສິກາຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະນາມວ່າ ໂຄຕະມະ ຜູ້ມີພະຈັກຂຸ (ປັນຍາຈັກຂຸ) ແລະມີພະກຽດຕິຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.” 268. ໒໖໘. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Suniddāvimānaṃ navamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງສຸນິດທາ ທີ ໙. 10. Paṭhamabhikkhādāyikāvimānavatthu ໑໐. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໑ (ປະຖະມະພິກຂາທາຍິກາວิມານະວັດຖຸ) 270. ໒໗໐. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. “ແນ່ເທວະດາ, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນຢູ່ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.” 271. ໒໗໑. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 273. ໒໗໓. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ (ຕາມທີ່ຖືກຖາມ).” 274. ໒໗໔. ‘‘Ahaṃ [Pg.32] manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke. “ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດນີ້.” 275. ໒໗໕. ‘‘Addasaṃ virajaṃ buddhaṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ bhikkhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຂົ້າເຝົ້າພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ປາສະຈາກກິເລດທຸລີ ມີພະຫະລຶໄທຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍບິນທະບາດແກ່ພະອົງດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 276. ໒໗໖. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamabhikkhādāyikāvimānaṃ dasamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໑ ທີ ໑໐. 11. Dutiyabhikkhādāyikāvimānavatthu ໑໑. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໖ (ທຸຕິຍະພິກຂາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ) 278. ໒໗໘. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. “ແນ່ເທວະດา, ທ່ານມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ຢືນຢູ່ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ດັ່ງດາວປະຈຳເມືອງ (ດາວໂອສະຖີ) ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່.” 279. ໒໗໙. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 281. ໒໘໑. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ (ຕາມທີ່ຖືກຖາມ).” 282. ໒໘໒. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke. “ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດນີ້.” 283. ໒໘໓. ‘‘Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ bhikkhaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ຂ້ານ້ອຍໄດ້ພົບພະພິກຂຸ (ພະອໍລະຫັນ) ຜູ້ປາສະຈາກກິເລດທຸລີ ມີຈິດຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍບິນທະບາດແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 284. ໒໘໔. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe. … vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyabhikkhādāyikāvimānaṃ ekādasamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ ທີ ໖ ທີ ໑໑. Cittalatāvaggo dutiyo niṭṭhito. ຈົບ ຈິດຕະລັດຕາວັກ ທີ ໒. Tassuddānaṃ – ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນີ້ ຄື: Dāsī [Pg.33] ceva lakhumā ca, atha ācāmadāyikā; Caṇḍālī bhadditthī ceva, soṇadinnā uposathā; Niddā ceva suniddā ca, dve ca bhikkhāya dāyikā; Vaggo tena pavuccatīti. “ເລື່ອງນາງທາສີ, ນາງລະຂຸມາ, ນາງຜູ້ຖວາຍເຂົ້າຕັງ, ນາງຈັນທາລີ, ນາງພັດທິຖີ, ນາງໂສນະທິນນາ, ນາງອຸໂປສະຖາ, ນາງນິດທາ, ນາງສຸນິດທາ ແລະນາງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດສອງທ່ານ ວັກນີ້ຈຶ່ງມີຊື່ຮຽກດັ່ງນີ້.” Bhāṇavāraṃ paṭhamaṃ niṭṭhitaṃ. ຈົບ ພານະວານ ທີ ໑. 3. Pāricchattakavaggo ໓. ປາຣິສັດຕະກະວັກ (ປາຣິສັດຕະວັກ) 1. Uḷāravimānavatthu ໑. ເລື່ອງວິມານອັນປະເສີດ (ອຸລາຣະວິມານະວັດຖຸ) 286. ໒໘໖. ‘‘Uḷāro te yaso vaṇṇo, sabbā obhāsate disā; Nāriyo naccanti gāyanti, devaputtā alaṅkatā. “ຍົດແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຍິ່ງໃຫຍ່ຍິ່ງນັກ ສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເຫຼົ່ານາງເທພັກສອນແລະເທວະບຸດຜູ້ປະດັບຕົກແຕ່ງກາຍ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳແລະຂັບຮ້ອງ.” 287. ໒໘໗. ‘‘Modenti parivārenti, tava pūjāya devate; Sovaṇṇāni vimānāni, tavimāni sudassane. “ແນ່ເທວະດາ, ເຫຼົ່າເທວະດາຕ່າງກໍເບີກບານຫ້ອມລ້ອມທ່ານເພື່ອບູຊາ ວິມານທັງຫຼາຍຂອງທ່ານນີ້ເປັນວິມານຄຳ ງົດງາມໜ້າຊົມຍິ່ງນັກ.” 288. ໒໘໘. ‘‘Tuvaṃsi issarā tesaṃ, sabbakāmasamiddhinī; Abhijātā mahantāsi, devakāye pamodasi; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. “ທ່ານເປັນໃຫຍ່ກວ່າເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນ ເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍຄວາມປາດຖະໜາທຸກປະການ ທ່ານເປັນຜູ້ມີກຳເນີດອັນສູງສົ່ງ ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່ ເບີກບານຢູ່ໃນໝູ່ເທວະດາ ແນ່ເທວະດາ, ອາຕະມາຂໍຖາມ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?” 289. ໒໘໙. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke; Dussīlakule suṇisā ahosiṃ, assaddhesu kadariyesu ahaṃ. “ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໂລກມະນຸດນີ້ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ໃນຕະກູນທີ່ບໍ່ມີສີລ ເປັນຕະກູນທີ່ບໍ່ມີສັດທາແລະຕະໜີ່ຖີ່ໜຽວ.” 290. ໒໙໐. ‘‘Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā; Piṇḍāya caramānassa, apūvaṃ te adāsahaṃ. “ແຕ່ຂ້ານ້ອຍເອງເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ ມີຄວາມຍິນດີໃນການແບ່ງປັນທານຢູ່ສະເໝີ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມຈີ່ (ເຂົ້າໜົມໂອບ) ແກ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ.” 291. ໒໙໑. ‘‘Tadāhaṃ sassuyācikkhiṃ, samaṇo āgato idha; Tassa adāsahaṃ pūvaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບອກແກ່ແມ່ຍ່າວ່າ ‘ມີພະສະມະນະຮູບໜຶ່ງສະເດັດມາທີ່ນີ້ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມແກ່ທ່ານດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ’.” 292. ໒໙໒. ‘‘Itissā [Pg.34] sassu paribhāsi, avinītāsi tvaṃ vadhu; Na maṃ sampucchituṃ icchi, samaṇassa dadāmahaṃ. “ແມ່ຍ່າຈຶ່ງໄດ້ຮ້າຍດ່າຂ້ານ້ອຍວ່າ ‘ເຈົ້າເປັນລູກສະໄພ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ຮັບການອົບຮົມສັ່ງສອນ ບໍ່ຄິດຈະຖາມຂ້ອຍກ່ອນເລີຍ ທີ່ເອົາຂອງໄປຖວາຍແກ່ພະສະມະນະ’.” 293. ໒໙໓. ‘‘Tato me sassu kupitā, pahāsi musalena maṃ; Kūṭaṅgacchi avadhi maṃ, nāsakkhiṃ jīvituṃ ciraṃ. “ຈາກນັ້ນ ແມ່ຍ່າກໍໂກດຮ້າຍ ໄດ້ເອົາສາກຕຳເຂົ້າຕີຂ້ານ້ອຍ ຕີຖືກບ່າຂອງຂ້ານ້ອຍຈົນຫັກແລະຂ້າຂ້ານ້ອຍ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງບໍ່ສາມາດມີຊີວິດຢູ່ຕໍ່ໄປໄດ້ດົນ.” 294. ໒໙໔. ‘‘Sā ahaṃ kāyassa bhedā, vippamuttā tato cutā; Devānaṃ tāvatiṃsānaṃ, upapannā sahabyataṃ. “ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ເມື່ອຕາຍໄປແລ້ວ ໄດ້ຫຼຸດພົ້ນຈາກຄວາມທຸກນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ.” 295. ໒໙໕. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Uḷāravimānaṃ paṭhamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານອັນປະເສີດ ທີ ໑. 2. Ucchudāyikāvimānavatthu ໒. ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຜູ້ຖວາຍອ້ອຍ (ອຸດສຸທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ) 296. ໒໙໖. ‘‘Obhāsayitvā pathaviṃ sadevakaṃ, atirocasi candimasūriyā viya; Siriyā ca vaṇṇena yasena tejasā, brahmāva deve tidase sahindake. “ທ່ານເຮັດໃຫ້ແຜ່ນດິນພ້ອມທັງເທວະໂລກສະຫວ່າງສະໄຫວ ງົດງາມເຫຼືອກວ່າພະຈັນແລະພະອາທິດ ທ່ານຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງພ້ອມທັງພະອິນ ດ້ວຍສະຫງ່າລາສີ, ຜິວພັນ, ຍົດ ແລະອານຸພາບ ດັ່ງພະພົມຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍ.” 297. ໒໙໗. ‘‘Pucchāmi taṃ uppalamāladhārinī, āveḷinī kañcanasannibhattace; Alaṅkate uttamavatthadhārinī, kā tvaṃ subhe devate vandase mamaṃ. “ແນ່ເທວະດາຜູ້ມີຮູບງາມ ປະດັບດ້ວຍພວງມະລິດຕອກບົວ ມີເຄື່ອງປະດັບຫູ ມີຜິວພັນດັ່ງທອງຄຳ ຕົກແຕ່ງກາຍຢ່າງງົດງາມ ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າອັນປະເສີດ ອາຕະມາຂໍຖາມວ່າ ທ່ານເປັນໃຜ ຈຶ່ງມານົບໄຫວ້ອາຕະມາ?” 298. ໒໙໘. ‘‘Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā, manussabhūtā purimāya jātiyā; Dānaṃ suciṇṇaṃ atha sīlasaṃyamaṃ, kenūpapannā sugatiṃ yasassinī; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. “ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອທ່ານຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຳອັນໃດໄວ້ດ້ວຍຕົນເອງ? ທ່ານໄດ້ສັ່ງສົມທານ ຫຼືຮັກສາສີລສຳລວມລະວັງໄວ້ດີແລ້ວບໍ? ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສຸຄະຕິ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່? ແນ່ເທວະດາ, ອາຕະມາຂໍຖາມ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?” 299. ໒໙໙. ‘‘Idāni [Pg.35] bhante imameva gāmaṃ, piṇḍāya amhākaṃ gharaṃ upāgami; Tato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ, pasannacittā atulāya pītiyā. “ຂ້ານ້ອຍແຕ່ກ່ອນ ພະຄຸນເຈົ້າໄດ້ສະເດັດມາບິນທະບາດທີ່ບ້ານນີ້ ແລະໄດ້ມາຮອດເຮືອນຂອງຂ້ານ້ອຍ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີຢ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍອ້ອຍປ່ຽງໜຶ່ງແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ.” 300. ໓໐໐. ‘‘Sassu ca pacchā anuyuñjate mamaṃ, kahaṃ nu ucchuṃ vadhuke avākiri ; Na chaḍḍitaṃ no pana khāditaṃ mayā, santassa bhikkhussa sayaṃ adāsahaṃ. “ພາຍຫຼັງ ແມ່ຍ່າໄດ້ຖາມຂ້ານ້ອຍວ່າ ‘ລູກສະໄພ້ ເຈົ້າເອົາອ້ອຍໄປຖິ້ມໄວ້ໃສ?’ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຕອບວ່າ ‘ຂ້ານ້ອຍບໍ່ໄດ້ຖິ້ມ ແລະບໍ່ໄດ້ກິນເອງ ແຕ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ສະຫງົບກິເລດດ້ວຍມືຂອງຂ້ານ້ອຍເອງ’.” 301. ໓໐໑. ‘‘Tuyhaṃnvidaṃ issariyaṃ atho mama, itissā sassu paribhāsate mamaṃ; Pīṭhaṃ gahetvā pahāraṃ adāsi me, tato cutā kālakatāmhi devatā. «ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ແມ່ຍ່າ (ແມ່ຜົວ) ໄດ້ຮ້ອງດ່າຂ້ານ້ອຍວ່າ 'ຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນເຮືອນນີ້ ເປັນຂອງເຈົ້າ ຫຼືວ່າເປັນຂອງຂ້ອຍ?' ແມ່ຍ່ານັ້ນໄດ້ເອົາຕັ່ງຮອງຕີນມາຕີຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຈຸຕິ (ຕາຍ) ຈາກອັດຕະພາບນັ້ນແລ້ວ ກໍໄດ້ມາເກີດເປັນເທວະດາ.» 302. ໓໐໒. ‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā; Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi. «ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດແຕ່ກຸສົນກຳນັ້ນ (ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນ) ທີ່ບໍ່ມີໂທດແລະໃຫ້ຜົນເປັນສຸກ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ທ່ຽວຫຼິ້ນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ, ມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫ້າ.» 303. ໓໐໓. ‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā; Devindaguttā tidasehi rakkhitā, samappitā kāmaguṇehi pañcahi. «ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດແຕ່ກຸສົນກຳນັ້ນ (ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນ) ທີ່ບໍ່ມີໂທດແລະໃຫ້ຜົນເປັນສຸກ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງໂດຍພະອິນ, ໄດ້ຮັບການຮັກສາໂດຍເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ, ແລະພ້ອມພູນໄປດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫ້າ.» 304. ໓໐໔. ‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahāvipākā mama ucchudakkhiṇā; Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi. «ຜົນແຫ່ງບຸນນີ້ມີປະລິມານບໍ່ນ້ອຍເລີຍ, ທານອ້ອຍ (ອຸດຊຸທັກຂິ ນາ) ຂອງຂ້ານ້ອຍມີວິບາກອັນຍິ່ງໃຫຍ່. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ທ່ຽວຫຼິ້ນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ, ມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫ້າ.» 305. ໓໐໕. ‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahājutikā mama ucchudakkhiṇā; Devindaguttā tidasehi rakkhitā, sahassanettoriva nandane vane. «ຜົນແຫ່ງບຸນນີ້ມີປະລິມານບໍ່ນ້ອຍເລີຍ, ທານອ້ອຍຂອງຂ້ານ້ອຍມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງຍິ່ງໃຫຍ່. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງໂດຍພະອິນ, ໄດ້ຮັບການຮັກສາໂດຍເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ, ມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່ ເໝືອນດັ່ງທ້າວສັກກະເທວະລາດຜູ້ມີເນດພັນດວງໃນສວນນັນທະວັນ.» 306. ໓໐໖. ‘‘Tuvañca [Pg.36] bhante anukampakaṃ viduṃ, upecca vandiṃ kusalañca pucchisaṃ; Tato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ, pasannacitā atulāya pītiyā’’ti. «ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຂົ້າໄປຫາ ແລະກາບໄຫວ້ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະ ແລະເປັນປາດ, ທັງໄດ້ຖາມເຖິງຄວາມບໍ່ມີໂລກໄພໄຂ້ເຈັບຂອງພະຄຸນເຈົ້າ. ຈາກນັ້ນ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ແລະມີຄວາມອີ່ມໃຈຢ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້, ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍທ່ອນອ້ອຍແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ.» Ucchudāyikāvimānaṃ dutiyaṃ. ອຸດຊຸດາຍິກາວິມານ ທີສອງ ຈົບແລ້ວ. 3. Pallaṅkavimānavatthu ໓. ປັນລັງກະວິມານະວັດຖຸ 307. ໓໐໗. ‘‘Pallaṅkaseṭṭhe maṇisoṇṇacitte, pupphābhikiṇṇe sayane uḷāre; Tatthacchasi devi mahānubhāve, uccāvacā iddhi vikubbamānā. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ທ່ານນັ່ງຢູ່ເທິງບັນລັງອັນປະເສີດ ທີ່ປະດັບປະດາດ້ວຍແກ້ວມະນີແລະຄຳອັນວິຈິດ, ເທິງທີ່ນອນອັນກວ້າງຂວາງທີ່ດາດດາດໄປດ້ວຍດອກໄມ້, ສະແດງລິດເດດຕ່າງໆ ທັງຊັ້ນສູງແລະຊັ້ນຕ່ຳຢູ່.» 308. ໓໐໘. ‘‘Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti; Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ເຫຼົ່ານາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ, ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຢູ່ອ້ອມຮອບ. ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ທ່ານເຖິງພ້ອມດ້ວຍຄວາມສຳເລັດແຫ່ງເທວະດາແລ້ວ. ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?» 309. ໓໐໙. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, aḍḍhe kule suṇisā ahosiṃ; Akkodhanā bhattuvasānuvattinī, uposathe appamattā ahosiṃ. «ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ໃນຕະກູນທີ່ຮັ່ງມີ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ມັກໂກດ, ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ແລະບໍ່ປະມາດໃນການຮັກສາອຸໂປສົດ.» 310. ໓໑໐. ‘‘Manussabhūtā daharā apāpikā, pasannacittā patimābhirādhayiṃ; Divā ca ratto ca manāpacārinī, ahaṃ pure sīlavatī ahosiṃ. «ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນສາວຮຸ່ນ ແລະບໍ່ມີຄວາມຊົ່ວຮ້າຍ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ສາມີພໍໃຈ. ຂ້ານ້ອຍປະພຶດສິ່ງທີ່ເປັນທີ່ພໍໃຈຂອງສາມີທັງກາງເວັນແລະກາງຄືນ. ໃນຊາດກ່ອນ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີສິນ.» 311. ໓໑໑. ‘‘Pāṇātipātā [Pg.37] viratā acorikā, saṃsuddhakāyā sucibrahmacārinī; Amajjapā no ca musā abhāṇiṃ, sikkhāpadesu paripūrakārinī. «ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ບໍ່ເປັນຄົນລັກຊັບ, ມີກາຍະກຳອັນສະອາດບໍລິສຸດ, ປະພຶດພົມມະຈັນອັນບໍລິສຸດ, ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ, ແລະເປັນຜູ້ເຮັດໃຫ້ບໍລິບູນໃນສິກຂາບົດທັງຫຼາຍ.» 312. ໓໑໒. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, pasannamānasā ahaṃ. «ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ, ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ, ວັນແປດຄ່ຳແຫ່ງປັກ, ແລະຕະຫຼອດປັກແຫ່ງການປະຕິບັດພิເສດ (ປາຕິຫາຣິຍະປັກ).» 313. ໓໑໓. ‘‘Aṭṭhaṅgupetaṃ anudhammacārinī, uposathaṃ pītimanā upāvasiṃ; Imañca ariyaṃ aṭṭhaṅgavarehupetaṃ, samādiyitvā kusalaṃ sukhudrayaṃ; Patimhi kalyāṇī vasānuvattinī, ahosiṃ pubbe sugatassa sāvikā. «ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະພຶດທຳອັນສົມຄວນແກ່ທຳ, ມີໃຈຍິນດີ ໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະມາດານຮັກສາອຸໂປສົດອັນປະເສີດອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດອັນເລີດນີ້, ເຊິ່ງເປັນກຸສົນແລະໃຫ້ຜົນເປັນສຸກ. ໃນຊາດກ່ອນ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີຄວາມດີງາມ, ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ແລະເປັນສາວົກຂອງພະສຸຄົດ.» 314. ໓໑໔. ‘‘Etādisaṃ kusalaṃ jīvaloke, kammaṃ karitvāna visesabhāginī; Kāyassa bhedā abhisamparāyaṃ, deviddhipattā sugatimhi āgatā. «ເພາະໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳເຫັນປານນີ້ໃນໂລກມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງເປັນຜູ້ມີສ່ວນແຫ່ງຄຸນວິເສດ. ເມື່ອກາຍແຕກທຳລາຍໄປໃນປໍລະໂລກ, ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍຄວາມສຳເລັດແຫ່ງເທວະດາ ແລະໄດ້ມາສູ່ສຸຄະຕິ.» 315. ໓໑໕. ‘‘Vimānapāsādavare manorame, parivāritā accharāsaṅgaṇena; Sayaṃpabhā devagaṇā ramenti maṃ, dīghāyukiṃ devavimānamāgata’’nti; «ໃນວິມານແລະປາສາດອັນປະເສີດທີ່ໜ້າລື່ນລົມ, ຂ້ານ້ອຍມີໝູ່ນາງອັກສອນແວດລ້ອມແລ້ວ. ຂ້ານ້ອຍຜູ້ມີລັດສະໝີໃນຕົວ ແລະມີອາຍຸຍືນຍາວ ໄດ້ມາຍັງເທວະວິມານນີ້, ເຫຼົ່າເທວະດາຕ່າງກໍເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍເພີດເພີນຢູ່.» Pallaṅkavimānaṃ tatiyaṃ. ປັນລັງກະວິມານ ທີສາມ ຈົບແລ້ວ. 4. Latāvimānavatthu ໔. ລະຕາວິມານະວັດຖຸ 316. ໓໑໖. Latā ca sajjā pavarā ca devatā, accimatī rājavarassa sirīmato; Sutā ca rañño vessavaṇassa dhītā, rājīmatī dhammaguṇehi sobhatha. «ນາງລະຕາ, นາງສັດຊາ, ນາງປະວະລາ, ນາງອັດຈິມະຕີ, ແລະນາງສຸຕາ ຜູ້ເປັນທິດາຂອງທ້າວເວດສຸວັນ ມະຫາລາດຜູ້ມີສະຫິຣິອັນຮຸ່ງເຮືອງ, ຕ່າງກໍມີລັດສະໝີຮຸ່ງເຮືອງ ແລະງົດງາມດ້ວຍຄຸນທຳ.» 317. ໓໑໗. Pañcettha [Pg.38] nāriyo āgamaṃsu nhāyituṃ, sītodakaṃ uppaliniṃ sivaṃ nadiṃ; Tā tattha nhāyitvā rametvā devatā, naccitvā gāyitvā sutā lataṃ bravi. «ນາງເທບທິດາທັງຫ້ານັ້ນ ໄດ້ພາກັນມາອາບນ້ຳໃນແມ່ນ້ຳທີ່ມີນ້ຳເຢັນ, ມີດອກບົວຫຼວງຫຼາຍ ແລະມີຄວາມສະຫງົບປອດໄພ. ເມື່ອອາບນ້ຳ, ຫຼິ້ນມ່ວນຊື່ນ, ຟ້ອນລຳ ແລະຂັບຮ້ອງໃນແມ່ນ້ຳນັ້ນແລ້ວ, ນາງສຸຕາຈຶ່ງໄດ້ເວົ້າກັບນາງລະຕາວ່າ:» 318. ໓໑໘. ‘‘Pucchāmi taṃ uppalamāladhārini, āveḷini kañcanasannibhattace; Timiratambakkhi nabheva sobhane, dīghāyukī kena kato yaso tava. «ຂ້າແຕ່ເອື້ອຍລະຕາ ຜູ້ທັດຊົງພວງດອກບົວ, ມີດອກໄມ້ປະດັບຫູ, ມີຜິວພັນດັ່ງຄຳຊົມພູນຸດ, ມີດວງຕາອັນດຳສະໜິດແລະແດງກ່ຳ, ງົດງາມດັ່ງທ້ອງຟ້າ ແລະມີອາຍຸຍືນຍາວ, ນ້ອງຂໍຖາມເອື້ອຍວ່າ ຍົດແລະບໍລິວານອັນຫຼວງຫຼາຍຂອງເອື້ອຍນີ້ ເກີດຂຶ້ນຍ້ອນບຸນອັນໃດ?» 319. ໓໑໙. ‘‘Kenāsi bhadde patino piyatarā, visiṭṭhakalyāṇitarassu rūpato; Padakkhiṇā naccagītavādite, ācikkha no tvaṃ naranāripucchitā’’ti. «ຂ້າແຕ່ເອື້ອຍຜູ້ຈະເລີນ, ເພາະບຸນອັນໃດ ເອື້ອຍຈຶ່ງເປັນທີ່ຮັກຂອງສາມີຍິ່ງກວ່າໃຜໆ, ມີຮູບຮ່າງງົດງາມເປັນເລີດກວ່າພວກນ້ອງ, ແລະມີຄວາມສະຫຼາດສະຫຼຽວໃນການຟ້ອນ, ການຮ້ອງ ແລະການບັນເລງດົນຕີ? ເອື້ອຍຜູ້ອັນເຫຼົ່າເທວະດາທັງຊາຍແລະຍິງຕ່າງກໍຖາມເຖິງ, ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ພວກນ້ອງແດ່ທອດ.» 320. ໓໒໐. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, uḷārabhoge kule suṇisā ahosiṃ; Akkodhanā bhattuvasānuvattinī, uposathe appamattā ahosiṃ. «ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນລູກສະໄພ້ໃນຕະກູນທີ່ມີໂພຄະຊັບຫຼວງຫຼາຍ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ມັກໂກດ, ປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ແລະບໍ່ປະມາດໃນການຮັກສາອຸໂປສົດ.» 321. ໓໒໑. ‘‘Manussabhūtā daharā apāpikā, pasannacittā patimābhirādhayiṃ; Sadevaraṃ sassasuraṃ sadāsakaṃ, abhirādhayiṃ tamhi kato yaso mama. «ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນສາວຮຸ່ນ ແລະບໍ່ມີຄວາມຊົ່ວຮ້າຍ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ສາມີພໍໃຈ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໃຫ້ສາມີ, ພ້ອມທັງນ້ອງເຂີຍ, ພໍ່ຜົວ, ແມ່ຜົວ ແລະເຫຼົ່າຂ້າຄົນຮັບໃຊ້ທັງຊາຍແລະຍິງໃຫ້ພໍໃຈ. ຍົດແລະບໍລິວານຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ເກີດຂຶ້ນໃນຄັ້ງນັ້ນ.» 322. ໓໒໒. ‘‘Sāhaṃ tena kusalena kammunā, catubbhi ṭhānehi visesamajjhagā; Āyuñca vaṇṇañca sukhaṃ balañca, khiḍḍāratiṃ paccanubhomanappakaṃ. «ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ເພາະກຸສົນກຳນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ບັນລຸຄຸນວິເສດໂດຍຖານະ 4 ປະການ ຍິ່ງກວ່າເທວະດາອື່ນໆ, ແລະໄດ້ສະເຫວີຍຄວາມເພີດເພີນໃນການຫຼິ້ນສະໜຸກອັນບໍ່ນ້ອຍເລີຍ.» 323. ໓໒໓. ‘‘Sutaṃ nu taṃ bhāsati yaṃ ayaṃ latā, yaṃ no apucchimha akittayī no; Patino kiramhākaṃ visiṭṭha nārīnaṃ, gatī ca tāsaṃ pavarā ca devatā. «ພວກເຈົ້າໄດ້ຍິນຄຳທີ່ນາງລະຕານີ້ເວົ້າແລ້ວບໍ່? ສິ່ງທີ່ພວກຂ້ອຍໄດ້ຖາມ, ນາງກໍໄດ້ບອກແກ່ພວກຂ້ອຍແລ້ວ. ໄດ້ຍິນວ່າ ສາມີທັງຫຼາຍເປັນທີ່ເພິ່ງອັນປະເສີດຂອງພວກຍິງ, ແລະເປັນເທວະດາອັນເລີດຂອງພວກນາງ.» 324. ໓໒໔. ‘‘Patīsu [Pg.39] dhammaṃ pacarāma sabbā, patibbatā yattha bhavanti itthiyo; Patīsu dhammaṃ pacaritva sabbā, lacchāmase bhāsati yaṃ ayaṃ latā. «ພວກຂ້ອຍທັງໝົດຈົ່ງພາກັນປະພຶດທຳໃນສາມີທັງຫຼາຍ, ເຊິ່ງເປັນເຫດໃຫ້ພວກຍິງກາຍເປັນຍິງຜູ້ຈົງຮັກພັກດີຕໍ່ສາມີ. ເມື່ອພວກຂ້ອຍທັງໝົດໄດ້ປະພຶດທຳໃນສາມີທັງຫຼາຍແລ້ວ, ກໍຈະໄດ້ຮັບຜົນສຳເລັດດັ່ງທີ່ນາງລະຕານີ້ເວົ້າ.» 325. ໓໒໕. ‘‘Sīho yathā pabbatasānugocaro, mahindharaṃ pabbatamāvasitvā; Pasayha hantvā itare catuppade, khudde mige khādati maṃsabhojano. «ປຽບເໝືອນລາຊະສີ ຜູ້ທ່ຽວຫາກິນຕາມຊອກເຂົາ, ອາໄສຢູ່ເທິງພູເຂົາອັນໃຫຍ່ໂຕ, ຂົ່ມເຫັງແລະຂ້າສັດສີ່ຕີນອື່ນໆ ທີ່ມີຂະໜາດນ້ອຍກວ່າ ແລ້ວກິນເປັນອາຫານ.» 326. ໓໒໖. ‘‘Tatheva saddhā idha ariyasāvikā, bhattāraṃ nissāya patiṃ anubbatā; Kodhaṃ vadhitvā abhibhuyya maccharaṃ, saggamhi sā modati dhammacārinī’’ti. «ໃນທຳນອງດຽວກັນ, ອະລິຍະສາວິກາຜູ້ມີສັດທາໃນໂລກນີ້, ອາໄສສາມີແລະປະພຶດຕາມໂອວາດຂອງສາມີ, ລະກຳຈັດຄວາມໂກດ, ຂົ່ມຄວາມຕະໜີ່ (ມັດສະລິຍະ) ໄດ້ແລ້ວ, ເປັນຜູ້ປະພຶດທຳ ຍ່ອມມີຄວາມເພີດເພີນບັນເທີງຢູ່ໃນສະຫວັນ.» Latāvimānaṃ catutthaṃ. ລະຕາວິມານ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ. 5. Guttilavimānaṃ ໕. ກຸດຕິລະວິມານ 1. Vatthuttamadāyikāvimānavatthu ໑. ວັດຖຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ 327. ໓໒໗. ‘‘Sattatantiṃ sumadhuraṃ, rāmaṇeyyaṃ avācayiṃ; So maṃ raṅgamhi avheti, ‘saraṇaṃ me hohi kosiyā’ti. «ຂ້າແຕ່ທ້າວໂກສີຍະ (ພະອິນ), ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສອນວິຊາພິນມີສາຍເຈັດສາຍ ອັນມີສຽງມ່ວນຊື່ນອອນຊອນ ແລະໜ້າລື່ນລົມ. ບັດນີ້, ເຂົາໄດ້ທ້າທາຍຂ້ານ້ອຍຢູ່ທີ່ໂຮງສະແດງ, ຂໍພະອິນຈົ່ງເປັນທີ່ເພິ່ງແກ່ຂ້ານ້ອຍແດ່ທອດ.» 328. ໓໒໘. ‘‘Ahaṃ te saraṇaṃ homi, ahamācariyapūjako; Na taṃ jayissati sisso, sissamācariya jessasī’’ti. «ຂ້າແຕ່ອາຈານກຸດຕິລະ, ເຮົາຈະເປັນທີ່ເພິ່ງແກ່ທ່ານ, ເຮົາເປັນຜູ້ບູຊາຄູອາຈານ. ສິດ (ມຸສິລະ) ຈະບໍ່ຊະນະທ່ານໄດ້ເລີຍ, ທ່ານນັ້ນລະຈະຊະນະສິດໄດ້.» 329. ໓໒໙. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາ, ທ່ານຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ, ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ (ດາວໂອສະຖີ).» 330. ໓໓໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. «ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນວິມານນີ້? ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?» 331. ໓໓໑. ‘‘Pucchāmi [Pg.40] taṃ devi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ, ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?» 332. ໓໓໒. Sā devatā attamanā, moggallānena pucchitā; Pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. «ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ ເມື່ອພະມະຫາໂມກຄັນລານະຖາມແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:» 333. ໓໓໓. ‘‘Vatthuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. «ຍິງໃດເປັນຜູ້ຖວາຍຜ້າອັນປະເສີດ, ຍິງນັ້ນຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ. ຍິງຜູ້ຖວາຍສິ່ງຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຫັນປານນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ໜ້າພໍໃຈ.» 334. ໓໓໔. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. «ຂໍຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັກສອນທີ່ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່ານາງອັກສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນວິບາກແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ.» 335. ໓໓໕. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. «ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້, ເພາະບຸນນັ້ນ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ຂ້ານ້ອຍໃນວິມານນີ້, ແລະເພາະບຸນນັ້ນ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້ານ້ອຍ.» 336. ໓໓໖. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūtā yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ ເຖິງບຸນທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດ. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.» (Anantaraṃ caturavimānaṃ yathā vatthudāyikāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ ) «(ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມເລື່ອງວິມານທັງສີ່ທີ່ຢູ່ຖັດໄປ ໃຫ້ພິສະດານ ເໝືອນດັ່ງວັດຖຸດາຍິກາວິມານ)» 2. Pupphuttamadāyikāvimānavatthu (1) ໒. ບຸບຜຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (1) 337. ໓໓໗. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາ, ທ່ານຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ... ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.» 338. ໓໓໘. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā. «ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?» 339. ໓໓໙. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?» 340. ໓໔໐. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. «ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:» 341. ໓໔໑. ‘‘Pupphuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. «ຍິງໃດເປັນຜູ້ຖວາຍດອກໄມ້ອັນປະເສີດ, ຍິງນັ້ນຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ. ຍິງຜູ້ຖວາຍສິ່ງຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຫັນປານນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ໜ້າພໍໃຈ.» 342. ໓໔໒. ‘‘Tassā [Pg.41] me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. «ຂໍຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັກສອນທີ່ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່ານາງອັກສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນວິບາກແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ.» 343. ໓໔໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.» 3. Gandhuttamadāyikāvimānavatthu (2) ໓. ຄັນທຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (2) 345. ໓໔໕. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາ, ທ່ານຜູ້ມີຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ... ຢືນສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເໝືອນດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ.» 346. ໓໔໖. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā. «ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍທີ່ໜ້າພໍໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ?» 347. ໓໔໗. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ຂ້າແຕ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບຍິ່ງໃຫຍ່, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?» 348. ໓໔໘. ‘‘Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. «ນາງເທບທິດານັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ:» 349. ໓໔໙. ‘‘Gandhuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. «ຍິງໃດເປັນຜູ້ຖວາຍເຄື່ອງຫອມອັນປະເສີດ, ຍິງນັ້ນຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ. ຍິງຜູ້ຖວາຍສິ່ງຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເextັນປານນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ໜ້າພໍໃຈ.» 350. ໓໕໐. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. «ຂໍຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັກສອນທີ່ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ. ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່ານາງອັກສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນວິບາກແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ.» 351. ໓໕໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. «ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນງົດງາມປານນີ້... ແລະເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.» 4. Phaluttamadāyikāvimānavatthu (3) ໔. ຜະລຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (3) 353. ໓໕໓. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່..." 354. ໓໕໔. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີໂພຄະສົມບັດທັງປວງທີ່ເພິ່ງພໍໃຈເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ..." 355. ໓໕໕. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 356. ໓໕໖. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 357. ໓໕໗. ‘‘Phaluttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. "ສະຕີຜູ້ໃຫ້ໝາກໄມ້ອันປະເສີດ ຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ." 358. ໓໕໘. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 359. ໓໕໙. ‘‘Tena [Pg.42] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." 5. Rasuttamadāyikāvimānavatthu (4) ໕. ຣະສຸດຕະມະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (4) 361. ໓໖໑. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່..." 362. ໓໖໒. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… ye keci manaso piyā. "ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີໂພຄະສົມບັດທັງປວງທີ່ເພິ່ງພໍໃຈເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ..." 363. ໓໖໓. ‘‘Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ດູກ່ອນເທບທິດາຜູ້ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 364. ໓໖໔. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 365. ໓໖໕. ‘‘Rasuttamadāyikā nārī, pavarā hoti naresu nārīsu; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. "ສະຕີຜູ້ໃຫ້ລົດຊາດອັນເລີດ ຍ່ອມເປັນຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ມະນຸດທັງຊາຍແລະຍິງ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ." 366. ໓໖໖. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້eຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 367. ໓໖໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." 6. Gandhapañcaṅgulikadāyikāvimānavatthu ໖. ຄັນທະປັນຈັງຄຸລິກະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ 369. ໓໖໙. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່..." 370. ໓໗໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?" 372. ໓໗໒. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 373. ໓໗໓. ‘‘Gandhapañcaṅgulikaṃ ahamadāsiṃ, kassapassa bhagavato thūpamhi; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. "ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຮອຍມືຫ້າຮອຍດ້ວຍຂອງຫອມ ທີ່ພະສະຖູບຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະນາມວ່າກັດສະປະ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ." 374. ໓໗໔. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 375. ໓໗໕. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti.(Anantaraṃ [Pg.43] caturavimānaṃ yathā gandhapañcaṅgulikadāyikāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ ) "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. (ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມວິມານ 4 ເລື່ອງຖັດໄປ ໃຫ້ພິສະດານຄືກັນກັບຄັນທະປັນຈັງຄຸລິກະດາຍິກາວິມານ)" 7. Ekūposathavimānavatthu (1) ໗. ເອກູໂປສະຖະວິມານະວັດຖຸ (1) 377. ໓໗໗. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 380. ໓໘໐. Sā devatā attamanā…pe…yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 381. ໓໘໑. ‘‘Bhikkhū ca ahaṃ bhikkhuniyo ca, addasāsiṃ panthapaṭipanne; Tesāhaṃ dhammaṃ sutvāna, ekūposathaṃ upavasissaṃ. "ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນພະພິກຂຸແລະພະພິກຂຸນີທັງຫຼາຍຜູ້ເດີນທາງໄປຕາມຫົນທາງ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງທຳຂອງພະຄຸນເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສິນພຽງວັນໜຶ່ງ." 382. ໓໘໒. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 383. ໓໘໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." 8. Udakadāyikāvimānavatthu (2) ໘. ອຸທະກະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (2) 385. ໓໘໕. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 388. ໓໘໘. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 389. ໓໘໙. ‘‘Udake ṭhitā udakamadāsiṃ, bhikkhuno cittena vippasannena; Evaṃ piyarūpadāyikā manāpaṃ, dibbaṃ sā labhate upecca ṭhānaṃ. "ຂ້ານ້ອຍຢືນຢູ່ໃນນ້ຳ ໄດ້ຖວາຍນ້ຳແກ່ພະພິກຂຸດ້ວຍຈິດທີ່ເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ, ສະຕີຜູ້ໃຫ້ຂອງອັນເປັນທີ່ຮັກເຊັ່ນນີ້ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຖານທີ່ອັນເປັນທິບ ແລະໄດ້ຮັບຖານະອັນເພິ່ງພໍໃຈ." 390. ໓໙໐. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 391. ໓໙໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." 9. Upaṭṭhānavimānavatthu (3) ໙. ອຸປັດຖານະວິມານະວັດຖຸ (3) 393. ໓໙໓. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 396. ໓໙໖. Sā [Pg.44] devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 397. ໓໙໗. ‘‘Sassuñcāhaṃ sasurañca, caṇḍike kodhane ca pharuse ca; Anusūyikā upaṭṭhāsiṃ, appamattā sakena sīlena. "ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບຳລຸງຮັກສາພໍ່ປູ່ແລະແມ່ຍ່າ ຜູ້ມີນິໄສຮ້າຍກາດ, ມັກໂກດຮ້າຍ ແລະເວົ້າຈາຫຍາບຄາຍ ໂດຍບໍ່ມີຄວາມອິດສາລິດສະຢາເລີຍ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ບໍ່ປະມາດໃນສິນຂອງຕົນ." 398. ໓໙໘. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 399. ໓໙໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." 10. Aparakammakārinīvimānavatthu (4) ໑໐. ອະປະຣະກຳມະກາຣິນີວິມານະວັດຖຸ (4) 401. ໔໐໑. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 404. ໔໐໔. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 405. ໔໐໕. ‘‘Parakammakarī āsiṃ, atthenātanditā dāsī; Akkodhanānatimāninī, saṃvibhāginī sakassa bhāgassa. "ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນທາສີຮັບໃຊ້ການງານຂອງຄົນອື່ນ, ເປັນຜູ້ບໍ່ກຽດຄ້ານໃນການງານ, ບໍ່ເປັນຄົນມັກໂກດ, ບໍ່ມີມານະຖືຕົວ ແລະມັກແບ່ງປັນສ່ວນຂອງຕົນໃຫ້ແກ່ຜູ້ອື່ນ." 406. ໔໐໖. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 407. ໔໐໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." 11. Khīrodanadāyikāvimānavatthu ໑໑. ຂີໂຣທະນະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ 409. ໔໐໙. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ດັ່ງດາວໂອສະຖີ (ດາວປະກາຍພຶກ) ທີ່ສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່..." 410. ໔໑໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?" 412. ໔໑໒. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 413. ໔໑໓. ‘‘Khīrodanaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa; Evaṃ karitvā kammaṃ, sugatiṃ upapajja modāmi. "ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຂີໂຣທະນະ (ເຂົ້າປຽກນົມສົດ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ, ເມື່ອໄດ້ເຮັດກຳນັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສຸຄະຕິພູມ ແລະມີຄວາມເພີດເພີນຢູ່." 414. ໔໑໔. ‘‘Tassā [Pg.45] me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. "ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນີ້ເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງງົດງາມຕາມທີ່ປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າໝູ່ນາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ." 415. ໔໑໕. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ." (Anantaraṃ pañcavīsativimānaṃ yathā khīrodanadāyikāvimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ) "(ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມວິມານ 25 ເລື່ອງຖັດໄປ ໃຫ້ພິສະດານຄືກັນກັບຂີໂຣທະນະດາຍິກາວິມານ)" 12. Phāṇitadāyikāvimānavatthu (1) ໑໒. ຜານິຕະດາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (1) 417. ໔໑໗. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… sabbadisā pabhāsatī’’ti. "ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້?" 420. ໔໒໐. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບທິດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 421. ໔໒໑. ‘‘Phāṇitaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…’’. "ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍນ້ຳອ້ອຍ (ຜານິຕະ) ແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ..." 13. Ucchukhaṇḍikadāyikāvatthu (2) ໑໓. ອຸຈຊຸຂັນທິກະດາຍິກາວັດຖຸ (2) 429. ໔໒໙. Ucchukhaṇḍikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍທ່ອນອ້ອຍ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 14. Timbarusakadāyikāvimānavatthu (3) ໑໔. ຕິມພຣຸສາກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໓) 437. ໔໓໗. Timbarusakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກຕູມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 15. Kakkārikadāyikāvimānavatthu (4) ໑໕. ກັກກາຣິກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໔) 445. ໔໔໕. Kakkārikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກແຕງລາຍ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 16. Eḷālukadāyikāvimānavatthu (5) ໑໖. ເອລາລຸກາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໕) 453. ໔໕໓. Eḷālukaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກແຕງໄທ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 17. Valliphaladāyikāvimānavatthu(6) ໑໗. ວັນລິຜະລາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໖) 461. ໔໖໑. Valliphalaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກອຶ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 18. Phārusakadāyikāvimānavatthu (7) ໑໘. ພາຣຸສາກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໗) 469. ໔໖໙. Phārusakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໝາກຫ້າ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 19. Hatthappatāpakadāyikāvimānavatthu (8) ໑໙. ຫັດຖັບປະຕາປະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໘) 477. ໔໗໗. Hatthappatāpakaṃ [Pg.46] ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຕົາໄຟນ້ອຍສຳລັບຜີງໄຟ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 20. Sākamuṭṭhidāyikāvimānavatthu (9) ໒໐. ສາກະມຸດຖິທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໙) 485. ໔໘໕. Sākamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno panthapaṭipannassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຜັກກຳມືໜຶ່ງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ເດີນທາງ...ລະ... 21. Pupphakamuṭṭhidāyikāvimānavatthu (10) ໒໑. ປຸບຜະມຸດຖິທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໐) 493. ໔໙໓. Pupphakamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍດອກໄມ້ກຳມືໜຶ່ງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 22. Mūlakadāyikāvimānavatthu (11) ໒໒. ມູລະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໑) 501. ໕໐໑. Mūlakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຫົວຜັກກາດ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 23. Nimbamuṭṭhidāyikāvimānavatthu (12) ໒໓. ນິມພະມຸດຖິທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໒) 506. ໕໐໖. Nimbamuṭṭhiṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍໃບສະເດົາກຳມືໜຶ່ງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 24. Ambakañjikadāyikāvimānavatthu (13) ໒໔. ອຳພະກັນຊິກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໓) 517. ໕໑໗. Ambakañjikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍນ້ຳສົ້ມໝາກມ່ວງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 25. Doṇinimmajjanidāyikāvimānavatthu (14) ໒໕. ໂທນິນິມມັດຊະນີທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໔) 525. ໕໒໕. Doṇinimmajjaniṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມງາປະສົມນ້ຳມັນ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 26. Kāyabandhanadāyikāvimānavatthu (15) ໒໖. ກາຍະພັນທະນະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໕) 533. ໕໓໓. Kāyabandhanaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍປະຄົດແອວ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 27. Aṃsabaddhakadāyikāvimānavatthu (16) ໒໗. ອັງສະພັນທະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໖) 541. ໕໔໑. Aṃsabaddhakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຜ້າຮັດອັງສະ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 28. Āyogapaṭṭadāyikāvimānavatthu (17) ໒໘. ອາໂຍຄະປັດຕະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໗) 546. ໕໔໖. Āyogapaṭṭaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຜ້າຮັດເຂົ່າ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 29. Vidhūpanadāyikāvimānavatthu (18) ໒໙. ວິທູປະນະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໘) 557. ໕໕໗. Vidhūpanaṃ [Pg.47] ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍພັດສີ່ຫຼ່ຽມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 30. Tālavaṇṭadāyikāvimānavatthu (19) ໓໐. ຕາລະວັນຕະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໑໙) 565. ໕໖໕. Tālavaṇṭaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍພັດໃບຕານ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 31. Morahatthadāyikāvimānavatthu (20) ໓໑. ໂມຣະຫັດຖະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໐) 573. ໕໗໓. Morahatthaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍພັດທີ່ເຮັດດ້ວຍຫາງນົກຍູງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 32. Chattadāyikāvimānavatthu (21) ໓໒. ຊັດຕະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໑) 581. ໕໘໑. Chattaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍຄັນຮົ່ມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 33. Upāhanadāyikāvimānavatthu (22) ໓໓. ອຸປາຫະນະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໒) 586. ໕໘໖. Upāhanaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເກີບ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 34. Pūvadāyikāvimānavatthu (23) ໓໔. ປູວະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໓) 597. ໕໙໗. Pūvaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 35. Modakadāyikāvimānavatthu (24) ໓໕. ໂມທະກະທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໔) 605. ໖໐໕. Modakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມຕົ້ມ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 36. Sakkhalikadāyikāvimānavatthu (25) ໓໖. ສັກຂະລິກາທາຍິກາວິມານະວັດຖຸ (ທີ ໒໕) 613. ໖໑໓. ‘‘Sakkhalikaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa…pe…. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍນ້ຳຕານກ້ອນ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ...ລະ... 614. ໖໑໔. ‘‘Tassā me passa vimānaṃ, accharā kāmavaṇṇinīhamasmi; Accharāsahassassāhaṃ, pavarā passa puññānaṃ vipākaṃ. ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງວິມານຂອງຂ້ານ້ອຍນັ້ນເຖີດ, ຂ້ານ້ອຍເປັນນາງອັບສອນຜູ້ມີຮູບຮ່າງໜ້າງາມຕາມຄວາມປາດຖະໜາ, ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ປະເສີດກວ່າເຫຼົ່ານາງອັບສອນພັນໜຶ່ງ, ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນທັງຫຼາຍເຖີດ. 615. ໖໑໕. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ລະ... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍກໍສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 617. ໖໑໗. ‘‘Svāgataṃ vata me ajja, suppabhātaṃ suhuṭṭhitaṃ ; Yaṃ addasāmi devatāyo, accharā kāmavaṇṇiniyo. ການມາຂອງຂ້ານ້ອຍໃນມື້ນີ້ ເປັນການມາທີ່ດີແທ້ໜໍ, ເປັນການຮຸ່ງເຊົ້າທີ່ດີ, ເປັນການຕື່ນນອນທີ່ດີ, ເພາະວ່າຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນເຫຼົ່ານາງເທບທິດາອັບສອນ ຜູ້ມີຮູບຮ່າງໜ້າງາມຕາມຄວາມປາດຖະໜາ. 618. ໖໑໘. ‘‘Imāsāhaṃ [Pg.48] dhammaṃ sutvā, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ.Dānena samacariyāya, saññamena damena ca; Svāhaṃ tattha gamissāmi, yattha gantvā na socare’’ti. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງທຳຂອງນາງເທບທິດາເຫຼົ່ານີ້ແລ້ວ ຈະກະທຳກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ, ດ້ວຍການປະພຶດສະໝ່ຳສະເໝີ, ດ້ວຍການສຳລວມ ແລະດ້ວຍການຂົ່ມໃຈ; ຂ້ານ້ອຍນັ້ນຈະໄປສູ່ສະຖານທີ່ ທີ່ຜູ້ໄປເຖິງແລ້ວບໍ່ຕ້ອງເສົ້າໂສກ. Guttilavimānaṃ pañcamaṃ. ກຸດຕິລະວິມານ ທີ ໕ ຈົບແລ້ວ. 6. Daddallavimānavatthu ໖. ທັດທັນລະວິມານະວັດຖຸ 619. ໖໑໙. ‘‘Daddallamānā vaṇṇena, yasasā ca yasassinī; Sabbe deve tāvatiṃse, vaṇṇena atirocasi. ທ່ານຜູ້ມີຍົດ, ທ່ານຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນ ແລະດ້ວຍຍົດ, ທ່ານຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງໝົດໃນຊັ້ນດາວະດຶງດ້ວຍຜິວພັນ. 620. ໖໒໐. ‘‘Dassanaṃ nābhijānāmi, idaṃ paṭhamadassanaṃ; Kasmā kāyā nu āgamma, nāmena bhāsase mama’’nti. ຂ້ອຍບໍ່ເຄີຍຮູ້ຈັກການພົບເຫັນທ່ານມາກ່ອນເລີຍ, ນີ້ເປັນການພົບເຫັນກັນຄັ້ງທຳອິດ; ທ່ານມາຈາກເທວະໂລກຊັ້ນໃດໜໍ ຈຶ່ງເອີ້ນຂ້ອຍດ້ວຍຊື່? 621. ໖໒໑. ‘‘Ahaṃ bhadde subhaddāsiṃ, pubbe mānusake bhave; Sahabhariyā ca te āsiṃ, bhaginī ca kaniṭṭhikā. ແມ່ເຈົ້າພັດທາ, ໃນຊາດກ່ອນເມື່ອຍັງເປັນມະນຸດ ຂ້ອຍມີຊື່ວ່າ ສຸພັດທາ, ຂ້ອຍໄດ້ເປັນພັນລະຍາຮ່ວມສາມີດຽວກັນກັບທ່ານ ແລະເປັນນ້ອງສາວຫຼ້າຂອງທ່ານ. 622. ໖໒໒. ‘‘Sā ahaṃ kāyassa bhedā, vippamuttā tato cutā; Nimmānaratīnaṃ devānaṃ, upapannā sahabyata’’nti. ຂ້ອຍນັ້ນ ເມື່ອຕາຍໄປແລ້ວ ພົ້ນຈາກຄວາມເປັນມະນຸດນັ້ນ, ໄດ້ໄປເກີດຮ່ວມກັບພວກເທວະດາຊັ້ນນິມມານະຣະດີ. 623. ໖໒໓. ‘‘Pahūtakatakalyāṇā, te deve yanti pāṇino; Yesaṃ tvaṃ kittayissasi, subhadde jātimattano. ແນ່ສຸພັດທາ, ພວກສັດຜູ້ໄດ້ກະທຳຄວາມດີໄວ້ຫຼາຍ ຈຶ່ງຈະໄປເກີດຮ່ວມກັບພວກເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້, ພວກເທວະດາຊັ້ນທີ່ທ່ານໄດ້ບອກເຖິງການເກີດຂອງຕົນນັ້ນ. 624. ໖໒໔. ‘‘Atha tvaṃ kena vaṇṇena, kena vā anusāsitā; Kīdiseneva dānena, subbatena yasassinī. ກໍທ່ານນັ້ນມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້ຍۆນຫຍັງ, ຫຼືໄດ້ຮັບການສັ່ງສອນມາຈາກໃຜ, ທ່ານເປັນຜູ້ມີຍົດຍ້ອນການໃຫ້ທານເຊັ່ນໃດ ຫຼືຍ້ອນການປະພຶດວັດທີ່ດີເຊັ່ນໃດ? 625. ໖໒໕. ‘‘Yasaṃ etādisaṃ pattā, visesaṃ vipulamajjhagā; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ແນ່ເທບທິດາ, ທ່ານໄດ້ເຖິງຍົດເຊັ່ນນີ້ ແລະໄດ້ບັນລຸຄຸນວິເສດອັນໄພບູນ, ຂ້ອຍຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເຖີດວ່າ ນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? 626. ໖໒໖. ‘‘Aṭṭheva piṇḍapātāni, yaṃ dānaṃ adadaṃ pure; Dakkhiṇeyyassa saṅghassa, pasannā sehi pāṇibhi. ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານຄືບິນທະບາດ ໘ ສ່ວນ ດ້ວຍມືຂອງຕົນ ແດ່ພຣະສົງຜູ້ຄວນຮັບທັກຂິເນຍທານ. 627. ໖໒໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະວັນນະຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 629. ໖໒໙. ‘‘Ahaṃ [Pg.49] tayā bahutare bhikkhū, saññate brahmacārayo ; Tappesiṃ annapānena, pasannā sehi pāṇibhi. ຂ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ບຳລຸງພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍ ຜູ້ສຳລວມແລ້ວ ຜູ້ປະພຶດພົມມະຈັນ ເປັນຈຳນວນຫຼາຍກວ່າເຈົ້າ ດ້ວຍເຂົ້າແລະນ້ຳ ດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ. 630. ໖໓໐. ‘‘Tayā bahutaraṃ datvā, hīnakāyūpagā ahaṃ ; Kathaṃ tvaṃ appataraṃ datvā, visesaṃ vipulamajjhagā; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ຂ້ອຍໃຫ້ທານຫຼາຍກວ່າເຈົ້າ ແຕ່ກັບມາເກີດໃນກາຍ (ຊັ້ນເທບ) ທີ່ຕ່ຳກວ່າ, ສ່ວນເຈົ້າໃຫ້ທານໜ້ອຍກວ່າ ແຕ່ເປັນຫຍັງຈຶ່ງໄດ້ຮັບຜົນອັນປະເສີດແລະໄພບູນເຖິງພຽງນີ້? ເທວະດາເອີຍ ຂ້ອຍຂໍຖາມເຈົ້າ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ອຍ ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອันໃດ? 631. ໖໓໑. ‘‘Manobhāvanīyo bhikkhu, sandiṭṭho me pure ahu; Tāhaṃ bhattena nimantesiṃ, revataṃ attanaṭṭhamaṃ. ແມ່ເຈົ້າພັດທາ, ໃນຊາດກ່ອນ ມີພຣະພິກຂຸຮູບໜຶ່ງນາມວ່າ ເຣວະຕະ ຜູ້ເປັນທີ່ໜ້າຈະເລີນໃຈ ເປັນຜູ້ທີ່ຂ້ານ້ອຍເຄີຍພົບເຫັນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ນິມົນພຣະເຣວະຕະຮູບນັ້ນ ພ້ອມທັງພຣະພິກຂຸອື່ນໆ ລວມເປັນ ໘ ຮູບ ດ້ວຍພັດຕາຫານ. 632. ໖໓໒. ‘‘So me atthapurekkhāro, anukampāya revato; Saṅghe dehīti maṃvoca, tassāhaṃ vacanaṃ kariṃ. ພຣະເຣວະຕະຮູບນັ້ນ ຜູ້ມຸ່ງຫວັງປະໂຫຍດແກ່ຂ້ານ້ອຍ ດ້ວຍຄວາມອະນຸເຄາະ ຈຶ່ງໄດ້ກ່າວກັບຂ້ານ້ອຍວ່າ 'ສຸພັດທາ ເອີຍ ຈົ່ງຖວາຍທານນັ້ນແດ່ພຣະສົງເຖີດ', ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ເຮັດຕາມຄຳຂອງພຣະເຣວະຕະຮູບນັ້ນ. 633. ໖໓໓. ‘‘Sā dakkhiṇā saṅghagatā, appameyye patiṭṭhitā; Puggalesu tayā dinnaṃ, na taṃ tava mahapphala’’nti. ທັກຂິເນຍທານນັ້ນ ທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະສົງ ຕັ້ງຢູ່ແລ້ວໃນສົງຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້, ສ່ວນທານທີ່ເຈົ້າຖວາຍແກ່ບຸກຄົນ (ປາຕິບຸກຄະລິກະທານ) ນັ້ນ ຈຶ່ງບໍ່ມີຜົນຫຼາຍຄືແນວນັ້ນ. 634. ໖໓໔. ‘‘Idānevāhaṃ jānāmi, saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ; Sāhaṃ gantvā manussattaṃ, vadaññū vītamaccharā; Saṅghe dānāni dassāmi, appamattā punappuna’’nti. ຂ້ອຍຫາກໍຮູ້ໃນຕອນນີ້ເອງວ່າ ທານທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະສົງມີຜົນຫຼາຍ, ຫາກຂ້ອຍໄດ້ໄປເກີດເປັນມะນຸດອີກ ຈະເປັນຜູ້ຮູ້ຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຮັບທານ ປາສະຈາກຄວາມຕະໜີ່ ບໍ່ປະມາດ ແລະຈະຖວາຍທານແດ່ພຣະສົງຢູ່ເນືອງໆ. 635. ໖໓໕. ‘‘Kā esā devatā bhadde, tayā mantayate saha; Sabbe deve tāvatiṃse, vaṇṇena atirocatī’’ti. ແມ່ພັດທາ, ເທວະດາຕົນນີ້ ຜູ້ກຳລັງສົນທະນາກັບເຈົ້າ ຜູ້ມີວັນນະຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງປວງ, ເທວະດາຕົນນີ້ແມ່ນໃຜ? 636. ໖໓໖. ‘‘Manussabhūtā devinda, pubbe mānusake bhave; Sahabhariyā ca me āsi, bhaginī ca kaniṭṭhikā; Saṅghe dānāni datvāna, katapuññā virocatī’’ti. ຂ້າແດ່ພຣະອົງຜູ້ເປັນໃຫຍ່ແຫ່ງເທວະດາ, ເມື່ອຊາດກ່ອນໃນໂລກມะນຸດ ນາງເຄີຍເປັນພັນລະຍາຮ່ວມສາມີດຽວກັນກັບຂ້ານ້ອຍ ແລະເປັນນ້ອງສາວຫຼ້າຂອງຂ້ານ້ອຍ, ນາງໄດ້ຖວາຍທານແດ່ພຣະສົງ ຈຶ່ງເປັນຜູ້ມີບຸນອັນໄດ້ກະທຳແລ້ວ ແລະຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ເຊັ່ນນີ້. 637. ໖໓໗. ‘‘Dhammena pubbe bhaginī, tayā bhadde virocati; Yaṃ saṅghamhi appameyye, patiṭṭhāpesi dakkhiṇaṃ. ແມ່ພັດທາ, ນ້ອງສາວຂອງເຈົ້າຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເຈົ້າໂດຍທຳ ເພາະໃນຊາດກ່ອນ ນາງໄດ້ຕັ້ງທັກຂิເນຍທານໄວ້ໃນພຣະສົງຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້. 638. ໖໓໘. ‘‘Pucchito hi mayā buddho, gijjhakūṭamhi pabbate; Vipākaṃ saṃvibhāgassa, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ. ຄວາມຈິງ ຂ້ອຍເຄີຍທູນຖາມພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ປະທັບຢູ່ທີ່ພູເຂົາຄິດຊະກູດ ເຖິງຜົນແຫ່ງການຈຳແນກແຈກທານວ່າ ຖວາຍທານໃນບຸກຄົນໃດ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ. 639. ໖໓໙. ‘‘Yajamānānaṃ manussānaṃ, puññapekkhāna pāṇinaṃ; Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ. ເມື່ອມະນຸດທັງຫຼາຍຜູ້ບູຊາຢູ່ ຜູ້ຫວังບຸນ ຜູ້ກະທຳອຸປະທິກະບຸນ (ບຸນທີ່ເປັນໄປໃນອຸປະທິ) ຖວາຍທານໃນບຸກຄົນໃດ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ? 640. ໖໔໐. ‘‘Taṃ [Pg.50] me buddho viyākāsi, jānaṃ kammaphalaṃ sakaṃ; Vipākaṃ saṃvibhāgassa, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ. ພຣະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ຊົງຮູ້ແຈ້ງກຳແລະຜົນແຫ່ງກຳຂອງຕົນ ໄດ້ຊົງພະຍາກອນແກ່ຂ້ອຍ ເຖິງຜົນແຫ່ງການຈຳແນກແຈກທານວ່າ ຖວາຍທານໃນບຸກຄົນໃດ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ. 641. ໖໔໑. ‘‘Cattāro ca paṭipannā, cattāro ca phale ṭhitā; Esa saṅgho ujubhūto, paññāsīlasamāhito. ພຣະພິກຂຸ ໔ ຮູບ ຜູ້ປະຕິບັດເພື່ອບັນລຸມັກ ແລະ ໔ ຮູບ ຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນຜົນ, ນີ້ຄືພຣະສົງຜູ້ດຳເນີນໄປທາງກົງ ຜູ້ຕັ້ງໝັ້ນແລ້ວໃນປັນຍາແລະສິນ. 642. ໖໔໒. ‘‘Yajamānānaṃ manussānaṃ, puññapekkhāna pāṇinaṃ; Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ, saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ. ເມື່ອມະນຸດທັງຫຼາຍຜູ້ບູຊາຢູ່ ຜູ້ຫວັງບຸນ ຜູ້ກະທຳອຸປະທິກະບຸນ, ທານທີ່ຖວາຍແດ່ພຣະສົງ ຈຶ່ງມີຜົນຫຼາຍ. 643. ໖໔໓. ‘‘Eso hi saṅgho vipulo mahaggato, esappameyyo udadhīva sāgaro; Ete hi seṭṭhā naravīrasāvakā, pabhaṅkarā dhammamudīrayanti. ເພາະວ່າພຣະສົງນີ້ເປັນຜູ້ກວ້າງຂວາງ ປະເສີດສຸດ ແລະມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້ ປຽບເໝືອນມະຫາສະໝຸດ, ພຣະສົງເຫຼົ່ານີ້ເປັນສາວົກຂອງພຣະຊິນະເຈົ້າຜູ້ເປັນວີຣະບຸຣຸດ ຜູ້ສ້າງແສງສະຫວ່າງ (ປັນຍາ) ຍ່ອມສະແດງທຳອັນແທ້ຈິງ. 644. ໖໔໔. ‘‘Tesaṃ sudinnaṃ suhutaṃ suyiṭṭhaṃ, ye saṅghamuddissa dadanti dānaṃ; Sā dakkhiṇā saṅghagatā patiṭṭhitā, mahapphalā lokavidūna vaṇṇitā. ທານທີ່ຊົນທັງຫຼາຍຜູ້ອຸທິດແດ່ພຣະສົງແລ້ວຖວາຍ ຍ່ອມຊື່ວ່າເປັນທານທີ່ຖວາຍດີແລ້ວ ບູຊາດີແລ້ວ, ທັກຂິເນຍທານນັ້ນທີ່ຕັ້ງຢູ່ແລ້ວໃນພຣະສົງ ຍ່ອມມີຜົນຫຼາຍ ດັ່ງທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າທັງຫຼາຍຜູ້ຮູ້ແຈ້ງໂລກຊົງສັນເສີນແລ້ວ. 645. ໖໔໕. ‘‘Etādisaṃ yaññamanussarantā, ye vedajātā vicaranti loke; Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ, aninditā saggamupenti ṭhāna’’nti. ຊົນທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດໃນໂລກ ຜູ້ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ລະນຶກເຖິງທານເຊັ່ນນັ້ນຢູ່ເນືອງໆ ທ່ຽວໄປໃນໂລກ, ຊົນເຫຼົ່ານັ້ນກຳຈັດມົນທິນຄືຄວາມຕະໜີ່ພ້ອມທັງຮາກເຫງົ້າໄດ້ແລ້ວ ເປັນຜູ້ທີ່ວິນຍູຊົນບໍ່ຕິຕຽນ ຍ່ອມເຂົ້າເຖິງສະຫວັນ. Daddallavimānaṃ chaṭṭhaṃ. ຈົບ ທັດທັលລະວິມານ ທີ ໖. 7. Pesavatīvimānavatthu ໗. ເเปສະວະຕີວິມານວັດຖຸ 646. ໖໔໖. ‘‘Phalikarajatahemajālachannaṃ, vividhacitratalamaddasaṃ surammaṃ; Byamhaṃ sunimmitaṃ toraṇūpapannaṃ, rucakupakiṇṇamidaṃ subhaṃ vimānaṃ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຫັນວິມານອັນງົດງາມຂອງເຈົ້າ ເຊິ່ງມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງແກ້ວຜລຶກ ເງິນ ແລະຄຳ, ມີພື້ນອັນວິຈິດງົດງາມຕ່າງໆ ເປັນທີ່ໜ້າຮື່ນຮົມຍິ່ງ, ເປັນວິມານທີ່ເນລະມິດໄວ້ດີແລ້ວ ປະກອບດ້ວຍຊຸ້ມປະຕູອັນງົດງາມ ແລະດາດດ້ວຍຊາຍຄຳອັນຮຸ່ງເຮືອງ. 647. ໖໔໗. ‘‘Bhāti [Pg.51] ca dasa disā nabheva suriyo, sarade tamonudo sahassaraṃsī; Tathā tapatimidaṃ tava vimānaṃ, jalamiva dhūmasikho nise nabhagge. ວິມານຂອງເຈົ້ານີ້ ສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທັງ ໑໐ ທິດ ປຽບເໝືອນພຣະອາທິດມີລັງສີພັນເສັ້ນໃນລະດູໃບໄມ້ຫຼົ່ນ ຜູ້ກຳຈັດຄວາມມືດໃນທ້ອງຟ້າ, ແລະຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມຄືກັບກອງໄຟທີ່ລຸກໂຊດຊ່ວງໃນທ້ອງຟ້າຍາມຄ່ຳຄືນ. 648. ໖໔໘. ‘‘Musatīva nayanaṃ sateratāva, ākāse ṭhapitamidaṃ manuññaṃ; Vīṇāmurajasammatāḷaghuṭṭhaṃ, iddhaṃ indapuraṃ yathā tavedaṃ. ວິມານອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນີ້ ຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດ ສ່ອງແສງແຍງຕາປຽບເໝືອນສາຍຟ້າແມບ, ກຶງກ້ອງໄປດ້ວຍສຽງພິນ, ກອງ, ສິ່ງ ແລະກຣັບ, ວິມານຂອງເຈົ້ານີ້ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມ ປຽບເໝືອນເມືອງອິນທະປະທา (ນະຄອນຂອງພຣະອິນ). 649. ໖໔໙. ‘‘Padumakumuduppalakuvalayaṃ, yodhika bandhukanojakā ca santi; Sālakusumitapupphitā asokā, vividhadumaggasugandhasevitamidaṃ. ໃນວິມານນີ້ ມີດອກປະທຸມ, ດອກກຸມຸດ, ດອກອຸບົນ, ດອກຂະໂຍງ, ດອກມະລິ, ດອກກັນນິກາ ແລະດອກອະໂນຊາ, ມີຕົ້ນຮັງທີ່ອອກດອກສະພັ່ງ ແລະຕົ້ນອະໂສກ (ຕົ້ນສໍ້) ທີ່ເບັ່ງບານ, ວິມານນີ້ອົບອວນໄປດ້ວຍກິ່ນຫອມແຫ່ງພັນໄມ້ອັນປະເສີດນາໆ ຊະນິດ. 650. ໖໕໐. ‘‘Saḷalalabujabhujaka saṃyuttā, kusakasuphullitalatāvalambinīhi; Maṇijālasadisā yasassinī, rammā pokkharaṇī upaṭṭhitā te. ເທວະດາຜູ້ມີຍົດເອີຍ, ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ອັນໜ້າຮື່ນຮົມ ຕັ້ງຢູ່ໃກ້ວິມານຂອງເຈົ້າ, ແວດລ້ອມດ້ວຍຕົ້ນສົນ, ຕົ້ນຂະນຸນ ແລະຕົ້ນພຸຊະກະ, ປະກອບດ້ວຍເຄືອໄມ້ທີ່ອອກດອກເບັ່ງບານຫ້ອຍຍ້ອຍລົງມາ, ມີນ້ຳໃສສະອາດປຽບເໝືອນຕາໜ່າງແກ້ວມະນີ. 651. ໖໕໑. ‘‘Udakaruhā ca yetthi pupphajātā, thalajā ye ca santi rukkhajātā; Mānusakāmānussakā ca dibbā, sabbe tuyhaṃ nivesanamhi jātā. ພັນໄມ້ທີ່ເກີດໃນນ້ຳ ແລະພັນໄມ້ທີ່ເກີດເທິງບົກນາໆ ຊະນິດ, ທັງພັນໄມ້ຂອງມະນຸດ ແລະພັນໄມ້ທີ່ບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດ ອັນເປັນຂອງທິບ, ທັງໝົດນັ້ນລ້ວນແຕ່ເກີດຂຶ້ນຢູ່ໃກ້ວິມານຂອງເຈົ້າ. 652. ໖໕໒. ‘‘Kissa saṃyamadamassayaṃ vipāko, kenāsi kammaphalenidhūpapannā; Yathā ca te adhigatamidaṃ vimānaṃ, tadanupadaṃ avacāsiḷārapamhe’’ti. ເທວະດາຜູ້ມີຂົນຕາງອນງາມ, ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງການສຳລວມແລະການຂົ່ມໃຈອັນໃດ? ເຈົ້າເກີດໃນວິມານນີ້ດ້ວຍຜົນກຳອັນໃດ? ແລະເຈົ້າໄດ້ວິມານນີ້ມາຢ່າງໃດ ຂໍຈົ່ງບອກກຳນັ້ນຕາມລຳດັບແກ່ຂ້ອຍເຖີດ. 653. ໖໕໓. ‘‘Yathā [Pg.52] ca me adhigatamidaṃ vimānaṃ, koñcamayūracakora saṅghacaritaṃ; Dibya pilavahaṃsarājaciṇṇaṃ, dijakāraṇḍavakokilābhinaditaṃ. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ວິມານນີ້ ເຊິ່ງເປັນທີ່ທ່ອງທ່ຽວໄປແຫ່ງຝູງນົກກະຮຽນ, นົກຍູງ ແລະນົກຈະໂກດ, ເປັນທີ່ອາໄສແຫ່ງຝູງນົກເປັດນ້ຳທິບ ແລະພະຍາຫົງ, ທັງກຶງກ້ອງໄປດ້ວຍສຽງນົກກາເຫວ່າ ແລະນົກດຸເຫວົ່າ ດ້ວຍກຸສົນກຳໃດ. 654. ໖໕໔. ‘‘Nānāsantānakapuppharukkhavividhā, pāṭalijambuasokarukkhavantaṃ; Yathā ca me adhigatamidaṃ vimānaṃ, taṃ te pavedayāmi suṇohi bhante. ແລະຂ້ານ້ອຍໄດ້ວິມານນີ້ ເຊິ່ງປະກອບດ້ວຍເຄືອໄມ້ດອກນາໆ ຊະນິດ, ມີຕົ້ນແຄຝອຍ, ຕົ້ນຫວ້າ ແລະຕົ້ນອະໂສກ ດ້ວຍກຸສົນກຳໃດ, ຂ້ານ້ອຍຈະຂາບທູນກຳນັ້ນແດ່ທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງຟັງເຖີດ. 655. ໖໕໕. ‘‘Magadhavarapuratthimena, nāḷakagāmo nāma atthi bhante; Tattha ahosiṃ pure suṇisā, pesavatīti tattha jāniṃsu mamaṃ. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ມີໝູ່ບ້ານໜຶ່ງຊື່ວ່າ ນາລົກກະ ຕັ້ງຢູ່ທາງທິດຮອດເວັນອອກແຫ່ງມະຄົດລັດອັນປະເສີດ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເຄີຍເປັນລູກສະໄພ້ຢູ່ໃນໝູ່ບ້ານນັ້ນ, ຄົນທັງຫຼາຍໃນໝູ່ບ້ານນັ້ນຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມວ່າ ເປສະວະຕີ. 656. ໖໕໖. ‘‘Sāhamapacitatthadhammakusalaṃ, devamanussapūjitaṃ mahantaṃ; Upatissaṃ nibbutamappameyyaṃ, muditamanā kusumehi abbhukiriṃ. ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ໂປຍປັ້ນດອກໄມ້ບູຊາພຣະອຸປະຕິດສະ (ພຣະສາຣີບຸດ) ຜູ້ສະຫຼາດໃນອັດຖະແລະທຳອັນເປັນທີ່ເຄົາລົບ, ຜູ້ອັນເທວະດາແລະມະນຸດບູຊາແລ້ວ, ຜູ້ມີຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ຜູ້ດັບກິເລດແລ້ວ, ຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້. 657. ໖໕໗. ‘‘Paramagatigatañca pūjayitvā, antimadehadharaṃ isiṃ uḷāraṃ; Pahāya mānusakaṃ samussayaṃ, tidasagatā idha māvasāmi ṭhāna’’nti. ເພາະໄດ້ບູຊາພຣະດາບົດ (ພຣະມຸນີ) ຜູ້ບັນລຸປະໂຫຍດອັນສູງສຸດ ຜູ້ຊົງຮ່າງກາຍສຸດທ້າຍອັນປະເສີດ, ຂ້ານ້ອຍລະຮ່າງກາຍມະນຸດແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ແລະຄອບຄອງວິມານນີ້. Pesavatīvimānaṃ sattamaṃ. ຈົບ ເປສະວະຕີວິມານ ທີ ໗. 8. Mallikāvimānavatthu ໘. ມັລລິກາວິມານວັດຖຸ 658. ໖໕໘. ‘‘Pītavatthe pītadhaje, pītālaṅkārabhūsite; Pītantarāhi vaggūhi, apiḷandhāva sobhasi. ເທວະດາຜູ້ຊົງສະໄບສີເຫຼືອງ (ສີທອງ) ມີທຸງສີເຫຼືອງ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງອະລັງການສີເຫຼືອງ, ເຖິງແມ່ນເຈົ້າຈະບໍ່ໄດ້ປະດັບເຄື່ອງປະດັບອື່ນໆ ແຕ່ເຈົ້າກໍງົດງາມດ້ວຍຮູບສົມບັດອັນຜຸດຜ່ອງດັ່ງທອງຄຳ. 659. ໖໕໙. ‘‘Kā [Pg.53] kambukāyūradhare, kañcanāveḷabhūsite; Hemajālakasañchanne, nānāratanamālinī. ເຈົ້າຜູ້ໃສ່ກຳໄລຄຳ ປະດັບດ້ວຍປິ່ນປັກຜົມຄຳ ຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ແລະມີສ້ອຍຄໍລວດລາຍລັດຕະນະຊະນິດຕ່າງໆ, ເທວະດາເອີຍ ເຈົ້າແມ່ນໃຜ? 660. ໖໖໐. ‘‘Sovaṇṇamayā lohitaṅgamayā ca, muttāmayā veḷuriyamayā ca; Masāragallā sahalohitaṅgā, pārevatakkhīhi maṇīhi cittatā. ເຄື່ອງປະດັບຂອງເຈົ້ານັ້ນ ເຮັດດ້ວຍທອງຄຳ, ດ້ວຍທັບທິມ (ແກ້ວແດງ), ດ້ວຍໄຂ່ມຸກ, ດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ດ້ວຍແກ້ວລາຍ ແລະແກ້ວທັບທິມ, ວິຈິດງົດງາມດ້ວຍແກ້ວມະນີທີ່ມີສີແດງດັ່ງຕາຂອງນົກກາງແກ. 661. ໖໖໑. ‘‘Koci koci ettha mayūrasussaro, haṃsassa rañño karavīkasussaro; Tesaṃ saro suyyati vaggurūpo, pañcaṅgikaṃ tūriyamivappavāditaṃ. ໃນເຄື່ອງປະດັບເຫຼົ່ານັ້ນ ບາງຊິ້ນມີສຽງມ່ວນດັ່ງສຽງນົກຍູງ, ບາງຊິ້ນມີສຽງດັ່ງພະຍາຫົງ, ບາງຊິ້ນມີສຽງດັ່ງນົກກາຣะເວດ, ສຽງຂອງເຄື່ອງປະດັບເຫຼົ່ານັ້ນດັງກຶງກ້ອງຢ່າງມ່ວນຊື່ນ ປຽບເໝືອນດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊະນິດ. 662. ໖໖໒. ‘‘Ratho ca te subho vaggu, nānāratanacittito ; Nānāvaṇṇāhi dhātūhi, suvibhattova sobhati. ລົດມ້າຂອງເຈົ້າກໍງົດງາມ ໜ້າເພິ່ງພໍໃຈ ວິຈິດດ້ວຍລັດຕະນະນາໆ ຊະນິດ, ຕົບແຕ່ງຢ່າງເປັນລະບຽບດ້ວຍທາດສີຕ່າງໆ ຈຶ່ງເບິ່ງງົດງາມຍິ່ງ. 663. ໖໖໓. ‘‘Tasmiṃ rathe kañcanabimbavaṇṇe, yā tvaṃ ṭhitā bhāsasi maṃ padesaṃ; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ເທວະດາຜູ້ມີຜິວພັນດັ່ງຮູບທອງຄຳ, ເຈົ້າຜູ້ຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້ານັ້ນ ໄດ້ເຮັດໃຫ້ດິນແດນແຖບນີ້ສະຫວ່າງສະໄຫວ, ຂ້ອຍຂໍຖາມເຈົ້າ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ອຍ ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? 664. ໖໖໔. ‘‘Sovaṇṇajālaṃ maṇisoṇṇacittitaṃ, muttācitaṃ hemajālena channaṃ ; Parinibbute gotame appameyye, pasannacittā ahamābhiropayiṃ. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ເມື່ອພຣະໂຄຕະມະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີຄຸນອັນປະມານບໍ່ໄດ້ ຊົງສະເດັດດັບຂັນທະປະຣິນິບພານແລ້ວ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ບູຊາດ້ວຍຕາໜ່າງທອງຄຳ ອັນວິຈິດດ້ວຍແກ້ວມະນີແລະຄຳ ປະດັບດ້ວຍໄຂ່ມຸກ ຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ. 665. ໖໖໕. ‘‘Tāhaṃ kammaṃ karitvāna, kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ; Apetasokā sukhitā, sampamodāmanāmayā’’ti. ເພາະข້ານ້ອຍໄດ້ກະທຳກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າທັງຫຼາຍຊົງສັນເສີນແລ້ວ, ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງປາສະຈາກຄວາມໂສກ ມີຄວາມສຸກ ຍິນດີ ແລະປາສະຈາກໂຣກໄພ. Mallikāvimānaṃ aṭṭhamaṃ. ຈົບ ມັລລິກາວິມານ ທີ ໘. 9. Visālakkhivimānavatthu ໙. ວິສາລັກຂີວິມານວັດຖຸ 666. ໖໖໖. ‘‘Kā [Pg.54] nāma tvaṃ visālakkhi, ramme cittalatāvane; Samantā anupariyāsi, nārīgaṇapurakkhatā. ເທວະດາຜູ້ມີດວງຕາອັນກວ້າງຂວາງ, ເຈົ້າຜູ້ມີໝູ່ເທບອັບສອນແວດລ້ອມ ທ່ຽວໄປທົ່ວສວນຈິດລະດາວັນອັນໜ້າຮື່ນຮົມ, ເຈົ້າມີຊື່ວ່າແນວໃດ? 667. ໖໖໗. ‘‘Yadā devā tāvatiṃsā, pavisanti imaṃ vanaṃ; Sayoggā sarathā sabbe, citrā honti idhāgatā. ເມື່ອໃດພວກເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເຂົ້າມາສູ່ສວນປ່ານີ້, ພວກເທວະດາທັງໝົດທີ່ມານີ້ ພ້ອມທັງຍານພາຫະນະແລະລົດມ້າ ຍ່ອມມີສີສັນວິຈິດງົດງາມ. 668. ໖໖໘. ‘‘Tuyhañca idha pattāya, uyyāne vicarantiyā; Kāye na dissatī cittaṃ, kena rūpaṃ tavedisaṃ; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ແຕ່ເມື່ອເຈົ້າມາຮອດທີ່ນີ້ ແລະທ່ຽວໄປໃນສວນ, ຄວາມວິຈິດນາໆ ປະການກັບບໍ່ປະກົດໃນກາຍຂອງເຈົ້າ, ເປັນຫຍັງຮູບກາຍຂອງເຈົ້າຈຶ່ງຮຸ່ງເຮືອງລື່ນສີສັນຂອງສວນຈິດລະດາວັນເຊັ່ນນີ້? ເທວະດາເອີຍ ຂ້ອຍຂໍຖາມເຈົ້າ ຂໍເຈົ້າຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ອຍ ຜົນນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? 669. ໖໖໙. ‘‘Yena kammena devinda, rūpaṃ mayhaṃ gatī ca me; Iddhi ca ānubhāvo ca, taṃ suṇohi purindada. ຂ້າແດ່ພຣະອົງຜູ້ເປັນໃຫຍ່ແຫ່ງເທວະດາ, ດ້ວຍກຸສົນກຳໃດ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຮູບກາຍ, ຄະຕິ, ລິດ ແລະອານຸພາບເຊັ່ນນີ້, ຂໍພຣະອົງຈົ່ງຟັງກຳນັ້ນເຖີດ ພຣະອົງຜູ້ທຳລາຍເມືອງສັດຕູ (ທ້າວສັກກະ). 670. ໖໗໐. ‘‘Ahaṃ rājagahe ramme, sunandā nāmupāsikā; Saddhā sīlena sampannā, saṃvibhāgaratā sadā. ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເປັນອຸປາສິກາຊື່ວ່າ ສຸນັນທາ ຢູ່ໃນກຸງຣາຊະຄຶຫ໌ອັນໜ້າຮື່ນຮົມ, ເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສັດທາແລະສີລ, ຍິນດີໃນການຈຳແນກແຈກທານຢູ່ສະເໝີ. 671. ໖໗໑. ‘‘Acchādanañca bhattañca, senāsanaṃ padīpiyaṃ; Adāsiṃ ujubhūtesu, vippasannena cetasā. ข້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ພັດຕາຫານ, ເສນາສະນະ ແລະປະທີບໂคມໄຟ ແດ່ພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ປະຕິບັດກົງ. 672. ໖໗໒. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນ ໑໔ ຄ່ຳ, ໑໕ ຄ່ຳ ແລະ ໘ ຄ່ຳ ແຫ່ງປັກ, ແລະໃນວັນປາຕິຫາຣິຍະປັກ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລອັນປະກອບດ້ວຍອົງ ໘ ປະການ. 673. ໖໗໓. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Saññamā saṃvibhāgā ca, vimānaṃ āvasāmahaṃ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສີລ, ສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ, ເພາະການສຳລວມແລະການຈຳແນກແຈກທານນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຄອບຄອງວິມານນີ້. 674. ໖໗໔. ‘‘Pāṇātipātā viratā, musāvādā ca saññatā; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārakā. ຂ້ານ້ອຍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ສຳລວມຈາກການເວົ້າຕົວະ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ, ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະຫຼີກເວັ້ນຈາກການດື່ມນ້ຳເມົາ. 675. ໖໗໕. ‘‘Pañcasikkhāpade ratā, ariyasaccāna kovidā; Upāsikā cakkhumato, gotamassa yasassino. ຂ້ານ້ອຍຍິນດີໃນສິກຂาບົດ ໕ ປະການ, ສະຫຼາດໃນອະລິຍະສັດ, ເປັນອຸປາສິກາຂອງພຣະໂຄຕະມະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ຊົງມີພຣະຈັກຂຸ ຜູ້ມີພຣະເກຍຣິຕິຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່. 676. ໖໗໖. ‘‘Tassā me ñātikulā dāsī, sadā mālābhihārati; Tāhaṃ bhagavato thūpe, sabbamevābhiropayiṃ. ນາງທາດີຈາກເຮືອນຍາດຂອງຂ້ານ້ອຍ ໄດ້ນຳດອກໄມ້ມາໃຫ້ຂ້ານ້ອຍຢູ່ສະເໝີ, ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ນຳດອກໄມ້ທັງໝົດນັ້ນໄປບူຊາທີ່ພຣະສະຖູບຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ. 677. ໖໗໗. ‘‘Uposathe cahaṃ gantvā, mālāgandhavilepanaṃ; Thūpasmiṃ abhiropesiṃ, pasannā sehi pāṇibhi. ໃນວັນອຸໂປສົດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ໄປທີ່ພຣະສະຖູບ ດ້ວຍຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ນຳດອກໄມ้, ຂອງຫອມ ແລະເຄື່ອງລູບໄລ້ ໄປບūຊາທີ່ພຣະສະຖູບດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ. 678. ໖໗໘. ‘‘Tena [Pg.55] kammena devinda, rūpaṃ mayhaṃ gatī ca me; Iddhī ca ānubhāvo ca, yaṃ mālaṃ abhiropayiṃ. ຂ້າແດ່ທ້າວສັກກະ, ດ້ວຍກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບູຊາດອກໄມ້, ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຮູບກາຍ, ຄະຕິ, ລິດ ແລະອານຸພາບເຊັ່ນນີ້. 679. ໖໗໙. ‘‘Yañca sīlavatī āsiṃ, na taṃ tāva vipaccati; Āsā ca pana me devinda, sakadāgāminī siya’’nti. ຂ້າແດ່ທ້າວສັກກະ, ຄວາມທີ່ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີສີລນັ້ນ ຍັງບໍ່ທັນໃຫ້ຜົນ (ເຕັມທີ່), ແຕ່ຂ້ານ້ອຍຍັງມີຄວາມຫວັງວ່າ ຈະໄດ້ເປັນພຣະສະກິດາຄາມີ. Visālakkhivimānaṃ navamaṃ. ຈົບ ວິສາລັກຂີວິມານ ທີ ໙. 10. Pāricchattakavimānavatthu ໑໐. ປາຣິສັດຕະກະວິມານວັດຖຸ 680. ໖໘໐. ‘‘Pāricchattake koviḷāre, ramaṇīye manorame; Dibbamālaṃ ganthamānā, gāyantī sampamodasi. “ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຮ້ອຍກອງດອກໄມ້ທິບ ຮ້ອງເພງຢ່າງມີຄວາມສຸກ ຢູ່ທີ່ຕົ້ນປາຣິສັດ ອັນເປັນທີ່ໜ້າຍິນດີ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ. 681. ໖໘໑. ‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso; Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā. “ເມື່ອທ່ານກຳລັງຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງທິບອັນໜ້າຟັງ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍເປັ່ງອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ້ອຍໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ. 682. ໖໘໒. ‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso; Dibbā gandhā pavāyanti, sucigandhā manoramā. “ເມື່ອທ່ານກຳລັງຟ້ອນລຳຢູ່ ກິ່ນຫອມທິບອັນສະອາດ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍຟຸ້ງຂະຈາຍອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ້ອຍໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ. 683. ໖໘໓. ‘‘Vivattamānā kāyena, yā veṇīsu piḷandhanā.Tesaṃ suyyati nigghoso, tūriye pañcaṅgike yathā. “ເມື່ອທ່ານຍ້າຍສ່າຍກາຍຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງຂອງເຄື່ອງປະດັບທີ່ມວຍຜົມຂອງທ່ານ ກໍດັງກັງວານຂຶ້ນ ຄືກັບສຽງດົນຕີມີອົງ ໕ ບັນເລງຢູ່. 684. ໖໘໔. ‘‘Vaṭaṃsakā vātadhutā, vātena sampakampitā; Tesaṃ suyyati nigghoso, tūriye pañcaṅgike yathā. “ສຽງຂອງດອກໄມ້ທັດຫູ ທີ່ຖືກສາຍລົມພັດໄຫວໄປມາ ກໍດັງກັງວານຂຶ້ນ ຄືກັບສຽງດົນຕີມີອົງ ໕ ບັນເລງຢູ່. 685. ໖໘໕. ‘‘Yāpi te sirasmiṃ mālā, sucigandhā manoramā; Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā. “ແມ່ນແຕ່ພວງມະໄລເທິງຫົວຂອງທ່ານ ທີ່ມີກິ່ນຫອມສະອາດ ແລະ ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍສົ່ງກິ່ນຫອມຂະຈາຍໄປທົ່ວທຸກທິດ ຄືກັບກິ່ນຂອງຕົ້ນມັນຊູສະກະ. 686. ໖໘໖. ‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ ; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. “ທ່ານໄດ້ດົມກິ່ນຫອມສະອາດນັ້ນ ແລະ ໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດນີ້ ແນ່ເທວະດາ! ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາທ້ອນ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?” 687. ໖໘໗. ‘‘Pabhassaraṃ accimantaṃ, vaṇṇagandhena saṃyutaṃ; Asokapupphamālāhaṃ, buddhassa upanāmayiṃ. “ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ນ້ອມຖວາຍພວງມະໄລດອກອະໂສກ ອັນມີລັງສີຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປະກອບດ້ວຍສີ ແລະ ກິ່ນຫອມ ແດ່ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ. 688. ໖໘໘. ‘‘Tāhaṃ kammaṃ karitvāna, kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ; Apetasokā sukhitā, sampamodāmanāmayā’’ti. “ເພາະໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຊົງສັນເສີນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງປາສະຈາກຄວາມໂສກ ເຖິງຄວາມສຸກ ມີຄວາມເພີດເພີນໃຈ ແລະ ບໍ່ມີໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ.” Pāricchattakavimānaṃ dasamaṃ. ຈົບ ປາຣິສັດຕະກະວິມານ ທີ ໑໐. Pāricchattakavaggo tatiyo niṭṭhito. ຈົບ ປາຣິສັດຕະກະວັກ ທີ ໓. Tassuddānaṃ [Pg.56] – ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນີ້ ຄື: Uḷāro ucchu pallaṅko, latā ca guttilena ca; Daddallapesamallikā, visālakkhi pāricchattako; Vaggo tena pavuccatīti. ວິມານທີ່ພຣະສັງຄີຕິກາຈານກ່າວໄວ້ໃນວັກນີ້ ຄື: ອຸຣາຣະວິມານ, ອຸດສຸວິມານ, ປັນລັງກະວິມານ, ລາຕາສະເຫວີຍວິມານ, ກຸດຕິລະວິມານ, ທັດທັນລະວິມານ, ເສສະວະຕີວິມານ, ມັລລິກາວິມານ, ວິສາລັກຂιວິມານ ແລະ ປາຣິສັດຕະກະວິມານ. 4. Mañjiṭṭhakavaggo ໔. ມັນຊິດຖະກະວັກ 1. Mañjiṭṭhakavimānavatthu ໑. ມັນຊິດຖະກະວິມານວັດຖຸ 689. ໖໘໙. ‘‘Mañjiṭṭhake vimānasmiṃ, soṇṇavālukasanthate ; Pañcaṅgike turiyena, ramasi suppavādite. “ແນ່ເທວະດา! ທ່ານຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ໃນວິມານສີແດງເຂັ້ມ ທີ່ດາດດ້ວຍຊາຍຄຳ ດ້ວຍສຽງດົນຕີມີອົງ ໕ ທີ່ບັນເລງຢ່າງມ່ວນຊື່ນ. 690. ໖໙໐. ‘‘Tamhā vimānā oruyha, nimmitā ratanāmayā; Ogāhasi sālavanaṃ, pupphitaṃ sabbakālikaṃ. “ທ່ານລົງຈາກວິມານທີ່ປະດັບດ້ວຍລັດຕະນະອັນເນລະມິດຂຶ້ນນັ້ນ ແລ້ວເຂົ້າໄປສູ່ປ່າໄມ້ສາລະ ທີ່ອອກດອກບານສະພັ່ງຢູ່ທຸກລະດູການ. 691. ໖໙໑. ‘‘Yassa yasseva sālassa, mūle tiṭṭhasi devate; So so muñcati pupphāni, onamitvā dumuttamo. “ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຢືນຢູ່ທີ່ໂຄນຕົ້ນສາລະຕົ້ນໃດ ຕົ້ນສາລະອັນປະເສີດຕົ້ນນັ້ນໆ ກໍໂນ້ມກິ່ງລົງມາເອງ ແລ້ວໂປຍປິວຢາດຢອດດອກໄມ້ລົງມາ. 692. ໖໙໒. ‘‘Vāteritaṃ sālavanaṃ, ādhutaṃ dijasevitaṃ; Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā. “ປ່າໄມ້ສາລະຂອງທ່ານຖືກສາຍລົມພັດໄຫວໄປມາ ມີຝູງນົກອາໄສຢູ່ ສົ່ງກິ່ນຫອມຂะຈາຍໄປທົ່ວທຸກທິດ ຄືກັບຕົ້ນມັນຊູສະກະ. 693. ໖໙໓. ‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. “ທ່ານໄດ້ດົມກິ່ນຫອມສະອາດນັ້ນ ແລະ ໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດນີ້ ແນ່ເທວະດາ! ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາທ້ອນ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?” 694. ໖໙໔. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, dāsī ayirakule ahuṃ; Buddhaṃ nisinnaṃ disvāna, sālapupphehi okiriṃ. “ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນສາວໃຊ້ໃນເຮືອນຂອງນາຍ ເມື່ອໄດ້ເຫັນພຣະພຸດທະເຈົ້າປະທັບນັ່ງຢູ່ ຈຶ່ງໄດ້ບູຊາດ້ວຍດອກສາລະ. 695. ໖໙໕. ‘‘Vaṭaṃsakañca sukataṃ, sālapupphamayaṃ ahaṃ; Buddhassa upanāmesiṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ແລະ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ນ້ອມຖວາຍດອກໄມ້ທັດຫູອັນເຮັດດ້ວຍດອກສາລະທີ່ປະດິດຢ່າງສວຍງາມ ແດ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ. 696. ໖໙໖. ‘‘Tāhaṃ [Pg.57] kammaṃ karitvāna, kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ; Apetasokā sukhitā, sampamodāmanāmayā’’ti. “ເພາະໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳນັ້ນ ທີ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຊົງສັນເສີນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງປາສະຈາກຄວາມໂສກ ເຖິງຄວາມສຸກ ມີຄວາມເພີດເພີນໃຈ ແລະ ບໍ່ມີໂລກໄພໄຂ້ເຈັບ.” Mañjiṭṭhakavimānaṃ paṭhamaṃ. ຈົບ ມັນຊິດຖະກະວິມານ ທີ ໑. 2. Pabhassaravimānavatthu ໒. ປະພັດສະຣະວິມານວັດຖຸ 697. ໖໙໗. ‘‘Pabhassaravaravaṇṇanibhe, surattavatthavasane ; Mahiddhike candanaruciragatte, kā tvaṃ subhe devate vandase mamaṃ. “ແນ່ເທວະດາຜູ້ມີຮູບໂສມອັນງົດງາມ! ທ່ານມີຜິວພັນຜຸດຜ່ອງຮຸ່ງເຮືອງ ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າສີແດງເຂັ້ມ ມີລິດເດດຫຼາຍ ມີສະລີລະອັນທາດ້ວຍແກ່ນຈັນອັນໜ້າເພີດເພີນໃຈ ທ່ານເປັນໃຜ ຈຶ່ງມານົບໄຫວ້ເຮົາ? 698. ໖໙໘. ‘‘Pallaṅko ca te mahaggho, nānāratanacittito ruciro; Yattha tvaṃ nisinnā virocasi, devarājāriva nandane vane. “ບັນລັງຂອງທ່ານມີຄ່າຫຼາຍ ປະດັບປະດາດ້ວຍລັດຕະນະຕ່າງໆ ຢ່າງງົດງາມ ເມື່ອທ່ານນັ່ງຢູ່ເທິງບັນລັງນັ້ນ ກໍຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມ ປານດັ່ງທ້າວສັກກະເທວະລາດໃນສວນນັນທະວັນ. 699. ໖໙໙. ‘‘Kiṃ tvaṃ pure sucaritamācarī bhadde, kissa kammassa vipākaṃ; Anubhosi devalokasmiṃ, devate pucchitācikkha; Kissa kammassidaṃ phala’’nti. “ແນ່ເທວະດາຜູ້ຈະເລີນ! ໃນຊາດກ່ອນທ່ານໄດ້ເຮັດສຸຈະຣິດກຳອັນໃດໄວ້? ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ສະເຫວີຍຜົນກຳອັນໃດໃນເທວະໂລກນີ້? ເຮົາຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ເຮົາທ້ອນ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ?” 700. ໗໐໐. ‘‘Piṇḍāya te carantassa, mālaṃ phāṇitañca adadaṃ bhante; Tassa kammassidaṃ vipākaṃ, anubhomi devalokasmiṃ. “ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເມື່ອທ່ານກຳလັງບິນທະບາດຢູ່ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຖວາຍດອກໄມ້ ແລະ ນ້ຳອ້ອຍໜຽວ ແດ່ທ່ານ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນໃນເທວະໂລກນີ້. 701. ໗໐໑. ‘‘Hoti ca me anutāpo, aparaddhaṃ dukkhitañca me bhante; Sāhaṃ dhammaṃ nāssosiṃ, sudesitaṃ dhammarājena. “ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍຍັງມີຄວາມຮ້ອນໃຈ ແລະ ມີຄວາມທຸກໃຈເພາະຄວາມຜິດພາດ ຍ້ອນວ່າຂ້ານ້ອຍບໍ່ໄດ້ຟັງທຳອັນພຣະທຳມະຣາຊາຊົງສະແດງໄວ້ດີແລ້ວ. 702. ໗໐໒. ‘‘Taṃ taṃ vadāmi bhaddante, ‘yassa me anukampiyo koci; Dhammesu taṃ samādapetha’, sudesitaṃ dhammarājena. “ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເພາະເຫດນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຮຽນສະເໜີທ່ານວ່າ 'ຖ້າຫາກມີຜູ້ໃດທີ່ທ່ານຄວນອະນຸເຄາະ ຂໍທ່ານຈົ່ງຊັກຊວນຜູ້ນັ້ນໃຫ້ຕັ້ງຢູ່ໃນທຳ' ອັນພຣະທຳມະຣາຊາຊົງສະແດງໄວ້ດີແລ້ວ. 703. ໗໐໓. ‘‘Yesaṃ atthi saddhā buddhe, dhamme ca saṅgharatane; Te maṃ ativirocanti, āyunā yasasā siriyā. “ເທວະດາເຫຼົ່າໃດທີ່ມີຄວາມສັດທາໃນພຣະພຸດ, ພຣະທຳ ແລະ ພຣະສົງ ເທວະດາເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງກວ່າຂ້ານ້ອຍ ດ້ວຍອາຍຸ, ຍົດ ແລະ ສິຣິ. 704. ໗໐໔. ‘‘Patāpena vaṇṇena uttaritarā,Aññe mahiddhikatarā mayā devā’’ti; “ເທວະດາອື່ນໆ ທີ່ມີລິດເດດຫຼາຍກວ່າຂ້ານ້ອຍ ຍ່ອມຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່າດ້ວຍອານຸພາບ ແລະ ຜິວພັນ.” Pabhassaravimānaṃ dutiyaṃ. ຈົບ ປະພັດສະຣະວິມານ ທີ ໒. 3. Nāgavimānavatthu ໓. ນາກະວິມານວັດຖຸ 705. ໗໐໕. ‘‘Alaṅkatā [Pg.58] maṇikañcanācitaṃ, sovaṇṇajālacitaṃ mahantaṃ; Abhiruyha gajavaraṃ sukappitaṃ, idhāgamā vehāyasaṃ antalikkhe. “ທ່ານຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ ຂຶ້ນຂີ່ພະຍາຊ້າງຕົວປະເສີດອັນໃຫຍ່ໂຕ ທີ່ຕົບແຕ່ງຢ່າງດີ ຫຸ້ມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳປະດັບແກ້ວມະນີ ເຫາະໄປໃນອາກາດແລ້ວມາຮອດທີ່ນີ້. 706. ໗໐໖. ‘‘Nāgassa dantesu duvesu nimmitā, acchodakā paduminiyo suphullā; Padumesu ca turiyagaṇā pabhijjare, imā ca naccanti manoharāyo. “ຢູ່ທີ່ງາທັງສອງຂອງພະຍາຊ້າງ ມີສະໂບກຂະຣะນີອັນເນລະມິດຂຶ້ນ ມີນ້ຳໃສສະອາດ ມີດອກບົວຫຼວງບານສະພັ່ງ ແລະ ເທິງດອກບົວນັ້ນມີວົງດົນຕີບັນເລງຢູ່ ທັງນາງອັບສອນຜູ້ໜ້າຮັກເຫຼົ່ານີ້ກໍຟ້ອນລຳ ແລະ ຂັບຮ້ອງ. 707. ໗໐໗. ‘‘Deviddhipattāsi mahānubhāve, manussabhūtā kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvā, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ແນ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບໃຫຍ່! ທ່ານເຖິງພ້ອມດ້ວຍເທວະລິດແລ້ວ ເມື່ອເປັນມະນຸດໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະເຫດໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 708. ໗໐໘. ‘‘Bārāṇasiyaṃ upasaṅkamitvā, buddhassahaṃ vatthayugaṃ adāsiṃ; Pādāni vanditvā chamā nisīdiṃ, vittā cahaṃ añjalikaṃ akāsiṃ. “ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຂົ້າໄປເຝົ້າພຣະພຸດທະເຈົ້າ ທີ່ເມືອງພາຣານະສີ ແລ້ວໄດ້ຖວາຍຜ້າຄູ່ໜຶ່ງ ໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດແລ້ວນັ່ງຢູ່ເທິງແຜ່ນດິນ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີປະນົມມືຂຶ້ນ. 709. ໗໐໙. ‘‘Buddho ca me kañcanasannibhattaco, adesayi samudayadukkhaniccataṃ; Asaṅkhataṃ dukkhanirodhasassataṃ, maggaṃ adesayi yato vijānisaṃ; “ພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີຜິວພັນດັ່ງທອງຄຳ ໄດ້ຊົງສະແດງທຳແກ່ຂ້ານ້ອຍ ເຖິງຄວາມບໍ່ທ່ຽງແຫ່ງທຸກ ແລະ ເຫດເກີດແຫ່ງທຸກ ຊົງສະແດງອະສັງຂະຕະທຳ ອັນເປັນທີ່ດັບທຸກຢ່າງທ່ຽງແທ້ ແລະ ຊົງສະແດງມັກ ທີ່ເຮັດໃຫ້ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮູ້ແຈ້ງ. 710. ໗໑໐. ‘‘Appāyukī kālakatā tato cutā, upapannā tidasagaṇaṃ yasassinī; Sakkassahaṃ aññatarā pajāpati, yasuttarā nāma disāsu vissutā’’ti. “ຂ້ານ້ອຍເປັນຜູ້ມີອາຍຸສັ້ນ ເມື່ອຕາຍແລ້ວໄດ້ຈຸຕິຈາກຊາດນັ້ນ ມາເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ມີຍົດບໍລິວານຫຼາຍ ໄດ້ເປັນມະເຫສີອົງໜຶ່ງຂອງທ້າວສັກກະ ມີຊື່ປາກົດໄປທົ່ວທຸກທິດວ່າ ຍະສຸຕຕະຣາ.” Nāgavimānaṃ tatiyaṃ. ຈົບ ນາກະວິມານ ທີ ໓. 4. Alomavimānavatthu ໔. ອະໂລມະວິມານວັດຖຸ 711. ໗໑໑. ‘‘Abhikkantena [Pg.59] vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. “ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ ສ່ອງແສງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ປານດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 712. ໗໑໒. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ຯລຯ...ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 714. ໗໑໔. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ...ຯລຯ...ຈຶ່ງຕອບຄຳຖາມເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 715. ໗໑໕. ‘‘Ahañca bārāṇasiyaṃ, buddhassādiccabandhuno; Adāsiṃ sukkhakummāsaṃ, pasannā sehi pāṇibhi. “ຂ້ານ້ອຍຢູ່ໃນເມືອງພາຣານະສີ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າຈີ່ແຫ້ງ ແດ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພຣະອາທິດ ດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ. 716. ໗໑໖. ‘‘Sukkhāya aloṇikāya ca, passa phalaṃ kummāsapiṇḍiyā; Alomaṃ sukhitaṃ disvā, ko puññaṃ na karissati. “ຂໍທ່ານຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງການຖວາຍເຂົ້າຈີ່ແຫ້ງທີ່ບໍ່ມີເກືອນັ້ນທ້ອນ ເມື່ອໄດ້ເຫັນຂ້ານ້ອຍຜູ້ມີຊື່ວ່າ ອະໂລມະ ມີຄວາມສຸກຢ່າງນີ້ແລ້ວ ໃຜເລີຍຈະບໍ່ເຮັດບຸນ? 717. ໗໑໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ຯລຯ...ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Alomavimānaṃ catutthaṃ. ຈົບ ອະໂລມະວິມານ ທີ ໔. 5. Kañjikadāyikāvimānavatthu ໕. ກັນຊິກະທາຍິກາວິມານວັດຖຸ 719. ໗໑໙. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. “ແນ່ເທວະດາ! ທ່ານຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງ...ຯລຯ...ປານດັ່ງດາວປະກາຍພຶກ. 720. ໗໒໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້...ຯລຯ......ແລະ ມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 722. ໗໒໒. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ...ຯລຯ...ຈຶ່ງຕອບຄຳຖາມເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 723. ໗໒໓. ‘‘Ahaṃ andhakavindamhi, buddhassādiccabandhuno; Adāsiṃ kolasampākaṃ, kañjikaṃ teladhūpitaṃ. “ຂ້ານ້ອຍຢູ່ໃນເມືອງອັນທະກະວິນທະ ໄດ້ຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍາ ທີ່ປຸງດ້ວຍໝາກທັນ ແລະ ຈືນດ້ວຍນ້ຳມັນ ແດ່ພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພຣະອາທິດ. 724. ໗໒໔. ‘‘Pipphalyā lasuṇena ca, missaṃ lāmañjakena ca; Adāsiṃ ujubhūtasmiṃ, vippasannena cetasā. “ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍາອັນປະສົມດ້ວຍດີປລີ, ກະທຽມ ແລະ ຫຍ້າແຝກຫອມ ແດ່ພຣະຜູ້ປະຕິບັດຊື່ຕົງ (ໂດຍຖວາຍຜ່ານພຣະອານົນເຖຣະ). 725. ໗໒໕. ‘‘Yā [Pg.60] mahesittaṃ kāreyya, cakkavattissa rājino; Nārī sabbaṅgakalyāṇī, bhattu cānomadassikā; Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasiṃ. “ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ສະຕີຜູ້ມີລັກສະນະງົດງາມທຸກສ່ວນ ເປັນທີ່ພໍໃຈຂອງສາມີ ໄດ້ເປັນເຖິງພຣະມະເຫສີຂອງພະຍາຈັກກະພັດ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງການຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍານີ້. 726. ໗໒໖. ‘‘Sataṃ nikkhā sataṃ assā, sataṃ assatarīrathā; Sataṃ kaññāsahassāni, āmuttamaṇikuṇḍalā; Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ. “ຄຳແທ່ງໜຶ່ງແສນ, ມ້າໜຶ່ງແສນ, ລົດມ້າອັດສະດອນໜຶ່ງແສນ ແລະ ນາງກັນຍາໜຶ່ງແສນນາງ ທີ່ປະດັບດ້ວຍຕຸ້ມຫູແກ້ວມະນີ ທັງໝົດນີ້ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງການຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍານີ້. 727. ໗໒໗. ‘‘Sataṃ hemavatā nāgā, īsādantā urūḷhavā; Suvaṇṇakacchā mātaṅgā, hemakappanavāsasā; Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghanti soḷasiṃ. “ພະຍາຊ້າງຕະກູນມາຕັງຄະແຫ່ງປ່າຫິມະພານໜຶ່ງແສນໂຕ ທີ່ມີງາງາມດັ່ງງອນໄຖ ມີກຳລັງມະຫາສານ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຄຳ ແລະ ຕາໜ່າງຄຳ ທັງໝົດນີ້ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີ ໑໖ ແຫ່ງການຖວາຍນ້ຳສົ້ມພະຍານີ້.” 728. ໗໒໘. ‘‘Catunnamapi dīpānaṃ, issaraṃ yodha kāraye; Ekassa kañjikadānassa, kalaṃ nāgghati soḷasi’’nti. ໃນໂโลกນີ້ ຫາກມີຜູ້ໃດສະເຫວີຍລາດເປັນໃຫຍ່ໃນທະວີບທັງສີ່, ຄວາມເປັນໃຫຍ່ຂອງພະຍາຈັກກະພັດຜູ້ນັ້ນ ກໍຍັງມີຄ່າບໍ່ເຖິງສ່ຽວທີສິບຫົກ (໑/໑໖) ແຫ່ງຜົນຂອງການຖວາຍນ້ຳເຂົ້າຢາຄູສົ້ມພຽງຄັ້ງດຽວ. Kañjikadāyikāvimānaṃ pañcamaṃ. ກັນຊິກະທາຍິກາສະຫວັນວິມານ ທີ ໕ ຈົບແລ້ວ. 6. Vihāravimānavatthu ໖. ວິຫາຣະວິມານະວັດຖຸ 729. ໗໒໙. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe… osadhī viya tārakā. ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ (ດາວໂອສະຖີ). 730. ໗໓໐. ‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso; Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā. ເມື່ອທ່ານຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງທິບອັນໄພເລາະ ເសນາະໂსດ ແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍເປັ່ງອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ້ອຍໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ. 731. ໗໓໑. ‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso; Dibbā gandhā pavāyanti, sucigandhā manoramā. ເມື່ອທ່ານຟ້ອນລຳຢູ່ ກິ່ນຫອມທິບອັນສະອາດ ບໍລິສຸດ ແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍຟຸ້ງခະຈອນອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ้อยໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານ. 732. ໗໓໒. ‘‘Vivattamānā kāyena, yā veṇīsu piḷandhanā; Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā. ເມື່ອທ່ານຍ້າຍກາຍຍິ້ມແຍ້ມຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງຂອງເຄື່ອງປະດັບທີ່ປະດັບຢູ່ເທິງມວຍຜົມຂອງທ່ານ ກໍດັງກັງວານໄພເລາະ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊິ້ນ. 733. ໗໓໓. ‘‘Vaṭaṃsakā vātadhutā, vātena sampakampitā; Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā. ດອກໄມ້ທັດຫູຂອງທ່ານ ທີ່ຖືກລົມພັດໄຫວສັ່ນສະتهືອນໄປມານັ້ນ ກໍມີສຽງດັງກັງວານໄພເລາະ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງດ້ວຍເຄື່ອງຫ້າຊິ້ນ. 734. ໗໓໔. ‘‘Yāpi te sirasmiṃ mālā, sucigandhā manoramā; Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā. ພວງມາໄລທີ່ຢູ່ເທິງຫົວຂອງທ່ານ ເຊິ່ງມີກິ່ນຫອມສະອາດແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍສົ່ງກິ່ນຫອມຟຸ້ງခະຈອນໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນຕົ້ນໄມ້ສະຫວັນຊື່ມັນຊູສະກະ. 735. ໗໓໕. ‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ດູກ່ອນເທວະດา ທ່ານໄດ້ດົມກິ່ນຫອມອັນສະອາດນີ້ ແລະໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດນີ້, ອາຕະມາຂໍຖາມທ່ານ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ອາຕະມາດ້ວຍເຖີດ. 736. ໗໓໖. ‘‘Sāvatthiyaṃ [Pg.61] mayhaṃ sakhī bhadante, saṅghassa kāresi mahāvihāraṃ; Tatthappasannā ahamānumodiṃ, disvā agārañca piyañca metaṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ນາງວິສາຂາຜູ້ເປັນສະຫາຍຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ໄດ້ສ້າງມະຫາວິຫານ (ບຸບຜາຣາມ) ຖວາຍແກ່ພຣະສົງ ໃນເມືອງສາວັດຖີ. ຂ້າພະເຈົ້າມີຄວາມເຫຼື້ອມໃສໃນວິຫານນັ້ນ ເມື່ອໄດ້ເຫັນວິຫານອັນເປັນທີ່ຮັກ ແລະການບໍລິຈາກອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ຮ່ວມອະນຸໂມທະນາ. 737. ໗໓໗. ‘‘Tāyeva me suddhanumodanāya, laddhaṃ vimānabbhutadassaneyyaṃ; Samantato soḷasayojanāni, vehāyasaṃ gacchati iddhiyā mama. ເພາະການອະນຸໂມທະນາອັນບໍລິສຸດນັ້ນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ຮັບວິມານອັນໜ້າອັດສະຈັນແລະໜ້າຊົມຊື່ນຊົມນີ້ ເຊິ່ງມີຂະໜາດສິບຫົກໂຍດໂດຍຮອບ ແລະສາມາດລອຍໄປໃນອາກາດໄດ້ດ້ວຍລິດຂອງຂ້າພະເຈົ້າ. 738. ໗໓໘. ‘‘Kūṭāgārā nivesā me, vibhattā bhāgaso mitā; ປາສາດຍອດແຫຼມ (ກູດາຄານ) ອັນເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ໄດ້ຮັບການຈັດແບ່ງເປັນສັດສ່ວນຢ່າງງົດງາມ Daddallamānā ābhanti, samantā satayojanaṃ. ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຮຸ່ງເຮືອງໄປທົ່ວບໍລິເວນໜຶ່ງຮ້ອຍໂຍດໂດຍຮອບ. 739. ໗໓໙. ‘‘Pokkharañño ca me ettha, puthulomanisevitā; Acchodakā vippasannā, soṇṇavālukasanthatā. ໃນວິມານນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າມີສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ທີ່ມີຝູງປາໃຫຍ່ອາໄສຢູ່ ມີນ້ຳໃສສະອາດ ບໍລິສຸດ ແລະດາດດ້ວຍຊາຍຄຳ. 740. ໗໔໐. ‘‘Nānāpadumasañchannā, puṇḍarīkasamotatā ; Surabhī sampavāyanti, manuññā māluteritā. ສະນ້ຳນັ້ນດາດດາດ້ວຍດອກບົວຫຼວງຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະເຕັມໄປດ້ວຍດອກບົວຂາວ (ປຸຣິກ) ກິ່ນຫອມອັນໜ້າເພີດເພີນໃຈຟຸ້ງခະຈອນໄປທົ່ວ ເມື່ອຖືກລົມພັດອ່ອນໆ. 741. ໗໔໑. ‘‘Jambuyo panasā tālā, nāḷikeravanāni ca; Antonivesane jātā, nānārukkhā aropimā. ມີຕົ້ນຫວ້າ, ຕົ້ນຂະໜຸນ, ຕົ້ນຕານ ແລະປ່າໝາກພ້າວ ເກີດຂຶ້ນເອງພາຍໃນບໍລິເວນວິມານ ໂດຍບໍ່ມີຜູ້ໃດປູກ ແລະມີຕົ້ນໄມ້ຫຼາກຫຼາຍຊະນິດທີ່ສົ່ງກິ່ນຫອມຂະຈອນ. 742. ໗໔໒. ‘‘Nānātūriyasaṅghuṭṭhaṃ, accharāgaṇaghositaṃ; Yopi maṃ supine passe, sopi vitto siyā naro. ວິມານນີ້ກັງວານໄປດ້ວຍສຽງດົນຕີຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະດັງສະໜັ່ນດ້ວຍສຽງຂັບຮ້ອງຂອງເຫຼົ່ານາງອັບສອນ ແມ້ແຕ່ຜູ້ໃດໄດ້ເຫັນວິມານນີ້ໃນຝັນ ຜູ້ນັ້ນກໍຍັງມີຄວາມປິຕິຍິນດີ. 743. ໗໔໓. ‘‘Etādisaṃ abbhutadassaneyyaṃ, vimānaṃ sabbasopabhaṃ; Mama kammehi nibbattaṃ, alaṃ puññāni kātave’’ti. ວິມານອັນໜ້າອັດສະຈັນແລະໜ້າຊົມຊື່ນຊົມ ມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດເຊັ່ນນີ້ ເກີດຂຶ້ນດ້ວຍກຳຂອງຂ້າພະເຈົ້າເອງ, ເພາະສະນັ້ນ ການເຮັດບຸນກຸສົນຈຶ່ງເປັນສິ່ງທີ່ຄວນເຮັດແທ້ໆ. 744. ໗໔໔. ‘‘Tāyeva te suddhanumodanāya, laddhaṃ vimānabbhutadassaneyyaṃ; Yā ceva sā dānamadāsi nārī, tassā gatiṃ brūhi kuhiṃ uppannā sā’’ti. ດູກ່ອນເທວະດາ ພຽງແຕ່ການອະນຸໂມທະນາອັນບໍລິສຸດນັ້ນ ທ່ານກໍຍັງໄດ້ຮັບວິມານອັນໜ້າອັດສະຈັນແລະໜ້າຊົມຊື່ນຊົມປານນີ້, ສ່ວນສະຕີຜູ້ໄດ້ຖວາຍທານ (ວິຫານ) ນັ້ນ ນາງໄປເກີດໃນທີ່ໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກຄະຕິ (ທີ່ໄປເກີດ) ຂອງນາງແກ່ອາຕະມາດ້ວຍເຖີດ. 745. ໗໔໕. ‘‘Yā sā ahu mayhaṃ sakhī bhadante, saṅghassa kāresi mahāvihāraṃ; Viññātadhammā sā adāsi dānaṃ, uppannā nimmānaratīsu devesu. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ສະຕີຜູ້ເປັນສະຫາຍຂອງຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນ ໄດ້ສ້າງມະຫາວິຫານຖວາຍແກ່ພຣະສົງ, ນາງເປັນຜູ້ຮູ້ແຈ້ງທຳ (ບັນລຸທຳ) ໄດ້ຖວາຍທານນັ້ນ ແລ້ວໄປເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນນິມມານະຣະດີ. 746. ໗໔໖. ‘‘Pajāpatī [Pg.62] tassa sunimmitassa, acintiyā kammavipākā tassa; Yametaṃ pucchasi kuhiṃ uppannā sāti, taṃ te viyākāsiṃ anaññathā ahaṃ. ນາງໄດ້ເປັນມະເຫສີຂອງທ້າວສຸນິມມິຕະ ພະຍาເທວະລາດແຫ່ງສະຫວັນຊັ້ນນັ້ນ, ວິບາກກຳຂອງນາງນັ້ນເປັນອະຈິນໄຕ (ເຫຼືອຈະຄິດຄຳນວນໄດ້). ຄຳຖາມທີ່ທ່ານຖາມວ່າ ນາງໄປເກີດໃນທີ່ໃດນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ວິສັດສະນາແກ່ທ່ານຕາມຄວາມເປັນຈິງແລ້ວ. 747. ໗໔໗. ‘‘Tenahaññepi samādapetha, saṅghassa dānāni dadātha vittā; Dhammañca suṇātha pasannamānasā, sudullabho laddho manussalābho. ເພາະເຫດນັ້ນ ພວກທ່ານຈົ່ງຊັກຊວນຄົນອື່ນໆ ໃຫ້ຖວາຍທານແກ່ພຣະສົງດ້ວຍຄວາມປິຕິຍິນດີເຖີດ, ຈົ່ງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຟັງທຳ, ການໄດ້ເກີດມາເປັນມະນຸດນີ້ເປັນສິ່ງທີ່ໄດ້ແසນຍາກ. 748. ໗໔໘. ‘‘Yaṃ maggaṃ maggādhipatī adesayi, brahmassaro kañcanasannibhattaco; Saṅghassa dānāni dadātha vittā, mahapphalā yattha bhavanti dakkhiṇā. ພຣະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ມີພຣະສຸຣະສຽງດັງພຣະພົມ ມີພຣະສີວີວັນດັ່ງທອງຄຳ ໄດ້ຊົງສະແດງທາງອັນປະເສີດ (ທາງໄປສູ່ສຸຄະຕິ) ໄວ້ແລ້ວ, ພວກທ່ານຈົ່ງມີຄວາມຍິນດີຖວາຍທານແກ່ພຣະສົງເຖີດ ເພາະທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະສົງນັ້ນມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່. 749. ໗໔໙. ‘‘Ye puggalā aṭṭha sataṃ pasatthā, cattāri etāni yugāni honti; Te dakkhiṇeyyā sugatassa sāvakā, etesu dinnāni mahapphalāni. ບຸກຄົນ ໘ ຈຳພວກ ທີ່ພຣະອະລິຍະເຈົ້າທັງຫຼາຍສັນເສີນ ຈັດເປັນ ໔ ຄູ່, ບຸກຄົນເຫຼົ່ານັ້ນເປັນສາວົກຂອງພຣະສຸຄົດ ເປັນຜູ້ຄວນແກ່ທັກຂິຍະທານ, ທານທີ່ຖວາຍໃນທ່ານເຫຼົ່ານັ້ນ ຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່. 750. ໗໕໐. ‘‘Cattāro ca paṭipannā, cattāro ca phale ṭhitā; Esa saṅgho ujubhūto, paññāsīlasamāhito. ບຸກຄົນ ໔ ຈຳພວກ ຜູ້ກຳລັງປະຕິບັດ (ເພື່ອບັນລຸມັກ) ແລະ ບຸກຄົນ ໔ ຈຳພວກ ຜູ້ຕັ້ງຢູ່ໃນຜົນ, ພຣະສົງນີ້ເປັນຜູ້ປະຕິບັດຊື່ຕົງ ດຳລົງໝັ້ນໃນປັນຍາແລະສີລ. 751. ໗໕໑. ‘‘Yajamānānaṃ manussānaṃ, puññapekkhāna pāṇinaṃ; Karotaṃ opadhikaṃ puññaṃ, saṅghe dinnaṃ mahapphalaṃ. ສຳລັບມະນຸດທັງຫຼາຍຜູ້ບຳເພັນທານ ຜູ້ຫວັງບຸນກຸສົນ ແລະສັດທັງຫຼາຍຜູ້ເຮັດບຸນອັນມີອຸປະທິເປັນຜົນ, ທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະສົງ ຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່. 752. ໗໕໒. ‘‘Eso hi saṅgho vipulo mahaggato, esappameyyo udadhīva sāgaro; Etehi seṭṭhā naravīrasāvakā, pabhaṅkarā dhammamudīrayanti. ເພາະວ່າພຣະສົງນີ້ເປັນຜູ້ກວ້າງຂວາງ ບັນລຸຄຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຫາປະມານບໍ່ໄດ້ ປຽບເໝືອນມະຫາສະໝຸດ, ພຣະສົງເຫຼົ່ານັ້ນເປັນສາວົກຂອງພຣະວິຣະບຸຣຸດ (ພຣະພຸດທະເຈົ້າ) ຜູ້ປະເສີດສຸດ ຊົງສ້າງແສງສະຫວ່າງ (ປັນຍາ) ແລະສະແດງທຳ. 753. ໗໕໓. ‘‘Tesaṃ sudinnaṃ suhutaṃ suyiṭṭhaṃ, ye saṅghamuddissa dadanti dānaṃ; Sā dakkhiṇā saṅghagatā patiṭṭhitā, mahapphalā lokavidūna vaṇṇitā. ທານທີ່ຊົນທັງຫຼາຍຖວາຍໂດຍເຈາະຈົງແກ່ພຣະສົງ ຊື່ວ່າເປັນທານອັນຖວາຍດີແລ້ວ ບູຊາດີແລ້ວ, ທັກຂິຍະທານທີ່ຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນພຣະສົງນັ້ນ ມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຊິ່ງພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ຮູ້ແຈ້ງໂລກຊົງສັນເສີນແລ້ວ. 754. ໗໕໔. ‘‘Etādisaṃ [Pg.63] yaññamanussarantā, ye vedajātā vicaranti loke; Vineyya maccheramalaṃ samūlaṃ, aninditā saggamupenti ṭhāna’’nti. ຊົນທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດໃນໂລກ ມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ລະນຶກເຖິງບຸນກຸສົນ (ທານ) ເຊັ່ນນີ້ຢູ່, ຊົນເຫຼົ່ານັ້ນກຳຈັດມົນທິນຄືຄວາມຕະໜີ່ພ້ອມທັງຮາກເຫງົ້າໄດ້ແລ້ວ ຍ່ອມເປັນຜູ້ບໍ່ຖືກຕິຕຽນ ແລະເຂົ້າເຖິງສະຫວັນ. Vihāravimānaṃ chaṭṭhaṃ. ວິຫານວິມານ ທີ ໖ ຈົບແລ້ວ. Bhāṇavāraṃ dutiyaṃ niṭṭhitaṃ. ພານະວານ ທີ ໒ ຈົບແລ້ວ. 7. Caturitthivimānavatthu ໗. ຈະຕຸຣິດຖີວິມານະວັດຖຸ 755. ໗໕໕. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເພາະບຸນອັນໃດ? 758. ໗໕໘. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 759. ໗໕໙. ‘‘Indīvarānaṃ hatthakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa; Esikānaṃ uṇṇatasmiṃ, nagaravare paṇṇakate ramme. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍກຳດອກອິນທິວອນ (ດອກບົວຂາບ) ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ. 760. ໗໖໐. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadissā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 762. ໗໖໒. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເພາະບຸນອັນໃດ? 765. ໗໖໕. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 766. ໗໖໖. ‘‘Nīluppalahatthakaṃ ahamadāsiṃ, bhikkhuno piṇḍāya carantassa; Esikānaṃ uṇṇatasmiṃ, nagaravare paṇṇakate ramme. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍກຳດອກອຸບົນຂຽວ (ດອກບົວຂາບ) ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ. 767. ໗໖໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 769. ໗໖໙. ‘‘Abhikkantena [Pg.64] vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເພາະບຸນອັນໃດ? 772. ໗໗໒. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 773. ໗໗໓. ‘‘Odātamūlakaṃ haritapattaṃ, udakasmiṃ sare jātaṃ ahamadāsiṃ; Bhikkhuno piṇḍāya carantassa, esikānaṃ uṇṇatasmiṃ; Nagaravare paṇṇakate ramme. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍດອກບົວຫຼວງ (ປະທຸມມາ) ທີ່ມີເຫງົ້າຂາວ ມີໃບຂຽວ ເກີດໃນສະນ້ຳ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ. 774. ໗໗໔. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. 776. ໗໗໖. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານມີວັນນະອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ ເພາະບຸນອັນໃດ? 779. ໗໗໙. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 780. ໗໘໐. ‘‘Ahaṃ sumanā sumanassa sumanamakuḷāni, dantavaṇṇāni ahamadāsiṃ; Bhikkhuno piṇḍāya carantassa, esikānaṃ uṇṇatasmiṃ; Nagaravare paṇṇakate ramme. ຂ້າພະເຈົ້າຊື່ສຸມະນາ ໄດ້ຖວາຍດອກມະລິຕູມ (ສຸມະນາ) ທີ່ມີສີຂາວດັ່ງງາຊ້າງ ແກ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ມີຈິດໃຈດີ ຜູ້ທ່ຽວບິນທະບາດ ໃນເມືອງປັນນະກະຕະ ອັນເປັນເມືອງຫຼວງໜ້າລື່ນລົມ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເນີນສູງຂອງແຄວ້ນເອສິກະ. 781. ໗໘໑. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Caturitthivimānaṃ sattamaṃ. ຈະຕຸຣິດຖີວິມານ ທີ ໗ ຈົບແລ້ວ. 8. Ambavimānavatthu ໘. ອຳພະວິມານະວັດຖຸ 783. ໗໘໓. ‘‘Dibbaṃ te ambavanaṃ rammaṃ, pāsādettha mahallako; Nānāturiyasaṅghuṭṭho, accharāgaṇaghosito. ສວນມ່ວງທິບຂອງທ່ານໜ້າລື່ນລົມຍິ່ງນັກ, ໃນສວນມ່ວງນີ້ມີປາສາດຫຼັງໃຫຍ່ ກັງວານໄປດ້ວຍສຽງດົນຕີຫຼากຫຼາຍຊະນິດ ແລະດັງສະໜັ່ນດ້ວຍສຽງຂັບຮ້ອງຂອງເຫຼົ່ານາງອັບສອນ. 784. ໗໘໔. ‘‘Padīpo cettha jalati, niccaṃ sovaṇṇayo mahā; Dussaphalehi rukkhehi, samantā parivārito. In ປາສາດນີ້ ມີປະທີບຄຳດວງໃຫຍ່ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່ສະເໝີ, ແລະອ້ອມຮອບດ້ວຍຕົ້ນໄມ້ທີ່ມີຜົນເປັນຜ້າທິບ (ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ). 785. ໗໘໕. ‘‘Kena [Pg.65] tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti; ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີວັນນະສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 787. ໗໘໗. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະດານັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ. 788. ໗໘໘. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, purimāya jātiyā manussaloke; Vihāraṃ saṅghassa kāresiṃ, ambehi parivāritaṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າເກີດເປັນມະນຸດໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ສ້າງວິຫານອັນອ້ອມຮອບດ້ວຍຕົ້ນມ່ວງ ຖວາຍແກ່ພຣະສົງ. 789. ໗໘໙. ‘‘Pariyosite vihāre, kārente niṭṭhite mahe; Ambehi chādayitvāna, katvā dussamaye phale. ເມື່ອວິຫານສ້າງສຳເລັດແລ້ວ ໃນເວລາສະຫຼອງວິຫານ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເອົາຜ້າທັງຫຼາຍມາເຮັດເປັນຜົນ (ໝາກໄມ້) ຫ້ອຍແຂວນຕົ້ນມ່ວງໃຫ້ປົກຄຸມໄປທົ່ວ 790. ໗໙໐. ‘‘Padīpaṃ tattha jāletvā, bhojayitvā gaṇuttamaṃ; Niyyādesiṃ taṃ saṅghassa, pasannā sehi pāṇibhi. ໄດ້ຈຸດປະທີບໄວ້ທີ່ຕົ້ນມ່ວງເຫຼົ່ານັ້ນ, ໄດ້ຖວາຍພັດຕາຫານແກ່ພຣະສົງຜູ້ປະເສີດສຸດ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ນ້ອມຖວາຍວິຫານນັ້ນແກ່ພຣະສົງດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ. 791. ໗໙໑. ‘‘Tena me ambavanaṃ rammaṃ, pāsādettha mahallako; Nānāturiyasaṅghuṭṭho, accharāgaṇaghosito. ເພາະກຳນັ້ນ ສວນມ່ວງຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໜ້າລື່ນລົມ, ໃນສວນມ່ວງນີ້ມີປາສາດຫຼັງໃຫຍ່ ກັງວານໄປດ້ວຍສຽງດົນຕີຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະດັງສະໜັ່ນດ້ວຍສຽງຂັບຮ້ອງຂອງເຫຼົ່ານາງອັບສອນ. 792. ໗໙໒. ‘‘Padīpo cettha jalati, niccaṃ sovaṇṇayo mahā; Dussaphalehi rukkhehi, samantā parivārito. In ປາສາດນີ້ ມີປະທີບຄຳດວງໃຫຍ່ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່ສະເໝີ, ແລະອ້ອມຮອບດ້ວຍຕົ້ນໄມ້ທີ່ມີຜົນເປັນຜ້າທິບ (ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ). 793. ໗໙໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດ້ວຍຜົນແຫ່ງກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Ambavimānaṃ aṭṭhamaṃ. ອຳພະວິມານ ທີ 8 ຈົບແລ້ວ. 9. Pītavimānavatthu ໙. ປີຕະວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານສີເyellow) 795. ໗໙໕. ‘‘Pītavatthe pītadhaje, pītālaṅkārabhūsite; Pītacandanalittaṅge, pītauppalamālinī. ທ່ານນາງຜູ້ຊົງສະໄບສີເຫຼືອງ ມີທຸງສີເຫຼືອງ ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງອະລັງການສີເຫຼືອງ ມີສະລີລະຮ່າງກາຍທາດ້ວຍແກ່ນຈັນສີເref="" ຫຼອງ ທັດຊົງດອກອຸບົນສີເຫຼືອງ 796. ໗໙໖. ‘‘Pītapāsādasayane, pītāsane pītabhājane; Pītachatte pītarathe, pītasse pītabījane. ມີວິມານສີເຫຼືອງ ມີທີ່ນອນສີເຫຼືອງ ມີອາສະນະສີເຫຼືອງ ມີພາຊະນະສີເຫຼືອງ ມີສັດກັ້ນສີເຫຼືອງ ມີລົດສີເຫຼືອງ ມີມ້າສີເຫຼືອງ ມີພັດວີຊະນີສີເຫຼືອງ 797. ໗໙໗. ‘‘Kiṃ [Pg.66] kammamakarī bhadde, pubbe mānusake bhave; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ແນ່ເທບພະທິດາຜູ້ຈະເລີນ ໃນຊາດກ່ອນເມື່ອຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຳດີອັນໃດໄວ້? ເທບພະທິດາ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜົນແຫ່ງກຳນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍເຖີດ. 798. ໗໙໘. ‘‘Kosātakī nāma latatthi bhante, tittikā anabhicchitā; Tassā cattāri pupphāni, thūpaṃ abhihariṃ ahaṃ. ຂ້າແຕ່ພະອົງຜູ້ຈະເລີນ ມີເຄືອໄມ້ຊະນິດໜຶ່ງຊື່ວ່າ ໂກສາຕະກີ (ບວບຂົມ) ເປັນເຄືອໄມ້ທີ່ມີລົດຂົມ ບໍ່ມີໃຜປາຖະໜາ ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ນຳເອົາດອກບວບຂົມນັ້ນ 4 ດອກ ໄປບູຊາພະສະຕູບ ເພື່ອອຸທິດຕໍ່ພະສະລີລະທາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ. 799. ໗໙໙. ‘‘Satthu sarīramuddissa, vippasannena cetasā; Nāssa maggaṃ avekkhissaṃ, na taggamanasā satī. ເພື່ອອຸທິດຕໍ່ພະສະລີລະທາດຂອງພະສາດສະດາ ດ້ວຍຈິດທີ່ເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ສັງເກດເbິ່ງທາງຂອງມັນ (ແມ່ງົວ) ເພາະບໍ່ໄດ້ມີຈິດໃຈຈົດຈໍ່ຢູ່ກັບມັນ. 800. ໘໐໐. ‘‘Tato maṃ avadhī gāvī, thūpaṃ apattamānasaṃ; Tañcāhaṃ abhisañceyyaṃ, bhiyyo nūna ito siyā. ຄັ້ງນັ້ນ ແມ່ງົວແມ່ລູກອ່ອນໄດ້ແລ່ນມາຊົນຂ້າພະເຈົ້າໃຫ້ຕາຍ ໃນຂະນະທີ່ຈິດໃຈຍັງບໍ່ທັນໄປເຖິງພະສະຕູບ ຫາກຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ໄປເຖິງພະສະຕູບ ແລະໄດ້ບູຊາດອກໄມ້ຕາມຄວາມປາຖະໜາແລ້ວ ຜົນບຸນຂອງຂ້າພະເຈົ້າກໍຄົງຈະຍິ່ງໃຫຍ່ກວ່າຮູບສົມບັດນີ້ຢ່າງແນ່ນອນ. 801. ໘໐໑. ‘‘Tena kammena devinda, maghavā devakuñjaro; Pahāya mānusaṃ dehaṃ, tava sahabya māgatā’’ti. ຂ້າແຕ່ພະອິນ ຜູ້ເປັນຈອມເທບມະຄະວັນ ດ້ວຍກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ລະຮ່າງກາຍມະນຸດ ແລ້ວເຂົ້າເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງພະອົງໃນສະຫວັນຊັ້ນຟ້ານີ້. 802. ໘໐໒. Idaṃ sutvā tidasādhipati, maghavā devakuñjaro; Tāvatiṃse pasādento, mātaliṃ etadabravi. ເມື່ອທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ເປັນຈອມເທບມະຄະວັນ ໄດ້ສະດັບຖ້ອຍຄຳນີ້ແລ້ວ ເມື່ອຈະເຮັດໃຫ້ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງຫຼາຍເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ກ່າວກັບມາຕະລີເທບພະບຸດວ່າ: 803. ໘໐໓. ‘‘Passa mātali accheraṃ, cittaṃ kammaphalaṃ idaṃ; Appakampi kataṃ deyyaṃ, puññaṃ hoti mahapphalaṃ. ແນ່ມາຕະລີ ຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງກຳອັນໜ້າອັດສະຈัน ແລະວິຈິດນີ້ເຖີດ ວັດຖຸທານທີ່ຖວາຍເຖິງຈະມີພຽງເລັກນ້ອຍ ແຕ່ບຸນທີ່ເຮັດແລ້ວກໍມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່. 804. ໘໐໔. ‘‘Natthi citte pasannamhi, appakā nāma dakkhiṇā; Tathāgate vā sambuddhe, atha vā tassa sāvake. ເມື່ອຈິດເຫຼື້ອມໃສແລ້ວ ໃນພະຕະຖາຄົດສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າກໍດີ ຫຼືໃນພະສາວົກຂອງພະອົງກໍດີ ທັກຂິຍາທານທີ່ຊື່ວ່າໜ້ອຍນັ້ນ ຍ່ອມບໍ່ມີເລີຍ. 805. ໘໐໕. ‘‘Ehi mātali amhepi, bhiyyo bhiyyo mahemase; Tathāgatassa dhātuyo, sukho puññāna muccayo. ມາຕະລີ ຈົ່ງມາເຖີດ ພວກ ເຮົາກໍຄວນຈະບູຊາພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດຂອງພະຕະຖາຄົດເຈົ້າໃຫ້ຍິ່ງໆ ຂຶ້ນໄປ ເພາະການສັ່ງສົມບຸນຍ່ອມນຳມາຊຶ່ງຄວາມສຸກ. 806. ໘໐໖. ‘‘Tiṭṭhante nibbute cāpi, same citte samaṃ phalaṃ; Cetopaṇidhihetu hi, sattā gacchanti suggatiṃ. ເມື່ອພະຕະຖາຄົດຍັງຊົງພະຊົນຢູ່ກໍດີ ຫຼືສະເດັດດັບຂັນທະປໍຣິນິພານແລ້ວກໍດີ ເມື່ອຈິດສະເໝີກັນ ຜົນບຸນກໍຍ່ອມສະເໝີກັນ ເພາະການຕັ້ງຈິດໄວ້ດ້ວຍດີ ສັດທັງຫຼາຍຈຶ່ງໄປສູ່ສຸຄະຕິ. 807. ໘໐໗. ‘‘Bahūnaṃ vata atthāya, uppajjanti tathāgatā; Yattha kāraṃ karitvāna, saggaṃ gacchanti dāyakā’’ti. ພະຕະຖາຄົດເຈົ້າທັງຫຼາຍ ຍ່ອມອຸບັດຂຶ້ນມາเพื่อປະໂຫຍດແກ່ຊົນເປັນອັນມາກແທ້ໆ ເພາະເມື່ອທາຍົກທັງຫຼາຍໄດ້ກະທຳການບູຊາໃນພະອົງແລ້ວ ຍ່ອມໄປສູ່ສະຫວັນ. Pītavimānaṃ navamaṃ. ປີຕະວິມານ ທີ 9 ຈົບແລ້ວ. 10. Ucchuvimānavatthu ໑໐. ອຸດຊູວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານອ້ອຍ) 808. ໘໐໘. ‘‘Obhāsayitvā [Pg.67] pathaviṃ sadevakaṃ, atirocasi candimasūriyā viya; Siriyā ca vaṇṇena yasena tejasā, brahmāva deve tidase sahindake. ທ່ານນາງສ່ອງສະຫວ່າງໄປທົ່ວແຜ່ນດິນພ້ອມທັງເທວະໂລກ ງົດງາມເຫຼືອເກີນ ປຽບເໝືອນພະຈັນແລະພະອາທິດ ທ່ານນາງຮຸ່ງເຮືອງກວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ພ້ອມທັງພະອິນ ດ້ວຍສະຫງ່າລາສີ ຜິວພັນ ຍົດ ແລະເດຊານຸພາບ ປຽບເໝືອນທ້າວມະຫາພົມ. 809. ໘໐໙. ‘‘Pucchāmi taṃ uppalamāladhārinī, āveḷinī kañcanasannibhattace; Alaṅkate uttamavatthadhārinī, kā tvaṃ subhe devate vandase mamaṃ. ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານນາງຜູ້ທັດຊົງດອກອຸບົນ ມີປິ່ນປັກຜົມອັນງົດງາມ ມີຜິວພັນດັ່ງທອງຄຳ ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງອາພອນອັນປະເສີດ ເທບພະທິດາຜູ້ມີຮູບໂສມອັນງົດງາມ ທ່ານແມ່ນໃຜ ຈຶ່ງມາໄຫວ້ຂ້າພະເຈົ້າ? 810. ໘໑໐. ‘‘Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā, manussabhūtā purimāya jātiyā; Dānaṃ suciṇṇaṃ atha sīlasaññamaṃ, kenupapannā sugatiṃ yasassinī; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຍັງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຳດີອັນໃດໄວ້ດ້ວຍຕົນເອງ? ທ່ານໄດ້ໃຫ້ທານອັນດີ ຫຼືໄດ້ຮັກສາສິນສັງວອນໄວ້ບໍ? ດ້ວຍກຸສົນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສຸຄະຕິ ແລະມີຍົດບໍລິວານອັນຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນນີ້? ເທບພະທິດາ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜົນແຫ່ງກຳນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍເຖີດ. 811. ໘໑໑. ‘‘Idāni bhante imameva gāmaṃ, piṇḍāya amhāka gharaṃ upāgami; Tato te ucchussa adāsi khaṇḍikaṃ, pasannacittā atulāya pītiyā; ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ໃນຊາດນັ້ນ ພະອົງໄດ້ສະເດັດມາບິນທະບາດທີ່ບ້ານນີ້ ແລະໄດ້ສະເດັດມາຮອດເຮືອນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເ 812. ໘໑໒. ‘‘Sassu ca pacchā anuyuñjate mamaṃ, kahaṃ nu ucchuṃ vadhuke avākirī; Na chaḍḍitaṃ no pana khāditaṃ mayā, santassa bhikkhussa sayaṃ adāsahaṃ. ພາຍຫຼັງມາ ແມ່ເຖົ້າໄດ້ຖາມຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ລູກສະໄພ້ ເຈົ້າເອົາອ້ອຍໄປຖິ້ມໄວ້ໃສ?' ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງຕອບວ່າ 'ແມ່ເອີຍ ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ຖິ້ມ ແລະບໍ່ໄດ້ກິນເອງດອກ ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍແກ່ພະພິກຂຸຜູ້ສະຫງົບກິເລດແລ້ວດ້ວຍມືຂອງຂ້າພະເຈົ້າເອງ'. 813. ໘໑໓. ‘‘Tuyhaṃnvidaṃ issariyaṃ atho mama, itissā sassu paribhāsate mamaṃ; Leḍḍuṃ gahetvā pahāraṃ adāsi me, tato cutā kālakatāmhi devatā. ... ແມ່ເຖົ້າຈຶ່ງຮ້າຍດ່າຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນເຮືອນນີ້ເປັນຂອງເຈົ້າ ຫຼືເປັນຂອງຂ້ອຍ?' ແລ້ວລາວກໍຈັບເອົາກ້ອນດິນມາຂວ້າງໃສ່ຂ້າພະເຈົ້າ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຈຸຕິຈາກອັດຕະພາບນັ້ນ ແລ້ວມາເກີດເປັນເທບພະທິດານີ້. 814. ໘໑໔. ‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā; Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳພຽງແຕ່ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ກໍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ທ່ຽວຊົມສວນສະຫວັນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ ແລະເພີດເພີນຢູ່ກັບກາມະຄຸນທັງ 5 ປະການ. 815. ໘໑໕. ‘‘Tadeva [Pg.68] kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā; Devindaguttā tidasehi rakkhitā, samappitā kāmaguṇehi pañcahi. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳພຽງແຕ່ການຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ກໍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳອັນເປັນສຸກນັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກພະອິນ ແລະໄດ້ຮັບການປົກປັກຮັກສາຈາກເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງຫຼາຍ ເພີດເພີນຢູ່ກັບກາມະຄຸນທັງ 5 ປະການ. 816. ໘໑໖. ‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahāvipākā mama ucchudakkhiṇā; Devehi saddhiṃ paricārayāmahaṃ, modāmahaṃ kāmaguṇehi pañcahi. ຜົນບຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນນີ້ມີປະໂຫຍດຫຼາຍແທ້ໆ ການຖວາຍອ້ອຍຂອງຂ້າພະເຈົ້າມີວິບາກອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ທ່ຽວຊົມສວນສະຫວັນຮ່ວມກັບເຫຼົ່າເທວະດາ ແລະເພີດເພີນຢູ່ກັບກາມະຄຸນທັງ 5 ປະການ. 817. ໘໑໗. ‘‘Etādisaṃ puññaphalaṃ anappakaṃ, mahājutikā mama ucchudakkhiṇā; Devindaguttā tidasehi rakkhitā, sahassanettoriva nandane vane. ຜົນບຸນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ເຊັ່ນນີ້ມີປະໂຫຍດຫຼາຍແທ້ໆ ການຖວາຍອ້ອຍຂອງข້າພະເຈົ້າມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງຍິ່ງໃຫຍ່ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກພະອິນ ແລະໄດ້ຮັບການປົກປັກຮັກສາຈາກເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງຫຼາຍ ເພີດເພີນຢູ່ ປຽບເໝືອນທ້າວສັກກະເທວະລາດຜູ້ມີເນດພັນດວງໃນສວນນັນທະວັນ. 818. ໘໑໘. ‘‘Tuvañca bhante anukampakaṃ viduṃ, upecca vandiṃ kusalañca pucchisaṃ; Tato te ucchussa adāsiṃ khaṇḍikaṃ, pasannacittā atulāya pītiyā’’ti. ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ຈະເລີນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຂົ້າໄປຫາ ໄດ້ໄຫວ້ພະອົງຜູ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະ ແລະໄດ້ຖາມເຖິງຄວາມສຸກສະບາຍຂອງພະອົງ ຈາກນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ແລະມີຄວາມປິຕິຍິນດີຢ່າງຍິ່ງ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍອ້ອຍທ່ອນນັ້ນແກ່ພະອົງ. Ucchuvimānaṃ dasamaṃ. ອຸດຊູວິມານ ທີ 10 ຈົບແລ້ວ. 11. Vandanavimānavatthu ໑໑. ວັນທະນາວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານການກາບໄຫວ້) 819. ໘໑໙. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Obhāsentī disā sabbā, osadhī viya tārakā. ແນ່ເທບພະທິດາ ທ່ານນางຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ສ່ອງສະຫວ່າງໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ. 820. ໘໒໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe. …Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດ້ວຍຜົນແຫ່ງກຸສົນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 822. ໘໒໒. Sā devatā attamanā…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທບພະທິດານັ້ນມີຄວາມຍິນດີ... ໄດ້ຕອບຄຳຖາມເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 823. ໘໒໓. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūtā, disvāna samaṇe sīlavante; Pādāni vanditvā manaṃ pasādayiṃ, vittā cahaṃ añjalikaṃ akāsiṃ. ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າຍັງເປັນມະນຸດຢູ່ໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ພົບເຫັນພະສະມະນະຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍ ຈຶ່ງໄດ້ກາບໄຫວ້ແທບເທົ້າຂອງພວກເພິ່ນ ເຮັດຈິດໃຈໃຫ້ເຫຼື້ອມໃສ ແລະມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ໄດ້ປະນົມມືອັນຊະລີກາບໄຫວ້. 824. ໘໒໔. ‘‘Tena [Pg.69] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ດ້ວຍຜົນແຫ່ງกຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Vandanavimānaṃ ekādasamaṃ. ວັນທະນາວິມານ ທີ 11 ຈົບແລ້ວ. 12. Rajjumālāvimānavatthu ໑໒. ຣັດຊຸມາລາວິມານວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງນາງຣັດຊຸມາລາ) 826. ໘໒໖. ‘‘Abhikkantena vaṇṇena, yā tvaṃ tiṭṭhasi devate; Hatthapāde ca viggayha, naccasi suppavādite. ແນ່ເທບພະທິດາ ທ່ານນາງຢືນຢູ່ດ້ວຍຜິວພັນອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ເມື່ອດົນຕີບັນເລງຂຶ້ນຢ່າງມ່ວນຊື່ນ ທ່ານນາງກໍຍົກມືຍົກເທົ້າຟ້ອນລຳຢ່າງອ່ອນຊ້ອຍ. 827. ໘໒໗. ‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso; Dibbā saddā niccharanti, savanīyā manoramā. ເມື່ອທ່ານນາງຟ້ອນລຳຢູ່ ສຽງທິbອັນມ່ວນຊື່ນໜ້າສະດັບ ແລະຈັບໃຈ ກໍເປັ່ງອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ้อยໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານນາງ. 828. ໘໒໘. ‘‘Tassā te naccamānāya, aṅgamaṅgehi sabbaso; Dibbā gandhā pavāyanti, sucigandhā manoramā. ເມື່ອທ່ານນາງຟ້ອນລຳຢູ່ ກິ່ນຫອມທິບອັນສະອາດ ແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍຂະຈາຍອອກມາຈາກອະໄວຍະວະນ้อยໃຫຍ່ທຸກສ່ວນຂອງທ່ານນາງ. 829. ໘໒໙. ‘‘Vivattamānā kāyena, yā veṇīsu piḷandhanā; Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā. ເມື່ອທ່ານນາງຍ້າຍສ່າຍກາຍໄປມາ ສຽງເຄື່ອງປະດັບທີ່ມັດໄວ້ກັບມວຍຜົມ ກໍດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີປີ່ພາທອັນມ່ວນຊື່ນ. 830. ໘໓໐. ‘‘Vaṭaṃsakā vātadhutā, vātena sampakampitā; Tesaṃ suyyati nigghoso, turiye pañcaṅgike yathā. ປິ່ນປັກຜົມຂອງທ່ານນາງທີ່ຖືກລົມພັດໄຫວໄປມາ ກໍມີສຽງດັງກັງວານ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີປີ່ພາທອັນມ່ວນຊື່ນ. 831. ໘໓໑. ‘‘Yāpi te sirasmiṃ mālā, sucigandhā manoramā; Vāti gandho disā sabbā, rukkho mañjūsako yathā. ແມ້ແຕ່ພວງມະໄລເທິງຫົວຂອງທ່ານນາງ ທີ່ມີກິ່ນຫອມສະອາດແລະໜ້າເພີດເພີນໃຈ ກໍສົ່ງກິ່ນຫອມຂະຈາຍໄປທົ່ວທຸກທິດ ປຽບເໝືອນຕົ້ນໄມ້ສະຫວັນຊື່ມັນຊູສະກະ. 832. ໘໓໒. ‘‘Ghāyase taṃ sucigandhaṃ, rūpaṃ passasi amānusaṃ; Devate pucchitācikkha, kissa kammassidaṃ phala’’nti. ເທບພະທິດາ ທ່ານນາງໄດ້ດົມກິ່ນຫອມສະອາດນັ້ນ ແລະໄດ້ເຫັນຮູບທິບອັນບໍ່ແມ່ນຂອງມະນຸດ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜົນແຫ່ງກຳນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງກຳອັນໃດ? ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກແກ່ຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍເຖີດ. 833. ໘໓໓. ‘‘Dāsī ahaṃ pure āsiṃ, gayāyaṃ brāhmaṇassahaṃ; Appapuññā alakkhikā, rajjumālāti maṃ viduṃ. ຂ້າແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າ ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນທາດຮັບໃຊ້ຂອງພາມຄົນໜຶ່ງໃນເມືອງຄະຍາ ເປັນຜູ້ມີບຸນນ້ອຍ ບໍ່ມີສະຫງ່າລາສີ ຄົນທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້າພະເຈົ້າໃນຊື່ວ່າ ຣັດຊຸມາລາ. 834. ໘໓໔. ‘‘Akkosānaṃ vadhānañca, tajjanāya ca uggatā ; Kuṭaṃ gahetvā nikkhamma, agañchiṃ udahāriyā. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຮັບຄວາມເດືອດຮ້ອນໃຈຢ່າງຍິ່ງຈາກການຮ້າຍດ່າ ການຕີ ແລະການຂົ່ມຂູ່ຂອງນາຍ ຈຶ່ງໄດ້ຖືເອົາໝໍ້ນ້ຳອອກຈາກເຮືອນ ເຮັດຄືກັບວ່າຈະໄປຕັກນ້ຳ. 835. ໘໓໕. ‘‘Vipathe [Pg.70] kuṭaṃ nikkhipitvā, vanasaṇḍaṃ upāgamiṃ; Idhevāhaṃ marissāmi, ko attho jīvitena me. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ວາງໝໍ້ນ້ຳໄວ້ຂ້າງທາງ ແລ້ວເຂົ້າໄປໃນປ່າທຶບ ໂດຍຄິດໃນໃຈວ່າ 'ຂ້ອຍຈະຕາຍຢູ່ປ່ານີ້ແຫຼະ ຈະມີປະໂຫຍດອັນໃດກັບການມີຊີວິດຢູ່ຕໍ່ໄປ'. 836. ໘໓໖. ‘‘Daḷhaṃ pāsaṃ karitvāna, āsumbhitvāna pādape; Tato disā vilokesiṃ,ko nu kho vanamassito. ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດບ້ວງເຊືອກຢ່າງແໜ້ນໜາ ແລ້ວຜູກຫ້ອຍໄວ້ກັບກິ່ງໄມ້ ຈາກນັ້ນກໍຫຼຽວເບິ່ງທິດທາງຕ່າງໆ ວ່າ 'ມີໃຜຢູ່ໃນປ່ານີ້ແດ່ບໍ?' 837. ໘໓໗. ‘‘Tatthaddasāsiṃ sambuddhaṃ, sabbalokahitaṃ muniṃ; Nisinnaṃ rukkhamūlasmiṃ, jhāyantaṃ akutobhayaṃ. ໃນປ່ານັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພະມຸນີຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ຊົງປະທັບນັ່ງຢູ່ກ້ອງຮົ່ມໄມ້ ຊົງເຂົ້າຊານຢູ່ ໂດຍປາສະຈາກໄພອັນຕະລາຍໃດໆ. 838. ໘໓໘. ‘‘Tassā me ahu saṃvego, abbhuto lomahaṃsano; Ko nu kho vanamassito, manusso udāhu devatā. ຂ້າພະເຈົ້າເກີດຄວາມສັງເວດແລະຄວາມອັດສະຈັນຈົນຂົນລຸກຂົນຊັນ ຄິດໃນໃຈວ່າ 'ຜູ້ທີ່ອາໄສຢູ່ໃນປ່ານີ້ແມ່ນໃຜກັນແທ້? ເປັນມະນຸດ ຫຼືເປັນເທວະດາ?' 839. ໘໓໙. ‘‘Pāsādikaṃ pasādanīyaṃ, vanā nibbanamāgataṃ; Disvā mano me pasīdi, nāyaṃ yādisakīdiso. ເມື່ອໄດ້ເຫັນພະອົງຜູ້ມີພະວໍລະກາຍອັນໜ້າເ 840. ໘໔໐. ‘‘Guttindriyo jhānarato, abahiggatamānaso; Hito sabbassa lokassa, buddho ayaṃ bhavissati. ທ່ານຜູ້ນີ້ມີອິນຊີອັນສັງວອນແລ້ວ ຍິນດີໃນຊານ ມີຈິດໃຈບໍ່ຟຸ້ງຊ່ານໄປສູ່ອາຍະຕະນະພາຍນອກ ເປັນຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ທ່ານຜູ້ນີ້ຄົງຈະເປັນພະພຸດທະເຈົ້າຢ່າງແນ່ນອນ. 841. ໘໔໑. ‘‘Bhayabheravo durāsado, sīhova guhamassito; Dullabhāyaṃ dassanāya, pupphaṃ odumbaraṃ yathā. ພະອົງເປັນຜູ້ໜ້າເກງຂາມ ແລະເຂົ້າຫາໄດ້ຍາກ ປຽບເໝືອນພະຍາສິງທີ່ອາໄສຢູ່ໃນຖ້ຳ ການທີ່ຈະໄດ້ພົບເຫັນພະອົງນັ້ນເປັນສິ່ງທີ່ຫາໄດ້ຍາກຍິ່ງ ປຽບເໝືອນດອກໝາກເດື່ອທີ່ຫາເບິ່ງໄດ້ຍາກ. 842. ໘໔໒. ‘‘So maṃ mudūhi vācāhi, ālapitvā tathāgato; Rajjumāleti maṃvoca, saraṇaṃ gaccha tathāgataṃ. ພະຕະຖາຄົດເຈົ້າພະອົງນັ້ນ ໄດ້ຊົງຮ້ອງເອີ້ນຂ້າພະເຈົ້າດ້ວຍພະວາຈາອັນອ່ອນຫວານວ່າ 'ຣັດຊຸມາລາເອີຍ' ແລ້ວຊົງຕັດບອກຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ຈົ່ງຍຶດເອົາພະຕະຖາຄົດເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ'. 843. ໘໔໓. ‘‘Tāhaṃ giraṃ suṇitvāna, nelaṃ atthavatiṃ suciṃ; Saṇhaṃ muduñca vagguñca, sabbasokāpanūdanaṃ. ເມື່ອຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ສະດັບພະວາຈານັ້ນ ເຊິ່ງເປັນວາຈາທີ່ບໍ່ມີໂທດ ມີປະໂຫຍດ ສະອາດ ອ່ອນຫວານ ໄພເລາະ ແລະສາມາດກຳຈັດຄວາມໂສກເສົ້າທັງປວງໄດ້ ຈຶ່ງມີຈິດເ 844. ໘໔໔. ‘‘Kallacittañca maṃ ñatvā, pasannaṃ suddhamānasaṃ; Hito sabbassa lokassa, anusāsi tathāgato. ເມື່ອພະຕະຖາຄົດເຈົ້າ ຜູ້ເກື້ອກູນແກ່ໂລກທັງປວງ ຊົງຊາບວ່າຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດອ່ອນໂຍນ ເ 845. ໘໔໕. ‘‘Idaṃ dukkhanti maṃvoca, ayaṃ dukkhassa sambhavo; Dukkha nirodho maggo ca, añjaso amatogadho. ພະອົງຊົງສະແດງແກ່ຂ້າພະເຈົ້າວ່າ 'ນີ້ຄືທຸກຂ໌ ນີ້ຄືເຫດເກີດແຫ່ງທຸກຂ໌ ນີ້ຄືຄວາມດັບທຸກຂ໌ ແລະນີ້ຄືຫົນທາງອັນກົງໄປສູ່ພະນິພານ'. 846. ໘໔໖. ‘‘Anukampakassa [Pg.71] kusalassa, ovādamhi ahaṃ ṭhitā; Ajjhagā amataṃ santiṃ, nibbānaṃ padamaccutaṃ. ຂ້າພະເຈົ້າຕັ້ງຢູ່ໃນໂອວາດຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ຊົງມີພະມະຫາກະລຸນາທິຄຸນ ແລະຊົງສະຫຼາດໃນການສັ່ງສອນ ຈຶ່ງໄດ້ບັນລຸເຖິງພະນິພານ ອັນເປັນສະພາວະທີ່ບໍ່ຕາຍ ສະຫງົບ ແລະບໍ່ມີຄວາມເຄື່ອນຍ້າຍ. 847. ໘໔໗. ‘‘Sāhaṃ avaṭṭhitāpemā, dassane avikampinī; Mūlajātāya saddhāya, dhītā buddhassa orasā. ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຄວາມຮັກອັນໝັ້ນຄົງ ບໍ່ຫວັ່ນໄຫວໃນການເຫັນແຈ້ງທຳ ດ້ວຍສັດທາອັນມີຮາກຖານຢັ່ງເລິກແລ້ວ ເປັນທິດາຜູ້ເກີດຈາກພະອຸຣະຂອງພະພຸດທະເຈົ້າແທ້ໆ. 848. ໘໔໘. ‘‘Sāhaṃ ramāmi kīḷāmi, modāmi akutobhayā; Dibbamālaṃ dhārayāmi, pivāmi madhumaddavaṃ. ຂ້ານ້ອຍນັ້ນ ບໍ່ມີໄພອັນຕະລາຍໃດໆ ເລີຍ ຍ່ອມຍິນດີ ຍ່ອມຫຼິ້ນສະໜຸກສະໜານ ຍ່ອມເບີກບານໃຈ ຍ່ອມປະດັບດອກໄມ້ທິບ ແລະຍ່ອມດື່ມນ້ຳດື່ມອັນຫວານປານນ້ຳເຜິ້ງ (ອັນເຮັດໃຫ້ກາຍແລະສຽງອ່ອນນຸ້ມ). 849. ໘໔໙. ‘‘Saṭṭhituriyasahassāni, paṭibodhaṃ karonti me; Āḷambo gaggaro bhīmo, sādhuvādī ca saṃsayo. ເຄື່ອງດົນຕີຫົກໝື່ນຊິ້ນ ເຊັ່ນ: ກອງອາລຳພະ, ກອງຄັກຄະຣະ, ກອງພີມະ, ກອງສາທຸວາທີ ແລະກອງສັງສະຍະ ຍ່ອມປຸກຄວາມຍິນດີແລະຄວາມເບີກບານໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍໃຫ້ຕື່ນຂຶ້ນ. 850. ໘໕໐. ‘‘Pokkharo ca suphasso ca, vīṇāmokkhā ca nāriyo; Nandā ceva sunandā ca, soṇadinnā sucimhitā. ກອງໂປກຂະຣະ, ກອງສຸຜັດສະ ແລະເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນ ມີນາງວີຣະມົກຂາ, ນາງນັນທາ, ນາງສຸນັນທາ, ນາງໂສນະທິນນາ ແລະນາງສຸຈິມຫິຕາ. 851. ໘໕໑. ‘‘Alambusā missakesī ca, puṇḍarīkātidāruṇī ; Eṇīphassā suphassā ca, subhaddā muduvādinī. ນາງອາລຳພຸສາ, ນາງມິດສະເກສີ, ນາງປຸນທະຣິກາ, ນາງອະຕິດາຣຸນີ, ນາງເອຣີຜັດສະ, ນາງສຸຜັດສະ, ນາງສຸພັດທາ ແລະນາງມຸດຸວາທິນີ. 852. ໘໕໒. ‘‘Etā caññā ca seyyāse, accharānaṃ pabodhikā; Tā maṃ kālenupāgantvā, abhibhāsanti devatā. ນາງເທບອັບສອນເຫຼົ່ານີ້ ແລະນາງເທບອັບສອນອື່ນໆ ທີ່ໄດ້ຮັບການຍົກຍ້ອງເປັນພິເສດ ຍ່ອມປຸກຄວາມຍິນດີແລະຄວາມເບີກບານໃຈຂອງຂ້ານ້ອຍໃຫ້ຕື່ນຂຶ້ນ. ເມື່ອເຖິງເວລາອັນຄວນ ເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນເຫຼົ່ານັ້ນກໍພາກັນເຂົ້າມາຫາຂ້ານ້ອຍ ແລ້ວເວົ້າວ່າ: 853. ໘໕໓. ‘‘Handa naccāma gāyāma, handa taṃ ramayāmase; Nayidaṃ akatapuññānaṃ, katapuññānamevidaṃ. ‘ມາເຖີດ ພວກຂ້ານ້ອຍຈະຟ້ອນລຳ ຈະຂັບຮ້ອງ ມາເຖີດ ພວກຂ້ານ້ອຍຈະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ’. ຂ້ານ້ອຍ, ສະຖານທີ່ແຫ່ງນີ້ ບໍ່ແມ່ນຂອງຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ແຕ່ເປັນຂອງຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວເທົ່ານັ້ນ. 854. ໘໕໔. ‘‘Asokaṃ nandanaṃ rammaṃ, tidasānaṃ mahāvanaṃ; Sukhaṃ akatapuññānaṃ, idha natthi parattha ca. ມະຫາວັນອັນເປັນສວນອຸທິຍານໃຫຍ່ຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງນີ້ ເປັນບ່ອນທີ່ບໍ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າ ເປັນທີ່ໜ້າຍິນດີ ແລະເປັນທີ່ໜ້າລື່ນລົມ ຍ່ອມມີໄວ້ສຳລັບຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວເທົ່ານັ້ນ. ຂ້ານ້ອຍ, ຄວາມສຸກຍ່ອມບໍ່ມີແກ່ຜູ້ທີ່ບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ ທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ. 855. ໘໕໕. ‘‘Sukhañca katapuññānaṃ, idha ceva parattha ca; Tesaṃ sahabyakāmānaṃ, kattabbaṃ kusalaṃ bahuṃ; Katapuññā hi modanti, sagge bhogasamaṅgino. ສ່ວນຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ຍ່ອມມີຄວາມສຸກທັງໃນໂລກນີ້ແລະໂລກໜ້າ. ຂ້ານ້ອຍ, ຜູ້ທີ່ປາດຖະໜາຈະເຂົ້າເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງເຫຼົ່ານັ້ນ ຄວນເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ. ເພາະວ່າຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ຍ່ອມເພີດເພີນຍິນດີໃນສະຫວັນ ເປັນຜູ້ພ້ອມພູນດ້ວຍກາມະຄຸນທັງຫຼາຍ. 856. ໘໕໖. ‘‘Bahūnaṃ vata atthāya, uppajjanti tathāgatā; Dakkhiṇeyyā manussānaṃ, puññakhettānamākarā; Yattha kāraṃ karitvāna, sagge modanti dāyakā’’ti. ພຣະຕະຖາຄົດເຈົ້າທັງຫຼາຍ ຍ່ອມບັງເກີດຂຶ້ນມາເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ມະນຸດເປັນອັນຫຼາຍແທ້ໆໜໍ. ພຣະຕະຖາຄົດເຈົ້າທັງຫຼາຍເປັນທັກຂິເນຍຍະບຸກຄົນຂອງມະນຸດທັງຫຼາຍ ເປັນບໍ່ເກີດແຫ່ງບຸນຍະເຂດ (ເນື້ອນາບຸນ). ເມື່ອທາຍົກທັງຫຼາຍໄດ້ເຮັດການບູຊາໃນພຣະຕະຖາຄົດເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນແລ້ວ ຍ່ອມເພີດເພີນຍິນດີໃນສະຫວັນ. Rajjumālāvimānaṃ dvādasamaṃ. ລັດຊຸມາລາວິມານ ທີສິບສອງ ຈົບແລ້ວ. Mañjiṭṭhakavaggo catuttho niṭṭhito. ມັນຊິດຖະກະວັກ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ. Tassuddānaṃ – ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນັ້ນ ຄື: Mañjiṭṭhā [Pg.72] pabhassarā nāgā, alomākañjikadāyikā; Vihāracaturitthambā, pītā ucchuvandanarajjumālā ca; Vaggo tena pavuccatīti. ມັນຊິດຖາວິມານ, ປະພັດສະລາວິມານ, ນາຄາວິມານ, ອະໂລມາວິມານ, ກັນຈິກະທາຍິກາວິມານ, ວິຫາຣະວິມານ, ຈະຕຸຣິດຖິວິມານ, ອຳພາວິມານ, ປີຕາວິມານ, ອຸດສຸວິມານ, ວັນທະນາວິມານ ແລະລັດຊຸມາລາວິມານ. ວັກນີ້ພຣະສັງຄີຕິກາຈານທັງຫຼາຍກ່າວໄວ້ດ້ວຍເຫດນັ້ນ. Itthivimānaṃ samattaṃ. ອິດຖີວິມານ (ວິມານຂອງຝ່າຍຍິງ) ຈົບສົມບູນແລ້ວ. 2. Purisavimānaṃ ໒. ປຸຣິສະວິມານ (ວິມານຂອງຝ່າຍຊາຍ) 5. Mahārathavaggo ໕. ມະຫາຣະຖະວັກ 1. Maṇḍūkadevaputtavimānavatthu ໑. ມັນທູກະເທວະປຸດຕະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງມັນທູກະເທວະບຸດ) 857. ໘໕໗. ‘‘Ko [Pg.73] me vandati pādāni, iddhiyā yasasā jalaṃ; Abhikkantena vaṇṇena, sabbā obhāsayaṃ disā’’ti. ທ່ານຜູ້ມີລິດແລະມີຍົດອັນຮຸ່ງເຮືອງ ມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ອັນງົດງາມຍິ່ງນັກ ເຮັດໃຫ້ທິດທັງປວງສະຫວ່າງສະໄຫວ ທີ່ກຳລັງໄຫວ້ຕີນຂອງຕະຖາຄົດຢູ່ນີ້ ແມ່ນໃຜກັນ? 858. ໘໕໘. ‘‘Maṇḍūkohaṃ pure āsiṃ, udake vārigocaro; Tava dhammaṃ suṇantassa, avadhī vacchapālako. txt_1431: "ຂ້ານ້ອຍ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍເຄີຍເປັນກົບ ອາໄສຢູ່ໃນນ້ຳ ຫາກິນໃນນ້ຳ. ໃນຂະນະທີ່ກຳລັງຟັງທຳຂອງພຣະອົງຢູ່ ນາຍຄໍບານ (ຄົນລ້ຽງງົວ) ໄດ້ຂ້າຂ້ານ້ອຍໃຫ້ຕາຍ. 859. ໘໕໙. ‘‘Muhuttaṃ cittapasādassa, iddhiṃ passa yasañca me; Ānubhāvañca me passa, vaṇṇaṃ passa jutiñca me. ຂ້ານ້ອຍ, ຂໍພຣະອົງຈົ່ງເບິ່ງລິດແລະຍົດຂອງຂ້ານ້ອຍ ອັນໄດ້ມາຈາກຄວາມເລື່ອມໃສໃນใจພຽງຊົ່ວຄູ່ໜຶ່ງເທົ່ານັ້ນ. ຂໍຈົ່ງເບິ່ງອານຸພາບຂອງຂ້ານ້ອຍ ຂໍຈົ່ງເບິ່ງວັນນະ (ຜິວພັນ) ແລະລັງສີ (ແສງສະຫວ່າງ) ຂອງຂ້ານ້ອຍ. 860. ໘໖໐. ‘‘Ye ca te dīghamaddhānaṃ, dhammaṃ assosuṃ gotama; Pattā te acalaṭṭhānaṃ, yattha gantvā na socare’’ti. ຂ້ານ້ອຍ, ພຣະໂຄດົມຜູ້ຈະເລີນ ສ່ວນສັດທັງຫຼາຍເຫຼົ່າໃດທີ່ໄດ້ຟັງທຳຂອງພຣະອົງເປັນເວລາດົນນານ ສັດເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມບັນລຸເຖິງສະຖານທີ່ອັນບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ (ພຣະນິພານ) ເຊິ່ງເປັນບ່ອນທີ່ໄປເຖິງແລ້ວ ຈະບໍ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າເລີຍ. Maṇḍūkadevaputtavimānaṃ paṭhamaṃ. ມັນທູກະເທວະປຸດຕະວິມານ ທີໜຶ່ງ ຈົບແລ້ວ. 2. Revatīvimānavatthu ໒. ເລວະຕີວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງນາງເລວະຕີ) 861. ໘໖໑. ‘‘Cirappavāsiṃ purisaṃ, dūrato sotthimāgataṃ; Ñātimittā suhajjā ca, abhinandanti āgataṃ; ຍາດຕິພີ່ນ້ອງ ມິດສະຫາຍ ແລະຜູ້ມີໃຈຮັກແພງທັງຫຼາຍ ຍ່ອມຍິນດີຕ້ອນຮັບບຸກຄົນຜູ້ຈາກໄປດົນນານ ແລ້ວກັບມາແຕ່ທາງໄກໂດຍສະຫວັດດີພາບ ສັນໃດ, 862. ໘໖໒. ‘‘Tatheva katapuññampi, asmā lokā paraṃ gataṃ; Puññāni paṭigaṇhanti, piyaṃ ñātīva āgataṃ. ບຸນທັງຫຼາຍກໍຍ່ອມຕ້ອນຮັບຜູ້ທີ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ແລ້ວ ເມື່ອຈາກໂລກນີ້ໄປສູ່ໂລກໜ້າ ເໝືອນດັ່ງຍາດຕິພີ່ນ້ອງທີ່ຮັກແພງຕ້ອນຮັບຍາດຜູ້ກັບມາ ສະນັ້ນ. 863. ໘໖໓. ‘‘Uṭṭhehi revate supāpadhamme, apārutadvāre adānasīle; Nessāma taṃ yattha thunanti duggatā, samappitā nerayikā dukkhenā’’ti. ຈົ່ງລຸກຂຶ້ນເຖີດ ນາງເລວະຕີ ຜູ້ມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍຍິ່ງນັກ ຜູ້ມີປະຕູອະບາຍເປີດໄວ້ແລ້ວ ຜູ້ບໍ່ມີນິໄສໃນການໃຫ້ທານ. ພວກຂ້ອຍຈະນຳເຈົ້າໄປສູ່ບ່ອນທີ່ພວກສັດນະຣົກຜູ້ຕົກທຸກໄດ້ຍາກ ຖືກຄວາມທຸກຄອບງຳ ພາກັນຮ້ອງຄວນຄາງຢູ່. 864. ໘໖໔. Icceva [Pg.74] vatvāna yamassa dūtā, te dve yakkhā lohitakkhā brahantā; Paccekabāhāsu gahetvā revataṃ, pakkāmayuṃ devagaṇassa santike. ຍັກສອງຕົນນັ້ນ ເຊິ່ງເປັນທູດຂອງພະຍາຍົມ ມີຕາແດງກ່ຳ ມີຮ່າງກາຍໃຫຍ່ໂຕ ເມື່ອກ່າວຢ່າງນີ້ແລ້ວ ກໍພາກັນຈັບແຂນນາງເລວະຕີຄົນລະຂ້າງ ແລ້ວນຳຕົວໄປສູ່ສຳນັກຂອງເຫຼົ່າເທວະດາ. 865. ໘໖໕. ‘‘Ādiccavaṇṇaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ, byamhaṃ subhaṃ kañcanajālachannaṃ; Kassetamākiṇṇajanaṃ vimānaṃ, sūriyassa raṃsīriva jotamānaṃ. ທ່ານທັງຫຼາຍ, ວິມານອັນງົດງາມ ຮຸ່ງເຮືອງ ມີສີເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ ມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ເຕັມໄປດ້ວຍເທວະດາທັງຫຼາຍ ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມຄືກັບແສງຕາເວັນນີ້ ເປັນວິມານຂອງໃຜ? 866. ໘໖໖. ‘‘Nārīgaṇā candanasāralittā, ubhato vimānaṃ upasobhayanti; Taṃ dissati sūriyasamānavaṇṇaṃ, ko modati saggapatto vimāne’’ti. ເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ທາຕົວດ້ວຍແກ່ນຈັນ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ວິມານນີ້ງົດງາມທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ. ວິມານນັ້ນປະກົດເຫັນມີສີເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ ໃຜກັນໜໍທີ່ຂຶ້ນມາສູ່ສະຫວັນແລ້ວ ເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໃນວິມານນີ້? 867. ໘໖໗. ‘‘Bārāṇasiyaṃ nandiyo nāmāsi, upāsako amaccharī dānapati vadaññū; Tassetamākiṇṇajanaṃ vimānaṃ, sūriyassa raṃsīriva jotamānaṃ. ນາງເລວະຕີ, ໃນເມືອງພາຣານະສີ ເຄີຍມີອຸປາສົກຊື່ວ່າ ນັນທິຍະ ເປັນຜູ້ບໍ່ມີຄວາມຕະໜີ່ ເປັນທານະບໍດີ ຜູ້ຮູ້ຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຂໍ. ວິມານອັນເຕັມໄປດ້ວຍເທວະດາທັງຫຼາຍ ຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມຄືກັບແສງຕາເວັນນີ້ ເປັນວິມານຂອງອຸປາສົກນັນທິຍະນັ້ນ. 868. ໘໖໘. ‘‘Nārīgaṇā candanasāralittā, ubhato vimānaṃ upasobhayanti; Taṃ dissati sūriyasamānavaṇṇaṃ, so modati saggapatto vimāne’’ti. ເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ທາຕົວດ້ວຍແກ່ນຈັນ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ວິມານນີ້ງົດງາມທັງພາຍໃນແລະພາຍນອກ. ວິມານນັ້ນປະກົດເຫັນມີສີເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ ອຸປາສົກນັນທິຍະນັ້ນຂຶ້ນມາສູ່ສະຫວັນແລ້ວ ຍ່ອມເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໃນວິມານນີ້. 869. ໘໖໙. ‘‘Nandiyassāhaṃ bhariyā, agārinī sabbakulassa issarā; Bhattu vimāne ramissāmi dānahaṃ, na patthaye nirayaṃ dassanāyā’’ti. ທ່ານທັງຫຼາຍ, ຂ້ອຍເປັນເມຍຂອງນັນທິຍະ ເປັນແມ່ເຮືອນຜູ້ຄອບຄອງຊັບສົມບັດທັງໝົດ. ບັດນີ້ ຂ້ອຍຈະເພີດເພີນຍິນດີຢູ່ໃນວິມານຂອງຜົວຂ້ອຍ ຂ້ອຍບໍ່ປາດຖະໜາຈະໄປເບິ່ງນະຣົກເລີຍ. 870. ໘໗໐. ‘‘Eso te nirayo supāpadhamme, puññaṃ tayā akataṃ jīvaloke; Na hi maccharī rosako pāpadhammo, saggūpagānaṃ labhati sahabyata’’nti. ນາງເລວະຕີ ຜູ້ມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍຍິ່ງນັກ ນະຣົກນີ້ຕ່າງຫາກเป็นຂອງເຈົ້າ ເພາະເຈົ້າບໍ່ໄດ້ເຮັດບຸນໄວ້ເລີຍໃນໂລກມະນຸດ. ແທ້ຈິງແລ້ວ ຜູ້ທີ່ຕະໜີ່ ມັກຮ້າຍ ແລະມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍ ເຊັ່ນດັ່ງເຈົ້ານີ້ ຍ່ອມບໍ່ໄດ້ຮັບຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຜູ້ໄປສູ່ສະຫວັນ. 871. ໘໗໑. ‘‘Kiṃ [Pg.75] nu gūthañca muttañca, asucī paṭidissati; Duggandhaṃ kimidaṃ mīḷhaṃ, kimetaṃ upavāyatī’’ti. ເປັນຫຍັງຈຶ່ງປະກົດເຫັນແຕ່ອາຈົມແລະປັດສະວະອັນບໍ່ສະອາດໜ້າກຽດຊັງ? ເປັນຫຍັງນະຣົກນີ້ຈຶ່ງເຕັມໄປດ້ວຍອາຈົມອັນມີກິ່ນເໝັນ? ເປັນຫຍັງນະຣົກນີ້ຈຶ່ງສົ່ງກິ່ນເໝັນຟົ້ງອອກມາຢ່າງນີ້? 872. ໘໗໒. ‘‘Esa saṃsavako nāma, gambhīro sataporiso; Yattha vassasahassāni, tuvaṃ paccasi revate’’ti. ນາງເລວະຕີ, นະຣົກນີ້ຊື່ວ່າ ສັງສະວະກະ ເປັນນະຣົກເລິກຮ້ອຍຊົ່ວຄົນ ເປັນບ່ອນທີ່ເຈົ້າຈະຕ້ອງຖືກເຜົາໄໝ້ຢູ່ຕະຫຼອດພັນປີ. 873. ໘໗໓. ‘‘Kiṃ nu kāyena vācāya, manasā dukkaṭaṃ kataṃ; Kena saṃsavako laddho, gambhīro sataporiso’’ti. ທ່ານທັງຫຼາຍ, ຂ້ອຍໄດ້ເຮັດຄວາມຊົ່ວທາງກາຍ ທາງວາຈາ ຫຼືທາງໃຈໄວ້ແນວໃດ? ຍ້ອນກຳຊົ່ວອັນໃດ ຂ້ອຍຈຶ່ງຕ້ອງມາຕົກນະຣົກສັງສະວະກະອັນເລິກຮ້ອຍຊົ່ວຄົນນີ້? 874. ໘໗໔. ‘‘Samaṇe brāhmaṇe cāpi, aññe vāpi vanibbake ; Musāvādena vañcesi, taṃ pāpaṃ pakataṃ tayā. ເຈົ້າໄດ້ຫຼອກລວງສະມະນະ ພຣາມ ແລະຄົນຂໍທານອື່ນໆ ດ້ວຍຄຳຕົວະ. ບາບກຳນັ້ນເຈົ້າໄດ້ເຮັດໄວ້ແລ້ວ. 875. ໘໗໕. ‘‘Tena saṃsavako laddho, gambhīro sataporiso; Tattha vassasahassāni, tuvaṃ paccasi revate. ຍ້ອນບາບກຳນັ້ນ ເຈົ້າຈຶ່ງຕ້ອງມາຕົກນະຣົກສັງສະວະກະອັນເລິກຮ້ອຍຊົ່ວຄົນນີ້. ເຈົ້າຈະຕ້ອງຖືກເຜົາໄໝ້ຢູ່ໃນນະຣົກສັງສະວະກະນັ້ນຕະຫຼອດພັນປີ, ນາງເລວະຕີ. 876. ໘໗໖. ‘‘Hatthepi chindanti athopi pāde, kaṇṇepi chindanti athopi nāsaṃ; Athopi kākoḷagaṇā samecca, saṅgamma khādanti viphandamāna’’nti. ພວກເຂົາຈະຕັດມື ຕັດຕີນ ຕັດຫູ ແລະຕັດດັງຂອງເຈົ້າ. ນອກຈາກນັ້ນ ຝູງແຮ້ງຝູງກາທັງຫຼາຍກໍຈະພາກັນມາຮຸມກິນເຈົ້າ ຜູ້ກຳລັງດິ້ນຮົນຢູ່. 877. ໘໗໗. ‘‘Sādhu kho maṃ paṭinetha, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ; Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca; Yaṃ katvā sukhitā honti, na ca pacchānutappare’’ti. ທ່ານທັງຫຼາຍ, ຂໍຄວາມກະລຸນານຳຂ້ອຍກັບຄືນໄປ (ສູ່ໂລກມະນຸດ) ເຖີດ ຂ້ອຍຈະເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ, ການປະພຶດທຳອັນສະໝ່ຳສະເໝີ, ການສຳລວມ ແລະການຂົ່ມໃຈ ເຊິ່ງເປັນສິ່ງທີ່ເຮັດແລ້ວຈະມີຄວາມສຸກ ແລະບໍ່ຕ້ອງເສຍໃຈໃນພາຍຫຼັງ. 878. ໘໗໘. ‘‘Pure tuvaṃ pamajjitvā, idāni paridevasi; Sayaṃ katānaṃ kammānaṃ, vipākaṃ anubhossasī’’ti. ແຕ່ກ່ອນເຈົ້າປະມາດມົວເມົາ ບັດນີ້ພັດມາຮ້ອງໄຫ້ຄວນຄາງ. ເຈົ້າເອງນັ້ນລະຈະຕ້ອງສະເຫວີຍຜົນກຳທີ່ຕົນເອງໄດ້ເຮັດໄວ້. 879. ໘໗໙. ‘‘Ko devalokato manussalokaṃ, gantvāna puṭṭho me evaṃ vadeyya; ‘Nikkhittadaṇḍesu dadātha dānaṃ, acchādanaṃ seyya mathannapānaṃ; Nahi maccharī rosako pāpadhammo, saggūpagānaṃ labhati sahabyataṃ’. ຈະມີເທວະດາຕົນໃດໜໍ ທີ່ຈະໄປຈາກເທວະໂລກສູ່ມະນຸດສະໂລກ ແລ້ວເມື່ອຖືກຖາມ ຈະບອກແກ່ຂ້ອຍຢ່າງນີ້ວ່າ: 'ຈົ່ງໃຫ້ທານແກ່ສະມະນະແລະພຣາມຜູ້ວາງສາດສະຕາ (ບໍ່ມີອາວຸດ) ຈົ່ງໃຫ້ເຄື່ອງນຸ່ງຫົ່ມ, ທີ່ນອນ ແລະເຂົ້າປາອາຫານ. ເພາະວ່າຜູ້ທີ່ຕະໜີ່ ມັກຮ້າຍ ແລະມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າຍ ຍ່ອມບໍ່ໄດ້ຮັບຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຜູ້ໄປສູ່ສະຫວັນ'? 880. ໘໘໐. ‘‘Sāhaṃ nūna ito gantvā, yoniṃ laddhāna mānusiṃ; Vadaññū sīlasampannā, kāhāmi kusalaṃ bahuṃ; Dānena samacariyāya, saṃyamena damena ca. ຂ້ອຍນັ້ນ ຫາກໄດ້ໄປຈາກນະຣົກນີ້ ແລ້ວໄດ້ກຳເນີດເປັນມະນຸດ ຈະເປັນຜູ້ຮູ້ຄວາມຕ້ອງການຂອງຜູ້ຂໍ ເປັນຜູ້ສົມບູນດ້ວຍສີລ ຈະເຮັດກຸສົນໃຫ້ຫຼາຍ ດ້ວຍການໃຫ້ທານ, ການປະພຶດທຳອັນສະໝ່ຳສະເໝີ, ການສຳລວມ ແລະການຂົ່ມໃຈ. 881. ໘໘໑. ‘‘Ārāmāni [Pg.76] ca ropissaṃ, dugge saṅkamanāni ca; Papañca udapānañca, vippasannena cetasā. ຂ້ອຍຈະປູກສວນດອກໄມ້ແລະສວນໝາກໄມ້ ຈະສ້າງຂົວໃນບ່ອນທີ່ເດີນທາງຍາກ ຈະສ້າງໂຮງທານແລະຂຸດນ້ຳສ້າງ ດ້ວຍຈິດໃຈອັນເຫຼື້ອມໃສຍິ່ງ. 882. ໘໘໒. ‘‘Cātuddasiṃ pañcadasiṃ, yā ca pakkhassa aṭṭhamī; Pāṭihāriyapakkhañca, aṭṭhaṅgasusamāgataṃ. ໃນວັນສິບສີ່ຄ່ຳ, ວັນສິບຫ້າຄ່ຳ ແລະວັນແປດຄ່ຳແຫ່ງປັກ ແລະຕະຫຼອດປາຕິຫາຣິຍະປັກ ຂ້ອຍຈະສະມາທານອຸໂປສົດສີລອັນປະກອບດ້ວຍອົງແປດປະການ. 883. ໘໘໓. ‘‘Uposathaṃ upavasissaṃ, sadā sīlesu saṃvutā; Na ca dāne pamajjissaṃ, sāmaṃ diṭṭhamidaṃ mayā’’ti; ຂ້ອຍຈະຮັກສາອຸໂປສົດ ຈະສຳລວມໃນສີລທັງຫຼາຍຢູ່ສະເໝີ ແລະຈະບໍ່ປະມາດໃນການໃຫ້ທານເລີຍ ເພາະວ່າຂ້ອຍໄດ້ເຫັນນະຣົກນີ້ດ້ວຍຕົນເອງແລ້ວ. 884. ໘໘໔. Iccevaṃ vippalapantiṃ, phandamānaṃ tato tato; Khipiṃsu niraye ghore, uddhapādaṃ avaṃsiraṃ. ພວກຍົມມະບານໄດ້ຈັບນາງເລວະຕີ ຜູ້ກຳລັງຮ້ອງຄວນຄາງແລະດິ້ນຮົນຢູ່ໄປມາຢ່າງນັ້ນ ໃຫ້ເອົາຕີນຊີ້ຟ້າ ເອົາຫົວລົງດິນ ແລ້ວໂຍນລົງໄປໃນນະຣົກອັນໜ້າຢ້ານກົວ. 885. ໘໘໕. ‘‘Ahaṃ pure maccharinī ahosiṃ, paribhāsikā samaṇabrāhmaṇānaṃ; Vitathena ca sāmikaṃ vañcayitvā, paccāmahaṃ niraye ghorarūpe’’ti. ແຕ່ກ່ອນ ຂ້ອຍເປັນຄົນຕະໜີ່ ມັກດ່າຮ້າຍສະມະນະແລະພຣາມທັງຫຼາຍ ແລະໄດ້ຫຼອກລວງຜົວດ້ວຍຄຳຕົວະ ບັດນີ້ ຂ້ອຍຈຶ່ງຕ້ອງມາຖືກເຜົາໄໝ້ຢູ່ໃນນະຣົກອັນໜ້າຢ້ານກົວນີ້. Revatīvimānaṃ dutiyaṃ. ເລວະຕີວິມານ ທີສອງ ຈົບແລ້ວ. 3. Chattamāṇavakavimānavatthu ໓. ສັດຕະມານະວະກະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງສັດຕະມານົບ) 886. ໘໘໖. ‘‘Ye vadataṃ pavaro manujesu, sakyamunī bhagavā katakicco; Pāragato balavīriyasamaṅgī, taṃ sugataṃ saraṇatthamupehi. ແນ່ທ່ານມານົບ, ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະສາກະຍະມຸນີ ຜູ້ປະເສີດສຸດໃນບັນດາຜູ້ສະແດງທຳທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີກິດອັນຄວນເຮັດໄດ້ເຮັດສຳເລັດແລ້ວ ຜູ້ສະເດັດເຖິງຝັ່ງ (ພຣະນິພານ) ຜູ້ສົມບູນດ້ວຍກຳລັງແລະຄວາມພຽນ ມີຢູ່. ທ່ານຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະສຸຄົດເຈົ້າພຣະອົງນັ້ນ ເພື່ອເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ. 887. ໘໘໗. ‘‘Rāgavirāgamanejamasokaṃ, dhammamasaṅkhatamappaṭikūlaṃ; Madhuramimaṃ paguṇaṃ suvibhattaṃ, dhammamimaṃ saraṇatthamupehi. ທ່ານຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະທຳອັນປາສະຈາກລາຄະ ອັນບໍ່ມີຕັນຫາ ບໍ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າ ອັນປັດໄຈປຸງແຕ່ງບໍ່ໄດ້ ບໍ່ເປັນທີ່ໜ້າກຽດຊັງ ອັນມີລົດຫວານ ທີ່ພຣະອົງຊົງສະແດງໄວ້ດີແລ້ວ ແລະແບ່ງໄວ້ເປັນໝວດໝູ່ຢ່າງຈະແຈ້ງນີ້ ເພື່ອເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ. 888. ໘໘໘. ‘‘Yattha ca dinna mahapphalamāhu, catūsu sucīsu purisayugesu; Aṭṭha ca puggaladhammadasā te, saṅghamimaṃ saraṇatthamupehi. ແລະທານທີ່ໃຫ້ໃນພຣະອົງໃດ ຍ່ອມມີຜົນຫຼາຍ ພຣະອົງນັ້ນຄືພຣະອະລິຍະສົງ ຜູ້ເປັນຄູ່ແຫ່ງບຸລຸດສີ່ຄູ່ ຜູ້ປາສະຈາກກິເລດອັນເສົ້າໝອງ ແລະເປັນບຸກຄົນແປດຈຳພວກ ຜູ້ເຫັນແຈ້ງໃນທຳ (ອະລິຍະສັດສີ່). ທ່ານຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະສົງໝູ່ນີ້ ເພື່ອເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ. 889. ໘໘໙. ‘‘Na [Pg.77] tathā tapati nabhe sūriyo, cando ca na bhāsati na phusso; Yathā atulamidaṃ mahappabhāsaṃ, ko nu tvaṃ tidivā mahiṃ upāgā. ດວງຕາເວັນຍ່ອມບໍ່ຮຸ່ງເຮືອງໃນທ້ອງຟ້າ ດວງຈັນກໍບໍ່ສ່ອງແສງ ແລະດາວຜຸດສະກໍບໍ່ສະຫວ່າງສະໄຫວ ເໝືອນດັ່ງວິມານອັນມີແສງສະຫວ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້ນີ້. ທ່ານເປັນໃຜກັນໜໍ ທີ່ລົງມາຈາກສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງສູ່ແຜ່ນດິນນີ້? 890. ໘໙໐. ‘‘Chindati raṃsī pabhaṅkarassa, sādhikavīsatiyojanāni ābhā; Rattimapi yathā divaṃ karoti, parisuddhaṃ vimalaṃ subhaṃ vimānaṃ. ວິມານອັນບໍລິສຸດ ປາສະຈາກມົນທິນ ແລະງົດງາມນີ້ ຍ່ອມຂົ່ມແສງສະຫວ່າງຂອງດວງຕາເວັນເສຍ. ແສງສະຫວ່າງຂອງວິມານນັ້ນແຜ່ຂະຫຍາຍໄປໄກກວ່າຊາວຫ້າໂຍດ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ເວລາກາງຄືນສະຫວ່າງສະໄຫວຄືກັບເວລາກາງເວັນ. 891. ໘໙໑. ‘‘Bahupadumavicitrapuṇḍarīkaṃ, vokiṇṇaṃ kusumehi nekacittaṃ; Arajavirajahemajālachannaṃ, ākāse tapati yathāpi sūriyo. ວິມານອັນເຕັມໄປດ້ວຍດອກບົວຫຼວງແລະດອກບົວຂາວອັນວິຈິດ ສະຫຼັບສະຫຼ້າງດ້ວຍດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ປາສະຈາກຝຸ່ນລະອອງ ແລະມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳອັນບໍລິສຸດ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງໃນທ້ອງຟ້າເໝືອນດັ່ງດວງຕາເວັນ. 892. ໘໙໒. ‘‘Rattambarapītavasasāhi, agarupiyaṅgucandanussadāhi; Kañcanatanusannibhattacāhi, paripūraṃ gaganaṃva tārakāhi. ວິມານນັ້ນເຕັມໄປດ້ວຍເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນ ຜູ້ມີຜິວພັນລະອຽດອ່ອນດັ່ງທອງຄຳ ຜູ້ທາຕົວດ້ວຍກິ່ນຫອມແຫ່ງກິດສະໜາ, ປິຍັງຄຸ ແລະຈັນທັນ ຜູ້ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າສີແດງແລະສີເຫຼືອງ ເໝືອນດັ່ງທ້ອງຟ້າອັນເຕັມໄປດ້ວຍດວງດາວ. 893. ໘໙໓. ‘‘Naranāriyo bahuketthanekavaṇṇā, kusumavibhūsitābharaṇettha sumanā; Anilapamuñcitā pavanti surabhiṃ, tapaniyavitatā suvaṇṇachannā. ໃນວິມານນີ້ ມີເຫຼົ່າເທວະດາທັງຊາຍແລະຍິງເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ຜູ້ມີຜິວພັນຫຼາກຫຼາຍ ປະດັບກາຍດ້ວຍດອກໄມ້ແລະເຄື່ອງເອ້ທິບ ມີຈິດໃຈເບີກບານ ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງຄຳອັນຮຸ່ງເຮືອງ. ເມື່ອສາຍລົມພັດມາ ຍ່ອມນຳພາກິ່ນຫອມອັນອົບອວນໃຫ້ຟົ້ງກະຈາຍໄປທົ່ວວິມານ. 894. ໘໙໔. ‘‘Kissa saṃyamassa ayaṃ vipāko, kenāsi kammaphalenidhūpapanno; Yathā ca te adhigatamidaṃ vimānaṃ, tadanupadaṃ avacāsi iṅgha puṭṭho’’ti. ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງການສຳລວມອັນໃດ? ຍ້ອນຜົນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນວິມານນີ້? ແລະທ່ານໄດ້ວິມານນີ້ມາດ້ວຍເຫດໃດ? ຕະຖາຄົດຂໍຖາມທ່ານ ຂໍທ່ານຈົ່ງຕອບຕາມຄວາມເປັນຈິງນັ້ນເຖີດ. 895. ໘໙໕. ‘‘Sayamidha pathe samecca māṇavena, satthānusāsi anukampamāno; Tava ratanavarassa dhammaṃ sutvā, karissāmīti ca bravittha chatto. ຂ້ານ້ອຍ, ພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າຊົງພົບກັບສັດຕະມານົບໃນລະຫວ່າງທາງ ດ້ວຍຄວາມອະນຸເຄາະ ຈຶ່ງຊົງສັ່ງສອນເຂົາ. ສັດຕະມານົບນັ້ນໄດ້ຟັງທຳຂອງພຣະອົງຜູ້ເປັນລັດຕະນະອັນປະເສີດສຸດ ແລ້ວໄດ້ກ່າວວ່າ 'ຂ້ານ້ອຍຈະປະພຶດປະຕິບັດຕາມ'. 896. ໘໙໖. ‘‘Jinavarapavaraṃ [Pg.78] upehi saraṇaṃ, dhammañcāpi tatheva bhikkhusaṅghaṃ; Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ. “ຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ປະເສີດສຸດກວ່າຜູ້ປະເສີດທັງຫຼາຍເປັນທີ່ເພິ່ງ, ແລະຈົ່ງເຂົ້າເຖິງພຣະທັມກັບທັງພຣະພິກຂຸສົງເປັນທີ່ເພິ່ງເຊັ່ນດຽວກັນເຖີດ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.” 897. ໘໙໗. ‘‘Mā ca pāṇavadhaṃ vividhaṃ carassu asuciṃ,Na hi pāṇesu asaññataṃ avaṇṇayiṃsu sappaññā; Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante,Pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ. “ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ກະທຳການຂ້າສັດຕ່າງໆ ອັນເປັນສິ່ງບໍ່ສະອາດ, ເພາະວ່າຜູ້ມີປັນຍາທັງຫຼາຍຍ່ອມບໍ່ສັນເສີນຄວາມບໍ່ສຳລວມໃນສັດທັງຫຼາຍ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.” 898. ໘໙໘. ‘‘Mā ca parajanassa rakkhitampi, ādātabbamamaññitho adinnaṃ; Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā vacanaṃ tathevakāsiṃ. “ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ສຳຄັນໝາຍໝັ້ນວ່າຈະຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ ອັນເປັນຂອງທີ່ຜູ້ນຶ່ນຮັກສາໄວ້. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.” 899. ໘໙໙. ‘‘Mā ca parajanassa rakkhitāyo, parabhariyā agamā anariyametaṃ; Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ; “ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ເຂົ້າຫາພັນລະຍາຂອງຜູ້ນຶ່ນ ຜູ້ທີ່ຄົນອື່ນປົກປັກຮັກສາໄວ້ ເພາະການກະທຳນັ້ນເປັນສິ່ງທີ່ບໍ່ປະເສີດ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.” 900. ໙໐໐. ‘‘Mā ca vitathaṃ aññathā abhāṇi,Na hi musāvādaṃ avaṇṇayiṃsu sappaññā; Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ. “ແລະຈົ່ງຢ່າໄດ້ກ່າວຄຳເທັດຄຳບໍ່ຈິງໂດຍປະການອື່ນ ເພາະວ່າຜູ້ມີປັນຍາທັງຫຼາຍຍ່ອມບໍ່ສັນເສີນການກ່າວມຸສາ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.” 901. ໙໐໑. ‘‘Yena ca purisassa apeti saññā, taṃ majjaṃ parivajjayassu sabbaṃ; Noti paṭhamaṃ avocahaṃ bhante, pacchā te vacanaṃ tathevakāsiṃ. “ແລະສິ່ງມຶນເມົາໃດທີ່ເຮັດໃຫ້ມະນຸດເສຍສະຕິ ຈົ່ງເວັ້ນສິ່ງມຶນເມົານັ້ນທັງໝົດ. ຂ້າແຕ່ພຣະອົງຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເບື້ອງຕົ້ນຂ້າພຣະອົງໄດ້ກາບທູນວ່າ 'ບໍ່ຮູ້' ແຕ່ພາຍຫຼັງ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣະດຳຣັດຂອງພຣະອົງເຊັ່ນນັ້ນແລ້ວ.” 902. ໙໐໒. ‘‘Svāhaṃ idha pañca sikkhā karitvā, paṭipajjitvā tathāgatassa dhamme; Dvepathamagamāsiṃ coramajjhe, te maṃ tattha vadhiṃsu bhogahetu. “ຂ້າພຣະອົງນັ້ນໄດ້ສະມາທານສິກຂາບົດຫ້າປະການໃນທີ່ນີ້ ແລະໄດ້ປະຕິບັດຕາມພຣးທັມຂອງພຣະຕຖາຄົດ ແລ້ວໄດ້ເດີນທາງໄປສູ່ທາງສອງແພ່ງໃນທ່າມກາງພວກໂຈນ ພວກໂຈນເຫຼົ່ານັ້ນໄດ້ຂ້າຂ້າພຣະອົງໃນທີ່ນັ້ນເພື່ອຫວັງເອົາຊັບສິນ.” 903. ໙໐໓. ‘‘Ettakamidaṃ [Pg.79] anussarāmi kusalaṃ, tato paraṃ na me vijjati aññaṃ; Tena sucaritena kammunāhaṃ, uppanno tidivesu kāmakāmī. “ຂ້າພຣະອົງລະນຶກເຖິງກຸສົນກັມໄດ້ພຽງເທົ່ານີ້ ນອກຈາກນີ້ແລ້ວບໍ່ມີກຸສົນອື່ນໃດອີກເລີຍ ດ້ວຍກັມອັນເປັນສຸຈະຣິດນັ້ນ ຂ້າພຣະອົງຈຶ່ງໄດ້ມາບັງເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ເປັນຜູ້ສະເຫວີຍກາມາຣົມຕາມຄວາມປາດຖະໜາ.” 904. ໙໐໔. ‘‘Passa khaṇamuhuttasaññamassa, anudhammappaṭipattiyā vipākaṃ; Jalamiva yasasā samekkhamānā, bahukā maṃ pihayanti hīnakammā. “ຂໍພຣະອົງຈົ່ງທອດພຣະເນດຜົນແຫ່ງຄວາມສຳລວມພຽງຊົ່ວຄູ່ຊົ່ວຂະນະ ແລະຜົນແຫ່ງການປະຕິບັດທັມອັນສົມຄວນແກ່ທັມເຖີດ ເຫຼົ່າເທວະດາຜູ້ມີກັມອັນຕ່ຳກວ່າເປັນອັນຫຼາຍ ເມື່ອເຫັນຂ້າພຣະອົງຜູ້ຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ດ້ວຍຍົດ ກໍພາກັນປາດຖະໜາຢາກເປັນເຊັ່ນຂ້າພຣະອົງ.” 905. ໙໐໕. ‘‘Passa katipayāya desanāya, sugatiñcamhi gato sukhañca patto; Ye ca te satataṃ suṇanti dhammaṃ, maññe te amataṃ phusanti khemaṃ. “ຂໍພຣະອົງຈົ່ງທອດພຣະເນດຜົນແຫ່ງພຣະທັມມະເຕດສະໜາພຽງເລັກນ້ອຍນີ້ເຖີດ ຂ້າພຣະອົງໄດ້ໄປສູ່ສຸຄະຕິ ແລະໄດ້ເຖິງຄວາມສຸກແລ້ວ ສ່ວນຊົນເຫຼົ່າໃດທີ່ໄດ້ຟັງພຣະທັມຢູ່ເປັນນິດ ຂ້າພຣະອົງເຫັນວ່າຊົນເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມຈະໄດ້ບັນລຸພຣະນິພານອັນເປັນແດນກະເສມອັນບໍ່ຕາຍ.” 906. ໙໐໖. ‘‘Appampi kataṃ mahāvipākaṃ, vipulaṃ hoti tathāgatassa dhamme; Passa katapuññatāya chatto, obhāseti pathaviṃ yathāpi sūriyo. “ບຸນທີ່ກະທຳແລ້ວແມ່ນພຽງເລັກນ້ອຍໃນພຣະທັມຂອງພຣະຕຖາຄົດ ຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະໄພບູນ ຂໍພຣະອົງຈົ່ງທອດພຣະເນດຜົນແຫ່ງການກະທຳບຸນຂອງຊັດຕະມານົບ ຜູ້ເຮັດໃຫ້ແຜ່ນດິນຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດັ່ງພຣະອາທິດ.” 907. ໙໐໗. ‘‘Kimidaṃ kusalaṃ kimācarema, icceke hi samecca mantayanti; Te mayaṃ punareva laddha mānusattaṃ, paṭipannā viharemu sīlavanto. “ບາງຄົນພາກັນມາປະຊຸມປຶກສາຫາລືກັນວ່າ 'ກຸສົນນີ້ຄືຫຍັງ? ພວກ ເຮົາຄວນປະພຶດກຸສົນແນວໃດ?' ພວກຂ້າພຣະອົງເຫຼົ່ານັ້ນ ຫາກໄດ້ກັບມາເກີດເປັນມະນຸດອີກ ກໍຈະປະພຶດປະຕິບັດທັມ ແລະເປັນຜູ້ມີສິນດຳຣົງຊີວິດຢູ່.” 908. ໙໐໘. ‘‘Bahukāro anukampako ca satthā, iti me sati agamā divā divassa; Svāhaṃ upagatomhi saccanāmaṃ, anukampassu punapi suṇemu dhammaṃ. “ພຣະສາດສະດາເປັນຜູ້ມີອຸປະການະຄຸນຫຼາຍ ແລະມີຄວາມອະນຸເຄາະ ເພາະເຫດນັ້ນ ເມື່ອຂ້າພຣະອົງຍັງມີຊີວິດຢູ່ ພຣະອົງຈຶ່ງໄດ້ສະເດັດມາໃນເວລາທ່ຽງວັນ ຂ້າພຣະອົງນັ້ນໄດ້ເຂົ້າເຖິງພຣະອົງຜູ້ມີພຣະນາມອັນແທ້ຈິງແລ້ວ ຂໍພຣະອົງຈົ່ງອະນຸເຄາະຂ້າພຣະອົງອີກເຖີດ ພວກຂ້າພຣະອົງຈະຂໍຟັງພຣະທັມ.” 909. ໙໐໙. ‘‘Ye [Pg.80] cidha pajahanti kāmarāgaṃ, bhavarāgānusayañca pahāya mohaṃ; Na ca te punamupenti gabbhaseyyaṃ, parinibbānagatā hi sītibhūtā’’ti. “...ຊົນເຫຼົ່າໃດໃນພຣະສາດສະໜານີ້ ລະກາມະຣາຄະໄດ້ແລ້ວ ແລະລະໂມຫະກັບທັງພະວະຣາຄານຸໄສໄດ້ແລ້ວ ຊົນເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມບໍ່ຕ້ອງເຂົ້າເຖິງການນອນໃນຄັນພະອີກ ເພາະພວກເຂົາເປັນຜູ້ເຢັນສະໜິດ ແລະດັບຂັນທະປະຣິນιພານແລ້ວ.” Chattamāṇavakavimānaṃ tatiyaṃ. “ຈົບ ຊັດຕະມານະວະກະວິມານ ທີສາມ.” 4. Kakkaṭakarasadāyakavimānavatthu ໔. “ເລື່ອງ ກັກກະຕະກະຣະສະທາຍະກະວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ຖວາຍແກງປູ)” 910. ໙໑໐. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນກວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.” 911. ໙໑໑. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ແລະມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບ ແລະມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.” 912. ໙໑໒. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ເພາະບຸນອັນໃດຜົນອັນພຶງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນວິມານນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ.” 913. ໙໑໓. ‘‘Pucchāmi taṃ deva mahānubhāva, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ເມື່ອທ່ານເກີດເປັນມະນຸດໄດ້ກະທຳບຸນອັນໃດໄວ້ ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” 914. ໙໑໔. So devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. “ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພຣະມົກຄັລລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:” 915. ໙໑໕. ‘‘Satisamuppādakaro, dvāre kakkaṭako ṭhito; Niṭṭhito jātarūpassa, sobhati dasapādako. “ຮູບປູມີຕີນສິບຕີນ ເຮັດດ້ວຍຄຳອັນງົດງາມ ຕັ້ງຢູ່ທີ່ປະຕູວິມານ ເປັນເຄື່ອງເຕືອນໃຫ້ລະນຶກເຖິງບຸນກຸສົນ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມຍິ່ງ.” 916. ໙໑໖. ‘‘Tena [Pg.81] metādiso vaṇṇo, tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā, ye keci manaso piyā. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້ ເພາະບຸນນັ້ນ ຜົນອັນພຶງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າໃນວິມານນີ້ ແລະໂພຄະທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກແຫ່ງໃຈຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.” 917. ໙໑໗. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva, manussabhūto yamakāsi puññaṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ຂ້າແຕ່ພຣະພິກຂຸຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ຂ້າພະເຈົ້າຂໍບອກບຸນທີ່ໄດ້ກະທຳໄວ້ເມື່ອຄັ້ງເກີດເປັນມະນຸດແກ່ພຣະອົງ ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Kakkaṭakarasadāyakavimānaṃ catutthaṃ. “ຈົບ ກັກກະຕະກະຣະສະທາຍະກະວິມານ ທີສີ່.” (Anantaraṃ pañcavimānaṃ yathā kakkaṭakarasadāyakavimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ) “(ວິມານອີກຫ້າແຫ່ງຖັດໄປ ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມໂດຍລະອຽດ ເຊັ່ນດຽວກັບ ກັກກະຕະກະຣະສະທາຍະກະວິມານ)” 5. Dvārapālavimānavatthu ໕. “ເລື່ອງ ທະວາຣະປາລະກະວິມານ (ວິມານຂອງຄົນເຝົ້າປະຕູ)” 918. ໙໑໘. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນກວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.” 919. ໙໑໙. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ແລະມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບ ແລະມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.” 920. ໙໒໐. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” 922. ໙໒໒. So devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. “ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພຣະມົກຄັລລານະຖາມແລ້ວ ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:” 923. ໙໒໓. ‘‘Dibbaṃ mamaṃ vassasahassamāyu, vācābhigītaṃ manasā pavattitaṃ; Ettāvatā ṭhassati puññakammo, dibbehi kāmehi samaṅgibhūto. “ອາຍຸທິບຂອງຂ້າພະເຈົ້າມີກຳນົດພັນປີ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ກ່າວຕ້ອນຮັບດ້ວຍວາຈา ແລະໄດ້ນ້ອມນຶກດ້ວຍໃຈ ພຽງແຕ່ເທົ່ານີ້ ຜູ້ມີບຸນອັນໄດ້ກະທຳແລ້ວ ຍ່ອມຈະດຳຣົງຢູ່ໃນເທວະໂລກ ເປັນຜູ້ເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍກາມະຄຸນອັນເປັນທິບ.” 924. ໙໒໔. ‘‘Tena [Pg.82] metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dvārapālavimānaṃ pañcamaṃ. “ຈົບ ທະວາຣະປາລະກະວິມານ ທີຫ້າ.” 6. Paṭhamakaraṇīyavimānavatthu ໖. “ເລື່ອງ ປະຖົມມະກະຣະນີຍະວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ກະທຳກິດອັນຄວນ ເລື່ອງທີໜຶ່ງ)” 926. ໙໒໖. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນກວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.” 927. ໙໒໗. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ແລະມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບ ແລະມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.” 928. ໙໒໘. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” 930. ໙໓໐. So devaputto attamano…pe…yassa kammassidaṃ phalaṃ. “ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ລະ... ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:” 931. ໙໓໑. ‘‘Karaṇīyāni puññāni, paṇḍitena vijānatā; Sammaggatesu buddhesu, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ. “ບຸນທັງຫຼາຍອັນເປັນສິ່ງທີ່ຄວນກະທຳ ຜູ້ມີປັນຍາຜູ້ຮູ້ແຈ້ງປະໂຫຍດຍ່ອມກະທຳໄວ້ ໃນພຣະພຸດທະເຈົ້າທັງຫຼາຍຜູ້ປະຕິບັດຊອບແລ້ວ ເພາະທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະພຸດທະເຈົ້າເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.” 932. ໙໓໒. ‘‘Atthāya vata me buddho, araññā gāmamāgato; Tattha cittaṃ pasādetvā, tāvatiṃsūpago ahaṃ. “ພຣະພຸດທະເຈົ້າໄດ້ສະເດັດຈາກປ່າເຂົ້າສູ່ບ້ານເພື່ອປະໂຫຍດແກáຂ້າພະເຈົ້າແທ້ໆ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພຣະພຸດທະເຈົ້ານັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ.” 933. ໙໓໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamakaraṇīyavimānaṃ chaṭṭhaṃ. “ຈົບ ປະຖົມມະກະຣະນີຍະວິມານ ທີຫົກ.” 7. Dutiyakaraṇīyavimānavatthu ໗. “ເລື່ອງ ທຸຕິຍະກະຣະນີຍະວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ກະທຳກິດອັນຄວນ ເລື່ອງທີສອງ)” 935. ໙໓໕. ‘‘Uccamidaṃ [Pg.83] maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນກວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.” 936. ໙໓໖. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ແລະມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບ ແລະມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.” 937. ໙໓໗. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” 939. ໙໓໙. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. “ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ລະ... ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:” 940. ໙໔໐. ‘‘Karaṇīyāni puññāni, paṇḍitena vijānatā; Sammaggatesu bhikkhūsu, yattha dinnaṃ mahapphalaṃ. “ບຸນທັງຫຼາຍອັນເປັນສິ່ງທີ່ຄວນກະທຳ ຜູ້ມີປັນຍາຜູ້ຮູ້ແຈ້ງປະໂຫຍດຍ່ອມກະທຳໄວ້ ໃນພຣະພິກຂຸທັງຫຼາຍຜູ້ປະຕິບັດຊອບແລ້ວ ເພາະທານທີ່ຖວາຍໃນພຣະພິກຂຸເຫຼົ່ານັ້ນຍ່ອມມີຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.” 941. ໙໔໑. ‘‘Atthāya vata me bhikkhu, araññā gāmamāgato; Tattha cittaṃ pasādetvā, tāvatiṃsūpago ahaṃ. “ພຣະພິກຂຸໄດ້ສະເດັດຈາກປ່າເຂົ້າສູ່ບ້ານເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າແທ້ໆ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສໃນພຣະພິກຂຸນັ້ນ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ.” 942. ໙໔໒. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyakaraṇīyavimānaṃ sattamaṃ. “ຈົບ ທຸຕິຍະກະຣະນີຍະວິມານ ທີເຈັດ.” 8. Paṭhamasūcivimānavatthu ໘. “ເລື່ອງ ປະຖົມມະສູຈິວິມານ (ວິມານຂອງຜູ້ຖວາຍເຂັມ ເລື່ອງທີໜຶ່ງ)” 944. ໙໔໔. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປຣາສາດອັນกວ້າງຂວາງໃຫຍ່ໂຕເຖິງເຈັດຮ້ອຍຍອດ ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.” 945. ໙໔໕. ‘‘Tatthacchasi [Pg.84] pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ແລະມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບ ແລະມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່.” 946. ໙໔໖. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນອັນໃດທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” 948. ໙໔໘. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. “ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ລະ... ຈຶ່ງໄດ້ພະຍາກອນຜົນແຫ່ງກັມນີ້ວ່າ:” 949. ໙໔໙. ‘‘Yaṃ dadāti na taṃ hoti,Yañceva dajjā tañceva seyyo; Sūci dinnā sūcimeva seyyo. “ວັດຖຸທານໃດທີ່ບຸກຄົນຖວາຍແລ້ວ ຜົນຂອງທານນັ້ນຍ່ອມບໍ່ແມ່ນມີພຽງແຕ່ເທົ່ານັ້ນ ແຕ່ການຖວາຍວັດຖຸທານໃດ (ອັນບໍ່ມີໂທດ) การຖວາຍວັດຖຸທານນັ້ນແຫຼະປະເສີດສຸດ ເພາະວ່າຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍເຂັມ ການຖວາຍເຂັມນັ້ນຈຶ່ງປະເສີດສຸດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ.” 950. ໙໕໐. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ລະ... ແລະວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamasūcivimānaṃ aṭṭhamaṃ. “ຈົບ ປະຖົມມະສູຈິວິມານ ທີແປດ.” 9. Dutiyasūcivimānavatthu ໙. ເລື່ອງວິມານທີ່ຖວາຍເຂັມ ທີ 2 (ທຸຕິຍະສູຈິວິມານະວັດຖຸ) 952. ໙໕໒. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ວິມານທີ່ມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ ສູງຕະຫງ່ານ ໂດຍຮອບມີຂະໜາດສິບສອງໂຍດ ມີຍອດປາສາດເຈັດຮ້ອຍຫຼັງອັນກວ້າງຂວາງ ປະກອບດ້ວຍເສົາແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ.” 953. ໙໕໓. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມທັງບໍລິໂພກ ພິນທິບທັງຫຼາຍກໍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນທິບ ແລະເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳກໍຟ້ອນລຳຢູ່.” 954. ໙໕໔. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 956. ໙໕໖. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ... ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາແຫ່ງຜົນກຳນີ້ວ່າ: 957. ໙໕໗. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto,purimajātiyā manussaloke. “ເມື່ອຊາດກ່ອນ ໃນໂລກມະນຸດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ.” 958. ໙໕໘. ‘‘Addasaṃ [Pg.85] virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ; Tassa adāsahaṃ sūciṃ, pasanno sehi pāṇibhi. “ข້ານ້ອຍໄດ້ພົບເຫັນພະພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກທຸລີ (ກິເລດ) ມີຈິດໃຈຜ່ອງໃສ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍເຂັມແກ່ພະພິກຂຸຮູບນັ້ນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 959. ໙໕໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyasūcivimānaṃ navamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານທີ່ຖວາຍເຂັມ ທີ 2 ທີ່ 9. 10. Paṭhamanāgavimānavatthu ໑໐. ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 1 (ປະຖະມະນາກະວິມານະວັດຖຸ) 961. ໙໖໑. ‘‘Susukkakhandhaṃ abhiruyha nāgaṃ, akācinaṃ dantiṃ baliṃ mahājavaṃ; Abhiruyha gajavaraṃ sukappitaṃ, idhāgamā vehāyasaṃ antalikkhe. “ທ່ານຂີ່ຊ້າງຕົວມີກາຍຂາວຜ່ອງ ບໍ່ມີຕຳໜິ ມີງາງາມ ມີກຳລັງຫຼາຍ ມີກຳລັງແລ່ນໄວ ທ່ານຂີ່ພະຍາຊ້າງຕົວປະດັບປະດາຢ່າງດີແລ້ວ ເດີນທາງມາໃນອາກາດສູ່ສະຖານທີ່ນີ້.” 962. ໙໖໒. ‘‘Nāgassa dantesu duvesu nimmitā, acchodakā paduminiyo suphullā; Padumesu ca turiyagaṇā pavajjare, imā ca naccanti manoharāyo. “ຢູ່ທີ່ງາທັງສອງຂອງພະຍາຊ້າງນັ້ນ ມີສະໂບກຂະຣະນີທີ່ເນລະມິດຂຶ້ນ ມີນ້ຳໃສສະອາດ ມີດອກບົວຫຼວງເບັ່ງບານ ແລະຢູ່ເທິງດອກບົວນັ້ນ ມີວົງດົນຕີບັນເລງຢູ່ ທັງເຫຼົ່ານາງເທບອັບສອນຜູ້ມີສະເໜ່ເຫຼົ່ານີ້ກໍຟ້ອນລຳ ແລະຂັບຮ້ອງຢູ່.” 963. ໙໖໓. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດຂອງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອເກີດເປັນມະນຸດໄດ້ເຮັດບຸນກຳອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 964. ໙໖໔. So devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະໂມກຄັນລານະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາແຫ່ງຜົນກຳນີ້ຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ: 965. ໙໖໕. ‘‘Aṭṭheva muttapupphāni, kassapassa mahesino ; Thūpasmiṃ abhiropesiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. “ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ບູຊາດອກໄມ້ແປດດອກທີ່ຫຼົ່ນຈາກຂົ້ວ ທີ່ພະສະຖູບຂອງພະກັດສະປະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ແສຫວັງຄຸນອັນໃຫຍ່ຫຼວງ ດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ.” 966. ໙໖໖. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamanāgavimānaṃ dasamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 1 ທີ່ 10. 11. Dutiyanāgavimānavatthu ໑໑. ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 2 (ທຸຕິຍະນາກະວິມານะວັດຖຸ) 968. ໙໖໘. ‘‘Mahantaṃ [Pg.86] nāgaṃ abhiruyha, sabbasetaṃ gajuttamaṃ; Vanā vanaṃ anupariyāsi, nārīgaṇapurakkhato; Obhāsento disā sabbā, osadhī viya tārakā. “ທ່ານຂີ່ພະຍາຊ້າງຕົວໃຫຍ່ ມີກາຍຂາວຜ່ອງທັງຕົວ ເປັນຊ້າງອັນປະເສີດສຸດ ທ່ຽວໄປຈາກປ່າໜຶ່ງສູ່ປ່າໜຶ່ງ ໂດຍມີໝູ່ນາງເທບອັບສອນແວດລ້ອມ ເຮັດໃຫ້ທຸກທິດສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດາວປະກາຍພຶກ.” 969. ໙໖໙. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 971. ໙໗໑. So devaputto attamano, vaṅgīseneva pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອພະວັງຄີສະຖາມແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາແຫ່ງຜົນກຳນີ້ຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ: 972. ໙໗໒. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, upāsako cakkhumato ahosiṃ; Pāṇātipātā virato ahosiṃ, loke adinnaṃ parivajjayissaṃ. “ເມື່ອຂ້ານ້ອຍເກີດເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນອຸປາສົກຂອງພະໂຄຕະມະພຸດທະເຈົ້າຜູ້ມີພະຈັກສຸຫ້າປະການ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ ແລະໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ.” 973. ໙໗໓. ‘‘Amajjapo no ca musā abhāṇiṃ, sakena dārena ca tuṭṭho ahosiṃ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. “ຂ້ານ້ອຍບໍ່ໄດ້ດື່ມນ້ຳເມົາ ບໍ່ໄດ້ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີສະເພາະແຕ່ພັນລະຍາຂອງຕົນເອງ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍເຂົ້າ ນ້ຳ ແລະທານອັນໄພບູນອື່ນໆ ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.” 974. ໙໗໔. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນກຳນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີວັນນະເຊັ່ນນີ້... ແລະມີລັດສະໝີສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyanāgavimānaṃ ekādasamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 2 ທີ່ 11. 12. Tatiyanāgavimānavatthu ໑໒. ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 3 (ຕະຕິຍະນາກະວິມານະວັດຖຸ) 976. ໙໗໖. ‘‘Ko nu dibbena yānena, sabbasetena hatthinā; Turiyatāḷitanigghoso, antalikkhe mahīyati. “ທ່ານເປັນໃຜໜໍ ຂີ່ຍານທິບຄືຊ້າງທີ່ມີກາຍຂາວຜ່ອງທັງຕົວ ສະຖິດຢູ່ໃນອາກາດ ໄດ້ຮັບການບູຊາດ້ວຍສຽງດົນຕີອັນກຶກກ້ອງ.” 977. ໙໗໗. ‘‘Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado; Ajānantā taṃ pucchāma, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti. “ທ່ານເປັນເທວະດາ ຫຼືເປັນຄັນທັບພະ ຫຼືວ່າເປັນທ້າວສັກກະປຸຣິນທະທະ? ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ຮູ້ຈຶ່ງຖາມທ່ານ ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະຮູ້ຈັກທ່ານໄດ້ແນວໃດ?” 978. ໙໗໘. ‘‘Namhi [Pg.87] devo na gandhabbo, nāpi sakko purindado; Sudhammā nāma ye devā, tesaṃ aññataro aha’’nti. “ຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ແມ່ນເທວະດາ ບໍ່ແມ່ນຄັນທັບພະ ແລະບໍ່ແມ່ນທ້າວສັກກະປຸຣິນທະທະ ແຕ່ຂ້າພະເຈົ້າເປັນເທວະບຸດອົງໜຶ່ງໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ທີ່ມີຊື່ວ່າ ສຸທຳມາ.” 979. ໙໗໙. ‘‘Pucchāma devaṃ sudhammaṃ, puthuṃ katvāna añjaliṃ; Kiṃ katvā mānuse kammaṃ, sudhammaṃ upapajjatī’’ti. “ພວກຂ້າພະເຈົ້າຂໍປະນົມມືຖາມເທວະບຸດຊັ້ນສຸທຳມາວ່າ ເມື່ອຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນກຳອັນໃດໄວ້ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນສຸທຳມານີ້?” 980. ໙໘໐. ‘‘Ucchāgāraṃ tiṇāgāraṃ, vatthāgārañca yo dade; Tiṇṇaṃ aññataraṃ datvā, sudhammaṃ upapajjatī’’ti. “ບຸກຄົນໃດໄດ້ຖວາຍໂຮງມຸງດ້ວຍໃບອ້ອຍ ຫຼືໂຮງມຸງດ້ວຍຫຍ้า ຫຼືໂຮງມຸງດ້ວຍຜ້າ ບຸກຄົນນັ້ນເມື່ອໄດ້ຖວາຍໂຮງຢ່າງໃດຢ່າງໜຶ່ງໃນສາມຢ່າງນີ້ ຍ່ອມໄດ້ມາເກີດໃນໝູ່ເທວະດາຊັ້ນສຸທຳມາ.” Tatiyanāgavimānaṃ dvādasamaṃ. ຈົບ ເລື່ອງວິມານຊ້າງ ທີ 3 ທີ່ 12. 13. Cūḷarathavimānavatthu ໑໓. ເລື່ອງວິມານລົດນ້ອຍ (ຈູລະຣະຖະວິມານະວັດຖຸ) 981. ໙໘໑. ‘‘Daḷhadhammā nisārassa, dhanuṃ olubbha tiṭṭhasi; Khattiyo nusi rājañño, adu luddo vanecaro’’ti. “ທ່ານຢືນກຳນ້ອມຄັນທະນູອັນແຂງແກ່ນ ທີ່ເຮັດດ້ວຍໄມ້ມີແກ່ນອັນໝັ້ນຄົງ ທ່ານເປັນກະສັດ ຫຼືເປັນພະຣາຊະກຸມານ ຫຼືວ່າເປັນນາຍພານຜູ້ທ່ຽວຫາກິນໃນປ່າ?” 982. ໙໘໒. ‘‘Assakādhipatissāhaṃ, bhante putto vanecaro; Nāmaṃ me bhikkhu te brūmi, sujāto iti maṃ vidū. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຂ້ານ້ອຍເປັນໂອຣົດຂອງພະຍາອັດສະກະ ເປັນຜູ້ທ່ຽວໄປໃນປ່າ ຂ້ານ້ອຍຂໍບອກຊື່ແກ່ພະຄຸນເຈົ້າ ມະນຸດທັງຫຼາຍຮູ້ຈັກຂ້ານ້ອຍໃນນາມວ່າ ສຸຊາດ.” 983. ໙໘໓. ‘‘Mige gavesamānohaṃ, ogāhanto brahāvanaṃ; Migaṃ tañceva nāddakkhiṃ, tañca disvā ṭhito aha’’nti. “ຂ້ານ້ອຍທ່ຽວສະແຫວງຫາເນື້ອ (ສັດປ່າ) ຈຶ່ງໄດ້ເຂົ້າສູ່ປ່າໃຫຍ່ນີ້ ແຕ່ບໍ່ພົບເຫັນເນື້ອນັ້ນເລີຍ ພົບເຫັນແຕ່ພະຄຸນເຈົ້າ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຢືນຢູ່.” 984. ໙໘໔. ‘‘Svāgataṃ te mahāpuñña, atho te adurāgataṃ; Etto udakamādāya, pāde pakkhālayassu te. “ຍິນດີຕ້ອນຮັບທ່ານຜູ້ມີບຸນຫຼາຍ ການມາຂອງທ່ານບໍ່ແມ່ນການມາທີ່ບໍ່ດີ ຂໍທ່ານຈົ່ງຕັກເອົານ້ຳຈາກໝໍ້ນີ້ໄປລ້າງຕີນຂອງທ່ານເຖີດ.” 985. ໙໘໕. ‘‘Idampi pānīyaṃ sītaṃ, ābhataṃ girigabbharā; Rājaputta tato pitvā, santhatasmiṃ upāvisā’’ti. “ນ້ຳດື່ມນີ້ກໍເຢັນສະບາຍ ຕັກມາຈາກຊອກພູ ພະຣາຊະກຸມານ ຂໍທ່ານຈົ່ງດື່ມນ້ຳນັ້ນແລ້ວນັ່ງເທິງເຄື່ອງປູລາດ (ຫຍ້າ) ນີ້ເຖີດ.” 986. ໙໘໖. ‘‘Kalyāṇī vata te vācā, savanīyā mahāmuni; Nelā atthavatī vaggu, mantvā atthañca bhāsasi. “ຂ້າແດ່ພະມະຫາມຸນີ ວາຈາຂອງພະຄຸນເຈົ້າຊ່າງໄພເລາະໜ້າຟັງແທ້ໆ ເປັນວາຈาທີ່ບໍ່ມີໂທດ ມີປະໂຫຍດ ແລະອ່ອນຫວານ ພະຄຸນເຈົ້າກ່າວວາຈาອັນປະກອບດ້ວຍປັນຍາ ແລະມີປະໂຫຍດ.” 987. ໙໘໗. ‘‘Kā te rati vane viharato, isinisabha vadehi puṭṭho; Tava vacanapathaṃ nisāmayitvā, atthadhammapadaṃ samācaremase’’ti. “ຂ້າແດ່ພະຣືສີຜູ້ປະເສີດ ຄວາມຍິນດີຂອງພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ສະຖິດຢູ່ໃນປ່ານີ້ແມ່ນຫຍັງ? ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ຂ້ານ້ອຍຜູ້ຖາມແດ່ເຖີດ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຟັງຄຳສັ່ງສອນຂອງພະຄຸນເຈົ້າແລ້ວ ຈະໄດ້ປະພຶດປະຕິບັດຕາມທຳອັນມີປະໂຫຍດ.” 988. ໙໘໘. ‘‘Ahiṃsā [Pg.88] sabbapāṇīnaṃ, kumāramhāka ruccati; Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārati. “ພະຣາຊະກຸມານ ພວກອາຕະມາພາບຍິນດີໃນການບໍ່ບຽດບຽນສັດທັງປວງ ຍິນດີໃນການງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບ ການປະພຶດຜິດໃນກາມ ແລະການດື່ມນ້ຳເມົາ.” 989. ໙໘໙. ‘‘Ārati samacariyā ca, bāhusaccaṃ kataññutā; Diṭṭheva dhamme pāsaṃsā, dhammā ete pasaṃsiyāti. “ການງົດເວັ້ນ (ຈາກອະກຸສົນ) ການປະພຶດສະໝ່ຳສະເໝີ (ດ້ວຍກາຍ ວາຈາ ໃຈ) ຄວາມເປັນພະຫູສູດ ແລະຄວາມກະຕັນຍູ ທຳເຫຼົ່ານີ້ຍ່ອມໄດ້ຮັບການສັນເສີນໃນປັດຈຸບັນ ແລະນັກປາດທັງຫຼາຍກໍສັນເສີນທຳເຫຼົ່ານີ້.” 990. ໙໙໐. ‘‘Santike maraṇaṃ tuyhaṃ, oraṃ māsehi pañcahi; Rājaputta vijānāhi, attānaṃ parimocayā’’ti. “ພະຣາຊະກຸມານ ຄວາມຕາຍຢູ່ໃກ້ຕົວທ່ານແລ້ວ ທ່ານຈະມີຊີວິດຢູ່ບໍ່ເກີນຫ້າເດືອນນີ້ ຂໍທ່ານຈົ່ງຮັບຮູ້ໄວ້ ແລະຈົ່ງປົດປ່ອຍຕົນເອງ (ໃຫ້ພົ້ນຈາກທຸກໃນອະບາຍ) ເຖີດ.” 991. ໙໙໑. ‘‘Katamaṃ svāhaṃ janapadaṃ gantvā, kiṃ kammaṃ kiñca porisaṃ; Kāya vā pana vijjāya, bhaveyyaṃ ajarāmaro’’ti. “ຂ້າແດ່ພະຄຸນເຈົ້າ ຂ້ານ້ອຍຄວນຈະໄປສູ່ຊົນນະບົດໃດ ຄວນຈະເຮັດວຽກງານໃດ ຫຼືໜ້າທີ່ຂອງບຸລຸດອັນໃດ ຫຼືດ້ວຍວິຊາຄວາມຮູ້ອັນໃດ ຈຶ່ງຈະບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ?” 992. ໙໙໒. ‘‘Na vijjate so padeso, kammaṃ vijjā ca porisaṃ; Yattha gantvā bhave macco, rājaputtājarāmaro. “ພະຣາຊະກຸມານ ສະຖານທີ່ ວຽກງານ ວິຊາຄວາມຮູ້ ຫຼືໜ້າທີ່ຂອງບຸລຸດ ທີ່ສັດຈະໄປເຖິງແລ້ວບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍນັ້ນ ບໍ່ມີເລີຍ.” 993. ໙໙໓. ‘‘Mahaddhanā mahābhogā, raṭṭhavantopi khattiyā; Pahūtadhanadhaññāse, tepi no ajarāmarā. “ເຖິງແມ່ນກະສັດທັງຫຼາຍທີ່ມີຊັບຫຼາຍ ມີໂພຄະຫຼາຍ ມີແວ່ນແຄວ້ນ ແລະມີຊັບສິນເຂົ້າເປືອກຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ.” 994. ໙໙໔. ‘‘Yadi te sutā andhakaveṇḍuputtā, sūrā vīrā vikkantappahārino; Tepi āyukkhayaṃ pattā, viddhastā sassatīsamā. “ທ່ານເຄີຍໄດ້ຍິນເລື່ອງພວກອັນທະກະເວັນທຸບຸດ ຜູ້ມີຄວາມກ້າຫານ ເປັນນັກຮົບ ຜູ້ມີກຳລັງທຳລາຍສັດຕູ ຜູ້ປຽບເໝືອນດວງຈັນດວງອາທິດທີ່ຍືນຍົງ ພວກເຂົາເຫຼົ່ານັ້ນກໍຍັງເຖິງແກ່ຄວາມສິ້ນອາຍຸ ແລະຈິບຫາຍໄປ.” 995. ໙໙໕. ‘‘Khattiyā brāhmaṇā vessā, suddā caṇḍālapukkusā; Ete caññe ca jātiyā, tepi no ajarāmarā. “ພວກກະສັດ ພາມ ແພດ ສູດ ຈັນທານ ແລະປຸກກຸສະ ເຫຼົ່ານີ້ກໍດີ ຫຼືຄົນວັນນະອື່ນໆກໍດີ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ.” 996. ໙໙໖. ‘‘Ye mantaṃ parivattenti, chaḷaṅgaṃ brahmacintitaṃ; Ete caññe ca vijjāya, tepi no ajarāmarā. “ພວກທີ່ທ່ອງບົ່ນພະເວດອັນປະກອບດ້ວຍອົງຫົກ ທີ່ພາມຜູ້ສະແຫວງຫາພົມມະຈັນຄິດຄົ້ນຂຶ້ນມາ ເຫຼົ່ານີ້ກໍດີ ຫຼືຜູ້ມີວິຊາອື່ນໆກໍດີ ກໍບໍ່ແມ່ນຜູ້ບໍ່ແກ່ບໍ່ຕາຍ.” 997. ໙໙໗. ‘‘Isayo cāpi ye santā, saññatattā tapassino; Sarīraṃ tepi kālena, vijahanti tapassino. “ເຖິງແມ່ນພະຣືສີທັງຫຼາຍ ຜູ້ສະຫງົບ ມີຕົນອັນສຳລວມແລ້ວ ມີຕະປະ (ບຳເພັນພຽນ) ເມື່ອເຖິງເວລាកໍຍັງຕ້ອງລະຖິ້ມຮ່າງກາຍນີ້ໄປ.” 998. ໙໙໘. ‘‘Bhāvitattāpi arahanto, katakiccā anāsavā; Nikkhipanti imaṃ dehaṃ, puññapāpaparikkhayā’’ti. “ເຖິງແມ່ນພະອໍຣະຫັນທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີຕົນອັນອົບຮົມແລ້ວ ມີກິດອັນເຮັດສຳເລັດແລ້ວ ປາສະຈາກອາສະວະ ກໍຍັງຕ້ອງລະຖິ້ມຮ່າງກາຍນີ້ ເພາະຄວາມສິ້ນໄປແຫ່ງບຸນແລະບາບ.” 999. ໙໙໙. ‘‘Subhāsitā atthavatī, gāthāyo te mahāmuni; Nijjhattomhi subhaṭṭhena, tvañca me saraṇaṃ bhavā’’ti. “ຂ້າແດ່ພະມະຫາມຸນີ ຄາຖາທັງຫຼາຍຂອງພະຄຸນເຈົ້າຊ່າງກ່າວໄວ້ດີແທ້ໆ ມີປະໂຫຍດຫຼາຍ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບຄວາມເຂົ້າໃຈຢ່າງແຈ່ມແຈ້ງເພາະຄຳສັ່ງສອນອັນດີນີ້ ຂໍພະຄຸນເຈົ້າຈົ່ງເປັນທີ່ເພິ່ງຂອງຂ້ານ້ອຍເຖີດ.” 1000. ໑໐໐໐. ‘‘Mā [Pg.89] maṃ tvaṃ saraṇaṃ gaccha, tameva saraṇaṃ vaja ; Sakyaputtaṃ mahāvīraṃ, yamahaṃ saraṇaṃ gato’’ti. “ທ່ານຢ່າໄດ້ເຖິງອາຕະມາພາບເປັນທີ່ເພິ່ງເລີຍ ຂໍທ່ານຈົ່ງເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນສາກະຍະບຸດ ຜູ້ມີຄວາມພຽນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທີ່ອາຕະມາພາບໄດ້ເຖິງເປັນທີ່ເພິ່ງແລ້ວນັ້ນ ເປັນທີ່ເພິ່ງເຖີດ.” 1001. ໑໐໐໑. ‘‘Katarasmiṃ so janapade, satthā tumhāka mārisa; Ahampi daṭṭhuṃ gacchissaṃ, jinaṃ appaṭipuggala’’nti. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ພະສາສະດາຂອງພະຄຸນເຈົ້າສະຖິດຢູ່ໃນຊົນນະບົດໃດ? ຂ້ານ້ອຍກໍຢາກຈະໄປເຂົ້າເຝົ້າ ເພື່ອຟູມແຍງພະຊິນະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນບຸກຄົນຫາຜູ້ປຽບບໍ່ໄດ້ຮູບນັ້ນ.” 1002. ໑໐໐໒. ‘‘Puratthimasmiṃ janapade, okkākakulasambhavo; Tatthāsi purisājañño, so ca kho parinibbuto’’ti. “ພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເກີດໃນຕະກູນອົກກາກະຣາດ ຜູ້ເປັນບຸລຸດອາຊານໄນ ສະຖິດຢູ່ໃນຊົນນະບົດທາງທິດບູຮະພາ (ທິດຕາເວັນອອກ) ແຕ່ພະອົງໄດ້ສະເດັດດັບခັນທະປໍຣິນິບພານເສຍແລ້ວ.” 1003. ໑໐໐໓. ‘‘Sace hi buddho tiṭṭheyya, satthā tumhāka mārisa; Yojanāni sahassāni, gaccheyyaṃ payirupāsituṃ. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ຫາກພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພະສາສະດາຂອງພະຄຸນເຈົ້າຍັງຊົງພະຊົນຢູ່ ຂ້ານ້ອຍຈະເດີນທາງໄປເຂົ້າເຝົ້າບຳເລີພະອົງ ເຖິງແມ່ນຈະໄກເປັນພັນໂຍດກໍຕາມ.” 1004. ໑໐໐໔. ‘‘Yato ca kho parinibbuto, satthā tumhāka mārisa; Nibbutampi mahāvīraṃ, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ ແຕ່ເພາະພະສາສະດາຂອງພະຄຸນເຈົ້າສະສະເດັດດັບခັນທະປໍຣິນິບພານແລ້ວ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ມີຄວາມພຽນອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ເຖິງແມ່ນສະເດັດດັບခັນທະປໍຣິນິບພານແລ້ວນັ້ນ ເປັນທີ່ເພິ່ງ.” 1005. ໑໐໐໕. ‘‘Upemi saraṇaṃ buddhaṃ, dhammañcāpi anuttaraṃ; Saṅghañca naradevassa, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ. “ຂ້ານ້ອຍຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າເປັນທີ່ເພິ່ງ ຂໍເຖິງພະທຳອັນຍອດຢ້ຽມເປັນທີ່ເພິ່ງ ແລະຂໍເຖິງພະສົງຂອງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນທີ່ເຄົາລົບບູຊາຂອງມະນຸດແລະເທວະດາ ເປັນທີ່ເພິ່ງ.” 1006. ໑໐໐໖. ‘‘Pāṇātipātā viramāmi khippaṃ, loke adinnaṃ parivajjayāmi; Amajjapo no ca musā bhaṇāmi, sakena dārena ca homi tuṭṭho’’ti. “ຂ້ານ້ອຍຂໍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດໂດຍພັນທັນ ຂໍງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີສະເພາະແຕ່ພັນລະຍາຂອງຕົນເອງ.” 1007. ໑໐໐໗. ‘‘Sahassaraṃsīva yathā mahappabho, disaṃ yathā bhāti nabhe anukkamaṃ; Tathāpakāro tavāyaṃ mahāratho, samantato yojanasattamāyato. “ພະຍາລົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງທ່ານນີ້ ມີຂະໜາດກວ້າງເຈັດໂຍດໂດຍຮອບ ມີສະພາບຮຸ່ງເຮືອງ ປຽບເໝືອນດວງອາທິດທີ່ມີລັງສີພັນເສັ້ນ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດໃນທ້ອງຟ້າ.” 1008. ໑໐໐໘. ‘‘Suvaṇṇapaṭṭehi samantamotthaṭo, urassa muttāhi maṇīhi cittito; Lekhā suvaṇṇassa ca rūpiyassa ca, sobhenti veḷuriyamayā sunimmitā. (ລົດມ້າຂອງທ່ານ) ຖືກຫຸ້ມຫໍ່ໄປດ້ວຍແຜ່ນຄຳໂດຍຮອບ, ທີ່ງອນລົດນັ້ນ ປະດັບປະດາຢ່າງງົດງາມດ້ວຍໄຂ່ມຸກ ແລະ ແກ້ວມະນີ; ລວດລາຍຄຳ ແລະ ລວດລາຍເງິນ ທີ່ເນລະມິດຂຶ້ນຢ່າງປານີດ ດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ ກໍເຮັດໃຫ້ລົດນັ້ນມີຄວາມສະຫງ່າງາມ. 1009. ໑໐໐໙. ‘‘Sīsañcidaṃ [Pg.90] veḷuriyassa nimmitaṃ, yugañcidaṃ lohitakāya cittitaṃ; Yuttā suvaṇṇassa ca rūpiyassa ca, sobhanti assā ca ime manojavā. ຫົວງອນລົດນີ້ ກໍເນລະມິດຂຶ້ນດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ແອກລົດນີ້ ກໍປະດັບປະດາຢ່າງງົດງາມດ້ວຍແກ້ວທັບທິມແດງ; ມ້າທັງຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີຄວາມໄວດັ່ງໃຈນຶກ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳ ແລະ ເຄື່ອງຊົງເງິນ ກໍເຮັດໃຫ້ລົດມ້ານີ້ມີຄວາມສະຫງ່າງາມ. 1010. ໑໐໑໐. ‘‘So tiṭṭhasi hemarathe adhiṭṭhito, devānamindova sahassavāhano; Pucchāmi tāhaṃ yasavanta kovidaṃ, kathaṃ tayā laddho ayaṃ uḷāro’’ti. “ທ່ານຜູ້ມີລິດເດດຢືນຢູ່ເທິງລົດຄຳນີ້ ປຽບເໝືອນພະອິນຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນໝູ່ເທວະດາ ຜູ້ມີລົດທຽມດ້ວຍມ້າພັນຕົວ; ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ ຜູ້ມີຍົດ ແລະ ມີປັນຍາສະຫຼາດຫຼັກແຫຼມວ່າ ທ່ານໄດ້ຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ນີ້ມາດ້ວຍເຫດໃດ?” 1011. ໑໐໑໑. ‘‘Sujāto nāmahaṃ bhante, rājaputto pure ahuṃ; Tvañca maṃ anukampāya, saññamasmiṃ nivesayi. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າເປັນພະລາຊະບຸດ ມີນາມວ່າ ສຸຊາດ; ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າກໍໄດ້ມີຄວາມອະນຸເຄາະ ແນະນຳຂ້າພະເຈົ້າໃຫ້ຕັ້ງຢູ່ໃນສິນຄືຄວາມສຳລວມ.” 1012. ໑໐໑໒. ‘‘Khīṇāyukañca maṃ ñatvā, sarīraṃ pādāsi satthuno; Imaṃ sujāta pūjehi, taṃ te atthāya hehiti. “ພະຄຸນເຈົ້າຮູ້ວ່າຂ້າພະເຈົ້າຈະສິ້ນອາຍຸໄຂ ຈຶ່ງໄດ້ມອບພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດຂອງພະສາດສະດາໃຫ້ ແແລ້ວກ່າວວ່າ ‘ແນ່ສຸຊາດ, ຈົ່ງບູຊາພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດນີ້ເຖີດ, ການບູຊານັ້ນຈະເປັນໄປເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ທ່ານ’.” 1013. ໑໐໑໓. ‘‘Tāhaṃ gandhehi mālehi, pūjayitvā samuyyuto; Pahāya mānusaṃ dehaṃ, upapannomhi nandanaṃ. “ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຄວາມພາກພຽນ ໄດ້ບູຊາພະບໍຣົມມະສາລີຣິກະທາດນັ້ນດ້ວຍຂອງຫອມ ແລະ ດອກໄມ້ທັງຫຼາຍ, ເມື່ອລະຮ່າງກາຍມະນຸດນີ້ໄປແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສວນນັນທະວັນ (ສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ).” 1014. ໑໐໑໔. ‘‘Nandane ca vane ramme, nānādijagaṇāyute; Ramāmi naccagītehi, accharāhi purakkhato’’ti. “ຂ້າພະເຈົ້າແວດລ້ອມໄປດ້ວຍເຫຼົ່ານາງອັກສອນ ຜູ້ຟ້ອນລຳຂັບຮ້ອງ ຢ່າງມີຄວາມສຸກ ໃນສວນນັນທະວັນອັນເປັນທີ່ໜ້າຍິນດີ ເຊິ່ງເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກນານาຊະນິດ.” Cūḷarathavimānaṃ terasamaṃ. ຈົບ ຈູລະຣົດຖະວິມານ ທີ ໑໓. 14. Mahārathavimānavatthu ໑໔. ມະຫາຣົດຖະວິມານວັດຖຸ 1015. ໑໐໑໕. ‘‘Sahassayuttaṃ hayavāhanaṃ subhaṃ, āruyhimaṃ sandanaṃ nekacittaṃ; Uyyānabhūmiṃ abhito anukkamaṃ, purindado bhūtapatīva vāsavo. “(ແນ່ເທວະບຸດ) ທ່ານຂຶ້ນຂີ່ລົດມ້າອັນງົດງາມ ແລະ ປະດັບປະດາຢ່າງວິຈິດພິສະດານີ້ ເຊິ່ງທຽມດ້ວຍມ້າພັນຕົວ ເດີນທາງໄປໃກ້ບໍລິເວນສວນອຸທິຍານ ຢ່າງສະຫງ່າງາມ ປຽບເໝືອນທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນໝູ່ພູດຜີ ແລະ ເປັນຜູ້ໃຫ້ທານໃນກ່ອນ.” 1016. ໑໐໑໖. ‘‘Sovaṇṇamayā te rathakubbarā ubho, phalehi aṃsehi atīva saṅgatā; Sujātagumbā naravīraniṭṭhitā, virocatī pannaraseva cando. “ງອນລົດທັງສອງຂ້າງຂອງທ່ານທີ່ເຮັດດ້ວຍຄຳ ກໍເຂົ້າກັນໄດ້ດີຢ່າງຍິ່ງກັບແຜ່ນກະດານ ແລະ ໂຄງລົດ, ງອນລົດທີ່ຕັ້ງຢູ່ເປັນລະບຽບດີນັ້ນ ເປັນຜົນງານອັນປານີດທີ່ນາຍຊ່າງຜູ້ຊ່ຽວຊານໄດ້ເຮັດສຳເລັດແລ້ວ; ລົດມ້າຂອງທ່ານນີ້ ຈຶ່ງມີຄວາມສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນດວງຈັນໃນວັນເພັງສິບຫ้าຄ່ຳ.” 1017. ໑໐໑໗. ‘‘Suvaṇṇajālāvatato [Pg.91] ratho ayaṃ, bahūhi nānāratanehi cittito; Sunandighoso ca subhassaro ca, virocatī cāmarahatthabāhubhi. “ລົດມ້ານີ້ຖືກຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ປະດັບປະດາດ້ວຍແກ້ວມະນີຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ, ມີສຽງດັງກັງວານອັນໜ້າຍິນດີ ແລະ ມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ, ງົດງາມດ້ວຍເຫຼົ່າເທວະດາຈຳນວນຫຼາຍທີ່ຖືພັດຈາມະລີຢູ່ໃນມື.” 1018. ໑໐໑໘. ‘‘Imā ca nābhyo manasābhinimmitā, rathassa pādantaramajjhabhūsitā; Imā ca nābhyo satarājicittitā, sateratā vijjurivappabhāsare. “ດຸມລົດເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ປະດັບຢູ່ເຄິ່ງກາງລະຫວ່າງກຳລົດ ກໍປຽບເໝືອນເນລະມິດຂຶ້ນດ້ວຍໃຈ, ດຸມລົດເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ປະດັບດ້ວຍລວດລາຍຫຼາຍຮ້ອຍເສັ້ນ ກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ ປຽບເໝືອນສາຍຟ້າແມບ.” 1019. ໑໐໑໙. ‘‘Anekacittāvatato ratho ayaṃ, puthū ca nemī ca sahassaraṃsiko; Tesaṃ saro suyyati vaggurūpo, pañcaṅgikaṃ turiyamivappavāditaṃ. “ລົດມ້ານີ້ປະດັບປະດາດ້ວຍລວດລາຍຫຼາກຫຼາຍ, ກົງລົດອັນກວ້າງໃຫຍ່ກໍມີລັງສີເປັ່ງປະກາຍອອກມາເປັນພັນໆ ເສັ້ນ; ສຽງອັນມ່ວນຊື່ນຂອງກະດິ່ງຄຳທີ່ຫ້ອຍຢູ່ນັ້ນ ດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງທີ່ມີອົງຫ້າ.” 1020. ໑໐໒໐. ‘‘Sirasmiṃ cittaṃ maṇicandakappitaṃ, sadā visuddhaṃ ruciraṃ pabhassaraṃ; Suvaṇṇarājīhi atīva saṅgataṃ, veḷuriyarājīva atīva sobhati. “ທີ່ສ່ວນຫົວຂອງລົດມ້ານັ້ນ ປະດັບດ້ວຍແກ້ວມະນີຮູບຊົງດັ່ງດວງຈັນອັນວິຈິດ, ມີຄວາມບໍລິສຸດ, ໜ້າຍິນດີ ແລະ ເປັ່ງປະກາຍຢູ່ສະເໝີ; ມັນເຂົ້າກັນໄດ້ດີຢ່າງຍິ່ງກັບລວດລາຍຄຳ ແລະ ມີຄວາມງົດງາມຫຼາຍ ປຽບເໝືອນລວດລາຍຂອງແກ້ວໄພທູນ.” 1021. ໑໐໒໑. ‘‘Ime ca vāḷī maṇicandakappitā, ārohakambū sujavā brahūpamā.Brahā mahantā balino mahājavā, mano tavaññāya tatheva siṃsare. “ແນ່ເທວະບຸດ, ມ້າເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີເຄື່ອງປະດັບຫາງເປັນຮູບດວງຈັນເຮັດດ້ວຍແກ້ວມະນີ, ມີຮູບຮ່າງສົມສ່ວນ, ມີທ່າທາງການເດີນອັນສະຫງ່າງາມ ປຽບເໝືອນພະພົມ; ພວກມັນມີຮ່າງກາຍໃຫຍ່ໂຕ, ມີລິດເດດຫຼາຍ, ມີກຳລັງວັງຊາ ແລະ ມີຄວາມໄວສູງ, ພວກມັນຮູ້ໃຈຂອງທ່ານ ແລະ ປະພຶດຕົນຕາມໃຈຂອງທ່ານທຸກປະການ.” 1022. ໑໐໒໒. ‘‘Ime ca sabbe sahitā catukkamā, mano tavaññāya tatheva siṃsare; Samaṃ vahantā mudukā anuddhatā, āmodamānā turagāna muttamā. “ມ້າທັງໝົດເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ກ້າວເດີນດ້ວຍຕີນທັງສີ່ຢ່າງພ້ອມພຽງກັນ ກໍຮູ້ໃຈຂອງທ່ານ ແລະ ປະພຶດຕົນຕາມໃຈຂອງທ່ານ; ພວກມັນເປັນມ້າອັນປະເສີດສຸດ ທີ່ມີຄວາມອ່ອນໂຍນ, ບໍ່ເຮັດໃຫ້ຜູ້ຂີ່ຫວາດຫວັ່ນ, ຕ່າງກໍມີຄວາມຍິນດີ ແລະ ຊ່ວຍກັນລາກລົດໄປຢ່າງພ້ອມພຽງກັນ.” 1023. ໑໐໒໓. ‘‘Dhunanti vagganti patanti cambare, abbhuddhunantā sukate piḷandhane; Tesaṃ saro suyyati vaggurūpo, pañcaṅgikaṃ turiyamivappavāditaṃ. “ພວກມັນສະບັດເຄື່ອງປະດັບມ້າອັນງົດງາມ ພ້ອມທັງສະບັດແຜງຄໍ ແລະ ຫາງໄປມາໃນອາກາດ, ບາງຄັ້ງກໍກ້າວເດີນຢ່າງສະຫງ່າງາມ, ບາງຄັ້ງກໍໂດດເຕັ້ນໄປມາ; ສຽງອັນມ່ວນຊື່ນຂອງເຄື່ອງປະດັບມ້າເຫຼົ່ານັ້ນ ດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີບັນເລງທີ່ມີອົງຫ້າ.” 1024. ໑໐໒໔. ‘‘Rathassa [Pg.92] ghoso apiḷandhanāna ca, khurassa nādo abhihiṃsanāya ca; Ghoso suvaggū samitassa suyyati, gandhabbatūriyāni vicitrasaṃvane. “ສຽງລົດມ້າຂອງທ່ານ, ສຽງເຄື່ອງປະດັບ, ສຽງກີບມ້າ, ສຽງມ້າຮ້ອງ ແລະ ສຽງອັນມ່ວນຊື່ນຂອງເຫຼົ່າເທວະດາທັງຫຼາຍ ດັງກັງວານຂຶ້ນ ປຽບເໝືອນສຽງດົນຕີຂອງພວກຄັນທັບພະໃນສວນຈິດລະດາ.” 1025. ໑໐໒໕. ‘‘Rathe ṭhitā tā migamandalocanā, āḷārapamhā hasitā piyaṃvadā; Veḷuriyajālāvatatā tanucchavā, sadeva gandhabbasūraggapūjitā. “ເຫຼົ່ານາງອັກສອນ ຜູ້ມີດວງຕາງົດງາມດັ່ງຕາຂອງແມ່ເນື້ອຊາຍ, ມີຂົນຕາງອນງາມ, ມີຮອຍຍິ້ມແຍ້ມແຈ່ມໃສ, ເວົ້າຈາອ່ອນຫວານໜ້າຮັກ, ມີຮ່າງກາຍຄຸມດ້ວຍຕາໜ່າງແກ້ວໄພທູນ, ມີຜິວພັນອັນລະອຽດອ່ອນ ແລະ ເປັນຜູ້ທີ່ພວກຄັນທັບພະ ແລະ ເທວະດາຜູ້ໃຫຍ່ບູຊາຢູ່ສະເໝີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ.” 1026. ໑໐໒໖. ‘‘Tā rattarattambarapītavāsasā, visālanettā abhirattalocanā; Kule sujātā sutanū sucimhitā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā. “ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ວຸ່ງຫົ່ມຜ້າສີແດງເຂັ້ມ ແລະ ຜ້າສີເyellowງທອງອັນໜ້າດຶງດູດ, ມີດວງຕາກວ້າງໃຫຍ່ ແລະ ມີແວວຕາແດງລະເລື່ອອັນງົດງາມ, ເກີດໃນຕະກູນເທວະດາອັນສູງສົ່ງ, ມີຮູບຮ່າງອ້ອນແອ້ນ ແລະ ມີຮອຍຍິ້ມອັນບໍລິສຸດ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.” 1027. ໑໐໒໗. ‘‘Tā kambukeyūradharā suvāsasā, sumajjhimā ūruthanūpapannā; Vaṭṭaṅguliyo sumukhā sudassanā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā. “ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ໃສ່ກຳໄລຄຳ, ວຸ່ງຫົ່ມຜ້າຢ່າງງົດງາມ, ມີແອວບາງຮ່າງນ້ອຍ, ມີຕົ້ນຂາ ແລະ ຊ່ວງເອິກອັນເຕັມຕຶງ, ມີນິ້ວມືກົມມົນ, ມີໃບໜ້າອັນງົດງາມ ແລະ ໜ້າຊົມເບິ່ງ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.” 1028. ໑໐໒໘. ‘‘Aññā suveṇī susu missakesiyo, samaṃ vibhattāhi pabhassarāhi ca; Anubbatā tā tava mānase ratā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā. “ນາງອັກສອນບາງພວກ ຜູ້ມີຜົມຖັກເປຍຢ່າງງົດງາມ, ຍັງເປັນສາວຮຸ່ນ, ມີຜົມປະດັບດ້ວຍດອກໄມ້ ແລະ ເຄື່ອງປະດັບອັນເປັ່ງປະກາຍສະຫວ່າງສະໄຫວ; ພວກນາງປະພຶດຕົນຕາມໃຈ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.” 1029. ໑໐໒໙. ‘‘Āveḷiniyo padumuppalacchadā, alaṅkatā candanasāravāsitā ; Anubbatā tā tava mānase ratā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā. “ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ປະດັບດ້ວຍຕຸ້ມຫູດອກໄມ້, ມີຮ່າງກາຍຄຸມດ້ວຍດອກບົວຫຼວງ ແລະ ດອກບົວຂາບ, ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງຊົງ, ທາຜິວກາຍດ້ວຍແກ່ນຈັນອັນຫອມຫວນ; ພວກນາງປະພຶດຕົນຕາມໃຈ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.” 1030. ໑໐໓໐. ‘‘Tā māliniyo padumuppalacchadā, alaṅkatā candanasāravāsitā; Anubbatā tā tava mānase ratā, rathe ṭhitā pañjalikā upaṭṭhitā. “ນາງອັກສອນເຫຼົ່ານັ້ນ ຜູ້ປະດັບດ້ວຍພວງມາໄລດອກໄມ້, ມີຮ່າງກາຍຄຸມດ້ວຍດອກບົວຫຼວງ ແລະ ດອກບົວຂາບ, ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງຊົງ, ທາຜິວກາຍດ້ວຍແກ່ນຈັນອັນຫອມຫວນ; ພວກນາງປະພຶດຕົນຕາມໃຈ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ຕ່າງກໍຢືນຢູ່ເທິງລົດມ້າຂອງທ່ານ ພ້ອມທັງປະນົມມືຄອຍຮັບໃຊ້ຢູ່ໃກ້ໆ.” 1031. ໑໐໓໑. ‘‘Kaṇṭhesu [Pg.93] te yāni piḷandhanāni, hatthesu pādesu tatheva sīse; Obhāsayantī dasa sabbaso disā, abbhuddayaṃ sāradikova bhāṇumā. “ເຄື່ອງປະດັບຕ່າງໆ ທີ່ຢູ່ເທິງຄໍ, ມື, ຕີນ ແລະ ຫົວຂອງທ່ານນັ້ນ ເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທັງສິບທິດ ປຽບເໝືອນດວງອາທິດທີ່ກຳລັງຂຶ້ນໃນລະດູໃບໄມ້ຫຼົ່ນ.” 1032. ໑໐໓໒. ‘‘Vātassa vegena ca sampakampitā, bhujesu mālā apiḷandhanāni ca; Muñcanti ghosaṃ rūciraṃ suciṃ subhaṃ, sabbehi viññūhi sutabbarūpaṃ. “ພວງມາໄລ ແລະ ເຄື່ອງປະດັບຢູ່ທີ່ແຂນທັງສອງຂ້າງ ທີ່ສັ່ນໄຫວໄປມາດ້ວຍແຮງລົມ ແລະ ແຮງແລ່ນຂອງລົດມ້າ ກໍສົ່ງສຽງອັນມ່ວນຊື່ນ, ບໍລິສຸດ ແລະ ໄພເລາະ ເຊິ່ງເປັນສຽງທີ່ຜູ້ຮູ້ທັງຫຼາຍຄວນຟັງ.” 1033. ໑໐໓໓. ‘‘Uyyānabhūmyā ca duvaddhato ṭhitā, rathā ca nāgā tūriyāni ca saro; Tameva devinda pamodayanti, vīṇā yathā pokkharapattabāhubhi. “ແນ່ເທວະຣາດ, ສຽງຂອງລົດມ້າ, ສຽງຊ້າງ ແລະ ສຽງດົນຕີຕ່າງໆ ທີ່ຕັ້ງຢູ່ທັງສອງຂ້າງຂອງສວນອຸທິຍານ ກໍເຮັດໃຫ້ທ່ານມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ປຽບເໝືອນສຽງພິນທີ່ບັນເລງດ້ວຍຄັນພິນ ແລະ ສາຍພິນ ເຮັດໃຫ້ມະຫາຊົນມີຄວາມສຸກ.” 1034. ໑໐໓໔. ‘‘Imāsu vīṇāsu bahūsu vaggūsu, manuññarūpāsu hadayeritaṃ pītiṃ ; Pavajjamānāsu atīva accharā, bhamanti kaññā padumesu sikkhitā. “ເມື່ອພິນທັງຫຼາຍຈຳນວນຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີສຽງອັນໄພເລາະ ແລະ ໜ້າຍິນດີ ສົ່ງສຽງອັນເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມປິຕິຍິນດີເຂົ້າເຖິງຈິດໃຈ, ເຫຼົ່ານາງອັກສອນຜູ້ໄດ້ຮັບການຝຶກຝົນມາຢ່າງດີ ກໍພາກັນຟ້ອນລຳໄປມາຢູ່ເທິງດອກບົວທິບ.” 1035. ໑໐໓໕. ‘‘Yadā ca gītāni ca vāditāni ca, naccāni cimāni samenti ekato; Athettha naccanti athettha accharā, obhāsayantī ubhato varitthiyo. “ແລະ ເມື່ອໃດການຂັບຮ້ອງ, การບັນເລງດົນຕີ ແລະ ການຟ້ອນລຳເຫຼົ່ານີ້ ປະສານເຂົ້າກັນເປັນອັນໜຶ່ງອັນດຽວ; ເມື່ອນັ້ນ ເຫຼົ່ານາງອັກສອນບາງພວກກໍຟ້ອນລຳຢູ່ເທິງລົດມ້ານີ້, ສ່ວນສະຕີຜູ້ປະເສີດບາງພວກກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຢູ່ທັງສອງຂ້າງ.” 1036. ໑໐໓໖. ‘‘So modasi turiyagaṇappabodhano, mahīyamāno vajirāvudhoriva; Imāsu vīṇāsu bahūsu vaggūsu, manuññarūpāsu hadayeritaṃ pītiṃ. “ເມື່ອພິນທັງຫຼາຍຈຳນວນຫຼາຍເຫຼົ່ານີ້ ທີ່ມີສຽງອັນໄພເລາະ ແລະ ໜ້າຍິນດີ ສົ່ງສຽງອັນເຮັດໃຫ້ເກີດຄວາມປິຕິຍິນດີເຂົ້າເຖິງຈິດໃຈ, ທ່ານຜູ້ໄດ້ຮັບການປຸກໃຫ້ຕື່ນດ້ວຍສຽງດົນຕີ ແລະ ໄດ້ຮັບການບູຊາ ກໍມີຄວາມເພີດເພີນຍິນດີ ປຽບເໝືອນທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຜູ້ຖືວະຊິຣາວຸດ.” 1037. ໑໐໓໗. ‘‘Kiṃ tvaṃ pure kammamakāsi attanā, manussabhūto purimāya jātiyā; Uposathaṃ kaṃ vā tuvaṃ upāvasi, kaṃ dhammacariyaṃ vatamābhirocayi. “ໃນຊາດກ່ອນ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳຫຍັງໄວ້ດ້ວຍຕົນເອງ? ທ່ານໄດ້ຮັກສາອຸໂປສົດສິນແນວໃດ? ຫຼື ທ່ານຍິນດີໃນການປະພຶດທຳ ແລະ ວັດປະຕິບັດອັນໃດ?” 1038. ໑໐໓໘. ‘‘Nayīdamappassa [Pg.94] katassa kammuno, pubbe suciṇṇassa uposathassa vā; Iddhānubhāvo vipulo ayaṃ tava, yaṃ devasaṅghaṃ abhirocase bhusaṃ. “ລິດເດດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຂອງທ່ານນີ້ ທີ່ຄຸມຄອງ ແລະ ເປັ່ງປະກາຍເໜືອກວ່າໝູ່ເທວະດາທັງຫຼາຍ ບໍ່ແມ່ນຜົນຂອງກຳອັນເລັກນ້ອຍເລີຍ, ແຕ່ເປັນຜົນຂອງອຸໂປສົດສິນທີ່ທ່ານໄດ້ປະຕິບັດມາຢ່າງດີໃນຊາດກ່ອນແມ່ນບໍ່?” 1039. ໑໐໓໙. ‘‘Dānassa te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana; Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchito’’ti. “ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງທານຂອງທ່ານ, ຫຼື ເປັນຜົນແຫ່ງສິນ, ຫຼື ເປັນຜົນແຫ່ງການປະນົມມືໄຫວ້? ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເຫດນັ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າເຖີດ.” 1040. ໑໐໔໐. So devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalanti. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມຍິນດີ ເມື່ອຖືກພະມົກຄັລລານະຖາມແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນວ່າ: 1041. ໑໐໔໑. ‘‘Jitindriyaṃ buddhamanomanikkamaṃ, naruttamaṃ kassapamaggapuggalaṃ; Avāpurantaṃ amatassa dvāraṃ, devātidevaṃ satapuññalakkhaṇaṃ. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຝົ້າພົບພະກັດສະປະສຳມາສຳພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ມີອິນຊີອັນຊະນະແລ້ວ, ມີຄວາມພາກພຽນອັນເຕັມປ່ຽມ, ເປັນຍອດມະນຸດ, ເປັນບຸກຄົນຜູ້ປະເສີດສຸດ, ຜູ້ເປີດປະຕູແຫ່ງພະນິພານ, ເປັນເທວະດາເໜືອເທວະດາ, ມີມະຫາປຸຣິສະລັກສະນະອັນເກີດຈາກບຸນຫຼາຍຮ້ອຍປະການ.” 1042. ໑໐໔໒. ‘‘Tamaddasaṃ kuñjaramoghatiṇṇaṃ, suvaṇṇasiṅgīnadabimbasādisaṃ; Disvāna taṃ khippamahuṃ sucīmano, tameva disvāna subhāsitaddhajaṃ. “ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພະອົງຜູ້ປຽບເໝືອນພະຍາຊ້າງ ຜູ້ຂ້າມໂອຄະທັງສີ່ໄດ້ແລ້ວ, ມີຜິວພັນດັ່ງຄຳຊົມພູນຸດ; ເມື່ອໄດ້ເຫັນພະອົງຜູ້ມີທຳເປັນທຸງໄຊແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າກໍມີຈິດໃຈອັນບໍລິສຸດຜຸດຜ່ອງໃນທັນທີ.” 1043. ໑໐໔໓. ‘‘Tamannapānaṃ athavāpi cīvaraṃ, suciṃ paṇītaṃ rasasā upetaṃ; Pupphābhikkiṇamhi sake nivesane, patiṭṭhapesiṃ sa asaṅgamānaso. “ຂ້າພະເຈົ້ານັ້ນມີຈິດໃຈບໍ່ຕິດຂ້ອງໃນສິ່ງໃດ ໄດ້ນ້ອມຖວາຍຂະໜົມ, ນ້ຳດື່ມ ແລະ ຈີວອນ ອັນບໍລິສຸດ, ປານີດ ແລະ ມີລົດຊາດອັນດີເລີດ ແດ່ພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າພະອົງນັ້ນ ຜູ້ປະທັບນັ່ງຢູ່ໃນເຮືອນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ທີ່ປະດັບປະດາດ້ວຍດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ.” 1044. ໑໐໔໔. ‘‘Tamannapānena ca cīvarena ca, khajjena bhojjena ca sāyanena ca; Santappayitvā dvipadānamuttamaṃ, so saggaso devapure ramāmahaṃ. “ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບຳລຸງພະຜູ້ມີພະພາກເຈົ້າ ຜູ້ປະເສີດສຸດໃນໝູ່ສັດສອງຕີນ ໃຫ້ຊົງອີ່ມໜຳສຳລານດ້ວຍຂະໜົມ, ນ້ຳດື່ມ, ຈີວອນ, ຂອງຂົບຄ້ຽວ, ຂອງບໍລິໂພກ ແລະ ຂອງລິ້ມລົດ; ດ້ວຍເຫດນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາສະເຫວີຍສຸກໃນເທວະນະຄອນທຸກໆ ຊັ້ນສະຫວັນ.” 1045. ໑໐໔໕. ‘‘Etenupāyena imaṃ niraggaḷaṃ, yaññaṃ yajitvā tividhaṃ visuddhaṃ. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ດ້ວຍວິທີນີ້ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ບູຊາມະຫາທານອັນບໍ່ມີສິ່ງກີດຂວາງ (ນິຣັກຄະລະ) ອັນມີຄວາມບໍລິສຸດສາມປະການ (ກາຍ, ວາຈາ, ໃຈ ທັງໃນອະດີດ, ອະນາຄົດ, ປັດຈຸບັນ);” Pahāyahaṃ mānusakaṃ samussayaṃ, indūpamo devapure ramāmahaṃ. “ເມື່ອລະຮ່າງກາຍມະນຸດນີ້ໄປແລ້ວ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງໄດ້ມາສະεຫວີຍສຸກໃນເທວະນະຄອນ ປຽບເໝືອນພະອິນ.” 1046. ໑໐໔໖. ‘‘Āyuñca [Pg.95] vaṇṇañca sukhaṃ balañca, paṇītarūpaṃ abhikaṅkhatā muni; Annañca pānañca bahuṃ susaṅkhataṃ, patiṭṭhapetabbamasaṅgamānase. “ແນ່ມຸນີ, ຜູ້ທີ່ປາດຖະໜາອາຍຸ, ວັນນະ, ສຸຂະ, ພະລະ ແລະ ຮູບຮ່າງອັນປານີດ ກໍຄວນມີຈິດໃຈບໍ່ຕິດຂ້ອງໃນສິ່ງໃດ ແລ້ວນ້ອມຖວາຍຂະໜົມ ແລະ ນ້ຳດື່ມຈຳນວນຫຼາຍ ທີ່ຈັດຕຽມໄວ້ຢ່າງດີເລີດ.” 1047. ໑໐໔໗. ‘‘Nayimasmiṃ loke parasmiṃ vā pana, buddhena seṭṭho va samo va vijjati; Āhuneyyānaṃ paramāhutiṃ gato, puññatthikānaṃ vipulapphalesina’’nti. “ບໍ່ວ່າໃນໂລກນີ້ ຫຼື ໃນໂລກອື່ນ ກໍບໍ່ມີໃຜປະເສີດກວ່າ ຫຼື ສະເໝີດ້ວຍພະພຸດທະເຈົ້າເລີຍ; ພະພຸດທະເຈົ້າຊົງເປັນຜູ້ຄວນຮັບທັກຂິເນຍທານອັນປະເສີດສຸດ ຂອງເຫຼົ່າສັດຜູ້ປາດຖະໜາບຸນ ແລະ ຜູ້ສະແຫວງຫາຜົນອັນຍິ່ງໃຫຍ່.” Mahārathavimānaṃ cuddasamaṃ. ຈົບ ມະຫາຣົດຖະວິມານ ທີ ໑໔. Mahārathavaggo pañcamo niṭṭhito. ຈົບ ມະຫາຣົດຖະວັກ ທີ ໕. Tassuddānaṃ – ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນັ້ນຄື: Maṇḍūko revatī chatto, kakkaṭo dvārapālako; Dve karaṇīyā dve sūci, tayo nāgā ca dve rathā; Purisānaṃ paṭhamo vaggo pavuccatīti. “ວິມານວັດຖຸວ່າດ້ວຍ ມັclusterດູກະ, ເຣວະຕີ, ສັດຕະ, ກັກກະຕະ, ທະວາຣະປາລະກະ, ກະຣະນີຍະສອງເລື່ອງ, ສູຈິສອງເລື່ອງ, ນາກສາມເລື່ອງ ແລະ ຣົດສອງເລື່ອງ; ເຫຼົ່ານີ້ຄື ປຸຣິສະວັກ ທີ ໑ (ວັກວ່າດ້ວຍບຸລຸດ) ທີ່ພະສັງຄີຕິກາຈານທັງຫຼາຍໄດ້ກ່າວໄວ້.” Bhāṇavāraṃ tatiyaṃ niṭṭhitaṃ. ຈົບ ພາລະວານ ທີ ໓. 6. Pāyāsivaggo ໖. ປາຍາສິວັກ 1. Paṭhamaagāriyavimānavatthu ໑. ປະຖົມມະອະຄາຣິຍະວິມານວັດຖຸ 1048. ໑໐໔໘. ‘‘Yathā vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. “ສວນຈິດລະດາອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວແນວໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ ແລະ ຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດຢ່າງສະຫງ່າງາມແນວນັ້ນ.” 1049. ໑໐໔໙. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານເປັນຜູ້ມີລິດເດດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍເຫດໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວແນວນີ້? ແລະ ດ້ວຍເຫດໃດຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1050. ໑໐໕໐. So [Pg.96] devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມຍິນດີ ເມື່ອຖືກພະມົກຄັລລານະຖາມແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນວ່າ: 1051. ໑໐໕໑. ‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, opānabhūtā gharamāvasimha; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha. “ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ເມື່ອຄັ້ງຢູ່ໃນໂລກມະນຸດ ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະ ພັນລະຍາ ໄດ້ຄອງເຮືອນຢູ່ ໂດຍເຮັດຕົນປຽບເໝືອນນ້ຳສ້າງ (ແຫຼ່ງນ້ຳໃຊ້ສອຍ) ຂອງພະສົງສາມະເນນ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດໃຈເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍຂະໜົມ, ນ້ຳດື່ມ ແລະ ມະຫາທານອັນຍິ່ງໃຫຍ່ດ້ວຍຄວາມເຄົາລົບ.” 1052. ໑໐໕໒. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ດ້ວຍຜົນແຫ່ງກຸສົນກຳນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... ຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamaagāriyavimānaṃ paṭhamaṃ. ຈົບ ປະຖົມມະອະຄາຣິຍະວິມານ ທີ ໑. 2. Dutiyaagāriyavimānavatthu ໒. ທຸຕິຍະອະຄາຣິຍະvimານວັດຖຸ 1054. ໑໐໕໔. ‘‘Yathā vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. “ສວນຈິດລະດາອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວແນວໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ກໍເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ ແລະ ຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດຢ່າງສະຫງ່າງາມແນວນັ້ນ.” 1055. ໑໐໕໕. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານເປັນຜູ້ມີລິດເດດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ດ້ວຍເຫດໃດທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວແນວນີ້? ແລະ ດ້ວຍເຫດໃດຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງເປັ່ງປະກາຍແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1056. ໑໐໕໖. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມຍິນດີ... ໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກຳນັ້ນວ່າ: 1057. ໑໐໕໗. ‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, opānabhūtā gharamāvasimha; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha. “ເມື່ອຄັ້ງຢູ່ໃນມະນຸດໂລກ ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະພັນລະຍາ ໄດ້ຄອງເຮືອນຢູ່ ໂດຍເປັນຜູ້ປຽບເໝືອນນ້ຳສ້າງ (ທີ່ເປັນບ່ອນອາໄສຊົມໃຊ້ຂອງພິກຂຸສາມະເນນ), ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.” 1058. ໑໐໕໘. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyaagāriyavimānaṃ dutiyaṃ. ທຸຕິຍະອະຄາຣิຍະວິມານ ທີ ໒ ຈົບ. 3. Phaladāyakavimānavatthu ໓. ຜະລາດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ 1060. ໑໐໖໐. ‘‘Uccamidaṃ [Pg.97] maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato soḷasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ແນ່ເທວະດາ ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ໂດຍຮອບມີປະມານ ໑໖ ໂຍດ, ມີຍອດຜາສາດອັນກວ້າງຂວາງ ໗໐໐ ຫຼັງ ມີເສົາແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນໜ້າເພິ່ງພໍໃຈ ແລະງົດງາມ.” 1061. ໑໐໖໑. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā, dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā; Naccanti gāyanti pamodayanti. “ທ່ານສະຖິດຢູ່ໃນວິມານນັ້ນ ທັງດື່ມ ທັງສະເຫວີຍ (ອາຫານທິບ), ພິນທິບທັງຫຼາຍກໍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ, ນາງຟ້າທິບຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາເປັນຢ່າງດີ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທ່ອງທ່ຽວຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ຫ້ອງລະ ໖໔ ນາງ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ.” 1062. ໑໐໖໒. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1063. ໑໐໖໓. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1064. ໑໐໖໔. ‘‘Phaladāyī phalaṃ vipulaṃ labhati, dadamujugatesu pasannamānaso; So hi pamodati saggagato tidive, anubhoti ca puññaphalaṃ vipulaṃ. “ຜູ້ໃຫ້ໝາກໄມ້ ຍ່ອມໄດ້ຮັບຜົນອັນໄພບູນ ເມື່ອມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຖວາຍແກ່ທ່ານຜູ້ປະຕິບັດຊື່ຕົງ, ຜູ້ນັ້ນໄປສູ່ສະຫວັນ ຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ແລະສະເຫວີຍຜົນບຸນອັນໄພບູນ.” 1065. ໑໐໖໕. ‘‘Tavevāhaṃ mahāmuni, adāsiṃ caturo phale. “ຂ້າແຕ່ພະມະຫາໝຸນີ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ຖວາຍໝາກໄມ້ (ໝາກມ່ວງ) ໔ ໜ່ວຍ ແກ່ພະຄຸນເຈົ້ານັ້ນເອງ.” 1066. ໑໐໖໖. ‘‘Tasmā hi phalaṃ alameva dātuṃ, niccaṃ manussena sukhatthikena; Dibbāni vā patthayatā sukhāni, manussasobhaggatamicchatā vā. “ເພາະເຫດນັ້ນແລ້ວ ມະນຸດຜູ້ຮັກສຸກ ປາດຖະໜາສຸກອັນເປັນທິບ ຫຼືຕ້ອງການຄວາມງົດງາມສົມບູນໃນໝູ່ມະນຸດ ກໍຄວນຖວາຍໝາກໄມ້ເປັນນິດ.” 1067. ໑໐໖໗. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Phaladāyakavimānaṃ tatiyaṃ. ຜະລາດາຍະກະວິມານ ທີ ໓ ຈົບ. 4. Paṭhamaupassayadāyakavimānavatthu ໔. ປະຖະມະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ 1069. ໑໐໖໙. ‘‘Cando [Pg.98] yathā vigatavalāhake nabhe, obhāsayaṃ gacchati antalikkhe; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. “ແນ່ເທວະດາ ພະຈັນປາສະຈາກເມກໝອກ ຍ່ອມສ່ອງແສງສະຫວ່າງໂຄຈອນໄປໃນອາກາດສັນໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ ກໍສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດສັນນັ້ນ.” 1070. ໑໐໗໐. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvā, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວfancyສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1071. ໑໐໗໑. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1072. ໑໐໗໒. ‘‘Ahañca bhariyā ca manussaloke, upassayaṃ arahato adamha; Annañca pānañca pasannacittā, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adamha. “ຂ້ານ້ອຍ ໃນມະນຸດໂລກ ຂ້າພະເຈົ້າ ແລະພັນລະຍา ໄດ້ຖວາຍທີ່ພັກອາໄສ (ວິຫານ) ແກ່ພິກຂຸຜູ້ເປັນພະອໍລະຫັນ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.” 1073. ໑໐໗໓. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamaupassayadāyakavimānaṃ catutthaṃ. ປະຖະມະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານ ທີ ໔ ຈົບ. 5. Dutiyaupassayadāyakavimānavatthu ໕. ທຸຕິຍະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ 1075. ໑໐໗໕. Sūriyo yathā vigatavalāhake nabhe…pe….(Yathā purimavimānaṃ tathā vitthāretabbaṃ). “ພະອາທິດປາສະຈາກເມກໝອກ ຍ່ອມສ່ອງແສງສະຫວ່າງໂຄຈອນໄປໃນອາກາດສັນໃດ... (ຄວນຂະຫຍາຍຄວາມໃຫ້ພິສະດານຄືກັບວິມານກ່ອນໜ້ານີ້).” 1079. ໑໐໗໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyaupassayadāyakavimānaṃ pañcamaṃ. ທຸຕິຍະອຸປັດສະຍະດາຍະກະວິມານ ທີ ໕ ຈົບ. 6. Bhikkhādāyakavimānavatthu ໖. ພິກຂາດາຍະກະວິມານະວັດຖຸ 1081. ໑໐໘໑. ‘‘Uccamidaṃ [Pg.99] maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. “ແນ່ເທວະດາ ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ ໂດຍຮອບມີປະມານ ໑໒ ໂຍດ, ມີຍອດຜາສາດອັນກວ້າງຂວາງ ໗໐໐ ຫຼັງ ມີເສົາແກ້ວໄພທູນ ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນໜ້າເພິ່ງພໍໃຈ ແລະງົດງາມ.” 1082. ໑໐໘໒. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1083. ໑໐໘໓. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1084. ໑໐໘໔. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna bhikkhuṃ tasitaṃ kilantaṃ; Ekāhaṃ bhikkhaṃ paṭipādayissaṃ, samaṅgi bhattena tadā akāsiṃ. “ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເຫັນພິກຂຸຜູ້ຫິວນ້ຳ ແລະອິດເມື່ອຍ ຈຶ່ງໄດ້ຖວາຍບິນທະບາດສ່ວນໜຶ່ງ (ອາຫານຄາບໜຶ່ງ) ແກ່ທ່ານ, ໃນຄັ້ງນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດໃຫ້ພິກຂຸຮູບນັ້ນອີ່ມໜຳສຳລານດ້ວຍອາຫານ.” 1085. ໑໐໘໕. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Bhikkhādāyakavimānaṃ chaṭṭhaṃ. ພິກຂາດາຍະກະວິມານ ທີ ໖ ຈົບ. 7. Yavapālakavimānavatthu ໗. ຍະວະປາລະກະວິມານະວັດຖຸ 1087. ໑໐໘໗. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ... ເພາະບຸນອັນໃດ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1089. ໑໐໘໙. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1090. ໑໐໙໐. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, ahosiṃ yavapālako; Addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ, vippasannamanāvilaṃ. “ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນຄົນເຝົ້າໄຮ່ເຂົ້າບາເລ, ໄດ້ເຫັນພິກຂຸຜູ້ປາສະຈາກກິເລດດັ່ງທຸລີ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ບໍ່ຂຸ່ນມົວ.” 1091. ໑໐໙໑. ‘‘Tassa adāsahaṃ bhāgaṃ, pasanno sehi pāṇibhi; Kummāsapiṇḍaṃ datvāna, modāmi nandane vane. “ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍສ່ວນແບ່ງຂອງຕົນດ້ວຍມືຂອງຕົນເອງ, ເມື່ອໄດ້ຖວາຍເຂົ້າໜົມແປ້ງເຂົ້າບາເລແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ເພີດເພີນຢູ່ໃນສວນນັນທະວັນ.” 1092. ໑໐໙໒. ‘‘Tena [Pg.100] metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Yavapālakavimānaṃ sattamaṃ. ຍະວະປາລະກະວິມານ ທີ ໗ ຈົບ. 8. Paṭhamakuṇḍalīvimānavatthu ໘. ປະຖະມະກຸນທະລີວິມານະວັດຖຸ 1094. ໑໐໙໔. ‘‘Alaṅkato malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu; Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā. “ທ່ານປະດັບປະດາຮ່າງກາຍ ຊົງມາໄລ ຊົງສະພາຍສະຫຼອງພະອົງອັນງົດງາມ ມີຕຸ້ມຫູອັນວິຈິດ ຕົບແຕ່ງຜົມແລະໜວດເປັນຢ່າງດີ ຊົງກຳໄລຂໍ່ພະຫັດ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ງົດງາມຢູ່ໃນວິມານທິບ ປຽບເໝືອນພະຈັນໃນທ້ອງຟ້າ.” 1095. ໑໐໙໕. ‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā; Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti. “ພິນທິບທັງຫຼາຍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ, ນາງຟ້າທິບຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາເປັນຢ່າງດີ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທ່ອງທ່ຽວຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ຫ້ອງລະ ໖໔ ນາງ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ.” 1096. ໑໐໙໖. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1097. ໑໐໙໗. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1098. ໑໐໙໘. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna samaṇe sīlavante; Sampannavijjācaraṇe yasassī, bahussute taṇhakkhayūpapanne; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. “ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເຫັນສະມະນະທັງຫຼາຍຜູ້ມີສິນ ມີວິຊາແລະຈະລະນະອັນສົມບູນ ມີຍົດ ມີພະຫູສູດ ຜູ້ບັນລຸທຳເປັນທີ່ສິ້ນໄປແຫ່ງຕັນຫາ (ພະອໍລະຫັນ), ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.” 1099. ໑໐໙໙. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Paṭhamakuṇḍalīvimānaṃ aṭṭhamaṃ. ປະຖະມະກຸນທະລີວິມານ ທີ ໘ ຈົບ. 9. Dutiyakuṇḍalīvimānavatthu ໙. ທຸຕິຍະກຸນທະລີວິມານະວັດຖຸ 1101. ໑໑໐໑. ‘‘Alaṅkato [Pg.101] malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu; Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā. “ທ່ານປະດັບປະດາຮ່າງກາຍ ຊົງມາໄລ ຊົງສະພາຍສະຫຼອງພະອົງອັນງົດງາມ ມີຕຸ້ມຫູອັນວິຈິດ ຕົບແຕ່ງຜົມແລະໜວດເປັນຢ່າງດີ ຊົງກຳໄລຂໍ່ພະຫັດ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ງົດງາມຢູ່ໃນວິມານທິບ ປຽບເໝືອນພະຈັນໃນທ້ອງຟ້າ.” 1102. ໑໑໐໒. ‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā; Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti. “ພິນທິບທັງຫຼາຍບັນເລງເພງອັນໄພເລາະ, ນາງຟ້າທິບຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາເປັນຢ່າງດີ ມີຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ຜູ້ທ່ອງທ່ຽວຢູ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນດາວະດຶງ ຫ້ອງລະ ໖໔ ນາງ ຕ່າງກໍຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ.” 1103. ໑໑໐໓. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1104. ໑໑໐໔. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີใจຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1105. ໑໑໐໕. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, disvāna samaṇe sādhurūpe ; Sampannavijjācaraṇe yasassī, bahussute sīlavante pasanne ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. “ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເຫັນສະມະນະທັງຫຼາຍຜູ້ມີຮູບໂສມງົດງາມ (ມີຄວາມປະພຶດດີ) ມີວິຊາແລະຈະລະນະອັນສົມບູນ ມີຍົດ ມີພະຫູສູດ ມີສິນ ແລະມີຄວາມເຫຼື້ອມໃສ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.” 1106. ໑໑໐໖. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” Dutiyakuṇḍalīvimānaṃ navamaṃ. ທຸຕິຍະກຸນທະລີວິມານ ທີ ໙ ຈົບ. 10. (Uttara) pāyāsivimānavatthu ໑໐. (ອຸດຕະຣະ) ປາຍາສິວິມານະວັດຖຸ 1108. ໑໑໐໘. ‘‘Yā [Pg.102] devarājassa sabhā sudhammā, yatthacchati devasaṅgho samaggo; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. “ແນ່ເທວະດາ ສະພາຊື່ສຸທຳມາຂອງທ້າວສັກກະເທວະລາດ (ພະຍາອິນ) ທີ່ມີຢູ່ ເປັນບ່ອນທີ່ໝູ່ເທວະດາທັງຫຼາຍມາປະຊຸມພ້ອມພຽງກັນສັນໃດ, ວິມານຂອງທ່ານນີ້ ກໍສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວຕັ້ງຢູ່ໃນອາກາດ ປຽບເໝືອນສະພານັ້ນສັນນັ້ນ.” 1109. ໑໑໐໙. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ທ່ານມີລິດທາງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງເຊັ່ນນີ້ ແລະມີຜິວພັນສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ?” 1110. ໑໑໑໐. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... ຕອບບັນຫາເລື່ອງຜົນກຳຕາມທີ່ຖືກຖາມວ່າ ຜົນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງກຳໃດ. 1111. ໑໑໑໑. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, rañño pāyāsissa ahosiṃ māṇavo; Laddhā dhanaṃ saṃvibhāgaṃ akāsiṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. “ຂ້ານ້ອຍ ເມື່ອຄັ້ງຂ້າພະເຈົ້າເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ເປັນມານົບ (ຄົນໃຊ້) ຂອງພະຍາປາຍາສິ, ໄດ້ແບ່ງປັນຊັບທີ່ຫາໄດ້ມາຖວາຍເປັນທານ, ພະຄຸນເຈົ້າທັງຫຼາຍຜູ້ມີສິນເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້າພະເຈົ້າ, ຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ.” 1112. ໑໑໑໒. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe. …vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. “ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີວັນນະ (ຜິວພັນ) ເຊັ່ນນີ້... ແລະຜິວພັນຂອງຂ້າພະເຈົ້າ ຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ.” (Uttara) pāyāsivimānaṃ dasamaṃ. ເລື່ອງປາຍາສິວິມານ (ຂອງອຸຕຕະຣະເທວະບຸດ) ທີສິບ ຈົບແລ້ວ. Pāyāsivaggo chaṭṭho niṭṭhito. ປາຍາສິວັກ ທີຫົກ ຈົບແລ້ວ. Tassuddānaṃ – ຫົວຂໍ້ສັງເຂບ (ອຸດທານ) ຂອງວັກນັ້ນ ຄື: Dve agārino phaladāyī, dve upassayadāyī bhikkhāya dāyī; Yavapālako ceva dve, kuṇḍalino pāyāsīti ; ເລື່ອງຜູ້ຄອງເຮືອນຜູ້ຖວາຍຜົນລະໄມ້ສອງ, ເລື່ອງຜູ້ຖວາຍທີ່ພັກສອງ, ເລື່ອງຜູ້ຖວາຍບິນທະບາດ, ເລື່ອງຜູ້ເຝົ້າເຂົ້າບາເລ (ຍະວະປາລະກະ), ເລື່ອງຜູ້ມີຕຸ້ມຫູ (ກຸນທະລີ) ສອງ, ແລະ ເລື່ອງປາຍາສິ; Purisānaṃ dutiyo vaggo pavuccatīti. ນີ້ເອີ້ນວ່າ ວັກທີສອງ ແຫ່ງປຸຣິສວິມານ. 7. Sunikkhittavaggo ໗. ສຸນິກຂິດຕະວັກ 1. Cittalatāvimānavatthu ໑. ເລື່ອງຈິດຕະລັດຕາວິມານ 1114. ໑໑໑໔. ‘‘Yathā [Pg.103] vanaṃ cittalataṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. ແນ່ ເທວະບຸດ, ສວນຈິດຕະລັດຕາ ອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວສັນໃດ, ວິມານນີ້ຂອງທ່ານກໍມີອຸປະມາສັນນັ້ນ, ຍ່ອມຕັ້ງຢູ່ສະຫວ່າງສະໄຫວໃນເວຫາ. 1115. ໑໑໑໕. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດຂອງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະ ເພາະບຸນອັນໃດ ວັນນະ (ຜິວພັນ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1116. ໑໑໑໖. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 1117. ໑໑໑໗. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, daliddo atāṇo kapaṇo kammakaro ahosiṃ; Jiṇṇe ca mātāpitaro abhāriṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsi. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ເປັນຄົນຍາກຈົນ ບໍ່ມີທີ່ເພິ່ງ ໂດດດ່ຽວ ແລະ ເປັນກຳມະກອນຮັບຈ້າງ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ລ້ຽງດູພໍ່ແມ່ຜູ້ແກ່ເຖົ້າ, ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍກໍເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະ ນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ. 1118. ໑໑໑໘. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Cittalatāvimānaṃ paṭhamaṃ. ເລື່ອງຈິດຕະລັດຕາວິມານ ທີໜຶ່ງ ຈົບແລ້ວ. 2. Nandanavimānavatthu ໒. ເລື່ອງນັນທະນະວິມານ 1120. ໑໑໒໐. ‘‘Yathā vanaṃ nandanaṃ pabhāsati, uyyānaseṭṭhaṃ tidasānamuttamaṃ; Tathūpamaṃ tuyhamidaṃ vimānaṃ, obhāsayaṃ tiṭṭhati antalikkhe. ແນ່ ເທວະບຸດ, ສວນນັນທະນະ ອັນເປັນສວນອຸທິຍານອັນປະເສີດສຸດຂອງເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວສັນໃດ, ວິມານນີ້ຂອງທ່ານກໍມີອຸປະມາສັນນັ້ນ, ຍ່ອມຕັ້ງຢູ່ສະຫວ່າງສະໄຫວໃນເວຫາ. 1121. ໑໑໒໑. ‘‘Deviddhipattosi [Pg.104] mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານເປັນຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດຂອງເທວະດາ ມີອານຸພາບຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້, ແລະ ເພາະບຸນອັນໃດ ວັນນະ (ຜິວພັນ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1122. ໑໑໒໒. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 1123. ໑໑໒໓. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, daliddo atāṇo kapaṇo kammakaro ahosiṃ; Jiṇṇe ca mātāpitaro abhāriṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ເປັນຄົນຍາກຈົນ ບໍ່ມີທີ່ເພິ່ງ ໂດດດ່ຽວ และ ເປັນກຳມະກອນຮັບຈ້າງ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ລ້ຽງດູພໍ່ແມ່ຜູ້ແກ່ເຖົ້າ, ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍກໍເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະ ນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ. 1124. ໑໑໒໔. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Nandanavimānaṃ dutiyaṃ. ເລື່ອງນັນທະນະວິມານ ທີສອງ ຈົບແລ້ວ. 3. Maṇithūṇavimānavatthu ໓. ເລື່ອງມະນີຖູນະວິມານ 1126. ໑໑໒໖. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງໃຫຍ່, ໂດຍຮອບມີຂະໜາດສິບສອງໂຍດ, ມີຍອດປາສາດອັນກວ້າງຂວາງສະຫງ່າງາມເຖິງເຈັດຮ້ອຍຫຼັງ, ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ. 1127. ໑໑໒໗. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. ທ່ານຍ່ອມສະຖິດ, ດື່ມ ແລະ ບໍລິໂພກໃນວິມານນັ້ນ, ທັງມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່, ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບໃນວິມານນີ້, ແລະ ມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່. 1128. ໑໑໒໘. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe…vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1130. ໑໑໓໐. So devaputto attamano…pe…yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 1131. ໑໑໓໑. ‘‘Ahaṃ [Pg.105] manussesu manussabhūto, vivane pathe saṅkamanaṃ akāsiṃ; Ārāmarukkhāni ca ropayissaṃ, piyā ca me sīlavanto ahesuṃ; Annañca pānañca pasannacitto, sakkacca dānaṃ vipulaṃ adāsiṃ. ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ, ໄດ້ສ້າງຂົວຂ້າມທາງໃນປ່າທຶບ, ໄດ້ປູກຕົ້ນໄມ້ໃຫ້ຮົ່ມໃນສວນ, ແລະ ພະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີສິນທັງຫຼາຍກໍເປັນທີ່ຮັກຂອງຂ້ານ້ອຍ. ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ຖວາຍທານອັນໄພບູນ ຄື ເຂົ້າ ແລະ ນ້ຳ ໂດຍຄວາມເຄົາລົບ. 1132. ໑໑໓໒. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Maṇithūṇavimānaṃ tatiyaṃ. ເລື່ອງມະນີຖູນະວິມານ ທີສາມ ຈົບແລ້ວ. 4. Suvaṇṇavimānavatthu ໔. ເລື່ອງສຸວັນນະວິມານ 1134. ໑໑໓໔. ‘‘Sovaṇṇamaye pabbatasmiṃ, vimānaṃ sabbatopabhaṃ; Hemajālapaṭicchannaṃ, kiṅkiṇi jālakappitaṃ. ວິມານອັນມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ, ມຸງດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ, ປະດັບດ້ວຍຕາໜ່າງກະດິ່ງຄຳ, ຕັ້ງຢູ່ເທິງຍອດເຂົາຄຳ. 1135. ໑໑໓໕. ‘‘Aṭṭhaṃsā sukatā thambhā, sabbe veḷuriyāmayā; Ekamekāya aṃsiyā, ratanā satta nimmitā. ມີເສົາແປດຫຼ່ຽມອັນເຮັດໄວ້ຢ່າງດີ, ທັງໝົດລ້ວນແຕ່ເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ໃນແຕ່ລະຫຼ່ຽມມີລັດຕະນະເຈັດປະການປະດັບໄວ້. 1136. ໑໑໓໖. ‘‘Veḷuriyasuvaṇṇassa, phalikā rūpiyassa ca; Masāragallamuttāhi, lohitaṅgamaṇīhi ca. ຄື ແກ້ວໄພທູນ, ຄຳ, ແກ້ວຜຶກ, ເງິນ, ແກ້ວມະສາຣະກັນ, ໄຂ່ມຸກ ແລະ ແກ້ວທັບທິມ. 1137. ໑໑໓໗. ‘‘Citrā manoramā bhūmi, na tatthuddhaṃsatī rajo; Gopāṇasīgaṇā pītā, kūṭaṃ dhārenti nimmitā. ພື້ນວິມານນັ້ນວິຈິດງົດງາມໜ້າເພີດເພີນ, ຝຸ່ນລະອອງຍ່ອມບໍ່ຟຸ້ງຂຶ້ນໃນທີ່ນັ້ນ, ມີໄມ້ກອນສີເຫຼືອງທອງອັນເນລະມິດຂຶ້ນ ຮອງຮັບຍອດປາສາດໄວ້. 1138. ໑໑໓໘. ‘‘Sopāṇāni ca cattāri, nimmitā caturo disā; Nānāratanagabbhehi, ādiccova virocati. ມີຂັ້ນໄດສີ່ດ້ານຖືກເນລະມິດໄວ້ໃນສີ່ທິດ, ວິມານນັ້ນຮຸ່ງເຮືອງຄືກັບພະອາທິດ ດ້ວຍຫ້ອງສ່ວນຕົວທີ່ເຮັດດ້ວຍລັດຕະນະຕ່າງໆ. 1139. ໑໑໓໙. ‘‘Vediyā catasso tattha, vibhattā bhāgaso mitā; Daddallamānā ābhanti, samantā caturo disā. ມີຮົ້ວລະບຽງສີ່ດ້ານໃນວິມານນັ້ນ, ຖືກຈັດແບ່ງເປັນສັດສ່ວນຢ່າງພໍດີ, ສ່ອງແສງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທັງສີ່ທິດ. 1140. ໑໑໔໐. ‘‘Tasmiṃ vimāne pavare, devaputto mahappabho; Atirocasi vaṇṇena, udayantova bhāṇumā. ແນ່ ເທວະບຸດຜູ້ມີລັດສະໝີແຮງກ້າ, ໃນວິມານອັນປະເສີດນັ້ນ, ທ່ານຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອເກີນດ້ວຍຜິວພັນ ປຽບເໝືອນພະອາທິດທີ່ພວມຂຶ້ນ. 1141. ໑໑໔໑. ‘‘Dānassa [Pg.106] te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana; Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchito’’. ນີ້ແມ່ນຜົນແຫ່ງທານຂອງທ່ານ, ຫຼື ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງສິນ, ຫຼື ວ່າເປັນຜົນແຫ່ງການປະນົມມື? ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເນື້ອຄວາມນັ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າທ້ອນ. 1142. ໑໑໔໒. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີใจຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 1143. ໑໑໔໓. ‘‘Ahaṃ andhakavindasmiṃ, buddhassādiccabandhuno; Vihāraṃ satthu kāresiṃ, pasanno sehi pāṇibhi. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ເມື່ອຄັ້ງຂ້ານ້ອຍຢູ່ເມືອງອັນທະກະວິນທະ, ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ສ້າງວິຫານຖວາຍແດ່ພະສາດສະດາ ຜູ້ເປັນພະພຸດທະເຈົ້າ ເປັນເຜົ່າພັນແຫ່ງພະອາທິດ ດ້ວຍມືຂອງຂ້ານ້ອຍເອງ. 1144. ໑໑໔໔. ‘‘Tattha gandhañca mālañca, paccayañca vilepanaṃ; Vihāraṃ satthu adāsiṃ, vippasannena cetasā; Tena mayhaṃ idaṃ laddhaṃ, vasaṃ vattemi nandane. ໃນວິຫານນັ້ນ, ຂ້ານ້ອຍມີຈິດເຫຼື້ອມໃສຢ່າງຍິ່ງ ໄດ້ຖວາຍຂອງຫອມ, ດອກໄມ້, ປັດໄຈ ແລະ ເຄື່ອງລູບໄລ້, ທັງໄດ້ຖວາຍວິຫານແດ່ພະສາດສະດາ. ເພາະບຸນນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຮັບຜົນນີ້, ຍ່ອມໃຊ້ອຳນາດຄວາມເປັນໃຫຍ່ໃນສວນນັນທະນະ. 1145. ໑໑໔໕. ‘‘Nandane ca vane ramme, nānādijagaṇāyute; Ramāmi naccagītehi, accharāhi purakkhato’’ti. ໃນສວນນັນທະນະອັນເປັນທີ່ລື່ນລົມ, ເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກນານາຊະນິດ, ຂ້ານ້ອຍຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍການຟ້ອນລຳ ແລະ ຂັບຮ້ອງ ໂດຍມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນແວດລ້ອມ. Suvaṇṇavimānaṃ catutthaṃ. ເລື່ອງສຸວັນນະວິມານ ທີສີ່ ຈົບແລ້ວ. 5. Ambavimānavatthu ໕. ເລື່ອງອຳພະວິມານ 1146. ໑໑໔໖. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. ວິມານມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງໃຫຍ່, ໂດຍຮອບມີຂະໜາດສิບສອງໂຍດ, ມີຍອດປາສາດອັນກວ້າງຂວາງສະຫງ່າງາມເຖິງເຈັດຮ້ອຍຫຼັງ, ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນງົດງາມ. 1147. ໑໑໔໗. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. ທ່ານຍ່ອມສະຖິດ, ດື່ມ ແລະ ບໍລິໂພກໃນວິມານນັ້ນ, ທັງມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່, ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນລົດທິບໃນວິມານນີ້, ແລະ ມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່. 1148. ໑໑໔໘. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo…pe… vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ເພາະບຸນອັນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນເຊັ່ນນີ້... (ລະ)... ແລະ ຜິວພັນຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1150. ໑໑໕໐. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີໃຈຍິນດີ... (ລະ)... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາ ກໍໄດ້ຕອບຜົນແຫ່ງກຳນີ້ວ່າ: 1151. ໑໑໕໑. ‘‘Gimhānaṃ [Pg.107] pacchime māse, patapante divaṅkare; Paresaṃ bhatako poso, ambārāmamasiñcati. ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ໃນເດືອນສຸດທ້າຍແຫ່ງລະດູຮ້ອນ, ເມື່ອພະອາທິດແຜດເຜົາຮ້ອນແຮງ, ມີຊາຍຮັບຈ້າງຄົນໜຶ່ງກຳລັງຫົດນ້ຳໃນສວນມ່ວງຂອງຄົນອື່ນ. 1152. ໑໑໕໒. ‘‘Atha tenāgamā bhikkhu, sāriputtoti vissuto; Kilantarūpo kāyena, akilantova cetasā. ຄັ້ງນັ້ນ, ພະພິກຂຸຮູບໜຶ່ງ ຜູ້ມີຊື່ສຽງປະກົດວ່າ 'ສາຣີບຸດ' ໄດ້ເດີນທາງມາທາງນັ້ນ, ທ່ານມີຮ່າງກາຍອິດເມື່ອຍ ແຕ່ມີຈິດໃຈບໍ່ອິດເມື່ອຍເລີຍ. 1153. ໑໑໕໓. ‘‘Tañca disvāna āyantaṃ, avocaṃ ambasiñcako; Sādhu taṃ bhante nhāpeyyaṃ, yaṃ mamassa sukhāvahaṃ. ຊາຍຜູ້ຫົດນ້ຳສວນມ່ວງນັ້ນ ເຫັນທ່ານກຳລັງເດີນມາ ຈຶ່ງໄດ້ກ່າວວ່າ: 'ຂ້າແດ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ, ຂໍຄວາມກະລຸນາໃຫ້ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຫົດສົງໃຫ້ທ່ານທ້ອນ, ການຫົດສົງໃຫ້ທ່ານນັ້ນ ຈະນຳຄວາມສຸກມາໃຫ້ແກ່ຂ້ານ້ອຍ'. 1154. ໑໑໕໔. ‘‘Tassa me anukampāya, nikkhipi pattacīvaraṃ; Nisīdi rukkhamūlasmiṃ, chāyāya ekacīvaro. ທ່ານໄດ້ວາງບາດ ແລະ ຈີວອນລົງ ເພື່ອອະນຸເຄາະແກ່ຂ້ານ້ອຍ, ແລ້ວຄອງຈີວອນຜືນດຽວ ນັ່ງຢູ່ທີ່ຮົ່ມໄມ້ກ້ອງຕົ້ນມ່ວງ. 1155. ໑໑໕໕. ‘‘Tañca acchena vārinā, pasannamānaso naro; Nhāpayī rukkhamūlasmiṃ, chāyāya ekacīvaraṃ. ຊາຍຜູ້ມີໃຈເຫຼື້ອມໃສນັ້ນ ໄດ້ຫົດສົງທ່ານຜູ້ຄອງຈີວອນຜືນດຽວ ຜູ້ໃຫ້ນັ່ງຢູ່ກ້ອງຮົ່ມໄມ້ ດ້ວຍນ້ຳອັນໃສສະອາດ. 1156. ໑໑໕໖. ‘‘Ambo ca sitto samaṇo ca nhāpito, mayā ca puññaṃ pasutaṃ anappakaṃ; Iti so pītiyā kāyaṃ, sabbaṃ pharati attano. ຊາຍນັ້ນຄິດວ່າ 'ຕົ້ນມ່ວງກໍໄດ້ຫົດນ້ຳແລ້ວ, ພະສະມະນະກໍໄດ້ຫົດສົງແລ້ວ, ແລະ ບຸນອັນຫຼວງຫຼາຍກໍໄດ້ຂ້າພະເຈົ້າສັ່ງສົມໄວ້ແລ້ວ', ເມື່ອຄິດແນວນີ້ ຄວາມອີ່ມໃຈກໍແຜ່ຊ່ານໄປທົ່ວຮ່າງກາຍຂອງລາວ. 1157. ໑໑໕໗. ‘‘Tadeva ettakaṃ kammaṃ, akāsiṃ tāya jātiyā; Pahāya mānusaṃ dehaṃ, upapannomhi nandanaṃ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດກຳພຽງເທົ່ານັ້ນໃນຊາດນັ້ນ, ເມື່ອລະຮ່າງກາຍມະນຸດແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດໃນສວນນันທະນະນີ້. 1158. ໑໑໕໘. ‘‘Nandane ca vane ramme, nānādijagaṇāyute; Ramāmi naccagītehi, accharāhi purakkhato’’ti. In ສວນນັນທະນະອັນເປັນທີ່ລື່ນລົມ, ເຕັມໄປດ້ວຍຝູງນົກນານາຊະນິດ, ຂ້ານ້ອຍຍ່ອມເພີດເພີນຢູ່ດ້ວຍການຟ້ອນລຳ ແລະ ຂັບຮ້ອງ ໂດຍມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນແວດລ້ອມ. Ambavimānaṃ pañcamaṃ. ເລື່ອງອຳພະວິມານ ທີຫ້າ ຈົບແລ້ວ. 6. Gopālavimānavatthu ໖. ເລື່ອງໂຄປາລະວິມານ 1159. ໑໑໕໙. ‘‘Disvāna devaṃ paṭipucchi bhikkhu, ucce vimānamhi ciraṭṭhitike; Āmuttahatthābharaṇaṃ yasassiṃ, dibbe vimānamhi yathāpi candimā. ພະພິກຂຸເຫັນເທວະບຸດຜູ້ມີຍົດບໍລິວານຫຼາຍ ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງປະດັບມື, ຜູ້ສະຖິດຢູ່ເທິງວິມານອັນສູງໃຫຍ່ຄົງທົນຖາວອນ, ຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ໃນວິມານທິບປຽບເໝືອນພະຈັນ, ຈຶ່ງໄດ້ຖາມວ່າ: 1160. ໑໑໖໐. ‘‘Alaṅkato [Pg.108] malyadharo suvattho, sukuṇḍalī kappitakesamassu; Āmuttahatthābharaṇo yasassī, dibbe vimānamhi yathāpi candimā. ທ່ານເປັນຜູ້ປະດັບປະດາແລ້ວ, ຊົງມາໄລ, ນຸ່ງຫົ່ມຜ້າອັນງົດງາມ, ມີຕຸ້ມຫູອັນວິຈິດ, ຕົບແຕ່ງຜົມ ແລະ ໜວດເຄົາຢ່າງດີ, ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງປະດັບມື, ມີຍົດບໍລິວານຫຼາຍ, ຮຸ່ງເຮືອງຢູ່ໃນວິມານທິບປຽບເໝືອນພະຈັນ. 1161. ໑໑໖໑. ‘‘Dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ, aṭṭhaṭṭhakā sikkhitā sādhurūpā; Dibbā ca kaññā tidasacarā uḷārā, naccanti gāyanti pamodayanti. ທັງມີພິນທິບອັນມີສຽງມ່ວນອອນຊອນບັນເລງຢູ່, ມີເຫຼົ່ານາງເທພີຜູ້ເປັນບໍລິວານຊັ້ນດາວະດຶງເຖິງຫົກສິບສີ່ນາງ ຜູ້ໄດ້ຮັບການເຝິກຝົນມາຢ່າງດີ ມີຮູບໂສມງົດງາມສະຫງ່າ, ພາກັນຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະ ເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຍິນດີ. 1162. ໑໑໖໒. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານເປັນເທວະບຸດຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດເດດແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະເພາະບຸນໃດ ວັນນະ (ລັດສະໝີກາຍ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1163. ໑໑໖໓. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີ...ລະ... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບແກ້ໄຂ (ແກ່ພຣະມະຫາໂມກຄັລລານະ) ວ່າ: 1164. ໑໑໖໔. ‘‘Ahaṃ manussesu manussabhūto, saṅgamma rakkhissaṃ paresaṃ dhenuyo; Tato ca āgā samaṇo mamantike gāvo ca māse agamaṃsu khādituṃ. ຂ້ານ້ອຍແຕ່ກ່ອນເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດໃນໝູ່ມະນຸດ ໄດ້ຮັບຈ້າງລ້ຽງຝູງງົວແມ່ຂອງຄົນອື່ນ. ໃນເວລານັ້ນ ມີພຣະສະມະນະ (ພຣະຄຸນເຈົ້າ) ຮູບໜຶ່ງໄດ້ເຂົ້າມາໃກ້ຂ້ານ້ອຍ ແລະຝູງງົວກໍພາກັນມຸ່ງໜ້າໄປເພື່ອກິນຕົ້ນຖົ່ວໃນໄຮ່. 1165. ໑໑໖໕. ‘‘Dvayajja kiccaṃ ubhayañca kāriyaṃ, iccevahaṃ bhante tadā vicintayiṃ; Tato ca saññaṃ paṭiladdhayoniso, dadāmi bhanteti khipiṃ anantakaṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຄິດວ່າ 'ມື້ນີ້ເຮົາມີກິດຈະການສອງຢ່າງ ທີ່ຕ້ອງເຮັດທັງສອງປະການ'. ຈາກນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ມີສະຕິປັນຍາພິຈາລະນາໂດຍແຍບຄາຍແລ້ວຄິດວ່າ 'ເຮົາຈະຖວາຍທານ' ຈຶ່ງໄດ້ໂຍນຫໍ່ເຂົ້າໜົມບາເລ (ທີ່ຫໍ່ດ້ວຍຜ້າເກົ່າ) ໃສ່ໃນມືຂອງພຣະຄຸນເຈົ້າ. 1166. ໑໑໖໖. ‘‘So māsakhettaṃ turito avāsariṃ, purā ayaṃ bhañjati yassidaṃ dhanaṃ; Tato ca kaṇho urago mahāviso, aḍaṃsi pāde turitassa me sato. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮີບແລ່ນໄປຍັງໄຮ່ຖົ່ວ ເພາະເກງວ່າຝູງງົວເຫຼົ່ານີ້ຈະທຳລາຍພືດຜົນອັນເປັນຊັບຂອງເຈົ້າຂອງໄຮ່ເສຍກ່ອນ. ໃນຂະນະທີ່ຂ້ານ້ອຍກຳລັງຮີບຮ້ອນແລ່ນໄປຢູ່ນັ້ນ ງູເຫົ່າດຳທີ່ມີພິດຮ້າຍແຮງກໍໄດ້ກັດທີ່ຕີນຂອງຂ້ານ້ອຍ. 1167. ໑໑໖໗. ‘‘Svāhaṃ [Pg.109] aṭṭomhi dukkhena pīḷito, bhikkhu ca taṃ sāmaṃ muñcitvānantakaṃ ; Ahāsi kummāsaṃ mamānukampayā, tato cuto kālakatomhi devatā. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຮັບຄວາມທຸກທໍລະມານຢ່າງແසນສາຫັດ ຖືກຄວາມເຈັບປວດປານຈະຕາຍບີບຄັ້ນ. ສ່ວນພຣະພິກຂຸຮູບນັ້ນກໍໄດ້ແກ້ຫໍ່ຜ້ານັ້ນດ້ວຍຕົນເອງ ແລະໄດ້ສັນເຂົ້າໜົມບາເລນັ້ນດ້ວຍຄວາມອະນຸເຄາະແກ່ຂ້ານ້ອຍ. ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຕາຍຈາກອັດຕະພາບມະນຸດນັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ມາເກີດເປັນເທວະດາ. 1168. ໑໑໖໘. ‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca kammaṃ anubhomi attanā; Tayā hi bhante anukampito bhusaṃ, kataññutāya abhipādayāmi taṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດພຽງແຕ່ກຸສົນກຳຄືການຖວາຍເຂົ້າໜົມບາເລນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ສະເຫວີຍຜົນແຫ່ງກຳອັນເປັນຄວາມສຸກນີ້ດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ພຣະຄຸນເຈົ້າໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້ານ້ອຍຢ່າງຍິ່ງ, ຂ້ານ້ອຍຂໍນົບໄຫວ້ພຣະຄຸນເຈົ້າດ້ວຍຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ຄຸນ. 1169. ໑໑໖໙. ‘‘Sadevake loke samārake ca, añño muni natthi tayānukampako; Tayā hi bhante anukampito bhusaṃ, kataññutāya abhivādayāmi taṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! 在ໂລກພ້ອມທັງເທວະດາ ແລະມານທັງຫຼາຍ ບໍ່ມີມຸນີ (ພຣະສົງ) ຮູບໃດທີ່ຈະມີຄວາມເມດຕາອະນຸເຄາະສະເໝີດ້ວຍພຣະຄຸນເຈົ້າ. ພຣະຄຸນເຈົ້າໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້ານ້ອຍຢ່າງຍິ່ງ, ຂ້ານ້ອຍຂໍນົບໄຫວ້ພຣະຄຸນເຈົ້າດ້ວຍຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ຄຸນ. 1170. ໑໑໗໐. ‘‘Imasmiṃ loke parasmiṃ vā pana, añño munī natthi tayānukampako; Tayā hi bhante anukampito bhusaṃ, kataññutāya abhivādayāmi ta’’nti. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ບໍ່ວ່າໃນໂລກນີ້ ຫຼືໃນໂລກໜ້າ ບໍ່ມີມຸນີຮູບໃດທີ່ຈະມີຄວາມເມດຕາອະນຸເຄາະສະເໝີດ້ວຍພຣະຄຸນເຈົ້າ. ພຣະຄຸນເຈົ້າໄດ້ອະນຸເຄາະຂ້ານ້ອຍຢ່າງຍິ່ງ, ຂ້ານ້ອຍຂໍນົບໄຫວ້ພຣະຄຸນເຈົ້າດ້ວຍຄວາມກະຕັນຍູຮູ້ຄຸນ. Gopālavimānaṃ chaṭṭhaṃ. ຈົບ ໂຄປາລະວິມານ ທີ 6. 7. Kaṇḍakavimānavatthu ໗. ກັນທະກະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງກັນທະກະເທວະບຸດ) 1171. ໑໑໗໑. ‘‘Puṇṇamāse yathā cando, nakkhattaparivārito; Samantā anupariyāti, tārakādhipatī sasī. ໃນຄືນວັນເພັງ ພຣະຈັນຜູ້ເປັນໃຫຍ່ກວ່າດວງດາວທັງຫຼາຍ ມີຮູບກະຕ່າຍປາກົດຢູ່ ຖືກແວດລ້ອມດ້ວຍໝູ່ດາວນັກຂັດຕະຣຶກ ຍ່ອມໂຄຈອນໄປທົ່ວທ້ອງຟ້າຢ່າງໃດ, 1172. ໑໑໗໒. ‘‘Tathūpamaṃ idaṃ byamhaṃ, dibbaṃ devapuramhi ca; Atirocati vaṇṇena, udayantova raṃsimā. ວິມານອັນເປັນທິບຂອງທ່ານໃນເທວະໂລກນີ້ ກໍມີອຸປະມາສັນນັ້ນ ຍ່ອມຮຸ່ງເຮືອງສະຫວ່າງສະໄຫວດ້ວຍລັດສະໝີກາຍ ເໝືອນດັ່ງພຣະອາທິດທີ່ພວມຂຶ້ນສູ່ຂອບຟ້າ. 1173. ໑໑໗໓. ‘‘Veḷuriyasuvaṇṇassa, phalikā rūpiyassa ca; Masāragallamuttāhi, lohitaṅgamaṇīhi ca. ວິມານຂອງທ່ານນີ້ ປະດັບປະດາໄປດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ຄຳແທ້, ແກ້ວຜລຶກ, ເງິນແທ້, ແກ້ວມະສາຣະກັນ, ໄຂ່ມຸກ ແລະແກ້ວທັບທິມສີແດງ. 1174. ໑໑໗໔. ‘‘Citrā manoramā bhūmi, veḷūriyassa santhatā; Kūṭāgārā subhā rammā, pāsādo te sumāpito. ພື້ນວິມານອັນວິຈິດງົດງາມເປັນທີ່ໜ້າເພີດເພີນໃຈ ປູລາດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ. ຍອດປາສາດທັງຫຼາຍກໍງົດງາມເປັນທີ່ໜ້າລື່ນລົມ. ປາສາດຂອງທ່ານນີ້ຖືກສ້າງຂຶ້ນຢ່າງດີເລີດ. 1175. ໑໑໗໕. ‘‘Rammā [Pg.110] ca te pokkharaṇī, puthulomanisevitā; Acchodakā vippasannā, sovaṇṇavālukasanthatā. ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະນ້ຳ) ຂອງທ່ານກໍເປັນທີ່ໜ້າລື່ນລົມ ເຕັມไปด้วยຝູງປາຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ມີນ້ຳໃສສະອາດບໍລິສຸດ ແລະປູລາດດ້ວຍຊາຍຄຳແທ້. 1176. ໑໑໗໖. ‘‘Nānāpadumasañchannā, puṇḍarīkasamotatā ; Surabhiṃ sampavāyanti, manuññā māluteritā. ສະນ້ຳນັ້ນດາດດາສະໄປດ້ວຍດອກບົວຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ ແລະດອກບົວຂາວ (ປຸfragmentຣິກ) ທີ່ເບັ່ງບານ. ກິ່ນຫອມອັນເປັນທີ່ເພິ່ງພໍໃຈ ທີ່ຖືກສາຍລົມພັດພາໄປ ຍ່ອມສົ່ງກິ່ນຫອມຟຸ້ງຂະຈອນໄປທົ່ວ. 1177. ໑໑໗໗. ‘‘Tassā te ubhato passe, vanagumbā sumāpitā; Upetā puppharukkhehi, phalarukkhehi cūbhayaṃ. ຢູ່ທັງສອງຂ້າງຂອງສະນ້ຳນັ້ນ ມີປ່າໄມ້ທີ່ຖືກເນລະມິດໄວ້ຢ່າງງົດງາມ ເຕັມไปด้วยຕົ້ນໄມ້ດອກ ແລະຕົ້ນໄມ້ໝາກທັງສອງປະການ. 1178. ໑໑໗໘. ‘‘Sovaṇṇapāde pallaṅke, muduke goṇakatthate ; Nisinnaṃ devarājaṃva, upatiṭṭhanti accharā. ເມື່ອທ່ານນັ່ງຢູ່ເທິງບັນລັງທີ່ມີຂາເຮັດດ້ວຍຄຳ ປູລາດດ້ວຍຜ້າຂົນສັດອັນອ່ອນນຸ້ມ ເໝືອນດັ່ງທ້າວສັກກະເທວະລາດ ຍ່ອມມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນຄອຍບົວລະບັດພັດວີ. 1179. ໑໑໗໙. ‘‘Sabbābharaṇasañchannā, nānāmālāvibhūsitā; Ramenti taṃ mahiddhikaṃ, vasavattīva modasi. ເຫຼົ່ານາງອັກສອນຜູ້ປະດັບປະດາດ້ວຍເຄື່ອງອາພອນທຸກຊະນິດ ແລະທັດຊົງດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ຍ່ອມເຮັດໃຫ້ທ່ານຜູ້ມີລິດເດດມາກມີຄວາມເພີດເພີນ. ທ່ານຍ່ອມມີຄວາມສຸກສຳລານເໝືອນດັ່ງທ້າວວະສະວັດຕີເທວະລາດ. 1180. ໑໑໘໐. ‘‘Bherisaṅkhamudiṅgāhi, vīṇāhi paṇavehi ca; Ramasi ratisampanno, naccagīte suvādite. ທ່ານຜູ້ເຖິງພ້ອມດ້ວຍຄວາມຍິນດີອັນເປັນທິບ ຍ່ອມເພີດເພີນໄປກັບສຽງກອງ, ສຽງສັງ, ສຽງຕະໂພນ, ສຽງພິນ ແລະສຽງກອງນ້ອຍ ພ້ອມທັງການຟ້ອນລຳ, การຂັບຮ້ອງ ແລະການບັນເລງດົນຕີອັນມ່ວນຊື່ນ. 1181. ໑໑໘໑. ‘‘Dibbā te vividhā rūpā, dibbā saddā atho rasā; Gandhā ca te adhippetā, phoṭṭhabbā ca manoramā. ທ່ານມີຮູບທິບຫຼາກຫຼາຍຊະນິດ, ມີສຽງທິບ, ແລະລົດທິບ, ອີກທັງມີກິ່ນທິບອັນເປັນທີ່ປາດຖະໜາ ແລະສຳຜັດທິບອັນເປັນທີ່ເພິ່ງພໍໃຈ. 1182. ໑໑໘໒. ‘‘Tasmiṃ vimāne pavare, devaputta mahappabho; Atirocasi vaṇṇena, udayantova bhāṇumā. ແນ່ເທວະບຸດ! ໃນວິມານອັນປະເສີດນີ້ ທ່ານຜູ້ມີລັດສະໝີກາຍອັນຮຸ່ງເຮືອງ ຍ່ອມສະຫວ່າງສະໄຫວດ້ວຍວັນນະ ເໝືອນດັ່ງພຣະອາທິດທີ່ພວມຂຶ້ນສູ່ຂອບຟ້າ. 1183. ໑໑໘໓. ‘‘Dānassa te idaṃ phalaṃ, atho sīlassa vā pana; Atho añjalikammassa, taṃ me akkhāhi pucchito’’. ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງທານຂອງທ່ານ ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງສີລ ຫຼືວ່າເປັນຜົນແຫ່ງການອັນຊະລີ (ໄຫວ້)? ຂ້ອຍຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍທ່ານຈົ່ງບອກເລື່ອງນັ້ນແກ່ຂ້ອຍແດ່ທອດ. 1184. ໑໑໘໔. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີ...ລະ... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບແກ້ໄຂວ່າ: 1185. ໑໑໘໕. ‘‘Ahaṃ kapilavatthusmiṃ, sākiyānaṃ puruttame; Suddhodanassa puttassa, kaṇḍako sahajo ahaṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເກີດເປັນມ້າຊື່ວ່າ ກັນທະກະ ເປັນສະຫະຊາດ (ເກີດຮ່ວມວັນ) ຂອງພຣະຣາຊະໂອຣົດຂອງພຣະເຈົ້າສຸທໂທທະນະ ໃນນະຄອນກະບິນລະພັດ ອັນເປັນເມືອງອັນປະເສີດຂອງເຫຼົ່າສາກະຍະ. 1186. ໑໑໘໖. ‘‘Yadā so aḍḍharattāyaṃ, bodhāya mabhinikkhami; So maṃ mudūhi pāṇīhi, jāli tambanakhehi ca. ໃນເວລາທ່ຽງຄືນ ເມື່ອພຣະຣາຊະໂອຣົດນັ້ນສະເດັດອອກມະຫາພິເນດສະກົມ (ອອກບວດ) ເພື່ອພຣະໂພທິຍານ, ພຣະອົງໄດ້ໃຊ້ຝາມືອັນອ່ອນນຸ້ມ ແລະມີເລັບສີແດງອັນມີລາຍຕາໜ່າງ 1187. ໑໑໘໗. ‘‘Satthiṃ ākoṭayitvāna, vaha sammāti cabravi; Ahaṃ lokaṃ tārayissaṃ, patto sambodhimuttamaṃ. ຕົບທີ່ຕົ້ນຂາຂອງຂ້ານ້ອຍ ແລ້ວຕັດວ່າ 'ແນ່ສະຫາຍກັນທະກະ! ຈົ່ງນຳເຮົາໄປທອດ, ເມື່ອເຮົາໄດ້ບັນລຸພຣະອະນຸດຕະຣະສຳມາສຳໂພທິຍານແລ້ວ ຈະຊ່ວຍຮື້ຂົນສັດໂລກທັງມວນໃຫ້ຂ້າມພົ້ນວັດຕະສົງສານ'. 1188. ໑໑໘໘. ‘‘Taṃ [Pg.111] me giraṃ suṇantassa, hāso me vipulo ahu; Udaggacitto sumano, abhisīsiṃ tadā ahaṃ. ເມື່ອຂ້ານ້ອຍໄດ້ຍິນພຣະດຳລັດນັ້ນ ກໍເກີດຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ. ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍມີຈິດໃຈເບີກບານ ແລະມີຄວາມສຸກ ຈຶ່ງໄດ້ຮັບຮອງທີ່ຈະນຳສະເດັດໄປ. 1189. ໑໑໘໙. ‘‘Abhirūḷhañca maṃ ñatvā, sakyaputtaṃ mahāyasaṃ; Udaggacitto mudito, vahissaṃ purisuttamaṃ. ເມື່ອຂ້ານ້ອຍຮູ້ວ່າ ພຣະສາກະຍະໂອຣົດຜູ້ມີກຽດຕິຍົດອັນຍິ່ງໃຫຍ່ ໄດ້ສະເດັດຂຶ້ນຊົງເທິງຫຼັງຂອງຂ້ານ້ອຍແລ້ວ ຂ້ານ້ອຍກໍມີຈິດໃຈເບີກບານຍິນດີ ໄດ້ນຳສະເດັດພຣະບຸຣຸດອັນປະເສີດສຸດນັ້ນໄປ. 1190. ໑໑໙໐. ‘‘Paresaṃ vijitaṃ gantvā, uggatasmiṃ divākare ; Mamaṃ channañca ohāya, anapekkho so apakkami. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເມື່ອພຣະບຸຣຸດອັນປະເສີດສຸດນັ້ນ ສະເດັດໄປຮອດດິນແດນຂອງແຄວ້ນອື່ນ ໃນເວລາທີ່ພຣະອາທິດຂຶ້ນແລ້ວ ພຣະອົງກໍໄດ້ລະທຳຂ້ານ້ອຍ ແລະນາຍສັນນະໄວ້ ແລ້ວສະເດັດຫຼີກໄປໂດຍບໍ່ມີຄວາມອາໄລໃຍດີ. 1191. ໑໑໙໑. ‘‘Tassa tambanakhe pāde, jivhāya parilehisaṃ; Gacchantañca mahāvīraṃ, rudamāno udikkhisaṃ. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ໃຊ້ລີ້ນເລຍພຣະບາດທີ່ມີເລັບສີແດງຂອງພຣະອົງ ແລະໄດ້ຢືນຮ້ອງໄຫ້ແນມເບິ່ງພຣະມະຫາວີຣະບຸຣຸດອັນປະເສີດສຸດນັ້ນ ທີ່ພວມສະເດັດຫຼີກໄປ. 1192. ໑໑໙໒. ‘‘Adassanenahaṃ tassa, sakyaputtassa sirīmato; Alatthaṃ garukābādhaṃ, khippaṃ me maraṇaṃ ahu. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເພາະການບໍ່ໄດ້ເຫັນພຣະສາກະຍະໂອຣົດຜູ້ມີສິຣິພຣະອົງນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ຮັບຄວາມທຸກໂທມະນັດຢ່າງແຮງກ້າ ແລະໄດ້ຕາຍໄປໃນເວລາອັນຮວດໄວ. 1193. ໑໑໙໓. ‘‘Tasseva ānubhāvena, vimānaṃ āvasāmidaṃ; Sabbakāmaguṇopetaṃ, dibbaṃ devapuramhi ca. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ເພາະອານຸພາບແຫ່ງກຸສົນກຳ (ຄວາມເລື່ອມໃສ) ນັ້ນເອງ ຂ້ານ້ອຍຈຶ່ງໄດ້ມາອາໄສຢູ່ໃນວິມານອັນເປັນທິບນີ້ ໃນເທວະໂລກ ອັນພ້ອມໄປດ້ວຍກາມະຄຸນທຸກປະການ. 1194. ໑໑໙໔. ‘‘Yañca me ahuvā hāso, saddaṃ sutvāna bodhiyā; Teneva kusalamūlena, phusissaṃ āsavakkhayaṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີອັນໃດ ທີ່ເກີດແກ່ຂ້ານ້ອຍ ເພາະໄດ້ຍິນຄຳວ່າ 'ພຣະໂພທິຍານ', ດ້ວຍກຸສົນມູນນັ້ນເອງ ຂ້ານ້ອຍຈະໄດ້ບັນລຸຄວາມສິ້ນໄປແຫ່ງອາສະວະກິເລດ (ພຣະອໍຣະຫັນ). 1195. ໑໑໙໕. ‘‘Sace hi bhante gaccheyyāsi, satthu buddhassa santike; Mamāpi naṃ vacanena, sirasā vajjāsi vandanaṃ. ຂ້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ຖ້າຫາກພຣະຄຸນເຈົ້າຈະສະເດັດໄປສູ່ສຳນັກຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະສາດສະດາ, ຂໍພຣະຄຸນເຈົ້າຈົ່ງກາບທູນນົບໄຫວ້ດ້ວຍສຽນເກົ້າຕາມຄຳຂອງຂ້ານ້ອຍແດ່ທອດ. 1196. ໑໑໙໖. ‘‘Ahampi daṭṭhuṃ gacchissaṃ, jinaṃ appaṭipuggalaṃ; Dullabhaṃ dassanaṃ hoti, lokanāthāna tādina’’nti. ຂ້ານ້ອຍເອງກໍຈະໄປເພື່ອເຂົ້າເຝົ້າພຣະຊິນະເຈົ້າ ຜູ້ຫາບຸກຄົນປຽບບໍ່ໄດ້ພຣະອົງນັ້ນ. ການໄດ້ເຫັນພຣະໂລກະນາດ ຜູ້ຄົງທີ່ (ມີຕາດິຄຸນ) ເຊັ່ນນັ້ນ ເປັນສິ່ງທີ່ຫາໄດ້ຍາກຍິ່ງ. 1197. ໑໑໙໗. So kataññū katavedī, satthāraṃ upasaṅkami; Sutvā giraṃ cakkhumato, dhammacakkhuṃ visodhayi. ກັນທະກະເທວະບຸດນັ້ນ ເປັນຜູ້ກະຕັນຍູກະຕະເວທີ ໄດ້ເຂົ້າໄປເຝົ້າພຣະສາດສະດາ. ເມື່ອໄດ້ຟັງພຣະທຳເທດສະໜາຂອງພຣະອົງຜູ້ມີພຣະຈັກຂຸ ກໍໄດ້ຊຳຮະທຳມະຈັກຂຸ (ດວງຕາເຫັນທຳ ຄື ໂສດາປັດຕິມັກ) ໃຫ້ບໍລິສຸດ. 1198. ໑໑໙໘. Visodhetvā diṭṭhigataṃ, vicikicchaṃ vatāni ca; Vanditvā satthuno pāde, tatthevantaradhāyathāti. ເທວະບຸດນັ້ນໄດ້ຊຳຮະທິດຖິ (ຄວາມເຫັນຜິດ), ວິຈິກິດສາ (ຄວາມສົງໄສ) ແລະສີລັບພະຕະປຣາມາດ (ຂໍ້ປະຕິບັດທີ່ຜິດ) ໃຫ້ໝົດສິ້ນໄປແລ້ວ ກໍໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະບາດຂອງພຣະສາດສະດາ ແລ້ວຫາຍຕົວໄປໃນທີ່ນັ້ນເອງ. Kaṇḍakavimānaṃ sattamaṃ. ຈົບ ກັນທະກະວິມານ ທີ 7. 8. Anekavaṇṇavimānavatthu ໘. ອະເນກະວັນນະວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງອະເນກະວັນນະເທວະບຸດ) 1199. ໑໑໙໙. ‘‘Anekavaṇṇaṃ [Pg.112] darasokanāsanaṃ, vimānamāruyha anekacittaṃ; Parivārito accharāsaṅgaṇena, sunimmito bhūtapatīva modasi. ແນ່ເທວະບຸດ! ທ່ານຂຶ້ນສູ່ສະຖິດຢູ່ເທິງວິມານອັນມີສີສັນຫຼາກຫຼາຍ ອັນເປັນທີ່ກຳຈັດຄວາມກະວົນກະວາຍແລະຄວາມໂສກເສົ້າ ແລະມີລວດລາຍອັນວິຈິດງົດງາມ ຖືກແວດລ້ອມດ້ວຍໝູ່ນາງອັກສອນ ຍ່ອມມີຄວາມສຸກສຳລານເໝືອນດັ່ງທ້າວສຸນິມມິຕະ ຜູ້ເປັນໃຫຍ່ໃນສະຫວັນຊັ້ນນິມມານະຣະດີ. 1200. ໑໒໐໐. ‘‘Samassamo natthi kuto panuttaro, yasena puññena ca iddhiyā ca; Sabbe ca devā tidasagaṇā samecca, taṃ taṃ namassanti sasiṃva devā; Imā ca te accharāyo samantato, naccanti gāyanti pamodayanti. ບໍ່ມີເທວະດາອົງໃດສະເໝີດ້ວຍທ່ານ ໂດຍຍົດ, ໂດຍບຸນ ແລະໂດຍລິດເດດ ແລ້ວຈະມີຜູ້ໃດຍິ່ງໄປກວ່າທ່ານໄດ້ແນວໃດ? ເຫຼົ່າເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງທັງໝົດພາກັນມາປະຊຸມກັນ ແລ້ວນົບໄຫວ້ທ່ານ ເໝືອນດັ່ງເຫຼົ່າເທວະດານົບໄຫວ້ພຣະຈັນ. ແລະເຫຼົ່ານາງອັກສອນເຫຼົ່ານີ້ກໍພາກັນຟ້ອນລຳ ຂັບຮ້ອງ ແລະເຮັດໃຫ້ທ່ານເພີດເພີນຢູ່ອ້ອມຂ້າງ. 1201. ໑໒໐໑. ‘‘Deviddhipattosi mahānubhāvo, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ທ່ານເປັນເທວະບຸດຜູ້ມີອານຸພາບມາກ ເຖິງພ້ອມດ້ວຍລິດເດດແຫ່ງເທວະດາ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນອັນໃດໄວ້? ເພາະບຸນໃດ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບຮຸ່ງເຮືອງຢ່າງນີ້ ແລະເພာະບຸນໃດ ວັນນະ (ລັດສະໝີກາຍ) ຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1202. ໑໒໐໒. So devaputto attamano…pe… yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປື້ມປີຕິຍິນດີ...ລະ... ເມື່ອຖືກຖາມບັນຫາເລື່ອງຜົນແຫ່ງກຳນີ້ ຈຶ່ງໄດ້ຕອບແກ້ໄຂວ່າ: 1203. ໑໒໐໓. ‘‘Ahaṃ bhadante ahuvāsi pubbe, sumedhanāmassa jinassa sāvako; Puthujjano ananubodhohamasmi, so satta vassāni paribbajissahaṃ. ข້າແຕ່ທ່ານຜູ້ຈະເລີນ! ໃນຊາດກ່ອນ ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເປັນສາວົກຂອງພຣະຊິນະເຈົ້າ ພຣະນາມວ່າ ສຸເມທະ. ຂ້ານ້ອຍຍັງເປັນປຸຖຸຊົນ ຜູ້ບໍ່ທັນໄດ້ຕັດສະຮູ້ອະລິຍະສັດ, ຂ້ານ້ອຍໄດ້ບວດເປັນບັນພະຊິດຢູ່ຕະຫຼອດເຈັດປີ. 1204. ໑໒໐໔. ‘‘Sohaṃ sumedhassa jinassa satthuno, parinibbutassoghatiṇṇassa tādino; Ratanuccayaṃ hemajālena channaṃ, vanditvā thūpasmiṃ manaṃ pasādayiṃ. ຂ້ານ້ອຍນັ້ນໄດ້ກາບໄຫວ້ພຣະສະຖູບອັນປະດັບດ້ວຍລັດຕະນະຫຼາກຫຼາຍ ຫຸ້ມດ້ວຍຕາໜ່າງຄຳ ຂອງພຣະສຸເມທະຊິນະເຈົ້າ ຜູ້ເປັນພຣະສາດສະດາ ຜູ້ຂ້າມພົ້ນຫ້ວງນ້ຳ (ໂອຄະ) ແລ້ວ ຜູ້ຄົງທີ່ ຜູ້ສະເດັດດັບຂັນທະປໍຣິນິບພານແລ້ວ ແລະໄດ້ເຮັດຈິດໃຈໃຫ້ເລື່ອມໃສໃນພຣະສະຖູບນັ້ນ. 1205. ໑໒໐໕. ‘‘Na [Pg.113] māsi dānaṃ na ca matthi dātuṃ, pare ca kho tattha samādapesiṃ; Pūjetha naṃ pūjanīyassa dhātuṃ, evaṃ kira saggamito gamissatha. ໃນເວລານັ້ນ ຂ້ານ້ອຍບໍ່ມີທານທີ່ຈະຖວາຍ ແລະບໍ່ມີວັດຖຸທານໃດໆ ທີ່ຈະໃຫ້ເລີຍ, ແຕ່ຂ້ານ້ອຍໄດ້ຊັກຊວນຄົນອື່ນໆ ໃນທີ່ນັ້ນວ່າ 'ພວກທ່ານຈົ່ງບູຊາພຣະບໍຣົມມະສາຣີຣິກະທາດຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ ຜູ້ຄວນແກ່ການບູຊາເຖີດ, ໄດ້ຍິນວ່າ ພວກທ່ານເຮັດແນວນີ້ແລ້ວ ຈະໄດ້ໄປສູ່ສະຫວັນຈາກໂລກນີ້'. 1206. ໑໒໐໖. ‘‘Tadeva kammaṃ kusalaṃ kataṃ mayā, sukhañca dibbaṃ anubhomi attanā; Modāmahaṃ tidasagaṇassa majjhe, na tassa puññassa khayampi ajjhaga’’nti. ຂ້ານ້ອຍໄດ້ເຮັດພຽງແຕ່ກຸສົນກຳນັ້ນເທົ່ານັ້ນ ແລະຕອນນີ້ຂ້ານ້ອຍກໍໄດ້ສະເຫວີຍສຸກອັນເປັນທິບນີ້ດ້ວຍຕົນເອງ. ຂ້ານ້ອຍມີຄວາມສຸກສຳລານຢູ່ໃນທ່າມກາງໝູ່ເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ ແລະຜົນແຫ່ງບຸນນັ້ນກໍຍັງບໍ່ທັນເຖິງຄວາມສິ້ນໄປເລີຍ. Anekavaṇṇavimānaṃ aṭṭhamaṃ. ຈົບ ອະເນກະວັນນະວິມານ ທີ 8. 9. Maṭṭhakuṇḍalīvimānavatthu ໙. ມັດຖະກຸນທະລີວິມານະວັດຖຸ (ເລື່ອງວິມານຂອງມັດຖະກຸນທະລີເທວະບຸດ) 1207. ໑໒໐໗. ‘‘Alaṅkato maṭṭhakuṇḍalī, māladhārī haricandanussado; Bāhā paggayha kandasi, vanamajjhe kiṃ dukkhito tuva’’nti. ທ່ານຜູ້ປະດັບປະດາຮ່າງກາຍ ມີຕຸ້ມຫູອັນກ້ຽງງາມ (ມັດຖະກຸນທົນ) ທັດຊົງດອກໄມ້ ແລະທາກາຍດ້ວຍແກ້ວຈັນແດງອັນມີຄ່າ ທ່ານກຳລັງຍົກແຂນທັງສອງຂຶ້ນຮ້ອງໄຫ້ຢູ່ກາງປ່າ ທ່ານມີຄວາມທຸກຮ້ອນເລື່ອງໃດຫຼື? 1208. ໑໒໐໘. ‘‘Sovaṇṇamayo pabhassaro, uppanno rathapañjaro mama; Tassa cakkayugaṃ na vindāmi, tena dukkhena jahāmi jīvita’’nti. ຂ້ານ້ອຍມີຕົວລົດທີ່ເຮັດດ້ວຍຄຳແທ້ ມີລັດສະໝີເຫຼືອງເຫຼື້ອມສະຫວ່າງສະໄຫວ ແຕ່ຂ້ານ້ອຍຍັງຫາລໍ້ລົດຄູ່ໜຶ່ງບໍ່ໄດ້ ເພາະຄວາມທຸກນັ້ນ ຂ້ານ້ອຍຄົງຈະຕ້ອງສະຫຼະຊີວິດເສຍແລ້ວ. 1209. ໑໒໐໙. ‘‘Sovaṇṇamayaṃ maṇimayaṃ, lohitakamayaṃ atha rūpiyamayaṃ; Ācikkha me bhaddamāṇava, cakkayugaṃ paṭipādayāmi te’’ti. ແນ່ຊາຍໜຸ່ມຜູ້ຈະເລີນ! ທ່ານຕ້ອງການລໍ້ລົດທີ່ເຮັດດ້ວຍຄຳ, ເຮັດດ້ວຍແກ້ວມະນີ, ເຮັດດ້ວຍແກ້ວທັບທິມ ຫຼືເຮັດດ້ວຍເງິນແທ້? ຈົ່ງບອກຂ້ອຍມາເຖີດ ຂ້ອຍຈະຈັດຫາລໍ້ລົດຄູ່ນັ້ນໃຫ້ແກ່ທ່ານ. 1210. ໑໒໑໐. So māṇavo tassa pāvadi, ‘‘candimasūriyā ubhayettha dissare; Sovaṇṇamayo ratho mama, tena cakkayugena sobhatī’’ti. ຊາຍໜຸ່ມນັ້ນຈຶ່ງຕອບແກ່ພຣາມນັ້ນວ່າ 'ພຣະຈັນແລະພຣະອາທິດທັງສອງດວງນັ້ນປາກົດໃຫ້ເຫັນຢູ່ເທິງທ້ອງຟ້າ, ລົດຄຳຂອງຂ້ານ້ອຍຈະງົດງາມຍິ່ງຂຶ້ນ ຖ້າໄດ້ດວງຈັນແລະດວງອາທິດຄູ່ນັ້ນມາເປັນລໍ້ລົດ'. 1211. ໑໒໑໑. ‘‘Bālo [Pg.114] kho tvaṃ asi māṇava, yo tvaṃ patthayase apatthiyaṃ; Maññāmi tuvaṃ marissasi, na hi tvaṃ lacchasi candimasūriye’’ti. ແນ່ຊາຍໜຸ່ມ! ທ່ານເປັນຄົນໂງ່ແທ້ໆ ທີ່ມາປາດຖະໜາສິ່ງທີ່ບໍ່ຄວນປາດຖະໜາ (ສິ່ງທີ່ເປັນໄປບໍ່ໄດ້). ຂ້ອຍຄິດວ່າທ່ານຄົງຈະຕ້ອງຕາຍເສຍລ້າໆ ເພາະທ່ານຈະບໍ່ມີວັນໄດ້ດວງຈັນແລະດວງອາທິດນັ້ນມາເລີຍ. 1212. ໑໒໑໒. ‘‘Gamanāgamanampi dissati, vaṇṇadhātu ubhayattha vīthiyā; Peto kālakato na dissati, ko nidha kandataṃ bālyataro’’ti. ທ່ານພຣາມ! ດວງຈັນແລະດວງອາທິດທັງສອງນັ້ນ ຍັງປາກົດໃຫ້ເຫັນສີສັນວັນນະ ແລະຍັງເຫັນການໂຄຈອນໄປມາຢູ່ເທິງທ້ອງຟ້າ. ແຕ່ຄົນທີ່ຕາຍລ່ວງລັບໄປແລ້ວ ບໍ່ມີໃຜເຫັນປາກົດຢູ່ເລີຍ. ໃນບັນດາພວກເຮົາທັງສອງຄົນທີ່ກຳລັງຮ້ອງໄຫ້ຢູ່ນີ້ ໃຜກັນແທ້ທີ່ເປັນຄົນໂງ່ກວ່າກັນ? 1213. ໑໒໑໓. ‘‘Saccaṃ kho vadesi māṇava, ahameva kandataṃ bālyataro; Candaṃ viya dārako rudaṃ, petaṃ kālakatābhipatthayi’’nti. ແນ່ຊາຍໜຸ່ມ! ທ່ານເວົ້າຄວາມຈິງແທ້ໆ. ໃນບັນດາພວກເຮົາທັງສອງຄົນທີ່ກຳລັງຮ້ອງໄຫ້ຢູ່ນີ້ ຂ້ອຍເອງເປັນຄົນໂງ່ກວ່າ. ຂ້ອຍມາປາດຖະໜາຢາກໄດ້ຄົນທີ່ຕາຍໄປແລ້ວຄືນມາ ເໝືອນດັ່ງເດັກນ້ອຍທີ່ຮ້ອງໄຫ້ຢາກໄດ້ດວງຈັນ. 1214. ໑໒໑໔. ‘‘Ādittaṃ vata maṃ santaṃ, ghatasittaṃva pāvakaṃ; Vārinā viya osiñcaṃ, sabbaṃ nibbāpaye daraṃ. ທ່ານໄດ້ຮາດຮົດນ້ຳເຢັນລົງເທິງຕົວຂ້ອຍ ຜູ້ກຳລັງຖືກໄຟ (ຄືຄວາມໂສກເສົ້າ) ແຜດເຜົາຢູ່ ເໝືອນດັ່ງການດັບໄຟທີ່ລຸກໂຊນດ້ວຍການຫົດນ້ຳ, ທ່ານໄດ້ເຮັດໃຫ້ຄວາມກະວົນກະວາຍທັງປວງຂອງຂ້ອຍດັບມອດລົງແລ້ວ. 1215. ໑໒໑໕. ‘‘Abbahī vata me sallaṃ, sokaṃ hadayanissitaṃ; Yo me sokaparetassa, puttasokaṃ apānudi. ທ່ານໄດ້ຖອນລູກສອນ ຄືຄວາມໂສກເສົ້າທີ່ສຽບແທງຢູ່ໃນຫົວໃຈຂອງຂ້ອຍອອກແລ້ວ. ທ່ານໄດ້ກຳຈັດຄວາມໂສກເສົ້າເຖິງລູກຊາຍ ໃຫ້ແກ່ຂ້ອຍຜູ້ຖືກຄວາມໂສກເສົ້າຄອບງຳ. 1216. ໑໒໑໖. ‘‘Svāhaṃ abbūḷhasallosmi, sītibhūtosmi nibbuto; Na socāmi na rodāmi, vata sutvāna māṇavāti. ດູກ່ອນມານົບ, ບັດນີ້ ເຮົາເປັນຜູ້ຖອນລູກສອນ (ຄືຄວາມໂສກ) ອອກໄດ້ແລ້ວ, ເປັນຜູ້ເຢັນສະໜິດ ແລະດັບສະໜິດແລ້ວ; ເຮົາບໍ່ໂສກເສົ້າ ບໍ່ຮ້ອງໄຫ້ ເພາະໄດ້ຟັງຄຳສອນຂອງທ່ານ. 1217. ໑໒໑໗. ‘‘Devatā nusi gandhabbo, adu sakko purindado; Ko vā tvaṃ kassa vā putto, kathaṃ jānemu taṃ maya’’nti. ດູກ່ອນມານົບ, ທ່ານເປັນເທວະດา ຫຼືເປັນຄັນທັບພະ ຫຼືວ່າເປັນທ້າວສັກກະປຸຣິນທະທະ (ພະອິນ)? ທ່ານເປັນໃຜ ຫຼືເປັນບຸດຂອງໃຜ? ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະຮູ້ຈັກທ່ານໄດ້ແນວໃດ? 1218. ໑໒໑໘. ‘‘Yañca kandasi yañca rodasi, puttaṃ āḷāhane sayaṃ dahitvā; Svāhaṃ kusalaṃ karitvā kammaṃ, tidasānaṃ sahabyataṃ gato’’ti. ດູກ່ອນພາມ, ທ່ານເຜົາບຸດຄົນໃດໃນປ່າຊ້າດ້ວຍຕົນເອງ ແລ້ວຄ່ຳຄວນຮ້ອງໄຫ້ເຖິງບຸດຄົນນັ້ນ; ເຮົາຄືບຸດຄົນນັ້ນຂອງທ່ານ, ເຮົາໄດ້ເຮັດກຸສົນກຳແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ. 1219. ໑໒໑໙. ‘‘Appaṃ [Pg.115] vā bahuṃ vā nāddasāma, dānaṃ dadantassa sake agāre; Uposathakammaṃ vā tādisaṃ, kena kammena gatosi devaloka’’nti. ດູກ່ອນມານົບ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເຄີຍເຫັນທ່ານໃຫ້ທານໜ້ອຍຫຼືຫຼາຍໃນເຮືອນຂອງຕົນເລີຍ, ທັງບໍ່ເຄີຍເຫັນການຮັກສາອຸໂպສົດເຊັ່ນນັ້ນຂອງທ່ານ; ທ່ານໄປສູ່ເທວະໂລກດ້ວຍກຳອັນໃດ? 1220. ໑໒໒໐. ‘‘Ābādhikohaṃ dukkhito gilāno, āturarūpomhi sake nivesane; Buddhaṃ vigatarajaṃ vitiṇṇakaṅkhaṃ, addakkhiṃ sugataṃ anomapaññaṃ. ດູກ່ອນພາມ, ເຮົາເປັນຜູ້ມີພະຍາດ ໄດ້ຮັບຄວາມທຸກ ເປັນໄຂ້ ແລະມີຮ່າງກາຍອັນທຸກເວທະນາບີບຄັ້ນຢູ່ໃນເຮືອນຂອງຕົນ; ເຮົາໄດ້ເຫັນພະພຸດທະເຈົ້າ ຜູ້ປາສະຈາກທຸລີ (ກິເລດ) ຜູ້ຂ້າມພົ້ນຄວາມສົງໄສແລ້ວ ຜູ້ສະເດັດໄປດີແລ້ວ ແລະມີປັນຍาອັນບໍ່ຊົ່ວຊ້າ. 1221 . ‘‘Svāhaṃ muditamano pasannacitto, añjaliṃ akariṃ tathāgatassa; Tāhaṃ kusalaṃ karitvāna kammaṃ, tidasānaṃ sahabyataṃ gato’’ti. ດູກ່ອນພາມ, ເຮົານັ້ນມີໃຈເບີກບານ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ໄດ້ປະນົມມືຖວາຍອະພິວາດແດ່ພະຕຖາຄົດ; ເຮົາເຮັດກຸສົນກຳນັ້ນແລ້ວ ຈຶ່ງໄດ້ເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາຊັ້ນດາວະດຶງ. 1222. ໑໒໒໒. ‘‘Acchariyaṃ vata abbhutaṃ vata, añjalikammassa ayamīdiso vipāko; Ahampi muditamano pasannacitto, ajjeva buddhaṃ saraṇaṃ vajāmī’’ti. ໜ້າອັດສະຈັນແທ້ໆ ໜ້າແປກປະຫຼາດແທ້ໆ, ຜົນແຫ່ງການປະນົມມືອັນນີ້ມີຜົນເຖິງພຽງນີ້; ແມ່ນແຕ່ເຮົາເອງກໍມີໃຈເບີກບານ ມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ຈະຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າເປັນທີ່ເພິ່ງໃນວັນນີ້ເລີຍ. 1223. ໑໒໒໓. ‘‘Ajjeva buddhaṃ saraṇaṃ vajāhi, dhammañca saṅghañca pasannacitto; Tatheva sikkhāya padāni pañca, akhaṇḍaphullāni samādiyassu. ດູກ່ອນພາມ, ທ່ານຈົ່ງມີຈິດເຫຼື້ອມໃສ ເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າ ພະທຳ ແລະພະສົງ ເປັນທີ່ເພິ່ງໃນວັນນີ້ເລີຍ; ແລະຈົ່ງສະມາທານສິກຂາບົດ ໕ ປະການ ບໍ່ໃຫ້ຂາດ ບໍ່ໃຫ້ທະລຸ ເຊັ່ນດຽວກັນ. 1224. ໑໒໒໔. ‘‘Pāṇātipātā viramassu khippaṃ, loke adinnaṃ parivajjayassu; Amajjapo mā ca musā bhaṇāhi, sakena dārena ca hohi tuṭṭho’’ti. ທ່ານຈົ່ງຮີບງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, จົ່ງເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ; ຈົ່ງເປັນຜູ້ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ຢ່າເວົ້າຕົວະ ແລະຈົ່ງຍິນດີດ້ວຍພັນລະຍາຂອງຕົນ. 1225. ໑໒໒໕. ‘‘Atthakāmosi me yakkha, hitakāmosi devate; Karomi tuyhaṃ vacanaṃ, tvaṃsi ācariyo mamāti. ດູກ່ອນຍັກ, ທ່ານເປັນຜູ້ຫວັງປະໂຫຍດແກ່ເຮົາ, ດູກ່ອນເທວະດາ, ທ່ານເປັນຜູ້ຫວັງຄວາມເກື້ອກູນແກ່ເຮົາ; ເຮົາຈະເຮັດຕາມຄຳສອນຂອງທ່ານ, ທ່ານເປັນອາຈານຂອງເຮົາ. 1226. ໑໒໒໖. ‘‘Upemi saraṇaṃ buddhaṃ, dhammañcāpi anuttaraṃ; Saṅghañca naradevassa, gacchāmi saraṇaṃ ahaṃ. ເຮົາຂໍເຖິງພະພຸດທະເຈົ້າເປັນທີ່ເພິ່ງ, ຂໍເຖິງພະທຳອັນຍອດຢ້ຽມເປັນທີ່ເພິ່ງ; ແລະຂໍເຖິງພະສົງຂອງພະຜູ້ເປັນທີ່ເຄົາລົບຂອງມະນຸດແລະເທວະດາເປັນທີ່ເພິ່ງ. 1227. ໑໒໒໗. ‘‘Pāṇātipātā [Pg.116] viramāmi khippaṃ, loke adinnaṃ parivajjayāmi; Amajjapo no ca musā bhaṇāmi, sakena dārena ca homi tuṭṭho’’ti. ເຮົາຂໍງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດໂດຍພັນຕູ, ຂໍເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ; ເຮົາເປັນຜູ້ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີດ້ວຍພັນລະຍາຂອງຕົນ. Maṭṭhakuṇḍalīvimānaṃ navamaṃ. ມັດຖະກຸນທະລີວິມານ ທີ ໙ ຈົບ. 10. Serīsakavimānavatthu ໑໐. ເລື່ອງເສຣີສະກະວິມານ 1228. ໑໒໒໘. Suṇotha yakkhassa ca vāṇijāna ca, samāgamo yattha tadā ahosi; Yathā kathaṃ itaritarena cāpi, subhāsitaṃ tañca suṇātha sabbe. ທ່ານທັງຫຼາຍ ຈົ່ງຟັງເລື່ອງການພົບປະກັນລະຫວ່າງຍັກກັບພວກພໍ່ຄ້າ ໃນທະເລຊາຍໃນການນັ້ນ; ແລະຈົ່ງຟັງຖ້ອຍຄຳອັນເປັນສຸພາສິດ ທີ່ພວກເຂົາໄດ້ເຈລະຈາໂຕ້ຕອບກันທັງໝົດນັ້ນເທີ້ນ. 1229. ໑໒໒໙. ‘‘Yo so ahu rājā pāyāsi nāma, bhummānaṃ sahabyagato yasassī; So modamānova sake vimāne, amānuso mānuse ajjhabhāsīti. ພະຍາປາຍາສິຜູ້ມີຍົດໃຫຍ່ຄົນໃດ ໄດ້ເຖິງຄວາມເປັນສະຫາຍຂອງເທວະດາຊັ້ນພູມມະເທວາ; ພະຍາປາຍາສິຜູ້ນັ້ນ ເປັນອະມະນຸດ (ເທວະດາ) ບັນເທີງຢູ່ໃນວິມານຂອງຕົນ ໄດ້ກ່າວກັບພວກມະນຸດວ່າ: 1230. ໑໒໓໐. ‘‘Vaṅke araññe amanussaṭṭhāne, kantāre appodake appabhakkhe; Suduggame vaṇṇupathassa majjhe, vaṅkaṃ bhayā naṭṭhamanā manussā. ດູກ່ອນມະນຸດທັງຫຼາຍ ຜູ້ມີໃຈຫຼົງທິດ ຢ້ານກົວຕໍ່ໄພອັນຕະລາຍ ໃນທ່າມກາງທະເລຊາຍອັນຄົດຄ້ຽວ ໄປມາໄດ້ຍາກ ບໍ່ມີນ້ຳ ບໍ່ມີອາຫານ ເປັນປ່າອັນຄົດຄ້ຽວ ເປັນທີ່ຢູ່ຂອງອະມະນຸດ; 1231. ໑໒໓໑. ‘‘Nayidha phalā mūlamayā ca santi, upādānaṃ natthi kutodha bhakkho; Aññatra paṃsūhi ca vālukāhi ca, tatāhi uṇhāhi ca dāruṇāhi ca. In ທະເລຊາຍນີ້ ບໍ່ມີໝາກໄມ້ ຫຼືຫົວມັນໃດໆ, ຟືນໄຟກໍບໍ່ມີ, ອາຫານຈະມີມາແຕ່ໃສ? ນອກຈາກຝຸ່ນລະອອງ ແລະເມັດຊາຍອັນຮ້ອນຮົນ ແຜດເຜົາ ແລະຮ້າຍກາດເທົ່ານັ້ນ. 1232. ໑໒໓໒. ‘‘Ujjaṅgalaṃ tattamivaṃ kapālaṃ, anāyasaṃ paralokena tulyaṃ; Luddānamāvāsamidaṃ purāṇaṃ, bhūmippadeso abhisattarūpo. ດິນແດນນີ້ແຫ້ງແລ້ງ ເໝືອນດັ່ງກະທະເຫຼັກອັນຮ້ອນຮົນ, ບໍ່ມີຄວາມສຸກ ເໝືອນດັ່ງຍົມມະໂລກ; ທີ່ນີ້ເປັນທີ່ຢູ່ອາໄສເກົ່າແກ່ຂອງພວກຍັກຜູ້ດຸຮ້າຍ, ພື້ນທີ່ນີ້ປະໜຶ່ງວ່າຖືກສາບແຊ່ງໄວ້. 1233. ໑໒໓໓. ‘‘Atha [Pg.117] tumhe kena vaṇṇena, kimāsamānā imaṃ padesaṃ hi; Anupaviṭṭhā sahasā samecca, lobhā bhayā atha vā sampamūḷhā’’ti. ເມື່ອເປັນເຊັ່ນນັ້ນ, ພວກທ່ານເຂົ້າມາສູ່ດິນແດນນີ້ດ້ວຍເຫດໃດ? ຫວັງຫຍັງຈຶ່ງພາກັນເຂົ້າມາ? ພວກທ່ານເຂົ້າມາຢ່າງຮີບຮ້ອນໂດຍບໍ່ພິຈາລະນາ, ຫຼືເຂົ້າມາເພາະຄວາມໂລບ, ເພາະຄວາມຢ້ານ, ຫຼືວ່າຫຼົງທາງເຂົ້າມາ? 1234. ໑໒໓໔. ‘‘Magadhesu aṅgesu ca satthavāhā, āropayitvā paṇiyaṃ puthuttaṃ; Te yāmase sindhusovīrabhūmiṃ, dhanatthikā uddayaṃ patthayānā. ພວກຂ້າພະເຈົ້າເປັນນາຍກອງກວຽນ ອາໄສຢູ່ໃນແຄວ້ນມະຄົດແລະແຄວ້ນອັງຄະ, ໄດ້ບັນທຸກສິນຄ້າເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ຈະເດີນທາງໄປສູ່ແຜ່ນດິນສິນທຸແລະໂສວີຣະ ເພາະຕ້ອງການຊັບ ແລະຫວັງຜົນກຳໄລ. 1235. ໑໒໓໕. ‘‘Divā pipāsaṃ nadhivāsayantā, yoggānukampañca samekkhamānā,Etena vegena āyāma sabbe, rattiṃ maggaṃ paṭipannā vikāle. ເພາະບໍ່ອາດທົນຕໍ່ຄວາມຫິວນ້ຳໃນເວລາກາງເວັນໄດ້, ແລະເພາະຄຳນຶງເຖິງຄວາມເກື້ອກູນແກ່ສັດພາຫະນະ (ງົວ), ພວກຂ້າພະເຈົ້າທັງໝົດຈຶ່ງໄດ້ເດີນທາງໃນເວລາກາງຄືນອັນບໍ່ແມ່ນເວລາປົກກະຕິ ດ້ວຍຄວາມຮີບຮ້ອນເຊັ່ນນີ້. 1236. ໑໒໓໖. ‘‘Te duppayātā aparaddhamaggā, andhākulā vippanaṭṭhā araññe; Suduggame vaṇṇupathassa majjhe, disaṃ na jānāma pamūḷhacittā. ພວກຂ້າພະເຈົ້າເດີນທາງມາບໍ່ດີ ຫຼົງທາງໄປ, ວຸ່ນວາຍໃຈເໝືອນຄົນຕາບອດ ແລະຫຼົງທາງຢູ່ໃນປ່າ; ໃນທ່າມກາງທະເລຊາຍອັນຂ້າມໄດ້ຍາກນີ້, ພວກຂ້າພະເຈົ້າມີຈິດຫຼົງໄຫຼ ບໍ່ຮູ້ທິດທາງເລີຍ. 1237. ໑໒໓໗. ‘‘Idañca disvāna adiṭṭhapubbaṃ, vimānaseṭṭhañca tavañca yakkha; Tatuttariṃ jīvitamāsamānā, disvā patītā sumanā udaggā’’ti. ດູກ່ອນຍັກ, ເມື່ອໄດ້ເຫັນວິມານອັນປະເສີດນີ້ ແລະໄດ້ເຫັນທ່ານ ເຊິ່ງບໍ່ເຄີຍເຫັນມາກ່ອນ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຄວາມຫວັງໃນຊີວິດຍິ່ງໆຂຶ້ນ, ເມື່ອໄດ້ເຫັນແລ້ວ ກໍມີຄວາມຍინດີ ມີໃຈເບີກບານ ແລະປິຕິຍິນດີຍິ່ງ. 1238. ໑໒໓໘. ‘‘Pāraṃ samuddassa imañca vaṇṇuṃ, vettācaraṃ saṅkupathañca maggaṃ; Nadiyo pana pabbatānañca duggā, puthuddisā gacchatha bhogahetu. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ພວກທ່ານເດີນທາງໄປສູ່ຝັ່ງມະຫາສະໝຸດ, ສູ່ທະເລຊາຍນີ້, ສູ່ທາງຫວາຍ (ທາງທີ່ຕ້ອງໂຫຍນຕົວດ້ວຍເຄືອຫວາຍ), ສູ່ທາງຕະປູ (ທາງທີ່ຕ້ອງຕອກຫຼັກປີນຂຶ້ນ), ສູ່ແມ່ນ້ຳ ແລະພູເຂົາອັນຂ້າມໄດ້ຍາກ ໃນທິດທາງຕ່າງໆ ກໍເພາະເຫດແຫ່ງຊັບ. 1239. ໑໒໓໙. ‘‘Pakkhandiyāna vijitaṃ paresaṃ, verajjake mānuse pekkhamānā; Yaṃ vo sutaṃ vā atha vāpi diṭṭhaṃ, accherakaṃ taṃ vo suṇoma tātā’’ti. ພວກທ່ານເຂົ້າໄປສູ່ແວ່ນແຄວ້ນຂອງພະຍາອື່ນ, ໄດ້ພົບເຫັນຜູ້ຄົນໃນຕ່າງແດນ; ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ສິ່ງໃດທີ່ພວກທ່ານໄດ້ຍິນມາ ຫຼືໄດ້ເຫັນມາ ອັນເປັນໜ້າອັດສະຈັນ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າຢາກຟັງສິ່ງນັ້ນຈາກພວກທ່ານ. 1240. ໑໒໔໐. ‘‘Itopi [Pg.118] accherataraṃ kumāra, na to sutaṃ vā atha vāpi diṭṭhaṃ; Atītamānussakameva sabbaṃ, disvāna tappāma anomavaṇṇaṃ. ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ສິ່ງອັດສະຈັນຍິ່ງໄປກວ່າວິມານນີ້ ພວກຂ້າພະເຈົ້າບໍ່ເຄີຍໄດ້ຍິນ ຫຼືໄດ້ເຫັນເລີຍ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນວິມານທັງໝົດອັນລ່ວງພົ້ນວິໄສຂອງມະນຸດ ແລະມີລັກສະນະອັນດີເລີດນີ້ແລ້ວ ກໍຍັງເບິ່ງບໍ່ອີ່ມເລີຍ. 1241. ໑໒໔໑. ‘‘Vehāyasaṃ pokkharañño savanti, pahūtamalyā bahupuṇḍarīkā; Dumā cime niccaphalūpapannā, atīva gandhā surabhiṃ pavāyanti. ສະໂບກຂະຣະນີ (ສະບົວ) ທັງຫຼາຍ ທີ່ມີດອກໄມ້ຫຼາກຫຼາຍ ແລະມີດອກບົວຂາວເປັນຈຳນວນຫຼາຍ ໄຫຼໄປໃນອາກາດ; ແລະຕົ້ນໄມ້ເຫຼົ່ານີ້ຂອງທ່ານກໍມີໝາກຕະຫຼອດການ, ສົ່ງກິ່ນຫອມຟຸ້ງຂະຈອນໄປທົ່ວ. 1242. ໑໒໔໒. ‘‘Veḷūriyathambhā satamussitāse, silāpavāḷassa ca āyataṃsā; Masāragallā sahalohitaṅgā, thambhā ime jotirasāmayāse. ເສົາແກ້ວໄພທູນສູງຮ້ອຍສອກ, ເសົາແກ້ວປະວານມີຫຼ່ຽມຍາວ, ເសົາແກ້ວມະຊາຣະກັນລະ (ແກ້ວລາຍ) ແລະແກ້ວທັບທິມ; ເសົາເຫຼົ່ານີ້ລ້ວນແຕ່ສຳເລັດດ້ວຍແກ້ວໂຊຕιຣົດ ມີແສງສະຫວ່າງສະໄຫວ. 1243. ໑໒໔໓. ‘‘Sahassathambhaṃ atulānubhāvaṃ, tesūpari sādhumidaṃ vimānaṃ; Ratanantaraṃ kañcanavedimissaṃ, tapanīyapaṭṭehi ca sādhuchannaṃ. ວິມານອັນດີເລີດນີ້ ຕັ້ງຢູ່ເທິງເສົາເຫຼົ່ານັ້ນ ມີເສົາຕັ້ງພັນຕົ້ນ ມີອານຸພາບຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້; ພາຍໃນປະດັບດ້ວຍລັດຕະນະຫຼາກຫຼາຍ ປະສົມປະສານດ້ວຍຮົ້ວທອງຄຳ ແລະມຸງດ້ວຍແຜ່ນທອງຄຳຊັ້ນດີ. 1244. ໑໒໔໔. ‘‘Jambonaduttattamidaṃ sumaṭṭho, pāsādasopāṇaphalūpapanno; Daḷho ca vaggu ca susaṅgato ca, atīva nijjhānakhamo manuñño. ວິມານນີ້ມີສີເຫຼືອງເຫຼື້ອມເໝືອນທອງຊົມພູນຸດອັນຮ້ອນແລ້ວ, ມີພື້ນອັນກ້ຽງງາມ, ປະກອບດ້ວຍຂັ້ນໄດປາສາດ; ມີຄວາມໝັ້ນຄົງ ງົດງາມ ແລະເຂົ້າກັນໄດ້ດີ, ໜ້າເບິ່ງໜ້າຊົມ ແລະເປັນທີ່ພໍໃຈຍິ່ງ. 1245. ໑໒໔໕. ‘‘Ratanantarasmiṃ bahuannapānaṃ, parivārito accharāsaṅgaṇena; Murajaālambaratūriyaghuṭṭho, abhivanditosi thutivandanāya. ພາຍໃນວິມານແກ້ວມີອາຫານແລະນ້ຳດື່ມເປັນຈຳນວນຫຼາຍ, ທ່ານແວດລ້ອມດ້ວຍໝູ່ອັກສອນ (ນາງຟ້າ); ມີສຽງກອງມຸຣະຊະ ແລະກອງອາລຳພະຣະ ດັງກ້ອງກັງວານ, ທ່ານໄດ້ຮັບການສັນລະເສີນແລະກາບໄຫວ້ບູຊາ. 1246. ໑໒໔໖. ‘‘So modasi nārigaṇappabodhano, vimānapāsādavare manorame; Acintiyo sabbaguṇūpapanno, rājā yathā vessavaṇo naḷinyā. ທ່ານນັ້ນເປັນຜູ້ປຸກເລົ້າໝູ່ນາງຟ້າໃຫ້ບັນເທີງ, ຍ່ອມສະເຫວີຍສຸກຢູ່ໃນປາສາດວິມານອັນປະເສີດ ທີ່ໜ້າລື່ນລົມ; ທ່ານມີອານຸພາບອັນຄິດບໍ່ເຖິງ ພ້ອມດ້ວຍຄຸນສົມບັດທຸກປະການ, ເໝືອນດັ່ງທ້າວເວດສຸວັນ ຜູ້ບັນເທີງຢູ່ໃນສວນນະລິນີ. 1247. ໑໒໔໗. ‘‘Devo [Pg.119] nu āsi udavāsi yakkho, udāhu devindo manussabhūto; Pucchanti taṃ vāṇijā satthavāhā, ācikkha ko nāma tuvaṃsi yakkho’’ti. ທ່ານເປັນເທວະດາ ຫຼືເປັນຍັກ, ຫຼືເປັນທ້າວສັກກະ (ພະອິນ), ຫຼືວ່າເຄີຍເປັນມະນຸດ? ພວກພໍ່ຄ້າແລະນາຍກອງກວຽນຂໍຖາມທ່ານ, ຂໍຈົ່ງບອກແກ່ພວກຂ້າພະເຈົ້າເທີ້ນ ທ່ານເປັນຍັກຊື່ວ່າແນວໃດ? 1248. ໑໒໔໘. ‘‘Serīsako nāma ahamhi yakkho, kantāriyo vaṇṇupathamhi gutto; Imaṃ padesaṃ abhipālayāmi, vacanakaro vessavaṇassa rañño’’ti. ເຮົາເປັນຍັກຊື່ວ່າ ເສຣີສະກະ, ເປັນຜູ້ຮັກສາທາງທະເລຊາຍໃນກັນດານນີ້; ເຮົາປົກປັກຮັກສາດິນແດນນີ້ ໂດຍເປັນຜູ້ເຮັດຕາມຄຳສັ່ງຂອງທ້າວເວດສຸວັນ. 1249. ໑໒໔໙. ‘‘Adhiccaladdhaṃ pariṇāmajaṃ te, sayaṃ kataṃ udāhu devehi dinnaṃ; Pucchanti taṃ vāṇijā satthavāhā, kathaṃ tayā laddhamidaṃ manuñña’’nti. ดູກ່ອນເທວະບຸດ, ວິມານນີ້ທ່ານໄດ້ມາໂດຍບັງເອີນ, ຫຼືເກີດຂຶ້ນເພາະຄວາມນຶກຄິດ, ຫຼືທ່ານເຮັດຂຶ້ນເອງ, ຫຼືວ່າເທວະດາທັງຫຼາຍມອບໃຫ້? ພວກພໍ່ຄ້າແລະນາຍກອງກວຽນຂໍຖາມທ່ານ, ທ່ານໄດ້ວິມານອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນີ້ມາໄດ້ແນວໃດ? 1250. ໑໒໕໐. ‘‘Nādhiccaladdhaṃ na pariṇāmajaṃ me, na sayaṃ kataṃ na hi devehi dinnaṃ; Sakehi kammehi apāpakehi, puññehi me laddhamidaṃ manuñña’’nti. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ວິມານນີ້ເຮົາບໍ່ໄດ້ມາໂດຍບັງເອີນ, ບໍ່ໄດ້ເກີດຂຶ້ນເພາະຄວາມນຶກຄິດ, ບໍ່ໄດ້ເຮັດຂຶ້ນເອງ, ທັງເທວະດາທັງຫຼາຍກໍບໍ່ໄດ້ມອບໃຫ້; ແຕ່ເຮົາໄດ້ວິມານອັນເປັນທີ່ພໍໃຈນີ້ມາ ເພາະກຳອັນປາສະຈາກບາບ ແລະບຸນກຸສົນຂອງຕົນເອງ. 1251. ໑໒໕໑. ‘‘Kiṃ te vataṃ kiṃ pana brahmacariyaṃ, kissa suciṇṇassa ayaṃ vipāko; Pucchanti taṃ vāṇijā satthavāhā, kathaṃ tayā laddhamidaṃ vimāna’’nti. ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ວັດປະຕິບັດຂອງທ່ານແມ່ນຫຍັງ? ພົມມະຈັນຂອງທ່ານແມ່ນຫຍັງ? ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງຄວາມປະພຶດດີອັນໃດ? ພວກພໍ່ຄ້າແລະນາຍກອງກວຽນຂໍຖາມທ່ານ, ທ່ານໄດ້ວິມານນີ້ມາເພາະກຸສົນກຳອັນໃດ? 1252. ໑໒໕໒. ‘‘Mamaṃ pāyāsīti ahu samaññā, rajjaṃ yadā kārayiṃ kosalānaṃ; Natthikadiṭṭhi kadariyo pāpadhammo, ucchedavādī ca tadā ahosiṃ. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ເມື່ອຄັ້ງທີ່ເຮົາຄອງລາດຊະສົມບັດໃນແຄວ້ນໂກສົນ, ເຮົາມີຊື່ປາກົດວ່າ ປາຍາສິ; ໃນການນັ້ນ ເຮົາເປັນຜູ້ມີນັດຖິກະທິຖິ (ຄວາມເຫັນວ່າບໍ່ມີຫຍັງ), ເປັນຄົນຕະໜີ່, ມີທຳອັນຊົ່ວຊ້າ ແລະເປັນອຸດເສທະວາທີ (ມີຄວາມເຫັນວ່າຕາຍແລ້ວສູນ). 1253. ໑໒໕໓. ‘‘Samaṇo ca kho āsi kumārakassapo, bahussuto cittakathī uḷāro; So me tadā dhammakathaṃ abhāsi, diṭṭhivisūkāni vinodayī me. ໃນຄັ້ງນັ້ນ, ມີພະສະມະນະນາມວ່າ ກຸມາຣະກັດສະປະ ຜູ້ເປັນພະຫູສູດ, ມີວາທະອັນວິຈິດ ແລະມີຄຸນອັນປະເສີດ; ທ່ານໄດ້ສະແດງທຳມະກະຖາແກ່ເຮົາໃນການນັ້ນ, ໄດ້ບັນເທົາຄວາມເຫັນຜິດອັນເປັນດັ່ງໜາມຂອງເຮົາອອກເສຍ. 1254. ໑໒໕໔. ‘‘Tāhaṃ [Pg.120] tassa dhammakathaṃ suṇitvā, upāsakattaṃ paṭivedayissaṃ; Pāṇātipātā virato ahosiṃ, loke adinnaṃ parivajjayissaṃ; Amajjapo no ca musā abhāṇiṃ, sakena dārena ca ahosi tuṭṭho. ເຮົາໄດ້ຟັງທຳມະກະຖາຂອງພະສະມະນະນັ້ນແລ້ວ, ຈຶ່ງໄດ້ປະກາດຕົນເປັນອຸປາສົກ; ເຮົາເປັນຜູ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ງົດເວັ້ນຈາກການຖືເອົາສິ່ງຂອງທີ່ເຈົ້າຂອງບໍ່ໄດ້ໃຫ້ໃນໂລກ; ເປັນຜູ້ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະຍິນດີດ້ວຍພັນລະຍາຂອງຕົນ. 1255. ໑໒໕໕. ‘‘Taṃ me vataṃ taṃ pana brahmacariyaṃ, tassa suciṇṇassa ayaṃ vipāko; Teheva kammehi apāpakehi, puññehi me laddhamidaṃ vimāna’’nti. ນັ້ນຄືວັດປະຕິບັດຂອງເຮົາ, ນັ້ນຄືພົມມະຈັນຂອງເຮົາ, ຜົນອັນນີ້ເປັນຜົນແຫ່ງຄວາມປະພຶດດີນັ້ນ; ເຮົາໄດ້ວິມານນີ້ມາ ເພາະກຳອັນປາສະຈາກບາບ ແລະບຸນກຸສົນເຫຼົ່ານັ້ນເອງ. 1256. ໑໒໕໖. ‘‘Saccaṃ kirāhaṃsu narā sapaññā, anaññathā vacanaṃ paṇḍitānaṃ; Yahiṃ yahiṃ gacchati puññakammo, tahiṃ tahiṃ modati kāmakāmī. ມະນຸດຜູ້ມີປັນຍາທັງຫຼາຍກ່າວໄວ້ເປັນຄວາມຈິງແທ້, ຄຳເວົ້າຂອງນັກປາດທັງຫຼາຍຍ່ອມບໍ່ເປັນຢ່າງອື່ນ; ຜູ້ມີບຸນຍ່ອມໄປສູ່ສະຖານທີ່ໃດໆ, ກໍຍ່ອມບັນເທີງໃນສະຖານທີ່ນັ້ນໆ ໄດ້ຮັບສິ່ງທີ່ປາດຖະໜາຕາມຕ້ອງການ. 1257. ໑໒໕໗. ‘‘Yahiṃ yahiṃ sokapariddavo ca, vadho ca bandho ca parikkileso; Tahiṃ tahiṃ gacchati pāpakammo, na muccati duggatiyā kadācī’’ti. ສ່ວນຜູ້ມີກຳຊົ່ວ ຍ່ອມໄປສູ່ສະຖານທີ່ໃດໆ ທີ່ມີຄວາມໂສກເສົ້າຮ້ອງໄຫ້, ການຂ້າ, ການຈອງຈຳ ແລະຄວາມທຸກທໍລະມານ; ຍ່ອມບໍ່ພົ້ນໄປຈາກທຸຄະຕິໄດ້ເລີຍໃນການບາງຄັ້ງ. 1258. ໑໒໕໘. ‘‘Sammūḷharūpova jano ahosi, asmiṃ muhutte kalalīkatova; Janassimassa tuyhañca kumāra, appaccayo kena nu kho ahosī’’ti. ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ໝູ່ເທວະດາເຫຼົ່ານີ້ມີອາການເໝືອນຫຼົງໄຫຼ, ໃນຂະນະນີ້ເໝືອນດັ່ງນ້ຳປົນຕົມອັນຂຸ່ນມົວ; ເພາະເຫດໃດໜໍ ໝູ່ເທວະດາເຫຼົ່ານີ້ແລະທ່ານ ຈຶ່ງມີຄວາມບໍ່ຍິນດີ (ບໍ່ສະບາຍໃຈ) ເກີດຂຶ້ນ? 1259. ໑໒໕໙. ‘‘Ime ca sirīsavanā tātā, dibbā gandhā surabhī sampavanti ; Te sampavāyanti imaṃ vimānaṃ, divā ca ratto ca tamaṃ nihantvā. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ກິ່ນຫອມອັນເປັນທິບເຫຼົ່ານີ້ ຟຸ້ງခະຈອນມາຈາກປ່າໄມ້ຊິກ (ຕົ້ນກຶກໂກ້); ກິ່ນຫອມເຫຼົ່ານັ້ນກຳຈັດຄວາມມືດມົນ ແລ້ວຟຸ້ງခະຈອນໄປທົ່ວວິມານນີ້ ທັງกາງເວັນແລະກາງຄືນ. 1260. ໑໒໖໐. ‘‘Imesañca [Pg.121] kho vassasataccayena, sipāṭikā phalati ekamekā; Mānussakaṃ vassasataṃ atītaṃ, yadagge kāyamhi idhūpapanno. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ຝັກຂອງຕົ້ນໄມ້ຊິກເຫຼົ່ານີ້ ຍ່ອມຫຼົ່ນລົງເທື່ອລະຝັກ ເມື່ອລ່ວງໄປໄດ້ຮ້ອຍປີ; ເວລາຮ້ອຍປີຂອງມະນຸດໄດ້ລ່ວງໄປແລ້ວ ນັບຕັ້ງແຕ່ເຮົາໄດ້ມາເກີດໃນກາຍ (ອັດຕະພາບ) ນີ້. 1261. ໑໒໖໑. ‘‘Disvānahaṃ vassasatāni pañca, asmiṃ vimāne ṭhatvāna tātā; Āyukkhayā puññakkhayā cavissaṃ, teneva sokena pamucchitosmī’’ti. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ເຮົາໄດ້ຢູ່ໃນວິມານນີ້ມາໄດ້ ໕໐໐ ປີທິບແລ້ວ, ບັດນີ້ ເຮົາຈະຕ້ອງເຄື່ອນ (ຕາຍ) ເພາະສິ້ນອາຍຸແລະສິ້ນບຸນ; ເພາະເຫດນັ້ນ ເຮົາຈຶ່ງມີຄວາມໂສກເສົ້າແລະສະຫຼົດໃຈຍິ່ງ. 1262. ໑໒໖໒. ‘‘Kathaṃ nu soceyya tathāvidho so, laddhā vimānaṃ atulaṃ cirāya; Ye cāpi kho ittaramupapannā, te nūna soceyyuṃ parittapuññā’’ti. ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ບຸກຄົນຜູ້ເຊັ່ນທ່ານ ໄດ້ວິມານອັນຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້ ແລະສະເຫວີຍສຸກຢູ່ເປັນເວລາດົນນານ ຈະຕ້ອງໂສກເສົ້າເຮັດຫຍັງ? ສ່ວນພວກທີ່ມີບຸນນ້ອຍ ໄດ້ມາເກີດພຽງຊົ່ວຄາວແລ້ວຕ້ອງເຄື່ອນໄປ ພວກເຂົາເຫຼົ່ານັ້ນຕ່າງຫາກທີ່ຄວນໂສກເສົ້າ. 1263. ໑໒໖໓. ‘‘Anucchaviṃ ovadiyañca me taṃ, yaṃ maṃ tumhe peyyavācaṃ vadetha; Tumhe ca kho tātā mayānuguttā, yenicchakaṃ tena paletha sotthi’’nti. ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ຖ້ອຍຄຳອັນເປັນທີ່ຮັກ ທີ່ພວກທ່ານກ່າວກັບເຮົານັ້ນ ເປັນຄຳຕັກເຕືອນອັນສົມຄວນແກ່ເຮົາ; ແລະພວກທ່ານກໍໄດ້ຮັບການຄຸ້ມຄອງຈາກເຮົາແລ້ວ, ຈົ່ງເດີນທາງໄປສູ່ສະຖານທີ່ທີ່ປາດຖະໜາໂດຍສະຫວັດດີພາບເທີ້ນ. 1264. ໑໒໖໔. ‘‘Gantvā mayaṃ sindhusovīrabhūmiṃ, dhanatthikā uddayaṃ patthayānā; Yathāpayogā paripuṇṇacāgā, kāhāma serīsamahaṃ uḷāra’’nti. ດູກ່ອນເທວະບຸດ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າຕ້ອງການຊັບ ຫວັງຜົນກຳໄລ ຈະເດີນທາງໄປສູ່ແຜ່ນດິນສິນທຸແລະໂສວີຣະ; ພວກຂ້າພະເຈົ້າຈະມີຄວາມພະຍາຍາມ ແລະມີການບໍລິຈາກອັນເຕັມປ່ຽມ ເພື່ອຈັດງານບູຊາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຖວາຍແດ່ທ່ານເສຣີສະກະ. 1265. ໑໒໖໕. ‘‘Mā ceva serīsamahaṃ akattha, sabbañca vo bhavissati yaṃ vadetha; Pāpāni kammāni vivajjayātha, dhammānuyogañca adhiṭṭhahātha. ພວກທ່ານຢ່າໄດ້ຈັດງານບູຊາແດ່ເຮົາເລີຍ, ແຕ່ສິ່ງທັງໝົດທີ່ພວກທ່ານກ່າວນັ້ນ ຈະສຳເລັດແກ່ພວກທ່ານ; ຈົ່ງເວັ້ນຈາກບາບກຳທັງຫຼາຍ, ແລະຈົ່ງຕັ້ງໝັ້ນໃນການປະພຶດທຳ (ການໃຫ້ທານເປັນຕົ້ນ) ເທີ້ນ. 1266. ໑໒໖໖. ‘‘Upāsako atthi imamhi saṅghe, bahussuto sīlavatūpapanno; Saddho ca cāgī ca supesalo ca, vicakkhaṇo santusito mutīmā. ໃນກອງກວຽນ (ໝູ່ຄົນ) ນີ້ ມີອຸປາສົກຄົນໜຶ່ງ ຜູ້ເປັນພະຫູສູດ, ເຖິງພ້ອມດ້ວຍສີລວັດ; ມີສັດທາ, ມີການເສຍສະຫຼະ, ມີສີລອັນເປັນທີ່ຮັກ, ມີປັນຍາສະຫຼາດ, ມີຄວາມສັນໂດດ ແລະມີປັນຍາຮູ້ຈັກປະໂຫຍດ. 1267. ໑໒໖໗. ‘‘Sañjānamāno [Pg.122] na musā bhaṇeyya, parūpaghātāya na cetayeyya; Vebhūtikaṃ pesuṇaṃ no kareyya, saṇhañca vācaṃ sakhilaṃ bhaṇeyya. ອຸປາສົກນັ້ນຮູ້ຢູ່ ຍ່ອມບໍ່ເວົ້າຕົວະ, ບໍ່ຄິດເພື່ອຈະບຽດບຽນຜູ້ນ້ອຍຫຼືຜູ້ໃຫຍ່; ບໍ່ເວົ້າຄຳສໍ້ສຽດອັນເຮັດໃຫ້ແຕກແຍກກັນ, ຍ່ອມກ່າວແຕ່ຖ້ອຍຄຳອັນອ່ອນຫວານແລະເປັນມິດ. 1268. ໑໒໖໘. ‘‘Sagāravo sappaṭisso vinīto, apāpako adhisīle visuddho; So mātaraṃ pitarañcāpi jantu, dhammena poseti ariyavutti. ເປັນຜູ້ມີຄວາມເຄົາລົບ, ມີຄວາມຢຳເກງ, ມີຄວາມສະຫງົບຮຽບຮ້ອຍ, ບໍ່ມີບາບ, ມີຄວາມບໍລິສຸດໃນອະທິສີລ; ອຸປາສົກນັ້ນຍ່ອມລ້ຽງດູມານດາແລະບິດາໂດຍທຳ, ມີການດຳລົງຊີວິດອັນປະເສີດ. 1269. ໑໒໖໙. ‘‘Maññe so mātāpitūnaṃ kāraṇā, bhogāni pariyesati na attahetu; Mātāpitūnañca yo accayena, nekkhammapoṇo carissati brahmacariyaṃ. ເຮົາຄິດວ່າ ອຸປາສົກນັ້ນສະແຫວງຫາຊັບກໍເພື່ອມານດາແລະບິດາ, ບໍ່ແມ່ນເພື່ອຕົນເອງ; ແລະເມື່ອມານດາບິດາລ່ວງລັບໄປແລ້ວ, ເຂົາຜູ້ມີຈິດນ້ອມໄປໃນເນກຂຳມະ ຈະປະພຶດພົມມະຈັນ. 1270. ໑໒໗໐. ‘‘Ujū avaṅko asaṭho amāyo, na lesakappena ca vohareyya; So tādiso sukatakammakārī, dhamme ṭhito kinti labhetha dukkhaṃ. ເປັນຜູ້ຊື່ກົງ, ບໍ່ຄົດຄ້ຽວ, ບໍ່ໂອ້ອວດ, ບໍ່ມີມາຍา, ບໍ່ກ່າວຖ້ອຍຄຳດ້ວຍຄວາມຫຼອກລວງ; ອຸປາສົກຜູ້ເຊັ່ນນັ້ນ ເປັນຜູ້ເຮັດກຳດີ, ຕັ້ງໝັ້ນຢູ່ໃນທຳ, ຈະໄດ້ຮັບຄວາມທຸກຍາກແນວໃດ? 1271. ໑໒໗໑. ‘‘Taṃ kāraṇā pātukatomhi attanā, tasmā dhammaṃ passatha vāṇijāse; Aññatra teniha bhasmī bhavetha, andhākulā vippanaṭṭhā araññe; Taṃ khippamānena lahuṃ parena, sukho have sappurisena saṅgamo’’ti. ເພາະເຫດແຫ່ງອຸປາສົກນັ້ນ ເຮົາຈຶ່ງໄດ້ສະແດງຕົນໃຫ້ປາກົດ, ດູກ່ອນພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍ, ເພາະເຫດນັ້ນ ພວກທ່ານຈົ່ງເຫັນທຳເຖີ້ນ; ຫາກບໍ່ມີອຸປາສົກນັ້ນ ພວກທ່ານກໍຈະກາຍເປັນເຖົ້າມອດຢູ່ໃນທີ່ນີ້, ຫຼົງທາງແລະວຸ່ນວາຍໃຈເໝືອນຄົນຕາບອດຢູ່ໃນປ່າ; ພວກທ່ານຈະຖືກໄພອັນຕະລາຍໃນທະເລຊາຍນີ້ ຫຼືໄພອັນຕະລາຍອື່ນບີບຄັ້ນຈົນເຖິງແກ່ຄວາມຕາຍຢ່າງຮີບດ່ວນ, ການພົບປະກັນກັບສັດບຸລຸດ (ຄົນດີ) ຍ່ອມນຳມາຊຶ່ງຄວາມສຸກແທ້ໆ. 1272. ໑໒໗໒. ‘‘Kiṃ nāma so kiñca karoti kammaṃ,Kiṃ nāmadheyyaṃ kiṃ pana tassa gottaṃ; Mayampi naṃ daṭṭhukāmamha yakkha, yassānukampāya idhāgatosi; Lābhā hi tassa, yassa tuvaṃ pihesī’’ti. ຂ້າແດ່ຍັກ ທ່ານມາຮອດປ່າກັນດານນີ້ ເພື່ອອະນຸເຄາະແກ່ອຸປາສົກຄົນໃດ? ອຸປາສົກຄົນນັ້ນມີຊື່ແນວໃດ? ເຮັດວຽກງານຫຍັງ? ມີຊື່ສຽງຮຽງນາມ ແລະ ໂຄດຕະກຸນແນວໃດ? ພວກຂ້າພະເຈົ້າກໍຢາກເຫັນອຸປາສົກຄົນນັ້ນຄືກັນ. ຍັກເອີຍ, ບຸກຄົນໃດທີ່ທ່ານຮັກແພງ ບຸກຄົນນັ້ນກໍມີແຕ່ໄດ້ລາບຢ່າງແທ້ຈິງ. 1273. ໑໒໗໓. ‘‘Yo [Pg.123] kappako sambhavanāmadheyyo,Upāsako kocchaphalūpajīvī; Jānātha naṃ tumhākaṃ pesiyo so,Mā kho naṃ hīḷittha supesalo so’’ti. ອຸປາສົກຜູ້ເປັນຊ່າງຕັດຜົມ ຊື່ວ່າ ສັມພະວະ ລ້ຽງຊີບດ້ວຍການໃຊ້ຫວີ ແລະ ຕັ່ງນັ່ງ, ພວກທ່ານຈົ່ງຮູ້ຈັກລາວເຖີດ ລາວເປັນຜູ້ຮັບໃຊ້ເຮັດວຽກງານໃຫ້ພວກທ່ານ, ພວກທ່ານຢ່າໄດ້ດູຖູກຢຽດຢາມລາວເລີຍ ເພາະວ່າລາວເປັນຜູ້ຮັກຫອມສິນຢ່າງຍິ່ງ. 1274. ໑໒໗໔. ‘‘Jānāmase yaṃ tvaṃ pavadesi yakkha,Na kho naṃ jānāma sa edisoti; Mayampi naṃ pūjayissāma yakkha,Sutvāna tuyhaṃ vacanaṃ uḷāra’’nti. ຂ້າແດ່ຍັກ, ພວກຂ້າພະເຈົ້າຮູ້ຈັກອຸປາສົກທີ່ທ່ານກ່າວເຖິງນັ້ນ ພຽງແຕ່ຮູບຮ່າງລັກສະນະພາຍນອກເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ບໍ່ຮູ້ເລີຍວ່າລາວມີຄຸນງາມຄວາມດີເຖິງພຽງນີ້. ຂ້າແດ່ຍັກ, ເມື່ອໄດ້ຟັງຄຳເວົ້າອັນປະເສີດຂອງທ່ານແລ້ວ ພວກຂ້າພະເຈົ້າກໍຈະບູຊາອຸປາສົກຄົນນັ້ນຄືກັນ. 1275. ໑໒໗໕. ‘‘Ye keci imasmiṃ satthe manussā,Daharā mahantā athavāpi majjhimā; Sabbeva te ālambantu vimānaṃ,Passantu puññānaṃ phalaṃ kadariyā’’ti. ມະນຸດທັງຫຼາຍໃນກອງກວຽນນີ້ ບໍ່ວ່າຈະເປັນຜູ້ເຍົາ, ຜູ້ໃຫຍ່ ຫຼື ປານກາງກໍຕາມ, ຂໍໃຫ້ທຸກຄົນຈົ່ງຂຶ້ນມາເທິງວິມານຂອງຂ້ອຍເຖີດ. ຂໍໃຫ້ພວກຄົນຂີ້ຖີ່ທັງຫຼາຍ ຈົ່ງເບິ່ງຜົນແຫ່ງບຸນກຸສົນນີ້ເຖີດ. 1276. ໑໒໗໖. Te tattha sabbeva ‘ahaṃ pure’ti,Taṃ kappakaṃ tattha purakkhatvā ; Sabbeva te ālambiṃsu vimānaṃ,Masakkasāraṃ viya vāsavassa. ໃນວິມານນັ້ນ ພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍທຸກຄົນຕ່າງກໍເວົ້າວ່າ 'ຂ້ອຍກ່ອນ, ຂ້ອຍກ່ອນ' ແລ້ວໃຫ້ອຸປາສົກຊ່າງຕັດຜົມນັ້ນເດີນນຳໜ້າ, ພວກເຂົາທັງໝົດໄດ້ຂຶ້ນສູ່ວິມານຂອງເສຣີສະກະເທວະບຸດ ອັນປຽບເໝືອນດັ່ງວິມານມະສັກກະສາຣະຂອງພຣະອິນ. 1277. ໑໒໗໗. Te tattha sabbeva ‘ahaṃ pure’ti, upāsakattaṃ paṭivedayiṃsu; Pāṇātipātā viratā ahesuṃ, loke adinnaṃ parivajjayiṃsu; Amajjapā no ca musā bhaṇiṃsu, sakena dārena ca ahesuṃ tuṭṭhā. ໃນວິມານນັ້ນ ພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍທຸກຄົນຕ່າງກໍຍາດກັນເວົ້າວ່າ 'ຂ້ອຍກ່ອນ, ຂ້ອຍກ່ອນ' ເພື່ອສະແດງຕົນເປັນອຸປາສົກ. ພວກເຂົາໄດ້ງົດເວັ້ນຈາກການຂ້າສັດ, ງົດເວັ້ນຈາກການລັກຊັບໃນໂລກ, ບໍ່ດື່ມນ້ຳເມົາ, ບໍ່ເວົ້າຕົວະ ແລະ ມີຄວາມສັນໂດດຍິນດີສະເພາະແຕ່ພັນລະຍາຂອງຕົນ. 1278. ໑໒໗໘. Te tattha sabbeva ‘ahaṃ pure’ti, upāsakattaṃ paṭivedayitvā; Pakkāmi sattho anumodamāno, yakkhiddhiyā anumato punappunaṃ. In ວິມານນັ້ນ ພໍ່ຄ້າທັງຫຼາຍທຸກຄົນຕ່າງກໍຍາດກັນເວົ້າວ່າ 'ຂ້ອຍກ່ອນ, ຂ້ອຍກ່ອນ' ເພື່ອສະແດງຕົນເປັນອຸປາສົກແລ້ວ, ກອງກວຽນນັ້ນກໍໄດ້ເດີນທາງຕໍ່ໄປດ້ວຍຄວາມເບີກບານຍິນດີ ໂດຍໄດ້ຮັບຄວາມອະນຸເຄາະດ້ວຍລິດເດດຂອງຍັກ (ເທວະບຸດ) ຢູ່ເລື້ອຍໆ. 1279. ໑໒໗໙. ‘‘Gantvāna [Pg.124] te sindhusovīrabhūmiṃ, dhanatthikā uddayaṃ patthayānā; Yathāpayogā paripuṇṇalābhā, paccāgamuṃ pāṭaliputtamakkhataṃ. ພໍ່ຄ້າເຫຼົ່ານັ້ນຜູ້ຕ້ອງການຊັບ ແລະ ປາດຖະໜາຜົນກຳໄລ ໄດ້ເດີນທາງໄປຮອດດິນແດນສິນທຸໂສວີຣະ, ພວກເຂົາໄດ້ພະຍາຍາມຕາມກຳລັງຈົນໄດ້ລາບຜົນຢ່າງບໍລິບູນ ແລະ ໄດ້ເດີນທາງກັບຄືນສູ່ເມືອງປາຕະລີບຸດ ໂດຍສະຫວັດດີພາບປາສະຈາກໄພອັນຕະລາຍ. 1280. ໑໒໘໐. ‘‘Gantvāna te saṅgharaṃ sotthivanto,Puttehi dārehi samaṅgibhūtā; Ānandī vittā sumanā patītā,Akaṃsu serīsamahaṃ uḷāraṃ; Serīsakaṃ te pariveṇaṃ māpayiṃsu. ເມື່ອພໍ່ຄ້າເຫຼົ່ານັ້ນເດີນທາງກັບຮອດເຮືອນຊານຂອງຕົນໂດຍສະຫວັດດີພາບ, ໄດ້ພົບໜ້າກັບລູກ ແລະ ເມຍ, ຕ່າງກໍມີຄວາມປິຕິຍິນດີ, ເບີກບານມ່ວນຊື່ນ ແລະ ອີ່ມອົກອີ່ມໃຈ, ຈຶ່ງໄດ້ຈັດງານສະຫຼອງບູຊາອັນຍິ່ງໃຫຍ່ຖວາຍແກ່ເສຣີສະກະເທວະບຸດ ແລະ ໄດ້ຮ່ວມກັນສ້າງຫໍບູຊາອ້ອມຮອບເພື່ອອຸທິດໃຫ້ແກ່ເສຣີສະກະເທວະບຸດ. 1281. ໑໒໘໑. Etādisā sappurisāna sevanā,Mahatthikā dhammaguṇāna sevanā; Ekassa atthāya upāsakassa,Sabbeva sattā sukhitā ahesunti. ການຄົບຫາສະມາຄົມກັບສັດຕະບຸຣຸດ (ຄົນດີ) ຍ່ອມມີຜົນດີແນວນີ້, ການປະພຶດປະຕິບັດຕາມຄຸນຂອງພຣะທັມຍ່ອມມີປະໂຫຍດອັນຍິ່ງໃຫຍ່. ເພາະການອະນຸເຄາະແກ່ອຸປາສົກພຽງຄົນດຽວ, ສັດທັງຫຼາຍທັງປວງ (ໃນກອງກວຽນ) ຈຶ່ງໄດ້ຮັບຄວາມສຸກຖ້ວນໜ້າ. Serīsakavimānaṃ dasamaṃ. ເສຣີສະກະວິມານ ທີ ໑໐ ຈົບ. 11. Sunikkhittavimānavatthu ໑໑. ສຸນິກຂິດຕະວິມານະວັດຖຸ 1282. ໑໒໘໒. ‘‘Uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ, samantato dvādasa yojanāni; Kūṭāgārā sattasatā uḷārā, veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā. ວິມານທີ່ມີເສົາແກ້ວມະນີນີ້ສູງຕະຫງ່ານ, ວັດແທກໂດຍຮອບໄດ້ສິບສອງໂຍດ, ມີປຣາສາດຍອດແຫຼມອັນສະຫງ່າງາມເຖິງເຈັດຮ້ອຍຫຼັງ, ມີເສົາເຮັດດ້ວຍແກ້ວໄພທູນ, ປູລາດດ້ວຍແຜ່ນຄຳອັນຮຸ່ງເຮືອງງົດງາມ. 1283. ໑໒໘໓. ‘‘Tatthacchasi pivasi khādasi ca, dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ; Dibbā rasā kāmaguṇettha pañca, nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā. ທ່ານສະຖິດຢູ່, ດື່ມ ແລະ ບໍລິໂພກໃນວິມານນັ້ນ, ທັງມີສຽງພິນທິບອັນມ່ວນຊື່ນບັນເລງຢູ່ເລື້ອຍໆ. ໃນວິມານນີ້ມີກາມະຄຸນຫ້າອັນເປັນທິບ, ແລະ ມີເຫຼົ່ານາງອັກສອນຜູ້ປະດັບດ້ວຍເຄື່ອງຊົງຄຳຟ້ອນລຳຢູ່. 1284. ໑໒໘໔. ‘‘Kena tetādiso vaṇṇo, kena te idha mijjhati; Uppajjanti ca te bhogā, ye keci manaso piyā. ເພາະບຸນກຸສົນຫຍັງ ທ່ານຈຶ່ງມີຜິວພັນວັນນະອັນຮຸ່ງເຮືອງແນວນີ້? ເພາະບຸນກຸສົນຫຍັງ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ທ່ານໃນວິມານນີ້? ແລະ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກເພິ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ທ່ານ? 1285. ໑໒໘໕. ‘‘Pucchāmi [Pg.125] ‘taṃ deva mahānubhāva, manussabhūto kimakāsi puññaṃ; Kenāsi evaṃ jalitānubhāvo, vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī’’ti. ຂ້າແດ່ເທວະດາຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍຖາມທ່ານວ່າ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ ທ່ານໄດ້ເຮັດບຸນກຸສົນຫຍັງໄວ້? ເພາະບຸນກຸສົນຫຍັງ ທ່ານຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມແນວນີ້? ແລະ ຜິວພັນວັນນະຂອງທ່ານຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ? 1286. ໑໒໘໖. So devaputto attamano, moggallānena pucchito; Pañhaṃ puṭṭho viyākāsi, yassa kammassidaṃ phalaṃ. ເທວະບຸດນັ້ນມີຄວາມປິຕິຍິນດີ ເມື່ອຖືກພຣະມະຫາໂມຄະຣານະຖາມ, ຈຶ່ງໄດ້ຕອບບັນຫາຕາມທີ່ຖືກຖາມ ເຖິງຜົນແຫ່ງກັມນັ້ນວ່າ: 1287. ໑໒໘໗. ‘‘Dunnikkhittaṃ mālaṃ sunikkhipitvā, patiṭṭhapetvā sugatassa thūpe; Mahiddhiko camhi mahānubhāvo, dibbehi kāmehi samaṅgibhūto. ເມື່ອຊາດກ່ອນ ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຫັນພວງດອກໄມ້ທີ່ຄົນອື່ນວາງໄວ້ບໍ່ເປັນລະບຽບຮຽບຮ້ອຍ ຢູ່ທີ່ພຣະສະຖູບຂອງພຣະຜູ້ມີພຣະພາກເຈົ້າ (ພຣະກັດສະປະພຸດທະເຈົ້າ), ຈຶ່ງໄດ້ນຳມາຈັດແຕ່ງ ແລະ ປະດັບປະດາໄວ້ເປັນຢ່າງດີ. ດ້ວຍຜົນບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີລິດເດດ ແລະ ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ພ້ອມທັງພຣັ່ງພ້ອມດ້ວຍກາມະຄຸນອັນເປັນທິບ. 1288. ໑໒໘໘. ‘‘Tena metādiso vaṇṇo,Tena me idha mijjhati; Uppajjanti ca me bhogā,Ye keci manaso piyā. ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີຜິວພັນວັນນະອັນຮຸ່ງເຮືອງແນວນີ້, ເພາະບຸນກຸສົນນັ້ນ ຜົນອັນເພິ່ງປາດຖະໜາຈຶ່ງສຳເລັດແກ່ຂ້າພະເຈົ້າໃນວິມານນີ້, ແລະ ໂພຄະສົມບັດທັງຫຼາຍອັນເປັນທີ່ຮັກເພິ່ງໃຈ ຈຶ່ງເກີດຂຶ້ນແກ່ຂ້າພະເຈົ້າ. 1289. ໑໒໘໙. ‘‘Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva,Manussabhūto yamahaṃ akāsiṃ; Tenamhi evaṃ jalitānubhāvo,Vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī’’ti. ຂ້າແດ່ພຣະຄຸນເຈົ້າຜູ້ມີອານຸພາບອັນຍິ່ງໃຫຍ່, ຂ້າພະເຈົ້າຂໍກາບຮຽນແກ່ທ່ານເຖິງບຸນກຸສົນທີ່ຂ້າພະເຈົ້າໄດ້ເຮັດໄວ້ ເມື່ອຄັ້ງເປັນມະນຸດ. ດ້ວຍຜົນບຸນນັ້ນ ຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງມີອານຸພາບອັນຮຸ່ງເຮືອງເຫຼືອງເຫຼື້ອມແນວນີ້, ແລະ ຜິວພັນວັນນະຂອງຂ້າພະເຈົ້າຈຶ່ງສະຫວ່າງສະໄຫວໄປທົ່ວທຸກທິດ. Sunikkhittavimānaṃ ekādasamaṃ. ສຸນິກຂິດຕະວິມານ ທີ ໑໑ ຈົບ. Sunikkhittavaggo sattamo niṭṭhito. ສຸນິກຂິດຕະວັກ ທີ ໗ ຈົບບໍລິບູນ. Tassuddānaṃ – ຫົວຂໍ້ປະຈຳວັກນັ້ນ ຄື: Dve daliddā vanavihārā, bhatako gopālakaṇḍakā; Anekavaṇṇamaṭṭhakuṇḍalī, serīsako sunikkhittaṃ; Purisānaṃ tatiyo vaggo pavuccatīti. ເລື່ອງຄົນທຸກຍາກສອງເລື່ອງ, ເລື່ອງພຣະຜູ້ນອນໃນປ່າ, ເລື່ອງຄົນຮັບຈ້າງ, ເລື່ອງຄົນລ້ຽງງົວ, ເລື່ອງກັນທະກະ, ເລື່ອງອະເນກະວັນນະ, ເລື່ອງມັດຖະກຸນທະລີ, ເລື່ອງເສຣີສະກະ ແລະ ເລື່ອງສຸນິກຂິດຕະ. ວັກນີ້ເອີ້ນວ່າ ປຸຣິສະວັກ ທີ ໓ (ວັກທີ່ວ່າດ້ວຍບຸລຸດ). Bhāṇavāraṃ catutthaṃ niṭṭhitaṃ. ພານະວານ ທີ ໔ ຈົບບໍລິບູນ. Vimānavatthupāḷi niṭṭhitā. ພຣະບາລີວິມານະວັດຖຸ ຈົບບໍລິບູນ.
मराठी
पाळी	अट्ठकथा	टीका	अन्य
1101 पाराजिक पाळी 1102 पाचित्तिय पाळी 1103 महावग्ग पाळी (विनय) 1104 चूळवग्ग पाळी 1105 परिवार पाळी	1201 पाराजिककंड अट्ठकथा-१ 1202 पाराजिककंड अट्ठकथा-२ 1203 पाचित्तिय अट्ठकथा 1204 महावग्ग अट्ठकथा (विनय) 1205 चूळवग्ग अट्ठकथा 1206 परिवार अट्ठकथा	1301 सारत्थदीपनी टीका-१ 1302 सारत्थदीपनी टीका-२ 1303 सारत्थदीपनी टीका-३	1401 द्वेमातिकापाळी 1402 विनयसंगह अट्ठकथा 1403 वजिरबुद्धि टीका 1404 विमतिविनोदनी टीका-१ 1405 विमतिविनोदनी टीका-२ 1406 विनयालंकार टीका-१ 1407 विनयालंकार टीका-२ 1408 कंखावितरणीपुराण टीका 1409 विनयविनिच्छय-उत्तरविनिच्छय 1410 विनयविनिच्छय टीका-१ 1411 विनयविनिच्छय टीका-२ 1412 पाचित्यादियोजनापाळी 1413 खुद्दसिक्खा-मूलसिक्खा 8401 विसुद्धिमग्ग-१ 8402 विसुद्धिमग्ग-२ 8403 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-१ 8404 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-२ 8405 विसुद्धिमग्ग निदानकथा 8406 दीघनिकाय (पु-वि) 8407 मज्झिमनिकाय (पु-वि) 8408 संयुत्तनिकाय (पु-वि) 8409 अंगुत्तरनिकाय (पु-वि) 8410 विनयपिटक (पु-वि) 8411 अभिधम्मपिटक (पु-वि) 8412 अट्ठकथा (पु-वि) 8413 निरुत्तिदीपनी 8414 परमत्थदीपनी संगहमहाटीकापाठ 8415 अनुदीपनीपाठ 8416 पट्ठानुद्देस दीपनीपाठ 8417 नमक्कारटीका 8418 महापणामपाठ 8419 लक्खणातो बुद्धथोमनागाथा 8420 सुतवंदना 8421 कमलांजलि 8422 जिनालंकार 8423 पज्जमधु 8424 बुद्धगुणगाथावली 8425 चूळगंथवंस 8426 महावंस 8427 सासनवंस 8428 कच्चायनव्याकरणं 8429 मोग्गल्लानव्याकरणं 8430 सद्दनीतिप्पकरणं (पदमाला) 8431 सद्दनीतिप्पकरणं (धातुमाला) 8432 पदरूपसिद्धि 8433 मोग्गल्लानपंचिका 8434 पयोगसिद्धिपाठ 8435 वुत्तोदयपाठ 8436 अभिधानप्पदीपिकापाठ 8437 अभिधानप्पदीपिकाटीका 8438 सुबोधालंकारपाठ 8439 सुबोधालंकारटीका 8440 बालावतार गंठिपदत्थविनिच्छयसार 8441 लोकनीति 8442 सुत्तंतनीति 8443 सूरस्सतीनीति 8444 महारहनीति 8445 धम्मनीति 8446 कविदप्पणनीति 8447 नीतिमंजरी 8448 नरदक्खदीपनी 8449 चतुरारक्खदीपनी 8450 चाणक्यनीति 8451 रसवाहिनी 8452 सीमाविसोधनीपाठ 8453 वेस्संतरगीति 8454 मोग्गल्लान वुत्तिविवरणपंचिका 8455 थूपवंस 8456 दाठावंस 8457 धातुपाठविलासिनिया 8458 धातुवंस 8459 हत्थवनगल्लविहारवंस 8460 जिनचरितय 8461 जिनवंसदीपं 8462 तेलकटाहगाथा 8463 मिलिदटीका 8464 पदमंजरी 8465 पदसाधनं 8466 सद्दबिंदुपकरणं 8467 कच्चायनधातुमंजुसा 8468 सामंतकूटवण्णना
2101 सीलक्खंधवग्ग पाळी 2102 महावग्ग पाळी (दीघ) 2103 पाथिकवग्ग पाळी	2201 सीलक्खंधवग्ग अट्ठकथा 2202 महावग्ग अट्ठकथा (दीघ) 2203 पाथिकवग्ग अट्ठकथा	2301 सीलक्खंधवग्ग टीका 2302 महावग्ग टीका (दीघ) 2303 पाथिकवग्ग टीका 2304 सीलक्खंधवग्ग-अभिनवटीका-१ 2305 सीलक्खंधवग्ग-अभिनवटीका-२
3101 मूलपण्णास पाळी 3102 मज्झिमपण्णास पाळी 3103 उपरिपण्णास पाळी	3201 मूलपण्णास अट्ठकथा-१ 3202 मूलपण्णास अट्ठकथा-२ 3203 मज्झिमपण्णास अट्ठकथा 3204 उपरिपण्णास अट्ठकथा	3301 मूलपण्णास टीका 3302 मज्झिमपण्णास टीका 3303 उपरिपण्णास टीका
4101 सगाथावग्ग पाळी 4102 निदानवग्ग पाळी 4103 खंधवग्ग पाळी 4104 सळायतनवग्ग पाळी 4105 महावग्ग पाळी (संयुत्त)	4201 सगाथावग्ग अट्ठकथा 4202 निदानवग्ग अट्ठकथा 4203 खंधवग्ग अट्ठकथा 4204 सळायतनवग्ग अट्ठकथा 4205 महावग्ग अट्ठकथा (संयुत्त)	4301 सगाथावग्ग टीका 4302 निदानवग्ग टीका 4303 खंधवग्ग टीका 4304 सळायतनवग्ग टीका 4305 महावग्ग टीका (संयुत्त)
5101 एककनिपात पाळी 5102 दुकनिपात पाळी 5103 तिकनिपात पाळी 5104 चतुक्कनिपात पाळी 5105 पंचकनिपात पाळी 5106 छक्कनिपात पाळी 5107 सत्तकनिपात पाळी 5108 अट्ठकादिनिपात पाळी 5109 नवकनिपात पाळी 5110 दसकनिपात पाळी 5111 एकादसकनिपात पाळी	5201 एककनिपात अट्ठकथा 5202 दुक-तिक-चतुक्कनिपात अट्ठकथा 5203 पंचक-छक्क-सत्तकनिपात अट्ठकथा 5204 अट्ठकादिनिपात अट्ठकथा	5301 एककनिपात टीका 5302 दुक-तिक-चतुक्कनिपात टीका 5303 पंचक-छक्क-सत्तकनिपात टीका 5304 अट्ठकादिनिपात टीका
6101 खुद्दकपाठ पाळी 6102 धम्मपद पाळी 6103 उदान पाळी 6104 इतिवुत्तक पाळी 6105 सुत्तनिपात पाळी 6106 विमानवत्थु पाळी 6107 पेतवत्थु पाळी 6108 थेरगाथा पाळी 6109 थेरीगाथा पाळी 6110 अपदान पाळी-१ 6111 अपदान पाळी-२ 6112 बुद्धवंस पाळी 6113 चरियापिटक पाळी 6114 जातक पाळी-१ 6115 जातक पाळी-२ 6116 महानिद्देस पाळी 6117 चूळनिद्देस पाळी 6118 पटिसंभिदामग्ग पाळी 6119 नेत्तिप्पकरण पाळी 6120 मिलिंदपंह पाळी 6121 पेटकोपदेस पाळी	6201 खुद्दकपाठ अट्ठकथा 6202 धम्मपद अट्ठकथा-१ 6203 धम्मपद अट्ठकथा-२ 6204 उदान अट्ठकथा 6205 इतिवुत्तक अट्ठकथा 6206 सुत्तनिपात अट्ठकथा-१ 6207 सुत्तनिपात अट्ठकथा-२ 6208 विमानवत्थु अट्ठकथा 6209 पेतवत्थु अट्ठकथा 6210 थेरगाथा अट्ठकथा-१ 6211 थेरगाथा अट्ठकथा-२ 6212 थेरीगाथा अट्ठकथा 6213 अपदान अट्ठकथा-१ 6214 अपदान अट्ठकथा-२ 6215 बुद्धवंस अट्ठकथा 6216 चरियापिटक अट्ठकथा 6217 जातक अट्ठकथा-१ 6218 जातक अट्ठकथा-२ 6219 जातक अट्ठकथा-३ 6220 जातक अट्ठकथा-४ 6221 जातक अट्ठकथा-५ 6222 जातक अट्ठकथा-६ 6223 जातक अट्ठकथा-७ 6224 महानिद्देस अट्ठकथा 6225 चूळनिद्देस अट्ठकथा 6226 पटिसंभिदामग्ग अट्ठकथा-१ 6227 पटिसंभिदामग्ग अट्ठकथा-२ 6228 नेत्तिप्पकरण अट्ठकथा	6301 नेत्तिप्पकरण टीका 6302 नेत्तिविभाविनी
7101 धम्मसंगणी पाळी 7102 विभंग पाळी 7103 धातुकथा पाळी 7104 पुग्गलपंयत्ति पाळी 7105 कथावत्थु पाळी 7106 यमक पाळी-१ 7107 यमक पाळी-२ 7108 यमक पाळी-३ 7109 पट्ठान पाळी-१ 7110 पट्ठान पाळी-२ 7111 पट्ठान पाळी-३ 7112 पट्ठान पाळी-४ 7113 पट्ठान पाळी-५	7201 धम्मसंगणि अट्ठकथा 7202 सम्मोहविनोदनी अट्ठकथा 7203 पंचपकरण अट्ठकथा	7301 धम्मसंगणी-मूलटीका 7302 विभंग-मूलटीका 7303 पंचपकरण-मूलटीका 7304 धम्मसंगणी-अनुटीका 7305 पंचपकरण-अनुटीका 7306 अभिधम्मावतारो-नामरूपपरिच्छेदो 7307 अभिधम्मत्थसंगहो 7308 अभिधम्मावतार-पुराणटीका 7309 अभिधम्ममातिकापाळी

မြန်မာ
ပါဠိတော်	အဋ္ဌကထာ	ဋီကာ	အခြား
1101 ပါရာဇိက ပါဠိ 1102 ပါစိတ္တိယ ပါဠိ 1103 မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိ (ဝိနယ) 1104 စူဠဝဂ္ဂ ပါဠိ 1105 ပရိဝါရ ပါဠိ	1201 ပါရာဇိကကဏ္ဍ အဋ္ဌကထာ-၁ 1202 ပါရာဇိကကဏ္ဍ အဋ္ဌကထာ-၂ 1203 ပါစိတ္တိယ အဋ္ဌကထာ 1204 မဟာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ (ဝိနယ) 1205 စူဠဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 1206 ပရိဝါရ အဋ္ဌကထာ	1301 သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာ-၁ 1302 သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာ-၂ 1303 သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာ-၃	1401 ဒွေမာတိကာပါဠိ 1402 ဝိနယသင်္ဂဟ အဋ္ဌကထာ 1403 ဝဇိရဗုဒ္ဓိ ဋီကာ 1404 ဝိမတိဝိနောဒနီ ဋီကာ-၁ 1405 ဝိမတိဝိနောဒနီ ဋီကာ-၂ 1406 ဝိနယာလင်္ကာရ ဋီကာ-၁ 1407 ဝိနယာလင်္ကာရ ဋီကာ-၂ 1408 ကင်္ခာဝိတရဏီပုရာဏ ဋီကာ 1409 ဝိနယဝိနိစ္ဆယ-ဥတ္တရဝိနိစ္ဆယ 1410 ဝိနယဝိနိစ္ဆယ ဋီကာ-၁ 1411 ဝိနယဝိနိစ္ဆယ ဋီကာ-၂ 1412 ပါစိတျာဒိယောဇနာပါဠိ 1413 ခုဒ္ဒသိက္ခာ-မူလသိက္ခာ 8401 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-၁ 8402 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-၂ 8403 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-မဟာဋီကာ-၁ 8404 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-မဟာဋီကာ-၂ 8405 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ နိဒါနကထာ 8406 ဒီဃနိကာယ (ပု-ဝိ) 8407 မဇ္ဈိမနိကာယ (ပု-ဝိ) 8408 သံယုတ္တနိကာယ (ပု-ဝိ) 8409 အင်္ဂုတ္တရနိကာယ (ပု-ဝိ) 8410 ဝိနယပိဋက (ပု-ဝိ) 8411 အဘိဓမ္မပိဋက (ပု-ဝိ) 8412 အဋ္ဌကထာ (ပု-ဝိ) 8413 နိရုတ္တိဒီပနီ 8414 ပရမတ္ထဒီပနီ သင်္ဂဟမဟာဋီကာပါဌ 8415 အနုဒီပနီပါဌ 8416 ပဋ္ဌာနုဒ္ဒေသ ဒီပနီပါဌ 8417 နမက္ကာရဋီကာ 8418 မဟာပဏာမပါဌ 8419 လက္ခဏာတော ဗုဒ္ဓထောမနာဂါထာ 8420 သုတဝန္ဒနာ 8421 ကမလာဉ္ဇလိ 8422 ဇိနာလင်္ကာရ 8423 ပဇ္ဇမဓု 8424 ဗုဒ္ဓဂုဏဂါထာဝလီ 8425 စူဠဂန္ထဝံသ 8427 သာသနဝံသ 8426 မဟာဝံသ 8429 မောဂ္ဂလ္လာနဗျာကရဏံ 8428 ကစ္စာယနဗျာကရဏံ 8430 သဒ္ဒနီတိပ္ပကရဏံ (ပဒမာလာ) 8431 သဒ္ဒနီတိပ္ပကရဏံ (ဓါတုမာလာ) 8432 ပဒရူပသိဒ္ဓိ 8433 မောဂလ္လာနပဉ္စိကာ 8434 ပယောဂသိဒ္ဓိပါဌ 8435 ဝုတ္တောဒယပါဌ 8436 အဘိဓါနပ္ပဒီပိကာပါဌ 8437 အဘိဓါနပ္ပဒီပိကာဋီကာ 8438 သုဗောဓါလင်္ကာရပါဌ 8439 သုဗောဓါလင်္ကာရဋီကာ 8440 ဗာလာဝတာရ ဂဏ္ဌိပဒတ္ထဝိနိစ္ဆယသာရ 8446 ကဝိဒပ္ပဏနီတိ 8447 နီတိမဉ္ဇရီ 8445 ဓမ္မနီတိ 8444 မဟာရဟနီတိ 8441 လောကနီတိ 8442 သုတ္တန္တနီတိ 8443 သူရဿတိနီတိ 8450 စာဏကျနီတိ 8448 နရဒက္ခဒီပနီ 8449 စတုရာရက္ခဒီပနီ 8451 ရသဝါဟိနီ 8452 သီမဝိသောဓနီပါဌ 8453 ဝေဿန္တရဂီတိ 8454 မောဂ္ဂလ္လာန ဝုတ္တိဝိဝရဏပဉ္စိကာ 8455 ထူပဝံသ 8456 ဒါဌာဝံသ 8457 ဓါတုပါဌဝိလာသိနိယာ 8458 ဓါတုဝံသ 8459 ဟတ္ထဝနဂလ္လဝိဟာရဝံသ 8460 ဇိနစရိတယ 8461 ဇိနဝံသဒီပံ 8462 တေလကဋာဟဂါထာ 8463 မိလိဒဋီကာ 8464 ပဒမဉ္ဇရီ 8465 ပဒသာဓနံ 8466 သဒ္ဒဗိန္ဒုပကရဏံ 8467 ကစ္စာယနဓါတုမဉ္ဇုသာ 8468 သာမန္တကူဋဝဏ္ဏနာ
2101 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ ပါဠိ 2102 မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိ (ဒီဃ) 2103 ပါထိကဝဂ္ဂ ပါဠိ	2201 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 2202 မဟာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ (ဒီဃ) 2203 ပါထိကဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ	2301 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ ဋီကာ 2302 မဟာဝဂ္ဂ ဋီကာ (ဒီဃ) 2303 ပါထိကဝဂ္ဂ ဋီကာ 2304 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ-အဘိနဝဋီကာ-၁ 2305 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ-အဘိနဝဋီကာ-၂
3101 မူလပဏ္ဏာသ ပါဠိ 3102 မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ ပါဠိ 3103 ဥပရိပဏ္ဏာသ ပါဠိ	3201 မူလပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ-၁ 3202 မူလပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ-၂ 3203 မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ 3204 ဥပရိပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ	3301 မူလပဏ္ဏာသ ဋီကာ 3302 မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ ဋီကာ 3303 ဥပရိပဏ္ဏာသ ဋီကာ
4101 သဂါထာဝဂ္ဂ ပါဠိ 4102 နိဒါနဝဂ္ဂ ပါဠိ 4103 ခန္ဓဝဂ္ဂ ပါဠိ 4104 သဠာယတနဝဂ္ဂ ပါဠိ 4105 မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိ (သံယုတ္တ)	4201 သဂါထာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4202 နိဒါနဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4203 ခန္ဓဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4204 သဠာယတနဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4205 မဟာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ (သံယုတ္တ)	4301 သဂါထာဝဂ္ဂ ဋီကာ 4302 နိဒါနဝဂ္ဂ ဋီကာ 4303 ခန္ဓဝဂ္ဂ ဋီကာ 4304 သဠာယတနဝဂ္ဂ ဋီကာ 4305 မဟာဝဂ္ဂ ဋီကာ (သံယုတ္တ)
5101 ဧကကနိပါတ ပါဠိ 5102 ဒုကနိပါတ ပါဠိ 5103 တိကနိပါတ ပါဠိ 5104 စတုက္ကနိပါတ ပါဠိ 5105 ပဉ္စကနိပါတ ပါဠိ 5106 ဆက္ကနိပါတ ပါဠိ 5107 သတ္တကနိပါတ ပါဠိ 5108 အဋ္ဌကာဒိနိပါတ ပါဠိ 5109 နဝကနိပါတ ပါဠိ 5110 ဒသကနိပါတ ပါဠိ 5111 ဧကာဒသကနိပါတ ပါဠိ	5201 ဧကကနိပါတ အဋ္ဌကထာ 5202 ဒုက-တိက-စတုက္ကနိပါတ အဋ္ဌကထာ 5203 ပဉ္စက-ဆက္က-သတ္တကနိပါတ အဋ္ဌကထာ 5204 အဋ္ဌကာဒိနိပါတ အဋ္ဌကထာ	5301 ဧကကနိပါတ ဋီကာ 5302 ဒုက-တိက-စတုက္ကနိပါတ ဋီကာ 5303 ပဉ္စက-ဆက္က-သတ္တကနိပါတ ဋီကာ 5304 အဋ္ဌကာဒိနိပါတ ဋီကာ
6101 ခုဒ္ဒကပါဌ ပါဠိ 6102 ဓမ္မပဒ ပါဠိ 6103 ဥဒါန ပါဠိ 6104 ဣတိဝုတ္တက ပါဠိ 6105 သုတ္တနိပါတ ပါဠိ 6106 ဝိမာနဝတ္ထု ပါဠိ 6107 ပေတဝတ္ထု ပါဠိ 6108 ထေရဂါထာ ပါဠိ 6109 ထေရီဂါထာ ပါဠိ 6110 အပဒါန ပါဠိ-၁ 6111 အပဒါန ပါဠိ-၂ 6112 ဗုဒ္ဓဝံသ ပါဠိ 6113 စရိယာပိဋက ပါဠိ 6114 ဇာတက ပါဠိ-၁ 6115 ဇာတက ပါဠိ-၂ 6116 မဟာနိဒ္ဒေသ ပါဠိ 6117 စူဠနိဒ္ဒေသ ပါဠိ 6118 ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ ပါဠိ 6119 နေတ္တိပ္ပကရဏ ပါဠိ 6120 မိလိန္ဒပဉှ ပါဠိ 6121 ပေဋကောပဒေသ ပါဠိ	6201 ခုဒ္ဒကပါဌ အဋ္ဌကထာ 6202 ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာ-၁ 6203 ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာ-၂ 6204 ဥဒါန အဋ္ဌကထာ 6205 ဣတိဝုတ္တက အဋ္ဌကထာ 6206 သုတ္တနိပါတ အဋ္ဌကထာ-၁ 6207 သုတ္တနိပါတ အဋ္ဌကထာ-၂ 6208 ဝိမာနဝတ္ထု အဋ္ဌကထာ 6209 ပေတဝတ္ထု အဋ္ဌကထာ 6210 ထေရဂါထာ အဋ္ဌကထာ-၁ 6211 ထေရဂါထာ အဋ္ဌကထာ-၂ 6212 ထေရီဂါထာ အဋ္ဌကထာ 6213 အပဒါန အဋ္ဌကထာ-၁ 6214 အပဒါန အဋ္ဌကထာ-၂ 6215 ဗုဒ္ဓဝံသ အဋ္ဌကထာ 6216 စရိယာပိဋက အဋ္ဌကထာ 6217 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၁ 6218 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၂ 6219 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၃ 6220 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၄ 6221 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၅ 6222 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၆ 6223 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၇ 6224 မဟာနိဒ္ဒေသ အဋ္ဌကထာ 6225 စူဠနိဒ္ဒေသ အဋ္ဌကထာ 6226 ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ-၁ 6227 ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ-၂ 6228 နေတ္တိပ္ပကရဏ အဋ္ဌကထာ	6301 နေတ္တိပ္ပကရဏ ဋီကာ 6302 နေတ္တိဝိဘာဝိနီ
7101 ဓမ္မသင်္ဂဏီ ပါဠိ 7102 ဝိဘင်္ဂ ပါဠိ 7103 ဓါတုကထာ ပါဠိ 7104 ပုဂ္ဂလပညတ္တိ ပါဠိ 7105 ကထာဝတ္ထု ပါဠိ 7106 ယမက ပါဠိ-၁ 7107 ယမက ပါဠိ-၂ 7108 ယမက ပါဠိ-၃ 7109 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၁ 7110 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၂ 7111 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၃ 7112 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၄ 7113 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၅	7201 ဓမ္မသင်္ဂဏိ အဋ္ဌကထာ 7202 သမ္မောဟဝိနောဒနီ အဋ္ဌကထာ 7203 ပဉ္စပကရဏ အဋ္ဌကထာ	7301 ဓမ္မသင်္ဂဏီ-မူလဋီကာ 7302 ဝိဘင်္ဂ-မူလဋီကာ 7303 ပဉ္စပကရဏ-မူလဋီကာ 7304 ဓမ္မသင်္ဂဏီ-အနုဋီကာ 7305 ပဉ္စပကရဏ-အနုဋီကာ 7306 အဘိဓမ္မာဝတာရော-နာမရူပပရိစ္ဆေဒေါ 7307 အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟော 7308 အဘိဓမ္မာဝတာရ-ပုရာဏဋီကာ 7309 အဘိဓမ္မမာတိကာပါဠိ

português
Páli	Aṭṭhakathā	Ṭīkā	Outro
1101 Ofensas Graves (Pārājika) 1102 Ofensas Leves (Pācittiya) 1103 Grande Seção do Vīnaya (Mahāvagga) 1104 Pequena Seção do Vīnaya (Cūḷavagga) 1105 Apêndice do Vīnaya (Parivāra)	1201 Comentário das Ofensas Graves - Vol. 1 1202 Comentário das Ofensas Graves - Vol. 2 1203 Comentário das Ofensas Leves 1204 Comentário da Grande Seção do Vīnaya 1205 Comentário da Pequena Seção do Vīnaya 1206 Comentário do Apêndice do Vīnaya	1301 Subcomentário que Elucida o Sentido Essencial - Vol. 1 1302 Subcomentário que Elucida o Sentido Essencial - Vol. 2 1303 Subcomentário que Elucida o Sentido Essencial - Vol. 3	1401 Texto das Duas Matrizes 1402 Comentário do Compêndio do Vīnaya 1403 Subcomentário de Vajirabuddhi 1404 Subcomentário que Dissipa Dúvidas - Vol. 1 1405 Subcomentário que Dissipa Dúvidas - Vol. 2 1406 Subcomentário do Ornamento do Vīnaya - Vol. 1 1407 Subcomentário do Ornamento do Vīnaya - Vol. 2 1408 Antigo Subcomentário que Supera Dúvidas 1409 Decisão sobre o Vīnaya e Decisão Superior 1410 Subcomentário da Decisão sobre o Vīnaya - Vol. 1 1411 Subcomentário da Decisão sobre o Vīnaya - Vol. 2 1412 Texto da Aplicação das Regras 1413 Pequeno Treinamento e Treinamento Fundamental 8401 Caminho da Purificação - Vol. 1 8402 Caminho da Purificação - Vol. 2 8403 Grande Subcomentário do Caminho da Purificação - Vol. 1 8404 Grande Subcomentário do Caminho da Purificação - Vol. 2 8405 História da Origem do Caminho da Purificação 8406 Coleção dos Longos Discursos (índice Pāli-Vietnamita) 8407 Coleção dos Discursos Médios (índice Pāli-Vietnamita) 8408 Coleção dos Discursos Agrupados (índice Pāli-Vietnamita) 8409 Coleção dos Discursos Numerados (índice Pāli-Vietnamita) 8410 Cesto da Disciplina (índice Pāli-Vietnamita) 8411 Cesto do Abhidhamma (índice Pāli-Vietnamita) 8412 Comentários (índice Pāli-Vietnamita) 8413 Elucidação da Etimologia 8414 Grande Subcomentário do Compêndio que Elucida o Sentido Supremo 8415 Texto do Subcomentário Elucidativo 8416 Texto Elucidativo sobre a Exposição das Condições 8417 Subcomentário da Saudação 8418 Grande Texto de Saudação 8419 Versos de Louvor a Buda pelos Sinais 8420 Saudação com Recitação 8421 Oferenda de Lótus 8422 Ornamento dos Vencedores 8423 Mel dos Versos 8424 Coleção de Versos sobre as Qualidades de Buda 8425 Pequena Crônica dos Livros 8427 Crônica do Ensinamento 8426 Grande Crônica 8429 Gramática de Moggallāna 8428 Gramática de Kaccāyana 8430 Tratado sobre a Gramática - Série de Palavras 8431 Tratado sobre a Gramática - Série de Raízes 8432 Realização das Formas das Palavras 8433 Comentário de Moggallāna 8434 Texto sobre a Realização da Aplicação 8435 Texto sobre a Origem dos Versos 8436 Texto do Dicionário Iluminado 8437 Subcomentário do Dicionário Iluminado 8438 Texto sobre o Ornamento da Boa Compreensão 8439 Subcomentário do Ornamento da Boa Compreensão 8440 Essência da Decisão sobre os Termos do Glossário de Bālāvatāra 8446 Ética do Poeta 8447 Coleção de Ética 8445 Ética do Dhamma 8444 Grande Ética Secreta 8441 Ética do Mundo 8442 Ética dos Suttas 8443 Ética do Herói 8450 Ética de Cāṇakya 8448 Elucidação sobre os Perigos para os Homens 8449 Elucidação sobre as Quatro Proteções 8451 O Fluxo do Sabor - Histórias Edificantes 8452 Texto sobre a Purificação dos Limites 8453 Canto de Vessantara 8454 Explicação do Comentário de Moggallāna 8455 Crônica das Estupas 8456 Crônica da Relíquia do Dente 8457 O Esplendor da Leitura dos Elementos 8458 Crônica das Relíquias 8459 Crônica do Mosteiro de Hatthavanagalla 8460 História do Vencedor 8461 Ilha da Linhagem dos Vencedores 8462 Versos da Panela de Óleo 8463 Subcomentário de Milinda 8464 Cacho de Flores de Palavras 8465 Realização das Palavras 8466 Tratado sobre os Pontos da Gramática 8467 Coleção de Raízes de Kaccāyana 8468 Descrição do Pico de Sāmantakūṭa
2101 Seção da Moralidade - Dīgha 2102 Grande Seção - Dīgha 2103 Seção de Pāthika - Dīgha	2201 Comentário da Seção da Moralidade - Dīgha 2202 Comentário da Grande Seção - Dīgha 2203 Comentário da Seção de Pāthika - Dīgha	2301 Subcomentário da Seção da Moralidade - Dīgha 2302 Subcomentário da Grande Seção - Dīgha 2303 Subcomentário da Seção de Pāthika - Dīgha 2304 Novo Subcomentário da Seção da Moralidade - Vol. 1 2305 Novo Subcomentário da Seção da Moralidade - Vol. 2
3101 Cinquenta Discursos Fundamentais - Majjhima 3102 Cinquenta Discursos Médios - Majjhima 3103 Cinquenta Discursos Superiores - Majjhima	3201 Comentário dos Cinquenta Fundamentais - Vol. 1 3202 Comentário dos Cinquenta Fundamentais - Vol. 2 3203 Comentário dos Cinquenta Médios 3204 Comentário dos Cinquenta Superiores	3301 Subcomentário dos Cinquenta Fundamentais 3302 Subcomentário dos Cinquenta Médios 3303 Subcomentário dos Cinquenta Superiores
4101 Seção com Versos - Saṃyutta 4102 Seção das Causas - Saṃyutta 4103 Seção dos Agregados - Saṃyutta 4104 Seção das Seis Bases dos Sentidos - Saṃyutta 4105 Grande Seção - Saṃyutta	4201 Comentário da Seção com Versos - Saṃyutta 4202 Comentário da Seção das Causas - Saṃyutta 4203 Comentário da Seção dos Agregados - Saṃyutta 4204 Comentário da Seção das Seis Bases - Saṃyutta 4205 Comentário da Grande Seção - Saṃyutta	4301 Subcomentário da Seção com Versos - Saṃyutta 4302 Subcomentário da Seção das Causas - Saṃyutta 4303 Subcomentário da Seção dos Agregados - Saṃyutta 4304 Subcomentário da Seção das Seis Bases - Saṃyutta 4305 Subcomentário da Grande Seção - Saṃyutta
5101 Grupos de Um - Aṅguttara 5102 Grupos de Dois - Aṅguttara 5103 Grupos de Três - Aṅguttara 5104 Grupos de Quatro - Aṅguttara 5105 Grupos de Cinco - Aṅguttara 5106 Grupos de Seis - Aṅguttara 5107 Grupos de Sete - Aṅguttara 5108 Grupos de Oito, etc. - Aṅguttara 5109 Grupos de Nove - Aṅguttara 5110 Grupos de Dez - Aṅguttara 5111 Grupos de Onze - Aṅguttara	5201 Comentário dos Grupos de Um - Aṅguttara 5202 Comentário dos Grupos de Dois, Três e Quatro 5203 Comentário dos Grupos de Cinco, Seis e Sete 5204 Comentário dos Grupos de Oito, etc.	5301 Subcomentário dos Grupos de Um - Aṅguttara 5302 Subcomentário dos Grupos de Dois, Três e Quatro 5303 Subcomentário dos Grupos de Cinco, Seis e Sete 5304 Subcomentário dos Grupos de Oito, etc.
6101 Pequena Leitura (Khuddakapāṭha) 6102 Versos do Dhamma (Dhammapada) 6103 Exclamações Inspiradas (Udāna) 6104 Assim Foi Dito (Itivuttaka) 6105 Coleção de Discursos (Suttanipāta) 6106 Histórias das Mansões Celestiais 6107 Histórias dos Fantasmas 6108 Versos dos Monges Anciãos 6109 Versos das Monjas Anciãs 6110 Histórias Passadas - Vol. 1 6111 Histórias Passadas - Vol. 2 6112 História dos Budas (Buddhavaṃsa) 6113 Cesto das Condutas (Cariyāpiṭaka) 6114 Histórias de Nascimentos - Vol. 1 6115 Histórias de Nascimentos - Vol. 2 6116 Grande Exposição (Mahāniddesa) 6117 Pequena Exposição (Cūḷaniddesa) 6118 Caminho da Discriminação Analítica 6119 O Guia (Nettippakaraṇa) 6120 As Perguntas de Milinda 6121 Instrução do Cesto (Peṭakopadesa)	6201 Comentário da Pequena Leitura 6202 Comentário do Dhammapada - Vol. 1 6203 Comentário do Dhammapada - Vol. 2 6204 Comentário do Udāna 6205 Comentário do Itivuttaka 6206 Comentário do Suttanipāta - Vol. 1 6207 Comentário do Suttanipāta - Vol. 2 6208 Comentário das Histórias das Mansões 6209 Comentário das Histórias dos Fantasmas 6210 Comentário dos Versos dos Monges - Vol. 1 6211 Comentário dos Versos dos Monges - Vol. 2 6212 Comentário dos Versos das Monjas 6213 Comentário das Histórias Passadas - Vol. 1 6214 Comentário das Histórias Passadas - Vol. 2 6215 Comentário da História dos Budas 6216 Comentário do Cesto das Condutas 6217 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 1 6218 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 2 6219 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 3 6220 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 4 6221 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 5 6222 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 6 6223 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 7 6224 Comentário da Grande Exposição 6225 Comentário da Pequena Exposição 6226 Comentário do Caminho da Discriminação - Vol. 1 6227 Comentário do Caminho da Discriminação - Vol. 2 6228 Comentário do Guia	6301 Subcomentário do Guia 6302 Elucidação do Guia
7101 Enumeração dos Fenômenos (Dhammasaṅgaṇī) 7102 Análise (Vibhaṅga) 7103 Discurso sobre os Elementos (Dhātukathā) 7104 Designação das Pessoas (Puggalapaññatti) 7105 Pontos da Discussão (Kathāvatthu) 7106 O Livro dos Pares - Vol. 1 7107 O Livro dos Pares - Vol. 2 7108 O Livro dos Pares - Vol. 3 7109 Condições de Originação - Vol. 1 7110 Condições de Originação - Vol. 2 7111 Condições de Originação - Vol. 3 7112 Condições de Originação - Vol. 4 7113 Condições de Originação - Vol. 5	7201 Comentário da Enumeração dos Fenômenos 7202 Comentário que Dissipa a Confusão 7203 Comentário dos Cinco Tratados	7301 Subcomentário Principal da Enumeração dos Fenômenos 7302 Subcomentário Principal da Análise 7303 Subcomentário Principal dos Cinco Tratados 7304 Subcomentário Secundário da Enumeração dos Fenômenos 7305 Subcomentário Secundário dos Cinco Tratados 7306 Introdução ao Abhidhamma - Análise de Nome e Forma 7307 Compêndio do Abhidhamma 7308 Antigo Subcomentário da Introdução ao Abhidhamma 7309 Matriz do Abhidhamma

русский
Палийский канон	Комментарии	Субкомментарии	Другое
1101 Параджика-пали 1102 Пачиттия-пали 1103 Махавагга-пали (Виная) 1104 Чулавагга-пали 1105 Паривара-пали	1201 Параджиканда-аттхакатха-1 1202 Параджиканда-аттхакатха-2 1203 Пачиттия-аттхакатха 1204 Махавагга-аттхакатха (Виная) 1205 Чулавагга-аттхакатха 1206 Паривара-аттхакатха	1301 Сараттхадипани-тика-1 1302 Сараттхадипани-тика-2 1303 Сараттхадипани-тика-3	1401 Двематика-пали 1402 Винаясангаха-аттхакатха 1403 Ваджирабуддхи-тика 1404 Вимативинодани-тика-1 1405 Вимативинодани-тика-2 1406 Винаяланкара-тика-1 1407 Винаяланкара-тика-2 1408 Канкхавитаранипурана-тика 1409 Винаявиниччая-уттаравиниччая 1410 Винаявиниччая-тика-1 1411 Винаявиниччая-тика-2 1412 Пачиттиядийоджана-пали 1413 Кхуддасиккха-муласиккха 8401 Висуддхимагга-1 8402 Висуддхимагга-2 8403 Висуддхимагга-махатика-1 8404 Висуддхимагга-махатика-2 8405 Висуддхимагга-ниданакатха 8406 Дигханикая (пу-ви) 8407 Мадджхиманикая (пу-ви) 8408 Самъюттаникая (пу-ви) 8409 Ангуттараникая (пу-ви) 8410 Винаяпитака (пу-ви) 8411 Абхидхаммапитака (пу-ви) 8412 Аттхакатха (пу-ви) 8413 Нируттидипани 8414 Параматтхадипани Сангахамахатикапатха 8415 Анудипанипатха 8416 Паттхануддеса дипанипатха 8417 Намаккаратика 8418 Махапанамапатха 8419 Лаккханато буддхатхоманагатха 8420 Сутавандана 8421 Камаланджали 8422 Джиналанкара 8423 Паджамадху 8424 Буддхагунагатхавали 8425 Чулагантхавамса 8427 Сасанавамса 8426 Махавамса 8429 Моггалланабьякарана 8428 Каччаянабьякарана 8430 Садданитиппакарана (падамала) 8431 Садданитиппакарана (дхатумала) 8432 Падарупасиддхи 8433 Могалланапанчика 8434 Пайогасиддхипатха 8435 Вуттодаяпатха 8436 Абхидханаппадипикапатха 8437 Абхидханаппадипикатика 8438 Субодхаланкарапатха 8439 Субодхаланкаратика 8440 Балаватара гантхипадаттхавиниччаясара 8446 Кавидаппананити 8447 Нитиманджари 8445 Дхамманити 8444 Махараханити 8441 Локанити 8442 Суттантанити 8443 Сурассатинити 8450 Чанакьянити 8448 Нарадаккхадипани 8449 Чатурараккхадипани 8451 Расавахини 8452 Симависодханипатха 8453 Вессантарагити 8454 Моггаллана вуттививаранапанчика 8455 Тхупавамса 8456 Датхавамса 8457 Дхатупатхавиласиния 8458 Дхатувамса 8459 Хаттхаванагаллавихаравамса 8460 Джиначаритая 8461 Джинавамсадипа 8462 Телакатахагатха 8463 Милидатика 8464 Падаманджари 8465 Падасадхана 8466 Саддабиндупакарана 8467 Каччаянадхатуманджуса 8468 Самантакутаваннана
2101 Силаккхандхавагга-пали 2102 Махавагга-пали (Дигха) 2103 Патхикавагга-пали	2201 Силаккхандхавагга-аттхакатха 2202 Махавагга-аттхакатха (Дигха) 2203 Патхикавагга-аттхакатха	2301 Силаккхандхавагга-тика 2302 Махавагга-тика (Дигха) 2303 Патхикавагга-тика 2304 Силаккхандхавагга-абхинаватика-1 2305 Силаккхандхавагга-абхинаватика-2
3101 Мулапаннаса-пали 3102 Мадджхимапаннаса-пали 3103 Упарипаннаса-пали	3201 Мулапаннаса-аттхакатха-1 3202 Мулапаннаса-аттхакатха-2 3203 Мадджхимапаннаса-аттхакатха 3204 Упарипаннаса-аттхакатха	3301 Мулапаннаса-тика 3302 Мадджхимапаннаса-тика 3303 Упарипаннаса-тика
4101 Сагатхавагга-пали 4102 Ниданавагга-пали 4103 Кхандхавагга-пали 4104 Салаятанавагга-пали 4105 Махавагга-пали (Самъютта)	4201 Сагатхавагга-аттхакатха 4202 Ниданавагга-аттхакатха 4203 Кхандхавагга-аттхакатха 4204 Салаятанавагга-аттхакатха 4205 Махавагга-аттхакатха (Самъютта)	4301 Сагатхавагга-тика 4302 Ниданавагга-тика 4303 Кхандхавагга-тика 4304 Салаятанавагга-тика 4305 Махавагга-тика (Самъютта)
5101 Экаканипата-пали 5102 Дуканипата-пали 5103 Тиканипата-пали 5104 Чатукканипата-пали 5105 Панчаканипата-пали 5106 Чхакканипата-пали 5107 Саттаканипата-пали 5108 Аттхакадинипата-пали 5109 Наваканипата-пали 5110 Дасаканипата-пали 5111 Экадасаканипата-пали	5201 Экаканипата-аттхакатха 5202 Дука-тика-чатукканипата-аттхакатха 5203 Панчака-чхакка-саттаканипата-аттхакатха 5204 Аттхакадинипата-аттхакатха	5301 Экаканипата-тика 5302 Дука-тика-чатукканипата-тика 5303 Панчака-чхакка-саттаканипата-тика 5304 Аттхакадинипата-тика
6101 Кхуддакапатха-пали 6102 Дхаммапада-пали 6103 Удана-пали 6104 Итивуттака-пали 6105 Суттанипата-пали 6106 Виманаваттху-пали 6107 Петаваттху-пали 6108 Тхерагатха-пали 6109 Тхеригатха-пали 6110 Ападана-пали-1 6111 Ападана-пали-2 6112 Буддхавамса-пали 6113 Чарияпитака-пали 6114 Джатака-пали-1 6115 Джатака-пали-2 6116 Маханиддеса-пали 6117 Чуланиддеса-пали 6118 Патисамбхидамагга-пали 6119 Неттиппакарана-пали 6120 Милиндапаньха-пали 6121 Петакопадеса-пали	6201 Кхуддакапатха-аттхакатха 6202 Дхаммапада-аттхакатха-1 6203 Дхаммапада-аттхакатха-2 6204 Удана-аттхакатха 6205 Итивуттака-аттхакатха 6206 Суттанипата-аттхакатха-1 6207 Суттанипата-аттхакатха-2 6208 Виманаваттху-аттхакатха 6209 Петаваттху-аттхакатха 6210 Тхерагатха-аттхакатха-1 6211 Тхерагатха-аттхакатха-2 6212 Тхеригатха-аттхакатха 6213 Ападана-аттхакатха-1 6214 Ападана-аттхакатха-2 6215 Буддхавамса-аттхакатха 6216 Чарияпитака-аттхакатха 6217 Джатака-аттхакатха-1 6218 Джатака-аттхакатха-2 6219 Джатака-аттхакатха-3 6220 Джатака-аттхакатха-4 6221 Джатака-аттхакатха-5 6222 Джатака-аттхакатха-6 6223 Джатака-аттхакатха-7 6224 Маханиддеса-аттхакатха 6225 Чуланиддеса-аттхакатха 6226 Патисамбхидамагга-аттхакатха-1 6227 Патисамбхидамагга-аттхакатха-2 6228 Неттиппакарана-аттхакатха	6301 Неттиппакарана-тика 6302 Неттивибхавини
7101 Дхаммасангани-пали 7102 Вибханга-пали 7103 Дхатукатха-пали 7104 Пуггалапаннятти-пали 7105 Катхаваттху-пали 7106 Ямака-пали-1 7107 Ямака-пали-2 7108 Ямака-пали-3 7109 Паттхана-пали-1 7110 Паттхана-пали-2 7111 Паттхана-пали-3 7112 Паттхана-пали-4 7113 Паттхана-пали-5	7201 Дхаммасангани-аттхакатха 7202 Саммохивинодани-аттхакатха 7203 Панчапакарана-аттхакатха	7301 Дхаммасангани-мулатика 7302 Вибханга-мулатика 7303 Панчапакарана-мулатика 7304 Дхаммасангани-анутика 7305 Панчапакарана-анутика 7306 Абхидхаммаватаро-намарупапариччхедо 7307 Абхидхамматтхасангахо 7308 Абхидхаммаватара-пуранатика 7309 Абхидхаммаматика-пали

සිංහල
පාලි කැනනය	විවරණ	අටුවා	වෙනත්
1101 පාරාජික පාළි 1102 පාචිත්තිය පාළි 1103 මහාවග්ග පාළි (විනය) 1104 චූළවග්ග පාළි 1105 පරිවාර පාළි	1201 පාරාජිකකණ්ඩ අට්ඨකථා-1 1202 පාරාජිකකණ්ඩ අට්ඨකථා-2 1203 පාචිත්තිය අට්ඨකථා 1204 මහාවග්ග අට්ඨකථා (විනය) 1205 චූළවග්ග අට්ඨකථා 1206 පරිවාර අට්ඨකථා	1301 සාරත්ථදීපනී ටීකා-1 1302 සාරත්ථදීපනී ටීකා-2 1303 සාරත්ථදීපනී ටීකා-3	1401 ද්වෙමාතිකාපාළි 1402 විනයසංගහ අට්ඨකථා 1403 වජිරබුද්ධි ටීකා 1404 විමතිවිනෝදනී ටීකා-1 1405 විමතිවිනෝදනී ටීකා-2 1406 විනයාලංකාර ටීකා-1 1407 විනයාලංකාර ටීකා-2 1408 කඞ්ඛාවිතරණීපුරාණ ටීකා 1409 විනයවිනිච්ඡය-උත්තරවිනිච්ඡය 1410 විනයවිනිච්ඡය ටීකා-1 1411 විනයවිනිච්ඡය ටීකා-2 1412 පාචිත්යාදියෝජනාපාළි 1413 ඛුද්දසික්ඛා-මූලසික්ඛා 8401 විසුද්ධිමග්ග-1 8402 විසුද්ධිමග්ග-2 8403 විසුද්ධිමග්ග-මහාටීකා-1 8404 විසුද්ධිමග්ග-මහාටීකා-2 8405 විසුද්ධිමග්ග නිදානකථා 8406 දීඝනිකාය (පු-වි) 8407 මජ්ඣිමනිකාය (පු-වි) 8408 සංයුත්තනිකාය (පු-වි) 8409 අඞ්ගුත්තරනිකාය (පු-වි) 8410 විනයපිටක (පු-වි) 8411 අභිධම්මපිටක (පු-වි) 8412 අට්ඨකථා (පු-වි) 8413 නිරුත්තිදීපනී 8414 පරමත්ථදීපනී සඞ්ගහමහාටීකාපාඨ 8415 අනුදීපනීපාඨ 8416 පට්ඨානුද්දේස දීපනීපාඨ 8417 නමක්කාරටීකා 8418 මහාපණාමපාඨ 8419 ලක්ඛණාතෝ බුද්ධථෝමනාගාථා 8420 සුතවන්දනා 8421 කමලාඤ්ජලි 8422 ජිනාලඞ්කාර 8423 පජ්ජමධු 8424 බුද්ධගුණගාථාවලී 8425 චූළගන්ථවංස 8427 සාසනවංස 8426 මහාවංස 8429 මොග්ගල්ලානබ්යාකරණං 8428 කච්චායනබ්යාකරණං 8430 සද්දනීතිප්පකරණං (පදමාලා) 8431 සද්දනීතිප්පකරණං (ධාතුමාලා) 8432 පදරූපසිද්ධි 8433 මොග්ගල්ලානපඤ්චිකා 8434 පයෝගසිද්ධිපාඨ 8435 වුත්තෝදයපාඨ 8436 අභිධානප්පදීපිකාපාඨ 8437 අභිධානප්පදීපිකාටීකා 8438 සුබෝධාලඞ්කාරපාඨ 8439 සුබෝධාලඞ්කාරටීකා 8440 බාලාවතාර ගණ්ඨිපදත්ථවිනිච්ඡයසාර 8446 කවිදප්පණනීති 8447 නීතිමඤ්ජරී 8445 ධම්මනීති 8444 මහාරහනීති 8441 ලෝකනීති 8442 සුත්තන්තනීති 8443 සූරස්සතිනීති 8450 චාණක්යනීති 8448 නරදක්ඛදීපනී 8449 චතුරාරක්ඛදීපනී 8451 රසවාහිනී 8452 සීමවිසෝධනීපාඨ 8453 වෙස්සන්තරගීති 8454 මොග්ගල්ලාන වුත්තිවිවරණපඤ්චිකා 8455 ථූපවංස 8456 දාඨාවංස 8457 ධාතුපාඨවිලාසිනියා 8458 ධාතුවංස 8459 හත්ථවනගල්ලවිහාරවංස 8460 ජිනචරිතය 8461 ජිනවංසදීපං 8462 තේලකටාහගාථා 8463 මිලිදටීකා 8464 පදමඤ්ජරී 8465 පදසාධනං 8466 සද්දබින්දුපකරණං 8467 කච්චායනධාතුමඤ්ජුසා 8468 සාමන්තකූටවණ්ණනා
2101 සීලක්ඛන්ධවග්ග පාළි 2102 මහාවග්ග පාළි (දීඝ) 2103 පාථිකවග්ග පාළි	2201 සීලක්ඛන්ධවග්ග අට්ඨකථා 2202 මහාවග්ග අට්ඨකථා (දීඝ) 2203 පාථිකවග්ග අට්ඨකථා	2301 සීලක්ඛන්ධවග්ග ටීකා 2302 මහාවග්ග ටීකා (දීඝ) 2303 පාථිකවග්ග ටීකා 2304 සීලක්ඛන්ධවග්ග-අභිනවටීකා-1 2305 සීලක්ඛන්ධවග්ග-අභිනවටීකා-2
3101 මූලපණ්ණාස පාළි 3102 මජ්ඣිමපණ්ණාස පාළි 3103 උපරිපණ්ණාස පාළි	3201 මූලපණ්ණාස අට්ඨකථා-1 3202 මූලපණ්ණාස අට්ඨකථා-2 3203 මජ්ඣිමපණ්ණාස අට්ඨකථා 3204 උපරිපණ්ණාස අට්ඨකථා	3301 මූලපණ්ණාස ටීකා 3302 මජ්ඣිමපණ්ණාස ටීකා 3303 උපරිපණ්ණාස ටීකා
4101 සගාථාවග්ග පාළි 4102 නිදානවග්ග පාළි 4103 ඛන්ධවග්ග පාළි 4104 සළායතනවග්ග පාළි 4105 මහාවග්ග පාළි (සංයුත්ත)	4201 සගාථාවග්ග අට්ඨකථා 4202 නිදානවග්ග අට්ඨකථා 4203 ඛන්ධවග්ග අට්ඨකථා 4204 සළායතනවග්ග අට්ඨකථා 4205 මහාවග්ග අට්ඨකථා (සංයුත්ත)	4301 සගාථාවග්ග ටීකා 4302 නිදානවග්ග ටීකා 4303 ඛන්ධවග්ග ටීකා 4304 සළායතනවග්ග ටීකා 4305 මහාවග්ග ටීකා (සංයුත්ත)
5101 එකකනිපාත පාළි 5102 දුකනිපාත පාළි 5103 තිකනිපාත පාළි 5104 චතුක්කනිපාත පාළි 5105 පඤ්චකනිපාත පාළි 5106 ඡක්කනිපාත පාළි 5107 සත්තකනිපාත පාළි 5108 අට්ඨකාදිනිපාත පාළි 5109 නවකනිපාත පාළි 5110 දසකනිපාත පාළි 5111 එකාදසකනිපාත පාළි	5201 එකකනිපාත අට්ඨකථා 5202 දුක-තික-චතුක්කනිපාත අට්ඨකථා 5203 පඤ්චක-ඡක්ක-සත්තකනිපාත අට්ඨකථා 5204 අට්ඨකාදිනිපාත අට්ඨකථා	5301 එකකනිපාත ටීකා 5302 දුක-තික-චතුක්කනිපාත ටීකා 5303 පඤ්චක-ඡක්ක-සත්තකනිපාත ටීකා 5304 අට්ඨකාදිනිපාත ටීකා
6101 ඛුද්දකපාඨ පාළි 6102 ධම්මපද පාළි 6103 උදාන පාළි 6104 ඉතිවුත්තක පාළි 6105 සුත්තනිපාත පාළි 6106 විමානවත්ථු පාළි 6107 පේතවත්ථු පාළි 6108 ථේරගාථා පාළි 6109 ථේරීගාථා පාළි 6110 අපදාන පාළි-1 6111 අපදාන පාළි-2 6112 බුද්ධවංස පාළි 6113 චරියාපිටක පාළි 6114 ජාතක පාළි-1 6115 ජාතක පාළි-2 6116 මහානිද්දේස පාළි 6117 චූළනිද්දේස පාළි 6118 පටිසම්භිදාමග්ග පාළි 6119 නෙත්තිප්පකරණ පාළි 6120 මිලින්දපඤ්හ පාළි 6121 පේටකෝපදේස පාළි	6201 ඛුද්දකපාඨ අට්ඨකථා 6202 ධම්මපද අට්ඨකථා-1 6203 ධම්මපද අට්ඨකථා-2 6204 උදාන අට්ඨකථා 6205 ඉතිවුත්තක අට්ඨකථා 6206 සුත්තනිපාත අට්ඨකථා-1 6207 සුත්තනිපාත අට්ඨකථා-2 6208 විමානවත්ථු අට්ඨකථා 6209 පේතවත්ථු අට්ඨකථා 6210 ථේරගාථා අට්ඨකථා-1 6211 ථේරගාථා අට්ඨකථා-2 6212 ථේරීගාථා අට්ඨකථා 6213 අපදාන අට්ඨකථා-1 6214 අපදාන අට්ඨකථා-2 6215 බුද්ධවංස අට්ඨකථා 6216 චරියාපිටක අට්ඨකථා 6217 ජාතක අට්ඨකථා-1 6218 ජාතක අට්ඨකථා-2 6219 ජාතක අට්ඨකථා-3 6220 ජාතක අට්ඨකථා-4 6221 ජාතක අට්ඨකථා-5 6222 ජාතක අට්ඨකථා-6 6223 ජාතක අට්ඨකථා-7 6224 මහානිද්දේස අට්ඨකථා 6225 චූළනිද්දේස අට්ඨකථා 6226 පටිසම්භිදාමග්ග අට්ඨකථා-1 6227 පටිසම්භිදාමග්ග අට්ඨකථා-2 6228 නෙත්තිප්පකරණ අට්ඨකථා	6301 නෙත්තිප්පකරණ ටීකා 6302 නෙත්තිවිභාවිනී
7101 ධම්මසංගණී පාළි 7102 විභඞ්ග පාළි 7103 ධාතුකථා පාළි 7104 පුග්ගලපඤ්ඤත්ති පාළි 7105 කථාවත්ථු පාළි 7106 යමක පාළි-1 7107 යමක පාළි-2 7108 යමක පාළි-3 7109 පට්ඨාන පාළි-1 7110 පට්ඨාන පාළි-2 7111 පට්ඨාන පාළි-3 7112 පට්ඨාන පාළි-4 7113 පට්ඨාන පාළි-5	7201 ධම්මසංගණි අට්ඨකථා 7202 සම්මෝහවිනෝදනී අට්ඨකථා 7203 පඤ්චපකරණ අට්ඨකථා	7301 ධම්මසංගණී-මූලටීකා 7302 විභඞ්ග-මූලටීකා 7303 පඤ්චපකරණ-මූලටීකා 7304 ධම්මසංගණී-අනුටීකා 7305 පඤ්චපකරණ-අනුටීකා 7306 අභිධම්මාවතාරෝ-නාමරූපපරිච්ඡේදෝ 7307 අභිධම්මත්ථසංගහෝ 7308 අභිධම්මාවතාර-පුරාණටීකා 7309 අභිධම්මමාතිකාපාළි

Español
El Canon Pali	Los Comentarios	Los Subcomentarios	Otros
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

แบบไทย
บาลีแคน	ข้อคิดเห็น	คำอธิบายย่อย	อื่น
1101 ปาราชิกปาฬิ 1102 ปาจิตติยปาฬิ 1103 มหาวคฺคปาฬิ (วินัย) 1104 จูฬวคฺคปาฬิ 1105 ปริวารปาฬิ	1201 ปาราชิกกณฺฑอฏฺฐกถา-๑ 1202 ปาราชิกกณฺฑอฏฺฐกถา-๒ 1203 ปาจิตฺติยอฏฺฐกถา 1204 มหาวคฺคอฏฺฐกถา (วินัย) 1205 จูฬวคฺคอฏฺฐกถา 1206 ปริวารอฏฺฐกถา	1301 สารตฺถทีปนีฏีกา-๑ 1302 สารตฺถทีปนีฏีกา-๒ 1303 สารตฺถทีปนีฏีกา-๓	1401 ทเวมาติกาปาฬิ 1402 วินยสํคหอฏฺฐกถา 1403 วชิรพุทฺธิฏีกา 1404 วิมติวิโนทนีฏีกา-๑ 1405 วิมติวิโนทนีฏีกา-๒ 1406 วินยาลงฺการฏีกา-๑ 1407 วินยาลงฺการฏีกา-๒ 1408 กงฺขาวิตรณีปุราณฏีกา 1409 วินยวินิจฉย-อุตฺตรวินิจฉย 1410 วินยวินิจฉยฏีกา-๑ 1411 วินยวินิจฉยฏีกา-๒ 1412 ปาจิตฺยาทิโยชนาปาฬิ 1413 ขุทฺทสิกฺขา-มูลสิกฺขา 8401 วิสุทฺธิมคฺค-๑ 8402 วิสุทฺธิมคฺค-๒ 8403 วิสุทฺธิมคฺค-มหาฏีกา-๑ 8404 วิสุทฺธิมคฺค-มหาฏีกา-๒ 8405 วิสุทฺธิมคฺค-นิทานกถา 8406 ทีฆนิกาย (ปุ-วิ) 8407 มชฺฌิมนิกาย (ปุ-วิ) 8408 สํยุตฺตนิกาย (ปุ-วิ) 8409 องฺคุตฺตรนิกาย (ปุ-วิ) 8410 วินยปิฎก (ปุ-วิ) 8411 อภิธมฺมปิฎก (ปุ-วิ) 8412 อฏฺฐกถา (ปุ-วิ) 8413 นิรุตฺติทีปนี 8414 ปรมตฺถทีปนี สงฺคหมหาฏีกาปาฐ 8415 อนุทีปนีปาฐ 8416 ปฎฺฐานุทฺเทสทีปนีปาฐ 8417 นมกฺการฏีกา 8418 มหาปณามปาฐ 8419 ลกฺขณาโต พุทฺธโถมนาคาถา 8420 สุตวทน 8421 กมลาญฺชลิ 8422 ชินาลงฺการ 8423 ปชฺชมธุ 8424 พุทฺธคุณคาถาวลี 8425 จูฬคนฺถวํส 8427 สาสนวํส 8426 มหาวํส 8429 โมคฺคลฺลานพฺยากรณํ 8428 กจฺจายนพฺยากรณํ 8430 สทฺทานีติปฺปกรณํ (ปทมาลา) 8431 สทฺทานีติปฺปกรณํ (ธาตุมาลา) 8432 ปทรูปสิทฺธิ 8433 โมคคฺลานปญฺจิกา 8434 ปโยคสิทฺธิปาฐ 8435 วุตฺโตทยปาฐ 8436 อภิธานปฺปทีปิกาปาฐ 8437 อภิธานปฺปทีปิกาฏีกา 8438 สุโพธาลงฺการปาฐ 8439 สุโพธาลงฺการฏีกา 8440 พาลาวตาร คณฺฐิปทตฺถวินิจฺฉยสาร 8446 กวิทปฺปณนีติ 8447 นีติมญฺชรี 8445 ธมฺมนีติ 8444 มหารหนีติ 8441 โลกนีติ 8442 สุตฺตนฺตนีติ 8443 สูรสฺสตินีติ 8450 จาณกฺยนีติ 8448 นรทกฺขทีปนี 8449 จตุราวรกฺขทีปนี 8451 รสวาหินี 8452 สีมวิโสธนีปาฐ 8453 เวสฺสนฺตรคีติ 8454 โมคฺคลฺลาน วุตฺติวิวรณปญฺจิกา 8455 ถูปวํส 8456 ทาฐาวํส 8457 ธาตุปาฐวิลาสินิยา 8458 ธาตุวํส 8459 หตฺถวนคัลลวิหารวํส 8460 ชนจริตย 8461 ชนวํสทีปํ 8462 เตลกฏาหคาถา 8463 มิลิทฏีกา 8464 ปทมญฺชรี 8465 ปทสาธนํ 8466 สทฺทพินฺทุปกรณํ 8467 กจฺจายนธาตุมญฺชุสา 8468 สามนฺตกูฏวณฺณนา
2101 สีลกฺขนฺธวคฺคปาฬิ 2102 มหาวคฺคปาฬิ (ทีฆ) 2103 ปาถิกวคฺคปาฬิ	2201 สีลกฺขนฺธวคฺคอฏฺฐกถา 2202 มหาวคฺคอฏฺฐกถา (ทีฆ) 2203 ปาถิกวคฺคอฏฺฐกถา	2301 สีลกฺขนฺธวคฺคฏีกา 2302 มหาวคฺคฏีกา (ทีฆ) 2303 ปาถิกวคฺคฏีกา 2304 สีลกฺขนฺธวคฺค-อภินวฏีกา-๑ 2305 สีลกฺขนฺธวคฺค-อภินวฏีกา-๒
3101 มูลปณฺณาสปาฬิ 3102 มชฺฌิมปณฺณาสปาฬิ 3103 อุปริปณฺณาสปาฬิ	3201 มูลปณฺณาสอฏฺฐกถา-๑ 3202 มูลปณฺณาสอฏฺฐกถา-๒ 3203 มชฺฌิมปณฺณาสอฏฺฐกถา 3204 อุปริปณฺณาสอฏฺฐกถา	3301 มูลปณฺณาสฏีกา 3302 มชฺฌิมปณฺณาสฏีกา 3303 อุปริปณฺณาสฏีกา
4101 สคาถาวคฺคปาฬิ 4102 นิทานวคฺคปาฬิ 4103 ขนฺธวคฺคปาฬิ 4104 สฬายตนวคฺคปาฬิ 4105 มหาวคฺคปาฬิ (สํยุตฺต)	4201 สคาถาวคฺคอฏฺฐกถา 4202 นิทานวคฺคอฏฺฐกถา 4203 ขนฺธวคฺคอฏฺฐกถา 4204 สฬายตนวคฺคอฏฺฐกถา 4205 มหาวคฺคอฏฺฐกถา (สํยุตฺต)	4301 สคาถาวคฺคฏีกา 4302 นิทานวคฺคฏีกา 4303 ขนฺธวคฺคฏีกา 4304 สฬายตนวคฺคฏีกา 4305 มหาวคฺคฏีกา (สํยุตฺต)
5101 เอกกนิปาตปาฬิ 5102 ทุกนิปาตปาฬิ 5103 ติกนิปาตปาฬิ 5104 จตุกฺกนิปาตปาฬิ 5105 ปญฺจกนิปาตปาฬิ 5106 ฉกฺกนิปาตปาฬิ 5107 สตฺตกนิปาตปาฬิ 5108 อฏฺฐกาทินิปาตปาฬิ 5109 นวกนิปาตปาฬิ 5110 ทสกนิปาตปาฬิ 5111 เอกาทสกนิปาตปาฬิ	5201 เอกกนิปาตอฏฺฐกถา 5202 ทุก-ติก-จตุกฺกนิปาตอฏฺฐกถา 5203 ปญฺจก-ฉกฺก-สตฺตกนิปาตอฏฺฐกถา 5204 อฏฺฐกาทินิปาตอฏฺฐกถา	5301 เอกกนิปาตฏีกา 5302 ทุก-ติก-จตุกฺกนิปาตฏีกา 5303 ปญฺจก-ฉกฺก-สตฺตกนิปาตฏีกา 5304 อฏฺฐกาทินิปาตฏีกา
6101 ขุทฺทกปาฐปาฬิ 6102 ธมฺมปทปาฬิ 6103 อุทานปาฬิ 6104 อิติวุตฺตกปาฬิ 6105 สุตฺตนิบาตปาฬิ 6106 วิมานวตฺถุปาฬิ 6107 เปตวตฺถุปาฬิ 6108 เถรคาถาปาฬิ 6109 เถรีคาถาปาฬิ 6110 อปทานปาฬิ-๑ 6111 อปทานปาฬิ-๒ 6112 พุทธวงฺสปาฬิ 6113 จริยาปิฏกปาฬิ 6114 ชาตกปาฬิ-๑ 6115 ชาตกปาฬิ-๒ 6116 มหานิทฺเทสปาฬิ 6117 จูฬนิทฺเทสปาฬิ 6118 ปฏิสมฺภิทามคฺคปาฬิ 6119 เนตฺติปฺปกฺรณปาฬิ 6120 มิลินฺทปญฺหาปาฬิ 6121 เปฏโกปเทสปาฬิ	6201 ขุทฺทกปาฐอฏฺฐกถา 6202 ธมฺมปทอฏฺฐกถา-๑ 6203 ธมฺมปทอฏฺฐกถา-๒ 6204 อุทานอฏฺฐกถา 6205 อิติวุตฺตกอฏฺฐกถา 6206 สุตฺตนิบาตอฏฺฐกถา-๑ 6207 สุตฺตนิบาตอฏฺฐกถา-๒ 6208 วิมานวตฺถุอฏฺฐกถา 6209 เปตวตฺถุอฏฺฐกถา 6210 เถรคาถาอฏฺฐกถา-๑ 6211 เถรคาถาอฏฺฐกถา-๒ 6212 เถรีคาถาอฏฺฐกถา 6213 อปทานอฏฺฐกถา-๑ 6214 อปทานอฏฺฐกถา-๒ 6215 พุทธวงฺสอฏฺฐกถา 6216 จริยาปิฏกอฏฺฐกถา 6217 ชาตกอฏฺฐกถา-๑ 6218 ชาตกอฏฺฐกถา-๒ 6219 ชาตกอฏฺฐกถา-๓ 6220 ชาตกอฏฺฐกถา-๔ 6221 ชาตกอฏฺฐกถา-๕ 6222 ชาตกอฏฺฐกถา-๖ 6223 ชาตกอฏฺฐกถา-๗ 6224 มหานิทฺเทสอฏฺฐกถา 6225 จูฬนิทฺเทสอฏฺฐกถา 6226 ปฏิสมฺภิทามคฺคอฏฺฐกถา-๑ 6227 ปฏิสมฺภิทามคฺคอฏฺฐกถา-๒ 6228 เนตฺติปฺปกฺรณอฏฺฐกถา	6301 เนตฺติปฺปกฺรณฏีกา 6302 เนตฺติวิภาวินี
7101 ธมฺมสงฺคณีปาฬิ 7102 วิภงฺคปาฬิ 7103 ธาตุกถาปาฬิ 7104 ปุคฺคลปญฺญตฺติปาฬิ 7105 กถาวตฺถุปาฬิ 7106 ยมกปาฬิ-๑ 7107 ยมกปาฬิ-๒ 7108 ยมกปาฬิ-๓ 7109 ปฎฺฐานปาฬิ-๑ 7110 ปฎฺฐานปาฬิ-๒ 7111 ปฎฺฐานปาฬิ-๓ 7112 ปฎฺฐานปาฬิ-๔ 7113 ปฎฺฐานปาฬิ-๕	7201 ธมฺมสงฺคณิอฏฺฐกถา 7202 สมฺโมหวินิทนีอฏฺฐกถา 7203 ปญฺจปกรณอฏฺฐกถา	7301 ธมฺมสงฺคณีมูลฏีกา 7302 วิภงฺคมูลฏีกา 7303 ปญฺจปกรณมูลฏีกา 7304 ธมฺมสงฺคณีอนุฏีกา 7305 ปญฺจปกรณอนุฏีกา 7306 อภิธมฺมาวตาโร-นามรูปปริจฺเฉโท 7307 อภิธมฺมตฺถสงฺคโห 7308 อภิธมฺมาวตาร-ปุราณฏีกา 7309 อภิธมฺมมาติกาปาฬิ

བོད་མི
པཱ་ལི་གསུང་རབ།	འགྲེལ་བཤད།	འགྲེལ་བཤད་ཕྲན།	གཞན།
1101 ཕ་ར་ཇི་ཀ་པཱ་ལི། 1102 པཱ་ཙི་ཏི་ཡ་པཱ་ལི། 1103 མ་ཧཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། (ཝི་ན་ཡ) 1104 ཙཱུ་ལ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 1105 པ་རི་ཝཱ་ར་པཱ་ལི།	1201 ཕ་ར་ཇི་ཀ་ཀཎྜ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 1202 ཕ་ར་ཇི་ཀ་ཀཎྜ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 1203 པཱ་ཙི་ཏི་ཡ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 1204 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (ཝི་ན་ཡ) 1205 ཙཱུ་ལ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 1206 པ་རི་ཝཱ་ར་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	1301 སཱ་རཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1302 སཱ་རཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1303 སཱ་རཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༣	1401 དྭེ་མཱ་ཏི་ཀཱ་པཱ་ལི། 1402 ཝི་ན་ཡ་སངྒ་ཧ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 1403 ཝ་ཇི་ར་བུད་དྷི་ཊཱི་ཀཱ། 1404 ཝི་མ་ཏི་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1405 ཝི་མ་ཏི་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1406 ཝི་ན་ཡཱ་ལངྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1407 ཝི་ན་ཡཱ་ལངྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1408 ཀངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎཱི་པུ་རཱ་ཎ་ཊཱི་ཀཱ། 1409 ཝི་ན་ཡ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་ཨུ་ཏྟ་ར་ཝི་ནི་ཙ་ཡ། 1410 ཝི་ན་ཡ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1411 ཝི་ན་ཡ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1412 པཱ་ཙི་ཏྱཱ་དི་ཡོ་ཇ་ནཱ་པཱ་ལི། 1413 ཁུད་ད་སིཀྑཱ་མཱུ་ལ་སིཀྑཱ། 8401 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ-༡ 8402 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ-༢ 8403 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ་མ་ཧཱ་ཊཱི་ཀཱ-༡ 8404 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ་མ་ཧཱ་ཊཱི་ཀཱ-༢ 8405 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ་ནི་དཱ་ན་ཀ་ཐཱ། 8406 དཱི་གྷ་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8407 མཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8408 སཾ་ཡུཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8409 ཨངྒུ་ཏྟ་ར་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8410 ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀ། (པུ་ཝི) 8411 ཨ་བྷི་དྷམྨ་པི་ཊ་ཀ། (པུ་ཝི) 8412 ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (པུ་ཝི) 8413 ནི་རུཏྟི་དཱི་པ་ནཱི། 8414 པ་ར་མཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་སངྒ་ཧ་མ་ཧཱ་ཊཱི་ཀཱ་པཱ་ཋ། 8415 ཨ་ནུ་དཱི་པ་ནཱི་པཱ་ཋ། 8416 པཊྛཱ་ནུདྡེ་ས་དཱི་པ་ནཱི་པཱ་ཋ། 8417 ན་མཀྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ། 8418 མ་ཧཱ་པ་ཎཱ་མ་པཱ་ཋ། 8419 ལཀྑ་ཎཱ་ཏོ་བུདྡྷ་ཐོ་མ་ནཱ་གཱ་ཐཱ། 8420 སུ་ཏ་ཝནྡ་ནཱ། 8421 ཀ་མ་ལཱཉྫ་ལི། 8422 ཇི་ནཱ་ལངྐཱ་ར། 8423 པཛྫ་མ་དྷུ། 8424 བུདྡྷ་གུ་ཎ་གཱ་ཐཱ་ཝ་ལཱི། 8425 ཙཱུ་ལ་གནྠ་ཝཾ་ས། 8427 སཱ་ས་ན་ཝཾ་ས། 8426 མ་ཧཱ་ཝཾ་ས། 8429 མོགྒ་ལླཱ་ན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ། 8428 ཀཙྩཱ་ཡ་ན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ། 8430 སདྡ་ནཱི་ཏི་པྤ་ཀ་ར་ཎཾ། (པ་ད་མཱ་ལཱ) 8431 སདྡ་ནཱི་ཏི་པྤ་ཀ་ར་ཎཾ། (དྷཱ་ཏུ་མཱ་ལཱ) 8432 པ་ད་རཱུ་པ་སིད་དྷི། 8433 མོ་ག་ལླཱ་ན་པཉྩ་ཀཱ། 8434 པ་ཡོ་ག་སིད་དྷི་པཱ་ཋ། 8435 བུཏྟོ་ད་ཡ་པཱ་ཋ། 8436 ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་པྤ་དཱི་པི་ཀཱ་པཱ་ཋ། 8437 ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་པྤ་དཱི་པི་ཀཱ་ཊཱི་ཀཱ། 8438 སུ་བོ་དྷཱ་ལངྐཱ་ར་པཱ་ཋ། 8439 སུ་བོ་དྷཱ་ལངྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ། 8440 བཱ་ལཱ་ཝ་ཏཱ་ར་གཎྛི་པ་དཏྠ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་སཱ་ར། 8446 ཀ་ཝི་དཔྤ་ཎ་ནཱི་ཏི། 8447 ནཱི་ཏི་མཉྫ་རཱི། 8445 དྷམྨ་ནཱི་ཏི། 8444 མ་ཧཱ་ར་ཧ་ནཱི་ཏི། 8441 ལོ་ཀ་ནཱི་ཏི། 8442 སུཏྟནྟ་ནཱ་ཏི། 8443 སཱུ་རསྶ་ཏི་ནཱི་ཏི། 8450 ཙཱ་ཎཀྱ་ནཱི་ཏི། 8448 ན་ར་དཀྑ་དཱི་པ་ནཱི། 8449 ཙ་ཏུ་རཱ་རཀྑ་དཱི་པ་ནཱི། 8451 ར་ས་ཝཱ་ཧི་ནཱི། 8452 སཱི་མ་ཝི་སོ་ད་ནཱི་པཱ་ཋ། 8453 ཝེསྶནྟ་ར་གཱི་ཏི། 8454 མོགྒ་ལླཱ་ན་བུཏྟི་ཝི་ཝ་ར་ཎ་པཉྩ་ཀཱ། 8455 ཐཱུ་པ་ཝཾ་ས། 8456 དཱ་ཊྷཱ་ཝཾ་ས། 8457 དྷཱ་ཏུ་པཱ་ཋ་ཝི་ལཱ་སི་ནི་ཡཱ། 8458 དྷཱ་ཏུ་ཝཾ་ས། 8459 ཧཏྠ་ཝ་ན་གལླ་ཝི་ཧཱ་ར་ཝཾ་ས། 8460 ཇི་ན་ཙ་རི་ཏ་ཡ། 8461 ཇི་ན་ཝཾ་ས་དཱི་པཾ། 8462 ཏེ་ལ་ཀ་ཊཱ་ཧ་གཱ་ཐཱ། 8463 མི་ལི་ད་ཊཱི་ཀཱ། 8464 པ་ད་མཉྫ་རཱི། 8465 པ་ད་སཱ་ད་ནཾ། 8466 སདྡ་བིནྡུ་པ་ཀ་ར་ཎཾ། 8467 ཀཙྩཱ་ཡ་ན་དྷཱ་ཏུ་མཉྫུ་སཱ། 8468 སཱ་མནྟ་ཀཱུ་ཊ་ཝཎྞ་ནཱ།
2101 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 2102 མ་ཧཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། (དཱི་གྷ) 2103 པཱ་ཐི་ཀ་ཝག་ག་པཱ་ལི།	2201 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 2202 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (དཱི་གྷ) 2203 པཱ་ཐི་ཀ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	2301 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 2302 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། (དཱི་གྷ) 2303 པཱ་ཐི་ཀ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 2304 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཨ་བྷི་ན་ཝ་ཊཱི་ཀཱ-༡ 2305 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཨ་བྷི་ན་ཝ་ཊཱི་ཀཱ-༢
3101 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་པཱ་ལི། 3102 མཛྷི་མ་པཎྞཱ་ས་པཱ་ལི། 3103 ཨུ་པ་རི་པཎྞཱ་ས་པཱ་ལི།	3201 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 3202 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 3203 མཛྷི་མ་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 3204 ཨུ་པ་རི་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	3301 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་ཊཱི་ཀཱ། 3302 མཛྷི་མ་པཎྞཱ་ས་ཊཱི་ཀཱ། 3303 ཨུ་པ་རི་པཎྞཱ་ས་ཊཱི་ཀཱ།
4101 ས་གཱ་ཐཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4102 ནི་དཱ་ན་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4103 ཁནྡྷ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4104 ས་ལཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4105 མ་ཧཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། (སཾ་ཡུཏྟ)	4201 ས་གཱ་ཐཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4202 ནི་དཱ་ན་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4203 ཁནྡྷ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4204 ས་ལཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4205 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (སཾ་ཡུཏྟ)	4301 ས་གཱ་ཐཱ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4302 ནི་དཱ་ན་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4303 ཁནྡྷ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4304 ས་ལཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4305 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། (སཾ་ཡུཏྟ)
5101 ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5102 དུ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5103 ཏི་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5104 ཙ་ཏུཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5105 པཉྩ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5106 ཆཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5107 སཏྟ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5108 ཨཊྛ་ཀཱ་དི་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5109 ན་ཝ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5110 ད་ས་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5111 ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི།	5201 ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 5202 དུ་ཀ་ཏི་ཀ་ཙ་ཏུཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 5203 པཉྩ་ཀ་ཆཀྐ་སཏྟ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 5204 ཨཊྛ་ཀཱ་དི་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	5301 ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ། 5302 དུ་ཀ་ཏི་ཀ་ཙ་ཏུཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ། 5303 པཉྩ་ཀ་ཆཀྐ་སཏྟ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ། 5304 ཨཊྛ་ཀཱ་དི་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ།
6101 ཁུད་ད་ཀ་པཱ་ཋ་པཱ་ལི། 6102 དྷམྨ་པ་ད་པཱ་ལི། 6103 ཨུ་དཱ་ན་པཱ་ལི། 6104 ཨི་ཏི་ཝུཏྟ་ཀ་པཱ་ལི། 6105 སུཏྟ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 6106 ཝི་མཱ་ན་ཝཏྠུ་པཱ་ལི། 6107 པེ་ཏ་ཝཏྠུ་པཱ་ལི། 6108 ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་པཱ་ལི། 6109 ཐེ་རཱི་གཱ་ཐཱ་པཱ་ལི། 6110 ཨ་པ་དཱ་ན་པཱ་ལི-༡ 6111 ཨ་པ་དཱ་ན་པཱ་ལི-༢ 6112 བུདྡྷ་ཝཾ་ས་པཱ་ལི། 6113 ཙ་རི་ཡཱ་པི་ཊ་ཀ་པཱ་ལི། 6114 ཛཱ་ཏ་ཀ་པཱ་ལི-༡ 6115 ཛཱ་ཏ་ཀ་པཱ་ལི-༢ 6116 མ་ཧཱ་ནི་དྡེ་ས་པཱ་ལི། 6117 ཙཱུ་ལ་ནི་དྡེ་ས་པཱ་ལི། 6118 པ་ཊི་སམ་བྷི་དཱ་མགྒ་པཱ་ལི། 6119 ནེཏྟི་པྤ་ཀ་ར་ཎ་པཱ་ལི། 6120 མི་ལིནྡ་པཉྷ་པཱ་ལི། 6121 པེ་ཊ་ཀོ་པ་དེ་ས་པཱ་ལི།	6201 ཁུད་ད་ཀ་པཱ་ཋ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6202 དྷམྨ་པ་ད་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6203 དྷམྨ་པ་ད་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6204 ཨུ་དཱ་ན་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6205 ཨི་ཏི་ཝུཏྟ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6206 སུཏྟ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6207 སུཏྟ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6208 ཝི་མཱ་ན་ཝཏྠུ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6209 པེ་ཏ་ཝཏྠུ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6210 ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6211 ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6212 ཐེ་རཱི་གཱ་ཐཱ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6213 ཨ་པ་དཱ་ན་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6214 ཨ་པ་དཱ་ན་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6215 བུདྡྷ་ཝཾ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6216 ཙ་རི་ཡཱ་པི་ཊ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6217 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6218 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6219 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༣ 6220 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༤ 6221 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༥ 6222 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༦ 6223 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༧ 6224 མ་ཧཱ་ནི་དྡེ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6225 ཙཱུ་ལ་ནི་དྡེ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6226 པ་ཊི་སམ་བྷི་དཱ་མགྒ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6227 པ་ཊི་སམ་བྷི་དཱ་མགྒ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6228 ནེཏྟི་པྤ་ཀ་ར་ཎ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	6301 ནེཏྟི་པྤ་ཀ་ར་ཎ་ཊཱི་ཀཱ། 6302 ནེཏྟི་ཝི་བྷཱི་ནཱི།
7101 དྷམྨ་སངྒ་ཎཱི་པཱ་ལི། 7102 ཝི་བྷངྒ་པཱ་ལི། 7103 དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་པཱ་ལི། 7104 པུགྒ་ལ་པཉྙཏྟི་པཱ་ལི། 7105 ཀ་ཐཱ་ཝཏྠུ་པཱ་ལི། 7106 ཡ་མ་ཀ་པཱ་ལི-༡ 7107 ཡ་མ་ཀ་པཱ་ལི-༢ 7108 ཡ་མ་ཀ་པཱ་ལི-༣ 7109 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༡ 7110 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༢ 7111 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༣ 7112 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༤ 7113 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༥	7201 དྷམྨ་སངྒ་ཎི་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 7202 སམྨོ་ཧ་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 7203 པཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	7301 དྷམྨ་སངྒ་ཎཱི་མཱུ་ལ་ཊཱི་ཀཱ། 7302 ཝི་བྷངྒ་མཱུ་ལ་ཊཱི་ཀཱ། 7303 པཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ་མཱུ་ལ་ཊཱི་ཀཱ། 7304 དྷམྨ་སངྒ་ཎཱི་ཨ་ནུ་ཊཱི་ཀཱ། 7305 པཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ་ཨ་ནུ་ཊཱི་ཀཱ། 7306 ཨ་བྷི་དྷམྨཱ་ཝ་ཏཱ་རོ་ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་རི་ཙྪེ་དོ། 7307 ཨ་བྷི་དྷམྨཏྠ་སངྒ་ཧོ། 7308 ཨ་བྷི་དྷམྨཱ་ཝ་ཏཱ་ར་པུ་རཱ་ཎ་ཊཱི་ཀཱ། 7309 ཨ་བྷི་དྷམྨ་མཱ་ཏི་ཀཱ་པཱ་ལི།

Tiếng Việt
Kinh điển Pali	Chú giải	Phụ chú giải	Khác
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Tạng Luật) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Chú Giải Pārājikakaṇḍa - 1 1202 Chú Giải Pārājikakaṇḍa - 2 1203 Chú Giải Pācittiya 1204 Chú Giải Mahāvagga (Tạng Luật) 1205 Chú Giải Cūḷavagga 1206 Chú Giải Parivāra	1301 Phụ Chú Giải Sāratthadīpanī - 1 1302 Phụ Chú Giải Sāratthadīpanī - 2 1303 Phụ Chú Giải Sāratthadīpanī - 3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Chú Giải Vinayasaṅgaha 1403 Phụ Chú Giải Vajirabuddhi 1404 Phụ Chú Giải Vimativinodanī - 1 1405 Phụ Chú Giải Vimativinodanī - 2 1406 Phụ Chú Giải Vinayālaṅkāra - 1 1407 Phụ Chú Giải Vinayālaṅkāra - 2 1408 Phụ Chú Giải Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Phụ Chú Giải Vinayavinicchaya - 1 1411 Phụ Chú Giải Vinayavinicchaya - 2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Thanh Tịnh Đạo - 1 8402 Thanh Tịnh Đạo - 2 8403 Đại Phụ Chú Giải Thanh Tịnh Đạo - 1 8404 Đại Phụ Chú Giải Thanh Tịnh Đạo - 2 8405 Lời Tựa Thanh Tịnh Đạo 8406 Trường Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8407 Trung Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8408 Tương Ưng Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8409 Tăng Chi Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8410 Tạng Luật (Vấn Đáp) 8411 Tạng Vi Diệu Pháp (Vấn Đáp) 8412 Chú Giải (Vấn Đáp) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Phụ Chú Giải Namakkāra 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Phụ Chú Giải Abhidhānappadīpikā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Phụ Chú Giải Subodhālaṅkāra 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8444 Mahārahanīti 8445 Dhammanīti 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8450 Cāṇakyanīti 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Phụ Chú Giải Milinda 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Trường Bộ) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Chú Giải Sīlakkhandhavagga 2202 Chú Giải Mahāvagga (Trường Bộ) 2203 Chú Giải Pāthikavagga	2301 Phụ Chú Giải Sīlakkhandhavagga 2302 Phụ Chú Giải Mahāvagga (Trường Bộ) 2303 Phụ Chú Giải Pāthikavagga 2304 Phụ Chú Giải Mới Sīlakkhandhavagga - 1 2305 Phụ Chú Giải Mới Sīlakkhandhavagga - 2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Chú Giải Mūlapaṇṇāsa - 1 3202 Chú Giải Mūlapaṇṇāsa - 2 3203 Chú Giải Majjhimapaṇṇāsa 3204 Chú Giải Uparipaṇṇāsa	3301 Phụ Chú Giải Mūlapaṇṇāsa 3302 Phụ Chú Giải Majjhimapaṇṇāsa 3303 Phụ Chú Giải Uparipaṇṇāsa
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Tương Ưng Bộ)	4201 Chú Giải Sagāthāvagga 4202 Chú Giải Nidānavagga 4203 Chú Giải Khandhavagga 4204 Chú Giải Saḷāyatanavagga 4205 Chú Giải Mahāvagga (Tương Ưng Bộ)	4301 Phụ Chú Giải Sagāthāvagga 4302 Phụ Chú Giải Nidānavagga 4303 Phụ Chú Giải Khandhavagga 4304 Phụ Chú Giải Saḷāyatanavagga 4305 Phụ Chú Giải Mahāvagga (Tương Ưng Bộ)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Chú Giải Ekakanipāta 5202 Chú Giải Duka-tika-catukkanipāta 5203 Chú Giải Pañcaka-chakka-sattakanipāta 5204 Chú Giải Aṭṭhakādinipāta	5301 Phụ Chú Giải Ekakanipāta 5302 Phụ Chú Giải Duka-tika-catukkanipāta 5303 Phụ Chú Giải Pañcaka-chakka-sattakanipāta 5304 Phụ Chú Giải Aṭṭhakādinipāta
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi - 1 6111 Apadāna Pāḷi - 2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi - 1 6115 Jātaka Pāḷi - 2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Chú Giải Khuddakapāṭha 6202 Chú Giải Dhammapada - 1 6203 Chú Giải Dhammapada - 2 6204 Chú Giải Udāna 6205 Chú Giải Itivuttaka 6206 Chú Giải Suttanipāta - 1 6207 Chú Giải Suttanipāta - 2 6208 Chú Giải Vimānavatthu 6209 Chú Giải Petavatthu 6210 Chú Giải Theragāthā - 1 6211 Chú Giải Theragāthā - 2 6212 Chú Giải Therīgāthā 6213 Chú Giải Apadāna - 1 6214 Chú Giải Apadāna - 2 6215 Chú Giải Buddhavaṃsa 6216 Chú Giải Cariyāpiṭaka 6217 Chú Giải Jātaka - 1 6218 Chú Giải Jātaka - 2 6219 Chú Giải Jātaka - 3 6220 Chú Giải Jātaka - 4 6221 Chú Giải Jātaka - 5 6222 Chú Giải Jātaka - 6 6223 Chú Giải Jātaka - 7 6224 Chú Giải Mahāniddesa 6225 Chú Giải Cūḷaniddesa 6226 Chú Giải Paṭisambhidāmagga - 1 6227 Chú Giải Paṭisambhidāmagga - 2 6228 Chú Giải Nettippakaraṇa	6301 Phụ Chú Giải Nettippakaraṇa 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi - 1 7107 Yamaka Pāḷi - 2 7108 Yamaka Pāḷi - 3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi - 1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi - 2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi - 3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi - 4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi - 5	7201 Chú Giải Dhammasaṅgaṇi 7202 Chú Giải Sammohavinodanī 7203 Chú Giải Pañcapakaraṇa	7301 Phụ Chú Giải Gốc Dhammasaṅgaṇī 7302 Phụ Chú Giải Gốc Vibhaṅga 7303 Phụ Chú Giải Gốc Pañcapakaraṇa 7304 Phụ Chú Giải Tiếp Theo Dhammasaṅgaṇī 7305 Phụ Chú Giải Tiếp Theo Pañcapakaraṇa 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Phụ Chú Giải Cổ Điển Abhidhammāvatāra 7309 Abhidhammamātikāpāḷi